Komisja Rynku Wewnętrznego i Ochrony Konsumentów

 

2013/0432(COD)

3.2.2016

***I

PROJEKT SPRAWOZDANIA

w sprawie wniosku dotyczącego dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie unijnych ram prawnych dotyczących naruszeń przepisów prawa celnego oraz sankcji

( COM(2013)0884 – C8-0033/2014 – 2013/0432(COD) )

Komisja Rynku Wewnętrznego i Ochrony Konsumentów

Sprawozdawczyni: Kaja Kallas

 

PR_COD_1amCom

 

 

Objaśnienie używanych znaków

  *  Procedura konsultacji

  ***  Procedura zgody

  ***I  Zwykła procedura ustawodawcza (pierwsze czytanie)

  ***II  Zwykła procedura ustawodawcza (drugie czytanie)

  ***III  Zwykła procedura ustawodawcza (trzecie czytanie)

 

(Wskazana procedura opiera się na podstawie prawnej zaproponowanej w projekcie aktu.)

 

 

 

 

 

Poprawki do projektu aktu

Poprawki Parlamentu w postaci dwóch kolumn

 

Skreślenia zaznacza się wytłuszczonym drukiem i kursywą w lewej kolumnie. Zmianę brzmienia zaznacza się wytłuszczonym drukiem i kursywą w obu kolumnach. Nowy tekst zaznacza się wytłuszczonym drukiem i kursywą w prawej kolumnie.

 

Pierwszy i drugi wiersz nagłówka każdej poprawki wskazuje element rozpatrywanego projektu aktu, którego dotyczy poprawka. Jeżeli poprawka odnosi się do obowiązującego aktu, do którego zmiany zmierza projekt aktu, nagłówek zawiera dodatkowo trzeci wiersz, w którym wskazuje się odpowiednio obowiązujący akt i przepis, którego dotyczy poprawka.

 

Poprawki Parlamentu w postaci tekstu skonsolidowanego

 

Nowe fragmenty tekstu zaznacza się wytłuszczonym drukiem i kursywą. Fragmenty tekstu, które zostały skreślone, zaznacza się za pomocą symbolu ▌ lub przekreśla. Zmianę brzmienia zaznacza się przez wyróżnienie nowego tekstu wytłuszczonym drukiem i kursywą i usunięcie lub przekreślenie zastąpionego tekstu.

Tytułem wyjątku nie zaznacza się zmian o charakterze ściśle technicznym wprowadzonych przez służby w celu opracowania końcowej wersji tekstu.

 

 

 

SPIS TREŚCI

Strona

PROJEKT REZOLUCJI USTAWODAWCZEJ PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO  5

UZASADNIENIE  34

 

 

PROJEKT REZOLUCJI USTAWODAWCZEJ PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO

w sprawie wniosku dotyczącego dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie unijnych ram prawnych dotyczących naruszeń przepisów prawa celnego oraz sankcji

( COM(2013)0884 – C8-0033/2014 – 2013/0432(COD) )

(Zwykła procedura ustawodawcza: pierwsze czytanie)

Parlament Europejski,

–  uwzględniając wniosek Komisji przedstawiony Parlamentowi Europejskiemu i Radzie ( COM(2013)0884 ),

–  uwzględniając art. 294 ust. 2 i art. 33 Traktatu w sprawie funkcjonowania Unii Europejskiej, zgodnie z którymi wniosek został przedstawiony Parlamentowi przez Komisję (C8-0033/2014),

–  uwzględniając opinię Komisji Prawnej w sprawie proponowanej podstawy prawnej,

–  uwzględniając art. 294 ust. 3 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej,

–  uwzględniając uzasadnione opinie przedstawione – na mocy protokołu nr 2 w sprawie stosowania zasad pomocniczości i proporcjonalności – przez parlament Litwy i parlament Szwecji, w których stwierdzono, że projekt aktu ustawodawczego nie jest zgodny z zasadą pomocniczości,

–  uwzględniając opinię Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego z dnia ….[1],

–  uwzględniając art. 59 i 39 Regulaminu,

–  uwzględniając sprawozdanie Komisji Rynku Wewnętrznego i Ochrony Konsumentów oraz opinię Komisji Handlu Międzynarodowego ( A8-0000/2016 ),

1.  przyjmuje poniższe stanowisko w pierwszym czytaniu;

2.  zwraca się do Komisji o ponowne przekazanie mu sprawy, jeśli uzna ona za stosowne wprowadzenie znaczących zmian do swojego wniosku lub zastąpienie go innym tekstem;

3.  zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania stanowiska Parlamentu Radzie i Komisji oraz parlamentom narodowym.

Poprawka    1

Wniosek dotyczący dyrektywy

Umocowanie 1

 

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, w szczególności jego art. 33,

uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, w szczególności jego art. 33 i art. 114,

Or. en

Uzasadnienie

Podstawa prawna dyrektywy powinna obejmować również art. 114 dotyczący ustanowienia i funkcjonowania rynku wewnętrznego, a także część podstawy prawnej unijnego kodeksu celnego.

 

Poprawka    2

Wniosek dotyczący dyrektywy

Motyw 3

 

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

(3) Rozbieżności między systemami prawnymi państw członkowskich mają wpływ nie tylko na optymalne zarządzanie unią celną, ale także uniemożliwiają stworzenie przedsiębiorcom równych warunków działania w unii celnej, ponieważ mają wpływ na ich dostęp do uproszczeń celnych i ułatwień.

(3) Rozbieżności między systemami prawnymi państw członkowskich nie tylko mają wpływ na optymalne zarządzanie unią celną i przejrzystość niezbędną do zapewnienia właściwego funkcjonowania rynku wewnętrznego w zakresie sposobów postępowania różnych organów celnych w przypadku naruszeń, ale także uniemożliwiają zapewnienie przedsiębiorcom równych warunków działania w unii celnej, ponieważ mają wpływ na ich dostęp do uproszczeń celnych i ułatwień.

Or. en

Uzasadnienie

Rozbieżności między systemami prawnymi państw członkowskich przekładają się na brak przejrzystości co do tego, w jaki sposób naruszenia są lub nie są karane, co z kolei narusza funkcjonowanie rynku wewnętrznego.

 

Poprawka    3

Wniosek dotyczący dyrektywy

Motyw 6

 

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

(6) Należy ustanowić wykaz czynów, które powinny być traktowane jako naruszenia unijnych przepisów prawa celnego i które powinny podlegać sankcjom. Te naruszenia przepisów prawa celnego powinny być w pełni oparte na obowiązkach wynikających z przepisów prawa celnego z bezpośrednim odniesieniem do kodeksu. Niniejsza dyrektywa nie określa, czy w odniesieniu do tych naruszeń przepisów prawa celnego państwa członkowskie powinny stosować sankcje na podstawie prawa administracyjnego czy karnego.

(6) Należy ustanowić wykaz czynów, które powinny być traktowane jako naruszenia unijnych przepisów prawa celnego i które powinny podlegać sankcjom. Te naruszenia przepisów prawa celnego powinny być w pełni oparte na obowiązkach wynikających z przepisów prawa celnego z bezpośrednim odniesieniem do kodeksu. Niniejsza dyrektywa przewiduje, że w odniesieniu do tych naruszeń przepisów prawa celnego państwa członkowskie powinny stosować sankcje na podstawie prawa administracyjnego. Państwa członkowskie powinny mieć jednak możliwość stosowania sankcji karnych, jeżeli naruszenie przepisów prawa celnego zostało popełnione umyślnie, a skutki finansowe naruszenia przekraczają 10 000 EUR w postaci niezapłaconych należności celnych. Uściślenie to jest niezbędne dla zapewnienia, by sankcja karna służyła wyłącznie do zwalczania bezprawnego handlu.

