PARLAMENT EUROPEJSKI

Dokument z posiedzenia

16.3.2009                                                                                                                B6‑0148/2009

PROJEKT REZOLUCJI

w odpowiedzi na pytania wymagające ustnej odpowiedzi B6‑0218/2009 i B6‑0217/2009

zgodnie z art. 108 ust. 5 Regulaminu

złożyła Erika Mann

w imieniu Komisji Handlu Międzynarodowego

w sprawie przejściowej umowy o partnerstwie gospodarczym między Wspólnotą Europejską i jej państwami członkowskimi z jednej strony a Wybrzeżem Kości Słoniowej z drugiej strony

B6‑0148/2009

Rezolucja Parlamentu Europejskiego w sprawie zawarcia wstępnej Umowy o partnerstwie gospodarczym między Wspólnotą Europejską i jej państwami członkowskimi a Wybrzeżem Kości Słoniowej

Parlament Europejski,

–   uwzględniając art. XXIV Układu ogólnego w sprawie taryf celnych i handlu (GATT),

–   uwzględniając umowę o partnerstwie zawartą między grupą państw Afryki, Karaibów i Pacyfiku (AKP) z jednej strony, a Wspólnotą Europejską i jej państwami członkowskimi  z drugiej strony, podpisaną w Cotonou w dniu 23 czerwca 2000 r. (umowa z Cotonou),

–   uwzględniając deklarację milenijną ONZ z dnia 8 września 2000 r., w której określono milenijne cele rozwoju jako kryteria wspólnie ustalone przez społeczność międzynarodową w celu wyeliminowania ubóstwa,

–   uwzględniając deklarację ministerialną z czwartej sesji konferencji ministerialnej WTO uchwaloną w dniu 14 listopada 2001 r. w Doha,

–   uwzględniając rezolucję z dnia 25 września 2003 r. w sprawie piątej konferencji ministerialnej WTO w Cancún[1],

–   uwzględniając rezolucję z dnia 12 maja 2005 r. w sprawie oceny rundy negocjacji z Doha w następstwie decyzji Rady Generalnej WTO z dnia 1 sierpnia 2004 r.[2],

–   uwzględniając komunikat z Gleneagles, wydany w dniu 8 lipca 2005 r. przez grupę G8 w Gleneagles,

–   uwzględniając rezolucję z dnia 1 grudnia 2005 r. w sprawie przygotowań do szóstej konferencji ministerialnej WTO w Hongkongu[3],

–   uwzględniając Deklarację ministerialną z szóstej sesji konferencji ministerialnej Światowej Organizacji Handlu, przyjętą w dniu 18 grudnia 2005 r. w Hongkongu,

–   uwzględniając rezolucję z dnia 23 marca 2006 r. w sprawie wpływu umów o partnerstwie gospodarczym na rozwój[4],

–   uwzględniając rezolucję z dnia 4 kwietnia 2006 r. w sprawie oceny rundy negocjacji z Doha po konferencji ministerialnej WTO w Hongkongu[5],

–   uwzględniając swoją rezolucję z dnia 1 czerwca 2006 r. w sprawie handlu i ubóstwa: projektowanie polityki handlowej z myślą o maksymalizacji przyczyniania się handlu do walki z ubóstwem[6],

–   uwzględniając rezolucję z dnia 7 września 2006 r. w sprawie zawieszenia negocjacji dotyczących programu rozwoju z Doha[7] (DDA),

–   uwzględniając sprawozdanie i zalecenia grupy zadaniowej ds. pomocy na rzecz wymiany handlowej, uchwalone przez Radę Generalną WTO w dniu 10 października 2006 r.,

–   uwzględniając rezolucje z 23 maja 2007 r.[8] i z 12 grudnia 2007 r.[9] w sprawie umów o partnerstwie gospodarczym,

–   uwzględniając komunikat Komisji z dnia 23 października 2007 r. w sprawie umów o partnerstwie gospodarczym ( COM(2007)0635 ),

–   uwzględniając wnioski Rady ds. Ogólnych i Stosunków Zewnętrznych z kwietnia 2006 r., października 2006 r., maja 2007 r., października 2007 r., listopada 2007 r. oraz maja i czerwca 2008 r.,

–   uwzględniając rezolucję z dnia 5 czerwca 2008 r. w sprawie wniosku dotyczącego rozporządzenia Rady wprowadzającego ogólny system preferencji taryfowych na okres od 1 stycznia 2009 r. do 31 grudnia 2011 r. oraz zmieniającego rozporządzenia (WE) nr 552/97, nr 1933/2006 oraz rozporządzenia Komisji (WE) nr 964/2007 i nr 1100/2006[10],

–   uwzględniając przejściową umowę o partnerstwie gospodarczym między Wybrzeżem Kości Słoniowej a Wspólnotą Europejską,