Or. en

Uzasadnienie

Aby zapewnić spójność między przedmiotową dyrektywą a dyrektywą w sprawie zwalczania nadużyć na szkodę interesów finansowych Unii za pośrednictwem prawa karnego, należy uściślić, że przedmiotowa dyrektywa ujednolica sankcje inne niż sankcje karne, natomiast w przypadku naruszenia popełnionego umyślnie i po przekroczeniu określonego progu wartości państwa członkowskie mogą zastosować w ich miejsce sankcje karne poza zakresem dyrektywy.

 

Poprawka    4

Wniosek dotyczący dyrektywy

Motyw 7

 

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

(7) Pierwsza kategoria czynów powinna obejmować naruszenia przepisów prawa celnego, za które odpowiedzialność ponoszona jest na zasadzie ryzyka i w których nie musi występować element winy, przy uwzględnieniu obiektywnego charakteru obowiązków w danym przypadku oraz faktu, że osoby odpowiedzialne za ich dopełnienie nie mogą ignorować ich istnienia i wiążącego charakteru.

(7) Pierwsza kategoria czynów powinna obejmować naruszenia przepisów prawa celnego, które uznaje się za naruszenia mniejszej wagi.

Or. en

Uzasadnienie

Wymiar wszelkich sankcji, które mogą wiązać się z naruszeniem, powinien opierać się na ocenie stopnia winy z należytym uwzględnieniem domniemania niewinności. Ta kategoria odnosi się zatem wyłącznie do wagi naruszenia.

 

Poprawka    5

Wniosek dotyczący dyrektywy

Motyw 8

 

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

(8) Druga i trzecia kategoria czynów powinna obejmować naruszenia przepisów prawa celnego popełnione, odpowiednio, w wyniku niedbalstwa lub umyślnie, gdy ustalenie tego elementu subiektywnego jest konieczne do zaistnienia odpowiedzialności.

(8) Druga kategoria czynów powinna obejmować naruszenia przepisów prawa celnego, które uznaje się za poważne naruszenia.

Or. en

Uzasadnienie

Wymiar wszelkich sankcji, które mogą wiązać się z naruszeniem, powinien opierać się na ocenie stopnia winy z należytym uwzględnieniem domniemania niewinności. Ta kategoria odnosi się zatem wyłącznie do wagi naruszenia.

 

Poprawka    6

Wniosek dotyczący dyrektywy

Motyw 10

 

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

(10) W celu zagwarantowania pewności prawa należy określić, że wszelkie działania lub zaniechania wynikające z błędu organów celnych nie powinny być traktowane jako naruszenia przepisów prawa celnego.

(10) W celu zagwarantowania pewności prawa należy określić, że wszelkie działania lub zaniechania wynikające z błędu organów celnych, o którym mowa w kodeksie, nie powinny być traktowane jako stanowiące naruszenie przepisów prawa celnego.

Or. en

Uzasadnienie

Artykuł 119 unijnego kodeksu celnego zawiera definicję błędu organów celnych.

 

Poprawka    7

Wniosek dotyczący dyrektywy

Motyw 12

 

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

(12) W celu zbliżenia krajowych systemów sankcji państw członkowskich należy określić skale sankcji, które odzwierciedlałyby różne kategorie naruszeń przepisów prawa celnego oraz ich wagę. W celu zapewnienia skuteczności, proporcjonalności i odstraszającego efektu nakładanych sankcji państwa członkowskie powinny także zapewnić uwzględnianie przez ich właściwe organy pewnych okoliczności obciążających i łagodzących przy określaniu rodzaju i poziomu sankcji, które mają zostać zastosowane.

(12) W celu zbliżenia krajowych systemów sankcji państw członkowskich należy określić skale sankcji, które odzwierciedlałyby różne kategorie naruszeń przepisów prawa celnego oraz stopień winy osoby, która dopuściła się naruszenia. W celu zapewnienia skuteczności, proporcjonalności i odstraszającego efektu nakładanych sankcji państwa członkowskie powinny także zapewnić uwzględnianie przez ich właściwe organy pewnych okoliczności obciążających i łagodzących przy określaniu rodzaju i poziomu sankcji, które mają zostać zastosowane.

Or. en

Uzasadnienie

Wymiar wszelkich sankcji, które mogą wiązać się z naruszeniem, powinien opierać się na ocenie stopnia winy z należytym uwzględnieniem domniemania niewinności.

 

Poprawka    8

Wniosek dotyczący dyrektywy

Motyw 13

 

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

(13) Termin przedawnienia dla postępowań dotyczących naruszenia przepisów prawa celnego należy ustalić na cztery lata od dnia jego popełnienia lub, w przypadku ciągłych lub powtarzających się naruszeń, od dnia gdy działanie stanowiące to naruszenie prawa ustaje. Państwa członkowskie powinny zapewnić możliwość przerwania biegu okresu przedawnienia przez czynność związaną z dochodzeniem lub postępowaniem sądowym dotyczącym naruszenia przepisów prawa celnego. Państwa członkowskie mogą określić przypadki, w których okres ten ulega zawieszeniu. Wszczęcie lub kontynuowanie tych postępowań powinno być wykluczone po upływie ośmiu lat, natomiast okres przedawnienia w odniesieniu do egzekwowania sankcji powinien wynosić trzy lata.

(13) Termin przedawnienia dla postępowań dotyczących naruszenia przepisów prawa celnego należy ustalić na trzy lata od dnia jego popełnienia lub, w przypadku ciągłych lub powtarzających się naruszeń, od dnia, gdy działanie stanowiące to naruszenie prawa ustaje. Państwa członkowskie powinny zapewnić możliwość przerwania biegu okresu przedawnienia przez czynność związaną z dochodzeniem lub postępowaniem sądowym dotyczącym naruszenia przepisów prawa celnego. Państwa członkowskie powinny mieć możliwość określania przypadków, w których okres ten ulega zawieszeniu. Wszczęcie lub kontynuowanie takich postępowań powinno być wykluczone po upływie ośmiu lat, natomiast okres przedawnienia w odniesieniu do egzekwowania sankcji powinien wynosić trzy lata.

Or. en

Uzasadnienie

Terminy przedawnienia powinny być zgodne z terminami przedawnienia dotyczącymi zgłaszania długu celnego zgodnie z kodeksem.

 

Poprawka    9

Wniosek dotyczący dyrektywy

Motyw 15 a (nowy)

 

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

 

(15a) Ogólnym celem niniejszej dyrektywy jest zapewnienie skutecznego wdrożenia unijnych przepisów prawa celnego. Ramy prawne przewidziane w niniejszej dyrektywie nie umożliwiają jednak zastosowania zintegrowanego podejścia do ich egzekwowania, w tym nadzorowania, kontroli i dochodzenia. Należy zatem zwrócić się do Komisji o przekazanie Parlamentowi Europejskiemu i Radzie sprawozdania na temat tych aspektów, w tym dotyczących wdrożenia wspólnych ram zarządzania ryzykiem, aby ocenić, czy potrzebne są dalsze przepisy.