–   uwzględniając art. 108 ust. 5 w połączeniu z art. 103 ust. 2 Regulaminu,

A. mając na uwadze, że wcześniejsze stosunki handlowe Unii Europejskiej z krajami AKP przed 31 grudnia 2007 r. – które umożliwiały krajom AKP preferencyjny dostęp do rynków UE bez zasady wzajemności – nie były zgodne z zasadami WTO,

B.  mając na uwadze, że umowy o partnerstwie gospodarczym są zgodne z zasadami WTO i mają na celu wsparcie integracji regionalnej oraz propagowanie stopniowej integracji gospodarek krajów AKP z gospodarką światową, wspomagając tym samym ich zrównoważony rozwój społeczny i gospodarczy oraz przyczyniając się do globalnych wysiłków w kierunku zwalczania ubóstwa i budowania dobrobytu w krajach AKP,

C. mając na uwadze, że przejściowe umowy o partnerstwie gospodarczym są z natury rzeczy zgodne z zasadami WTO i wiążą się z poważnymi zobowiązaniami w zakresie handlu towarami, a ich celem jest zapobieżenie zakłóceniom w handlu krajów AKP z Unią Europejską oraz że należy je uważać za rozwiązanie tymczasowe, dopóki trwają negocjacje nad zawarciem pełnej umowy o partnerstwie gospodarczym z regionem Afryki Zachodniej,

D. mając na uwadze, że regułom handlowym zawartym w przejściowych umowach o partnerstwie gospodarczym powinno towarzyszyć wzmożone wsparcie w zakresie pomocy związanej z handlem, takiej jak wzmacnianie potencjału administracyjnego, oraz środki mające na celu wspieranie dobrych rządów,

E.  mając na uwadze, że Wybrzeże Kości Słoniowej zajmuje 151. miejsce na 163 na podstawie międzynarodowego wskaźnika postrzegania korupcji za rok 2008,

F.  mając na uwadze, że celem strategii UE „Pomoc na rzecz handlu” jest wspieranie zdolności krajów rozwijających się do wykorzystywania nowych możliwości handlowych,

G. mając na uwadze, że w trakcie negocjacji w sprawie EPA niektóre kraje AKP, w celu zapewnienia, że wszyscy eksporterzy są traktowani na równi z najbardziej uprzywilejowanymi partnerami handlowymi, dążyły do zawarcia klauzuli największego uprzywilejowania (KNU), która ustanawia normalne, niedyskryminujące taryfy na przywóz towarów,

H. mając na uwadze, że konkurencja między gospodarkami UE i AKP ma ograniczony charakter, ponieważ na zdecydowaną większość eksportu unijnego składają się towary, których kraje AKP nie produkują, lecz potrzebują do bezpośredniej konsumpcji albo jako bodźców dla przemysłu krajowego,

I.   mając na uwadze, że UE wynegocjowała z krajami AKP nowe, poprawione i elastyczniejsze zasady pochodzenia, które potencjalnie przyniosą krajom AKP znaczne korzyści, jeżeli zostaną odpowiednio wdrożone, z należytym uwzględnieniem ograniczonych poziomów zdolności produkcyjnych tych krajów,

1.  podkreśla, że umów o partnerstwie gospodarczym nie można uważać za satysfakcjonujące, jeżeli nie zmierzają do osiągnięcia trzech celów: udzielenia krajom AKP wsparcia finansowego na zrównoważony rozwój, promowania większego włączenia tych państw do handlu światowego i wzmocnienia procesu regionalizacji;

2.  przypomina, że choć umowa przejściowa jest zgodna z systemem WTO i można ją uznać za pierwszy krok w tym procesie, to nie może ona automatycznie prowadzić do zawarcia „pełnej” umowy o partnerstwie gospodarczym;

 

3.  zaleca elastyczne i pragmatyczne podejście do trwających właśnie negocjacji w sprawie pełnej umowy o partnerstwie gospodarczym; wzywa zatem Komisję do uwzględnienia w szczególności wniosku Wybrzeża Kości Słoniowej dotyczącego rozwojowych aspektów umowy; w związku z powyższym z zadowoleniem przyjmuje konkluzje Rady z dnia 16 i 17 czerwca 2008 r.;

 

4.  wzywa Komisję do uważnej obserwacji tendencji gospodarczych pojawiających się w związku z umową; wspiera w tym kontekście zamiar Komisji dokonania przeglądu wszystkich aspektów umowy w trakcie negocjacji w sprawie pełnej umowy o partnerstwie gospodarczym; podkreśla, że pełna umowa o partnerstwie gospodarczym powinna obejmować klauzulę rewizyjną i ocenę wpływu, która powinna zostać przeprowadzona w terminie od 3 do 5 lat od daty podpisania umowy w celu określenia społeczno-ekonomicznego wpływu umowy, w tym kosztów i konsekwencji jej wdrożenia; wzywa do włączenia Parlamentu w ramy wszelkich prac z zakresu przeglądu umowy;

 

5.  uważa, że pełna umowa o partnerstwie gospodarczym powinna obejmować rozdział dotyczący dialogu politycznego i ochrony praw człowieka;

6.  wyraża uznanie dla sygnatariuszy umowy za ułatwienie postępów w dziedzinie reform celnych w regionie Afryki Zachodniej, zwłaszcza biorąc pod uwagę status Wybrzeża Kości Słoniowej, którego gospodarka jest jedną z najbardziej zaawansowanych i najlepiej prosperujących w tym regionie i które jest również liderem w dziedzinie handlu i rozwoju gospodarczego;

 

7.  z zadowoleniem przyjmuje rozwój unii celnej w grupie krajów regionu Afryki Zachodniej, a szczególnie korzyści, jakie Wybrzeże Kości Słoniowej mogłoby czerpać z synchronizacji regionu Afryki Zachodniej, prowadzącej do szerszego rynku, intensywniejszego handlu oraz większych możliwości stworzenia ekonomii skali;

8.  przypomina, że handel wewnątrzregionalny stanowi niewielką część handlu prowadzonego przez Wybrzeże Kości Słoniowej i podkreśla potrzebę wzmocnienia regionalnych więzi handlowych w celu zagwarantowania trwałego rozwoju regionu; wzywa zatem Komisję do uwzględnienia polityki grupy państw regionu należących do Wspólnoty Gospodarczej Państw Afryki Zachodniej (ECOWAS);

 

9.  podkreśla, iż potencjalne umowy o partnerstwie gospodarczym zawarte w przyszłości z Afryką Zachodnią nie mogą w żadnym wypadku zagrażać spójności ani osłabiać integracji regionalnej tych państw;

10. jest zdania, że pełna umowa o partnerstwie gospodarczym powinna stanowić wsparcie dla wywozu produktów przetworzonych dzięki uproszczonym i ulepszonym regułom pochodzenia, szczególnie w tak kluczowych sektorach jak przemysł odzieżowy, rybołówstwo i rolnictwo;

11. wzywa Unię Europejską do zapewnienia Wybrzeżu Kości Słoniowej szerszej i właściwej pomocy technicznej i administracyjnej obejmującej sektor prywatny i społeczeństwo obywatelskie tego państwa w celu ułatwienia adaptacji jego gospodarki po podpisaniu przejściowej umowy o partnerstwie gospodarczym;

 

12. przypomina przyjęcie w październiku 2007 roku strategii UE dotyczącej pomocy na rzecz wymiany handlowej, w ramach której podjęto zobowiązanie do zwiększenia zbiorowej pomocy UE dotyczącej handlu do 2 mld euro rocznie do roku 2010 (1 mld euro od Wspólnoty, 1 mld euro od państw członkowskich); nalega, aby region Wybrzeża Kości Słoniowej otrzymał odpowiednią i sprawiedliwą część tej pomocy; apeluje o szybkie określenie i dostarczenie przydziału środków pomocy na rzecz wymiany handlowej; podkreśla, że fundusze te powinny stanowić dodatkowe środki, a nie tylko inną formę finansowania z Europejskiego Funduszu Rozwoju, że powinny być zgodne z priorytetami Wybrzeża Kości Słoniowej, a ich udostępnianie powinno przebiegać terminowo, w sposób przewidywalny oraz w zgodzie z harmonogramami wykonawczymi krajowych i regionalnych planów rozwoju strategicznego; sprzeciwia się wszelkim formom uzależniania ratyfikacji umów o partnerstwie gospodarczym od przyznawania wsparcia na poziomie europejskim oraz zwraca się do Komisji o zagwarantowanie, że dostęp do funduszy z 10. edycji Europejskiego Funduszu Rozwoju będzie niezależny od wyników i tempa negocjacji;

 

13. podkreśla niebezpieczeństwa, jakie może nieść dla wschodzących gospodarek obfitość zasobów naturalnych zachęcająca do korupcji, złego zarządzania dochodami, a w niektórych przypadkach do konfliktów zbrojnych; domaga się zatem wspierania godnych naśladowania wzorców, tak aby Wybrzeże Kości Słoniowej mogło czerpać optymalne korzyści z takich zasobów;

 

14. wzywa władze Wybrzeża Kości Słoniowej, aby wspierały działalność małych i średnich przedsiębiorstw i chroniły je w świetle podpisania umowy przejściowej; wyraża uznanie dla przejściowych umów o partnerstwie gospodarczym za zapewnienie małym i średnim przedsiębiorstwom 15 lat na przystosowanie się do zmian;