Or. en

Uzasadnienie

Aby zapewnić zintegrowane podejście do egzekwowania, Komisja powinna ocenić wszystkie elementy niezbędne do osiągnięcia celu jednolitego egzekwowania przepisów prawa celnego, a zwłaszcza zbieżności sposobów przeprowadzania kontroli w Unii.

 

Poprawka    10

Wniosek dotyczący dyrektywy

Artykuł 2 – ustęp 1 a (nowy)

 

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

 

Państwa członkowskie dopilnowują, by działania lub zaniechania wymienione w art. 3–6 stanowiły naruszenie przepisów prawa celnego, jeżeli zostaną popełnione w wyniku niedbalstwa lub umyślnie.

Or. en

Uzasadnienie

Państwa członkowskie powinny wymierzać sankcje za naruszenia na podstawie stopnia winy, a właściwe organy powinny określać, czy do naruszenia doszło na skutek niewątpliwego błędu czy też zostało ono popełnione w wyniku niedbalstwa lub umyślnie.

 

Poprawka    11

Wniosek dotyczący dyrektywy

Artykuł 2 – ustęp 1 b (nowy)

 

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

 

Organy celne ustalają, czy naruszenie zostało popełnione w wyniku niedbalstwa, co oznacza, że osoba odpowiedzialna nie zachowała należytej staranności w zakresie kontroli swoich czynności i powinna była przewidzieć wystąpienie okoliczności, które stanowią naruszenie, gdyby zachowała należytą staranność i uwagę.

Or. en

Uzasadnienie

Państwa członkowskie powinny wymierzać sankcje za naruszenia na podstawie stopnia winy, a właściwe organy powinny określać, czy do naruszenia doszło na skutek niewątpliwego błędu czy też zostało ono popełnione w wyniku niedbalstwa lub umyślnie.

 

Poprawka    12

Wniosek dotyczący dyrektywy

Artykuł 2 – ustęp 1 c (nowy)

 

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

 

Organy celne ustalają, czy naruszenie zostało popełnione umyślnie, co oznacza, że osoba odpowiedzialna miała świadomość, że dopuszcza się działania lub zaniechania stanowiącego naruszenie.

Or. en

Uzasadnienie

Państwa członkowskie powinny wymierzać sankcje za naruszenia na podstawie stopnia winy, a właściwe organy powinny określać, czy do naruszenia doszło na skutek niewątpliwego błędu czy też zostało ono popełnione w wyniku niedbalstwa lub umyślnie.

 

Poprawka    13

Wniosek dotyczący dyrektywy

Artykuł 2 – ustęp 1 d (nowy)

 

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

 

Błędy pisarskie lub błędy popełnione przez osobę odpowiedzialną za naruszenie nie stanowią naruszenia prawa celnego, chyba że stanowią część schematu niedbałego lub umyślnego postępowania.

Or. en

Uzasadnienie

Państwa członkowskie powinny wymierzać sankcje za naruszenia na podstawie stopnia winy, a właściwe organy powinny określać, czy do naruszenia doszło na skutek niewątpliwego błędu czy też zostało ono popełnione w wyniku niedbalstwa lub umyślnie.

 

Poprawka    14

Wniosek dotyczący dyrektywy

Artykuł 3 – nagłówek

 

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

Naruszenia przepisów prawa celnego, za które odpowiedzialność ponoszona jest na zasadzie ryzyka

Naruszenia przepisów prawa celnego mniejszej wagi

Or. en

Uzasadnienie

Wymiar wszelkich sankcji, które mogą wiązać się z naruszeniem, powinien opierać się na ocenie stopnia winy z należytym uwzględnieniem domniemania niewinności. Ta kategoria odnosi się zatem wyłącznie do wagi naruszenia.

 

Poprawka    15

Wniosek dotyczący dyrektywy

Artykuł 3 – wprowadzenie

 

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

Państwa członkowskie zapewniają, aby następujące działania lub zaniechania stanowiły naruszenia przepisów prawa celnego bez względu na fakt, czy wystąpił element winy:

Państwa członkowskie dopilnowują, by następujące działania lub zaniechania stanowiły naruszenia przepisów prawa celnego mniejszej wagi:

Or. en

Uzasadnienie

Wszelkie sankcje, które mogą wynikać z naruszenia, powinny opierać się na ocenie stopnia winy z należytym uwzględnieniem domniemania niewinności. Ta kategoria odnosi się zatem wyłącznie do wagi naruszenia.

 

Poprawka    16

Wniosek dotyczący dyrektywy

Artykuł 3 – litera c a (nowa)

 

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

 

ca) niedostarczenie przez przedsiębiorcę, w odpowiedzi na wniosek organów celnych, wymaganych dokumentów lub informacji w odpowiedniej formie oraz nieudzielenie organom celnym wszelkiej pomocy niezbędnej do zakończenia formalności celnych lub kontroli, o czym mowa w art. 15 ust. 1 kodeksu;

Or. en

Uzasadnienie

To naruszenie, pierwotnie zawarte w art. 4, zostało przeniesione do kategorii naruszeń mniejszej wagi.

 

Poprawka    17

Wniosek dotyczący dyrektywy

Artykuł 3 – litera c b (nowa)

 

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

 

cb) niepoinformowanie bez zwłoki organów celnych przez posiadacza decyzji dotyczącej stosowania przepisów prawa celnego o wszelkich okolicznościach zaistniałych po wydaniu decyzji, a mogących wpływać na jej dalsze obowiązywanie lub na jej treść, zgodnie z art. 23 ust. 2 kodeksu;

Or. en

Uzasadnienie

To naruszenie, pierwotnie zawarte w art. 4, zostało przeniesione do kategorii naruszeń mniejszej wagi.

 

Poprawka    18

Wniosek dotyczący dyrektywy

Artykuł 4

 

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

Artykuł 4

skreślony

Naruszenia przepisów prawa celnego popełnione w wyniku niedbalstwa

 

Państwa członkowskie zapewniają, aby następujące działania lub zaniechania stanowiły naruszenia przepisów prawa celnego, jeżeli dopuszczono się ich w wyniku niedbalstwa:

 

a) nieobjęcie towarów nieunijnych, które są czasowo składowane, procedurą celną lub niewywiezienie ich powrotnie przez przedsiębiorcę odpowiedzialnego za te towary w odpowiednim terminie zgodnie z art. 149 kodeksu;

 

b) nieudzielenie organom celnym przez przedsiębiorcę wszelkiej pomocy niezbędnej do zakończenia formalności celnych lub kontroli zgodnie z art. 15 ust. 1 kodeksu;

 

c) niewypełnienie przez posiadacza decyzji dotyczącej stosowania przepisów prawa celnego obowiązków wynikających z tej decyzji zgodnie z art. 23 ust. 1 kodeksu;

 

d) niepoinformowanie niezwłocznie organów celnych przez posiadacza decyzji dotyczącej stosowania przepisów prawa celnego o wszelkich okolicznościach, które zaistniały po wydaniu decyzji przez te organy i mogą wpływać na jej dalsze obowiązywanie lub na jej treść, zgodnie z art. 23 ust. 2 kodeksu;

 

e) nieprzedstawienie przez przedsiębiorcę organom celnym towarów wprowadzanych na obszar celny Unii zgodnie z art. 139 kodeksu;

 

f) nieprzedstawienie przez osobę uprawnioną do korzystania z procedury tranzytu unijnego towarów w nienaruszonym stanie w urzędzie celnym przeznaczenia w wyznaczonym terminie zgodnie z art. 233 ust. 1 lit. a) kodeksu;

 

g) nieprzedstawienie przez przedsiębiorcę organom celnym towarów wprowadzonych do wolnego obszaru celnego zgodnie z art. 245 kodeksu;

 

h) nieprzedstawienie przez przedsiębiorcę organom celnym towarów wyprowadzanych poza obszar celny Unii przy ich wyprowadzaniu zgodnie z art. 267 ust. 2 kodeksu;

 

i) rozładowanie lub przeładowanie towarów ze środka transportu, którym są przewożone, bez pozwolenia organów celnych lub w miejscach, które nie zostały wyznaczone lub uznane przez te organy, zgodnie z art. 140 kodeksu;

 

j) składowanie towarów w magazynach czasowego składowania lub w składach celnych bez pozwolenia organów celnych zgodnie z art. 147 i 148;

 

k) niewykonanie przez osobę uprawnioną do korzystania z procedury lub posiadacza pozwolenia obowiązków wynikających ze składowania towarów objętych procedurą składowania celnego zgodnie z art. 242 ust. 1 lit. a) i b) kodeksu.

 

Or. en

Uzasadnienie

Wszystkie naruszenia można popełnić albo w wyniku niedbalstwa, albo umyślnie, zatem należy skreślić przedmiotowy artykuł i sklasyfikować naruszenia w nim wymienione według ich wagi.

 

Poprawka    19

Wniosek dotyczący dyrektywy

Artykuł 5 – nagłówek

 

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

Naruszenia unijnych przepisów prawa celnego popełnione umyślnie

Poważne naruszenia przepisów prawa celnego

Or. en

Uzasadnienie

Wymiar wszelkich sankcji, które mogą wiązać się z naruszeniem, powinien opierać się na ocenie stopnia winy z należytym uwzględnieniem domniemania niewinności. Ta kategoria odnosi się zatem wyłącznie do wagi naruszenia.

 

Poprawka    20

Wniosek dotyczący dyrektywy

Artykuł 5 – wprowadzenie

 

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

Państwa członkowskie zapewniają, aby następujące działania lub zaniechania stanowiły naruszenia przepisów prawa celnego, jeżeli dopuszczono się ich umyślnie:

Państwa członkowskie dopilnowują, by następujące działania lub zaniechania stanowiły poważne naruszenia przepisów prawa celnego:

Or. en

Uzasadnienie

Wszelkie sankcje, które mogą wynikać z naruszenia, powinny opierać się na ocenie stopnia winy z należytym uwzględnieniem domniemania niewinności. Ta kategoria odnosi się zatem wyłącznie do wagi naruszenia.

 

Poprawka    21

Wniosek dotyczący dyrektywy

Artykuł 5 – litera e a (nowa)

 

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

 

ea) nieprzedstawienie przez przedsiębiorcę organom celnym towarów wprowadzonych na obszar celny Unii zgodnie z art. 139 kodeksu;

Or. en

Uzasadnienie

To naruszenie, pierwotnie zawarte w art. 4, zostało przeniesione do kategorii poważnych naruszeń.

 

Poprawka    22

Wniosek dotyczący dyrektywy

Artykuł 5 – litera e b (nowa)

 

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

 

eb) nieprzedstawienie przez osobę uprawnioną do korzystania z procedury tranzytu unijnego towarów w nienaruszonym stanie w urzędzie celnym przeznaczenia w wyznaczonym terminie zgodnie z art. 233 ust. 1 lit. a) kodeksu;

Or. en

Uzasadnienie

To naruszenie, pierwotnie zawarte w art. 4, zostało przeniesione do kategorii poważnych naruszeń.

 

Poprawka    23

Wniosek dotyczący dyrektywy

Artykuł 5 – litera e c (nowa)

 

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

 

ec) nieprzedstawienie przez przedsiębiorcę organom celnym towarów wprowadzonych do wolnego obszaru celnego zgodnie z art. 245 kodeksu;

Or. en

Uzasadnienie

To naruszenie, pierwotnie zawarte w art. 4, zostało przeniesione do kategorii poważnych naruszeń.

 

Poprawka    24

Wniosek dotyczący dyrektywy

Artykuł 5 – litera f a (nowa)

 

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

 

fa) rozładowanie lub przeładowanie towarów ze środka transportu, którym są przewożone, bez pozwolenia organów celnych lub w miejscach, które nie zostały wyznaczone lub uznane przez te organy, zgodnie z art. 140 kodeksu;

Or. en

Uzasadnienie

To naruszenie, pierwotnie zawarte w art. 4, zostało przeniesione do kategorii poważnych naruszeń.

 

Poprawka    25

Wniosek dotyczący dyrektywy

Artykuł 5 – litera g a (nowa)

 

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

 

ga) nieprzedstawienie przez przedsiębiorcę organom celnym towarów, które mają zostać wyprowadzone poza obszar celny Unii, przy ich wyprowadzaniu zgodnie z art. 267 ust. 2 kodeksu;

Or. en

Uzasadnienie

To naruszenie, pierwotnie zawarte w art. 4, zostało przeniesione do kategorii poważnych naruszeń.

 

Poprawka    26

Wniosek dotyczący dyrektywy

Artykuł 5 – litera g b (nowa)

 

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

 

gb) składowanie towarów w magazynach czasowego składowania lub w składach celnych bez pozwolenia organów celnych zgodnie z art. 147 i 148 kodeksu;

Or. en

Uzasadnienie

To naruszenie, pierwotnie zawarte w art. 4, zostało przeniesione do kategorii poważnych naruszeń.

 

Poprawka    27

Wniosek dotyczący dyrektywy

Artykuł 5 – litera g c (nowa)

 

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

 

gc) niewykonanie przez osobę uprawnioną do korzystania z procedury lub posiadacza pozwolenia obowiązków wynikających ze składowania towarów objętych procedurą składowania celnego zgodnie z art. 242 ust. 1 lit. a) i b) kodeksu.

Or. en

 

Poprawka    28

Wniosek dotyczący dyrektywy

Artykuł 7

 

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

Działania lub zaniechania, o których mowa w art. 3 do 6, nie stanowią naruszeń przepisów prawa celnego, jeżeli są one wynikiem błędu organów celnych.

Działania lub zaniechania, o których mowa w art. 3 do 6, nie stanowią naruszeń przepisów prawa celnego, jeżeli są one wynikiem błędu organów celnych, zgodnie z art. 119 kodeksu.

Or. en

Uzasadnienie

Artykuł 119 unijnego kodeksu celnego zawiera definicję błędu organów celnych i z tego względu powinien stanowić podstawę przedmiotowego artykułu.

 

Poprawka    29

Wniosek dotyczący dyrektywy

Artykuł 9 – nagłówek

 

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

Sankcje za naruszenia przepisów prawa celnego, o których mowa w art. 3

Sankcje inne niż sankcje karne za naruszenia przepisów prawa celnego, o których mowa w art. 3

Or. en

Uzasadnienie

Chodzi o uściślenie, że sankcje przewidziane w przedmiotowej dyrektywie są innymi sankcjami niż sankcje karne.