 

15. jest przekonany, że rozwój zasobów ludzkich regionu ma podstawowe znaczenie dla zapewnienia korzyści ze zmienionego systemu handlowego oraz zachęca do rozwoju inicjatyw mających na celu zapewnienie i utrzymanie w regionie Wybrzeża Kości Słoniowej wykwalifikowanych i wykształconych pracowników;

 

16. wyraża nieustanne poparcie dla pełnej umowy o partnerstwie gospodarczym między Wspólnotą Europejską a Wybrzeżem Kości Słoniowej; uważa, że negocjacjom powinny podlegać następujące kwestie kluczowe:

 

a)    „nowo powstające gałęzie przemysłu”, zdefiniowane w tej formie tylko w przypadku znacznej obecności na rynku lokalnym;

 

b)    negocjacje w zakresie praw własności intelektualnej, obejmujące nie tylko zachodnie wynalazki technologiczne, lecz również wiedzę tradycyjną;

 

c)    przejrzystość zamówień rządowych i otwartość na wykonawców z UE na poziomie odpowiadającym potrzebom Wybrzeża Kości Słoniowej;

 

d)    wizy z pozwoleniem na pracę przyznawane obywatelom Wybrzeża Kości Słoniowej na okres co najmniej 24 miesięcy umożliwiające im pracę w charakterze opiekunów i w podobnych zawodach;

 

17. wyraża ubolewanie z powodu faktu, że wiele produktów, wraz z cementem, benzyną i samochodami, których przywóz po niższych kosztach może stać się niezbędny dla lokalnych przedsiębiorców, nowo powstających gałęzi przemysłu czy łańcucha wartości, zostało wykluczonych z liberalizacji;

 

18. wyraża ubolewanie, że WE może, w okresie od 1 października 2009 r. do 30 września 2015 r., nałożyć cło stosowane w stosunku do krajów objętych klauzulą najwyższego uprzywilejowania na pochodzące z Wybrzeża Kości Słoniowej produkty objęte pozycją taryfową 1701, przywożone w ilościach przekraczających określone poziomy wyrażone w ekwiwalencie białego cukru, które mogą prowadzić do zakłóceń na rynku cukru w WE;

 

19. domaga się, aby każda pełna umowa o partnerstwie gospodarczym zawierała postanowienia dotyczące podstawowych norm w zakresie dobrych rządów, przejrzystości i poszanowania praw człowieka;

 

20. uważa, że pełna umowa o partnerstwie gospodarczym zwiększy korzyści obywateli Wybrzeża Kości Słoniowej oraz zależy od istnienia w tym kraju odpowiedzialnego i demokratycznie wybranego rządu; wyraża nadzieję, że taki rząd zostanie tam z czasem utworzony;

 

21. uznaje za istotne, by w ramach wdrażania umów o partnerstwie gospodarczym ustanowić właściwy system monitorowania koordynowany przez odpowiednią komisję parlamentarną, złożoną z członków Komisji Handlu Międzynarodowego oraz Komisji Rozwoju, zapewniając stosowną równowagę między utrzymaniem wiodącej roli komisji INTA a ogólną spójnością polityki handlowej i rozwojowej; jest zdania, że ta komisja parlamentarna powinna działać w sposób elastyczny oraz aktywnie koordynować pracę ze Wspólnym Zgromadzeniem Parlamentarnym AKP-UE; uważa, że to monitorowanie należy rozpocząć po przyjęciu każdej przejściowej umowy o partnerstwie gospodarczym;

 

22. wzywa Komisję do przedstawienia wykonalnych alternatyw zapewniających dostęp do rynku tym krajom, które nie chcą wiązać się pełną umową o partnerstwie gospodarczym;

23. zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Radzie, Komisji, rządom i parlamentom państw członkowskich i krajów AKP, Radzie AKP-UE oraz Wspólnemu Zgromadzeniu Parlamentarnemu AKP-UE.

 

 

[1] Dz.U. C 77 E z 26.3.2004, s. 393.
[2] Dz.U. C 92 E z 20.4.2006, s. 397.
[3] Dz.U. C 285 E z 22.11.2006, s. 126.
[4] Dz.U. C 292 E z 1.12.2006, s. 121.
[5] Dz.U. C 293 E z 2.12.2006, s. 155.
[6] Dz.U. C 298 E z 8.12.2006, s. 261.
[7] Dz.U. C 305 E z 14.12.2006, s. 244.
[8] Dz.U. C 102 E z 24.4.2008, s. 301.
[9] Dz.U. C 323 E z 18.12.2008, s. 361.
[10] Teksty przyjęte, P6_TA(2008)0252