 

Poprawka    30

Wniosek dotyczący dyrektywy

Artykuł 9 – wprowadzenie

 

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

Państwa członkowskie zapewniają nakładanie skutecznych, proporcjonalnych i odstraszających sankcji za naruszenia przepisów prawa celnego, o których mowa w art. 3, przy następujących ograniczeniach:

Państwa członkowskie zapewniają nakładanie skutecznych, proporcjonalnych i odstraszających sankcji innych niż sankcje karne za naruszenia przepisów prawa celnego, o których mowa w art. 3, przy następujących ograniczeniach:

Or. en

Uzasadnienie

Chodzi o uściślenie, że sankcje przewidziane w przedmiotowej dyrektywie są innymi sankcjami niż sankcje karne.

 

Poprawka    31

Wniosek dotyczący dyrektywy

Artykuł 9 – litera a

 

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

a) gdy naruszenie przepisów prawa celnego dotyczy określonych towarów, kara pieniężna wynosi od 1 % do 5 % wartości tych towarów;

a) kara pieniężna wynosi do 50 % kwoty niezapłaconych ceł lub

Or. en

Uzasadnienie

Podstawą wymiaru sankcji powinny być raczej finansowe skutki naruszenia niż wartość towaru.

 

Poprawka    32

Wniosek dotyczący dyrektywy

Artykuł 9 – litera b

 

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

b) gdy naruszenie przepisów prawa celnego nie dotyczy określonych towarów, kara pieniężna wynosi od 150 EUR do 7 500 EUR.

b) kara pieniężna wynosi od 150 EUR do 7 500 EUR.

Or. en

Uzasadnienie

W przypadkach, w których naruszenie nie jest powiązane z kwotą niezapłaconych ceł, podstawą wymiaru sankcji powinna być stała kwota.

 

Poprawka    33

Wniosek dotyczący dyrektywy

Artykuł 10

 

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

Artykuł 10

skreślony

Sankcje za naruszenia przepisów prawa celnego, o których mowa w art. 4

 

Państwa członkowskie zapewniają nakładanie skutecznych, proporcjonalnych i odstraszających sankcji za naruszenia przepisów prawa celnego, o których mowa w art. 4, przy następujących ograniczeniach:

 

a) gdy naruszenie przepisów prawa celnego dotyczy określonych towarów, kara pieniężna wynosi do 15 % wartości tych towarów;

 

b) gdy naruszenie przepisów prawa celnego nie dotyczy określonych towarów, kara pieniężna wynosi do 22 500 EUR.

 

Or. en

Uzasadnienie

Powyższy artykuł został skreślony na skutek skreślenia art. 4.

 

Poprawka    34

Wniosek dotyczący dyrektywy

Artykuł 11 – nagłówek

 

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

Sankcje za naruszenia przepisów prawa celnego, o których mowa w art. 5 i 6

Sankcje inne niż sankcje karne za naruszenia przepisów prawa celnego, o których mowa w art. 5 i 6

Or. en

Uzasadnienie

Chodzi o uściślenie, że sankcje przewidziane w przedmiotowej dyrektywie są innymi sankcjami niż sankcje karne.

 

Poprawka    35

Wniosek dotyczący dyrektywy

Artykuł 11 – wprowadzenie

 

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

Państwa członkowskie zapewniają nakładanie skutecznych, proporcjonalnych i odstraszających sankcji za naruszenia przepisów prawa celnego, o których mowa w art. 5 i 6, przy następujących ograniczeniach:

Państwa członkowskie zapewniają nakładanie skutecznych, proporcjonalnych i odstraszających sankcji innych niż sankcje karne za naruszenia przepisów prawa celnego, o których mowa w art. 5 i 6, przy następujących ograniczeniach:

Or. en

Uzasadnienie

Chodzi o uściślenie, że sankcje przewidziane w przedmiotowej dyrektywie są innymi sankcjami niż sankcje karne.

 

Poprawka    36

Wniosek dotyczący dyrektywy

Artykuł 11 – litera a

 

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

a) gdy naruszenie przepisów prawa celnego dotyczy określonych towarów, kara pieniężna wynosi do 30 % wartości tych towarów;

a) kara pieniężna wynosi do 100 % kwoty niezapłaconych ceł; lub

Or. en

Uzasadnienie

Podstawą wymiaru sankcji powinny być raczej finansowe skutki naruszenia niż wartość towaru.

 

Poprawka    37

Wniosek dotyczący dyrektywy

Artykuł 11 – litera b

 

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

b) gdy naruszenie przepisów prawa celnego nie dotyczy określonych towarów, kara pieniężna wynosi do 45 000 EUR.

b) kara pieniężna wynosi do 45 000 EUR;

Or. en

Uzasadnienie

W przypadkach, w których naruszenie nie jest powiązane z kwotą niezapłaconych ceł, podstawą wymiaru sankcji powinna być stała kwota.

 

Poprawka    38

Wniosek dotyczący dyrektywy

Artykuł 11 a (nowy)

 

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

 

Artykuł 11a

 

Możliwość nakładania sankcji karnych

 

W przypadku naruszeń popełnionych umyślnie i obejmujących szkodę o wartości ponad 10 000 EUR w postaci niezapłaconych ceł państwa członkowskie mogą zastosować w to miejsce sankcje karne.

Or. en

Uzasadnienie

Kiedy naruszenia zostają popełnione z zamiarem dopuszczenia się nadużycia, zamiast sankcji o danym progu państwa członkowskie mogą zastosować sankcje karne.

 

Poprawka    39

Wniosek dotyczący dyrektywy

Artykuł 11 b (nowy)

 

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

 

Artykuł 11b

 

Pozostałe sankcje innego rodzaju niż sankcje karne za naruszenia przepisów prawa celnego, o których mowa w art. 3 i 6

 

Oprócz sankcji wymienionych w art. 9 i 11 państwa członkowskie mogą nałożyć następujące sankcje niepieniężne:

 

a) konfiskata towarów;

 

b) cofnięcie statusu upoważnionego przedsiębiorcy w przypadku poważnego naruszenia prawa, o którym mowa w art. 5 niniejszej dyrektywy, lub powtarzających się naruszeń, o których mowa w art. 3–6 niniejszej dyrektywy, zgodnie z art. 39 kodeksu;

 

c) zawieszenie wydanego pozwolenia.

Or. en

Uzasadnienie

W ten sposób organy celne mogą stosować innego rodzaju sankcje, które mogą okazać się konieczne do nadania systemowi sankcji odstraszającego skutku, zgodnie z art. 39 kodeksu w odniesieniu do statusu upoważnionego przedsiębiorcy.

 

Poprawka    40

Wniosek dotyczący dyrektywy

Artykuł 12 – nagłówek

 

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

Skuteczne stosowanie sankcji i wykonywanie przez właściwe organy uprawnień do nakładania sankcji

Okoliczności łagodzące i obciążające

Or. en

Uzasadnienie

Chodzi o uściślenie treści artykułu.

 

Poprawka    41

Wniosek dotyczący dyrektywy

Artykuł 12 – wprowadzenie

 

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

Państwa członkowskie zapewniają, aby właściwe organy, określając rodzaj i poziom sankcji za naruszenia przepisów prawa celnego, o których mowa w art. 3 do 6, uwzględniły wszelkie istotne okoliczności, w tym odpowiednio:

Państwa członkowskie dopilnowują, by właściwe organy, określając rodzaj i poziom sankcji za naruszenia przepisów prawa celnego, o których mowa w art. 3 do 6, uwzględniły następujące okoliczności łagodzące i obciążające, które skutkują obniżeniem lub podwyższeniem sankcji w granicach wyznaczonych w art. 9 i 11.

 

Okoliczności obciążające:

 

Podstawowa kwota sankcji może zostać zwiększona, jeżeli właściwe organy uznają, że występują następujące okoliczności obciążające:

Or. en

Uzasadnienie

Chodzi o uściślenie, że przy ustalaniu poziomu i rodzaju sankcji należy uwzględnić okoliczności obciążające i łagodzące.

 

Poprawka    42

Wniosek dotyczący dyrektywy

Artykuł 12 – litera a a (nowa)

 

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

 

aa) trwały lub powtarzający się charakter takiego samego lub podobnego naruszenia;

Or. en

 

Poprawka    43

Wniosek dotyczący dyrektywy

Artykuł 12 – litera b

 

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

b) fakt, czy osoba odpowiedzialna za naruszenie jest upoważnionym przedsiębiorcą,

skreślony

Or. en

Uzasadnienie

Oczekuje się, że upoważniony przedsiębiorca będzie gwarantował wysoki poziom zgodności z przepisami i nie będzie popełniać poważnych lub powtarzających się naruszeń, zatem naruszenia popełnione przez upoważnionego przedsiębiorcę nie powinny stanowić czynnika obciążającego lub łagodzącego, lecz skutkować sankcją w postaci utraty statusu.

 

Poprawka    44

Wniosek dotyczący dyrektywy

Artykuł 12 – litera e

 

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

e) poziom współpracy osoby odpowiedzialnej za naruszenie prawa z właściwym organem;

e) odmowa współpracy z właściwym organem przez osobę odpowiedzialną za naruszenie prawa;

Or. en

Uzasadnienie

Chodzi o uściślenie, że odmowa współpracy stanowi okoliczność obciążającą.

 

Poprawka    45

Wniosek dotyczący dyrektywy

Artykuł 12 – ustęp 1 a (nowy)

 

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

 

Okoliczności łagodzące:

 

Podstawowa kwota sankcji może zostać pomniejszona, jeżeli właściwe organy uznają, że występują następujące okoliczności łagodzące:

 

a) skuteczna współpraca osoby odpowiedzialnej za naruszenie prawa z właściwym organem;

 

b) dobrowolne ujawnienie naruszenia, o ile naruszenie nie jest już przedmiotem dochodzenia, o którym osoba odpowiedzialna za naruszenie została formalnie powiadomiona;

 

c) zdolność wykazania przez osobę odpowiedzialną za naruszenie, że podejmuje znaczne wysiłki, aby dostosować się do unijnych przepisów prawa celnego, przez potwierdzenie wysokiego poziomu kontroli jej czynności za pomocą systemu zapewniania zgodności.

Or. en

Uzasadnienie

Aby poprawić zgodność z przepisami prawa celnego, należy wziąć pod uwagę okoliczności łagodzące, w tym programy zapewnienia zgodności wdrażane przez przedsiębiorców w celu unikania naruszeń.

 

Poprawka    46

Wniosek dotyczący dyrektywy

Artykuł 12 a (nowy)

 

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

 

Artykuł 12a

 

Ugoda

 

Państwa członkowskie zapewniają możliwość ugody, tj. procedury umożliwiającej właściwym organom zawarcie porozumienia z osobą odpowiedzialną za naruszenie w celu rozstrzygnięcia sprawy o naruszenie przepisów prawa celnego, jako alternatywę dla wszczęcia lub zakończenia procedury nałożenia sankcji.

Or. en

Uzasadnienie

Procedury ugody w przypadku naruszeń celnych są dostępne w 15 z 24 państw członkowskich i powinny stanowić możliwość rozstrzygnięcia kwestii odpowiedzialności za naruszenie w przypadkach, w których występuje ryzyko sporu sądowego, a koszty sporu sądowego mogłyby być wysokie zwłaszcza dla małych przedsiębiorstw.

 

Poprawka    47

Wniosek dotyczący dyrektywy

Artykuł 12 b (nowy)

 

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

 

Artykuł 12b

 

Zgodność

 

Państwa członkowskie zapewniają dostępność wytycznych i publikacji służących aktywnemu informowaniu opinii publicznej o sposobach zapewniania zgodności z unijnymi przepisami celnymi i zachowania tej zgodności.

Or. en

Uzasadnienie

Wspieranie społeczeństwa w utrzymywaniu zgodności z przepisami prawa celnego wymaga o wiele większych wysiłków. Z tego względu należy aktywnie informować o zagadnieniach celnych i przepisach prawa celnego oraz dawać wytyczne w tym zakresie.

 

Poprawka    48

Wniosek dotyczący dyrektywy

Artykuł 13 – ustęp 1

 

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

1. Państwa członkowskie zapewniają czteroletni termin przedawnienia w przypadku postępowań dotyczących któregokolwiek z naruszeń przepisów prawa celnego, o których mowa w art. 3 do 6, przy czym termin rozpoczyna bieg w dniu popełnienia naruszenia przepisów prawa celnego.

1. Państwa członkowskie zapewniają trzyletni termin przedawnienia w przypadku postępowań dotyczących któregokolwiek z naruszeń przepisów prawa celnego, o których mowa w art. 3 do 6, przy czym termin rozpoczyna bieg w dniu popełnienia naruszenia przepisów prawa celnego.

Or. en

Uzasadnienie

Terminy przedawnienia powinny być zgodne z przewidzianymi w kodeksie terminami przedawnienia dotyczącymi zgłaszania długu celnego.

 

Poprawka    49

Wniosek dotyczący dyrektywy

Artykuł 13 – ustęp 3

 

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

3. Państwa członkowskie zapewniają przerwanie biegu terminu przedawnienia przez czynność właściwego organu, o którym dana osoba jest informowana, w związku z dochodzeniem lub postępowaniem sądowym dotyczącym tego samego naruszenia przepisów prawa celnego. Termin przedawnienia rozpoczyna bieg w dniu podjęcia czynności przerywającej przedawnienie.

3. Państwa członkowskie zapewniają przerwanie biegu terminu przedawnienia przez czynność osoby odpowiedzialnej za naruszenie w związku z dochodzeniem lub postępowaniem sądowym dotyczącym tego samego naruszenia przepisów prawa celnego. Termin przedawnienia rozpoczyna ponownie bieg w dniu zaprzestania czynności przerywającej przedawnienie.

Or. en

Uzasadnienie

Powinna istnieć możliwość przerwania postępowania, jeżeli osoba odpowiedzialna za naruszenie podejmie czynność, która ma wpływ na tok postępowania i narusza proces. Jednakże termin przedawnienia powinien ponownie rozpocząć bieg po zaprzestaniu czynności przerywającej przedawnienie, lecz nie wcześniej.

 

Poprawka    50

Wniosek dotyczący dyrektywy

Artykuł 13 – ustęp 4

 

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

4. Państwa członkowskie zapewniają wykluczenie możliwości wszczęcia lub kontynuowania jakiegokolwiek postępowania dotyczącego któregokolwiek z naruszeń przepisów prawa celnego, o których mowa w art. 3 do 6, po upływie ośmiu lat od dnia, o którym mowa w ust. 1 lub 2.

4. Państwa członkowskie zapewniają wykluczenie możliwości wszczęcia lub kontynuowania jakiegokolwiek postępowania dotyczącego któregokolwiek z naruszeń przepisów prawa celnego, o których mowa w art. 3 do 6, po upływie ośmiu lat od dnia, o którym mowa w ust. 1, 2 lub 3, w zależności od przypadku.

Or. en

Uzasadnienie

Chodzi o uściślenie, że nawet w przypadkach czynności przerywających procedurę postępowanie sądowe nie może trwać wiecznie i z tego względu należy uwzględnić odpowiedni zapis w przedmiotowym ustępie.

 

Poprawka    51

Wniosek dotyczący dyrektywy

Artykuł 18 – ustęp 1 a (nowy)

 

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

 

Do dnia 31 grudnia 2017 r. Komisja przedstawi Parlamentowi Europejskiemu i Radzie sprawozdanie na temat pozostałych elementów egzekwowania unijnych przepisów prawa celnego, w tym nadzoru, kontroli i dochodzenia, w stosownym przypadku wraz z wnioskami ustawodawczymi dotyczącymi uzupełnienia niniejszej dyrektywy.

Or. en

Uzasadnienie

Chodzi o uściślenie, że egzekwowanie przepisów prawa celnego obejmuje inne elementy niż sankcje, takie jak kontrole, nadzór i dochodzenie, które również należy lepiej zharmonizować, aby osiągnąć ogólny cel jednolitego egzekwowania i stosowania unijnych przepisów prawa celnego.

 

 

 

UZASADNIENIE

 

W dniu 13 grudnia 2013 r. Komisja Europejska opublikowała wniosek dotyczący dyrektywy w sprawie unijnych ram prawnych dotyczących naruszeń przepisów prawa celnego oraz sankcji.

 

Chociaż unię celną uważa się za jedną z podwalin Unii Europejskiej oraz szkielet jednolitego rynku, wciąż brakuje zintegrowanego podejścia do egzekwowania przepisów prawa celnego, w tym sankcji. Oznacza to, że przepisy są takie same, lecz stosowane sankcje za ich naruszenia znacznie różnią się od siebie.

 

Unia celna i polityka handlowa stanowią wyłączne kompetencje Unii Europejskiej, dlatego też tylko UE może opracować wspólne podejście zapewniające egzekwowanie przepisów prawa celnego. Państwa członkowskie zobowiązały się do działań na rzecz osiągnięcia dwóch celów, a konkretnie: tak skutecznych wzajemnych kontaktów między organami celnymi i tak skutecznego wykonywania przypisanych im zadań, jak gdyby stanowiły one jeden organ, sprawowania kontroli o równoważnych wynikach, wspierania zgodnej z prawem działalności gospodarczej, lecz również koniecznej ochrony interesów finansowych Unii. Nie ulega jednak wątpliwości, że bez zintegrowanego podejścia do egzekwowania przepisów, w tym do sankcji, organy celne państw członkowskich nie mogą działać jak jeden organ, zwłaszcza w świetle znacznych różnic między systemami sankcji w poszczególnych państwach członkowskich, co wynika ze sprawozdania z 2010 r. przygotowanego przez grupę projektową ds. sankcji za naruszanie przepisów prawa celnego.

 

Różnice te przekładają się na brak wzajemnego zaufania między organami, podczas gdy to właśnie zaufanie i współpraca między organami celnymi mają zasadnicze znaczenie dla dobrego zarządzania unią celną i ochrony interesów finansowych UE. Dodatkowo wspomniane różnice naruszają równe warunki działania przedsiębiorców w Unii Europejskiej. Różnice w sankcjach za naruszanie przepisów prawa celnego zostały uznane przez Europejski Trybunał Sprawiedliwości za środki o skutku równoważnym z ograniczeniami ilościowymi. Ryzyko zakłócenia rynku i brak równych warunków działania mogą nasilić się wraz z nowymi przepisami dotyczącymi statusu upoważnionego przedsiębiorcy, zgodnie z którymi poważne i powtarzające się naruszenia mogą prowadzić do utraty statusu upoważnionego przedsiębiorcy (art. 39 unijnego kodeksu celnego), wiążąc środek ułatwiający handel z przestrzeganiem unijnych przepisów prawa celnego.

 

Gdyby różnice między systemami sankcji państw członkowskich zostały utrzymane, oznaczałoby to, że dane przedsiębiorstwo mogłoby stracić status upoważnionego przedsiębiorcy w jednym państwie, podczas gdy za to samo naruszenie inne przedsiębiorstwo prowadzące działalność w innym państwie członkowskim nie straciłoby tego statusu. Zniesienie różnic staje się szczególnie istotne w świetle wzrostu handlu elektronicznego, prowadzonego zwłaszcza przez mikroprzedsiębiorstwa i osoby fizyczne – taki obrót wymaga większej pewności prawnej w zakresie, w jakim dotyczy systemów zapewnienia zgodności z przepisami, jak również większej przejrzystości, jeżeli chodzi o sposób traktowania naruszeń przez różne organy celne.

 

Co nie mniej ważne, zbieżność między systemami sankcji jest konieczna, aby UE mogła wywiązywać się z zewnętrznego zobowiązania w ramach Układu ogólnego w sprawie taryf celnych i handlu (GATT).

Artykuł X.3 lit. a) GATT 94 stanowi, że:

 

Każda umawiająca się strona zarządza w jednolity, bezstronny i racjonalny sposób wszystkimi swoimi przepisami ustawodawczymi i wykonawczymi, decyzjami i orzeczeniami, o których mowa w ust. 1 niniejszego artykułu.

Wymogi unijnego kodeksu celnego

 

Unijny kodeks celny nakłada na państwa członkowskie wymóg posiadania skutecznych, proporcjonalnych i odstraszających systemów sankcji za naruszanie przepisów prawa celnego. Omawiana dyrektywa powinna mieć zatem na celu poprawę zbieżności stanowisk państw członkowskich w kwestii egzekwowania unijnych przepisów prawa celnego na podstawie art. 114 TFUE dotyczącego ustanowienia i funkcjonowania rynku wewnętrznego i art. 33 TFUE w sprawie współpracy celnej, a także zgodnie z wdrażanym zmodernizowanym kodeksem celnym i opracowywanymi elektronicznymi systemami celnymi.

 

 

Ułatwianie handlu i poprawa zgodności z przepisami

 

W omawianej dyrektywie należy uznać, że większość przedsiębiorstw mających do czynienia z kwestiami celnymi to przedsiębiorstwa prowadzące działalność zgodnie z prawem, które dążą do stosowania przepisów prawa celnego. Działalność powiązana z operacjami celnymi wymaga postrzegania przedsiębiorstw jako partnerów, co w przypadku naruszeń uzasadnia potrzebę stosowania przede wszystkim sankcji innych niż karne, które powinny stanowić skuteczny środek mający na celu zapewnienie zgodności.

W sprawozdaniu uściślono zakres dyrektywy, aby zagwarantować, że tylko naruszenia popełnione w wyniku niedbalstwa lub umyślnie stanowią naruszenia, eliminując tym samym element naruszenia przepisów prawa, który nie wymaga ustalenia stopnia winy. Definicja czynu popełnionego w wyniku niedbalstwa ma zasadnicze znaczenie w omawianej dyrektywie, która harmonizuje sankcje inne niż sankcje karne, ponieważ sankcja za niedbalstwo nie powinna mieć charakteru kary za przestępstwo, nawet jeżeli występują obiektywne okoliczności takie jak poważne skutki finansowe. Jeżeli zostanie ustalone, że dana osoba nie dopuściła się niedbalstwa i nie była świadoma okoliczności faktycznych, a zatem nie mogła przewidzieć naruszenia, nawet przy zachowaniu należytej staranności, nie można zastosować wobec niej sankcji. Ponadto nie można stosować sankcji w przypadku błędu, chyba że jest on częścią schematu niedbałego lub umyślnego postępowania. Naruszenia popełnione umyślnie mogą podlegać sankcjom karnym po przekroczeniu konkretnego progu, co daje państwom członkowskim możliwość podejmowania środków o skutku dostatecznie odstraszającym, aby ukarać czyn stanowiący nadużycie.

 

Aby sankcje były skuteczne, proporcjonalne i odstraszające, należy pozostawić organom celnym dostateczną swobodę oceny odpowiednich okoliczności i na tej podstawie umożliwić im zastosowanie najbardziej odpowiednich sankcji, ponieważ są to potwierdzone sposoby ograniczania przypadków niestosowania przepisów. Omawiana dyrektywa powinna jednak stworzyć ramy zapewniające porozumienie między państwami członkowskimi co do tego, co należy uznać za okoliczności łagodzące i obciążające, począwszy od dobrowolnego ujawnienia naruszenia w przypadku tych pierwszych, a kończąc na odmowie współpracy w przypadku tych drugich. Przepisy dotyczące naruszenia prawa są sprzeczne z tym podejściem, a ponadto stanowią zaprzeczenie niektórych podstawowych zasad prawnych, takich jak domniemanie niewinności, ponieważ nie przewidują wymogu występowania elementu winy, aby nałożyć sankcję. Przepisy dotyczące naruszenia prawa mogą hamować wzrost i legalny handel, a także mogą okazać się nieskuteczne, jeżeli chodzi o poprawę zgodności z przepisami.

 

Należy jednak zastosować klasyfikację naruszeń w podziale na naruszenia mniejszej wagi i naruszenia poważne, zwłaszcza w świetle możliwości utraty statusu przez upoważnionego przedsiębiorcę, jeżeli popełni poważne lub powtarzające się naruszenia, i braku definicji poważnego naruszenia w unijnym kodeksie celnym. Pierwotna logika kategoryzacji naruszeń Komisji Europejskiej została zachowana, jednak z zastosowaniem innych kategorii, a ponadto uwzględniono wykaz zachowań, które państwa członkowskie uznają za naruszenia mniejszej wagi, takie jak na przykład uchybienie terminowi.

 

 

Proporcjonalność

 

Aby zapewnić wprowadzenie proporcjonalnego systemu sankcji, podstawą kwoty sankcji nie może być wartość towaru. Sankcja powinna opierać się na kwocie niezapłaconych cel, a także powinna być powiązana z finansowymi skutkami naruszenia. Sankcja, której podstawą jest wartość towarów, może prowadzić do nieproporcjonalnego systemu, w którym naruszenie mniejszej wagi związane z towarem o dużej wartości może mieć katastrofalne skutki dla przedsiębiorstwa. Aby zapewnić pewną elastyczność w przypadkach, gdy towar nie jest objęty stawką celną lub naruszenie nie jest powiązane z konkretnym towarem, należy określić stałą kwotę. Chociaż należy stworzyć zharmonizowane ramy, potrzebny jest zakres z ustaloną górną granicą zagrożenia karą, aby zapewnić organom celnym swobodę uznania przy wymiarze kary pieniężnej w zależności od okoliczności obciążających lub łagodzących. Należy również dopuścić sankcje inne niż kary pieniężne, takie jak utrata statusu upoważnionego przedsiębiorcy, tak jak to przewiduje unijny kodeks celny, oraz konfiskata towarów.

Organy celne powinny również uwzględniać koszty sporu sądowego, zwłaszcza w przypadku małych przedsiębiorstw, i zapewniać w takim przypadku możliwość zastosowania procedury ugody, którą należy zdefiniować, aby zapewnić spójność w całej UE.

 

 

Cienka linia między sankcjami karnymi a sankcjami innymi niż sankcje karne

 

Celem dyrektywy powinna być harmonizacja sankcji innych niż sankcje karne w przypadku naruszenia przepisów prawa celnego, ponieważ to dyrektywa stanowi najbardziej odpowiednie ramy zwiększania zgodności z przepisami i ograniczania liczby naruszeń. W przypadku, gdy naruszenia są popełniane z zamiarem dopuszczenia się nadużycia, państwa członkowskie mogą nałożyć sankcje karne powyżej określonego progu, zgodnie z dyrektywą w sprawie zwalczania nadużyć na szkodę interesów finansowych Unii za pośrednictwem prawa karnego, która daje państwom członkowskim możliwość stosowania sankcji innych niż sankcje na podstawie prawa karnego poniżej tego samego progu. Powiązanie między dwoma dyrektywami jest zgodne z praktykami w większości państw członkowskich, które stosują zarówno sankcje karne, jak i sankcje inne niż sankcje karne, aby zapewnić zgodność z przepisami prawa celnego. Dyrektywa w sprawie zwalczania nadużyć nie jest jednak sama w sobie wystarczająca, ponieważ brakuje europejskich przepisów określających sankcje w przypadku naruszeń popełnionych w wyniku niedbalstwa, chociaż stanowią one większość przypadków naruszenia przepisów prawa celnego.

 

Niektóre formy naruszenia, takie jak podżeganie, pomocnictwo, usiłowanie i przygotowanie w niektórych państwach członkowskich stanowią pojęcia z zakresu prawa karnego, a w siedmiu państwach członkowskich są również karalne na podstawie norm prawa innego niż prawo karne. Należy uściślić, że czyny te są popełniane umyślnie i z tego względu mogą być przedmiotem sankcji innych niż sankcje karne zgodnie z zakresem przedmiotowej dyrektywy lub sankcji na podstawie prawa karnego poza zakresem dyrektywy.

 

 

Niezbędny krok od zgodności ex-post w kierunku zgodności ex-ante

 

Państwa członkowskie powinny dopilnować, by osoby prowadzące działalność handlową i mające styczność ze sprawami celnymi były aktywnie informowane o sposobach zapewniania i zachowania zgodności z przepisami prawa celnego. Systemy sankcji administracyjnych państw członkowskich powinny być zatem narzędziem, po które sięga się w ostateczności w celu nałożenia sankcji za niedbalstwo, mając na względzie to, co osoba odpowiedzialna za naruszenie powinna wiedzieć i co zrobiła, aby uniknąć naruszenia. Kwestia, czy osoba dopuściła się niedbalstwa, powinna stanowić kluczowe kryterium stosowania systemu sankcji.

 

Wykorzystywanie narzędzi ICT powinno prowadzić do możliwości monitorowania w czasie rzeczywistym zgodności z przepisami. Wymaga to ścisłej współpracy z operatorami, aby zapewnić pełną zgodność z przepisami, zaś państwa członkowskie powinny wdrożyć przepisy dotyczące systemów elektronicznych przyjęte w unijnym kodeksie celnym. Państwa członkowskie zobowiązały się ponadto, zgodnie z wymogiem zawartym w unijnym kodeksie celnym, do udziału we wspólnym systemie zarządzania ryzykiem, który Komisja Europejska ma dalej rozwijać. Jest to jeden z filarów wspólnego podejścia do egzekwowania przepisów, który uzupełnia ustanowienie wspólnego systemu sankcji.

 

 

[1] Dz.U. C xx z xx.xx.2016, s. xx.