Dokument z posiedzenia
3.3.2010 B7‑0144/2010
PROJEKT REZOLUCJI
złożony w odpowiedzi na pytania wymagające odpowiedzi ustnej B7‑0010/2010 i B7‑0009/2010
zgodnie z art. 115 ust. 5 Regulaminu
w sprawie Układu o nierozprzestrzenianiu broni jądrowej
Elmar Brok, José Ignacio Salafranca Sánchez-Neyra, Ioannis Kasoulides
w imieniu grupy politycznej PPE
Rezolucja Parlamentu Europejskiego w sprawie Układu o nierozprzestrzenianiu broni jądrowej
Parlament Europejski
– uwzględniając projekt zalecenia dla Rady, który złożyły Annemie Neyts-Uyttebroeck w imieniu grupy politycznej ALDE i Angelika Beer w imieniu grupy politycznej Verts/ALE, w sprawie nierozprzestrzeniania broni jądrowej i przyszłości Układu o nierozprzestrzenianiu broni jądrowej (NPT) ( B6-0421/2008 ),
– uwzględniając zbliżającą się konferencję przeglądową stron Układu o nierozprzestrzenianiu broni jądrowej w 2010 r.,
– uwzględniając rezolucję 1887(2009) Rady Bezpieczeństwa ONZ dotyczącą NPT,
– uwzględniając deklarację przyjętą na spotkaniu na szczycie UE-USA w dniu 3 listopada 2009 r. (załącznik 3),
– uwzględniając wcześniejsze rezolucje w sprawie nierozprzestrzeniania broni jądrowej oraz rozbrojenia jądrowego z dnia 26 lutego 2004 r.[1], z dnia 10 marca 2005 r.[2], z dnia 17 listopada 2005 r.[3] oraz z dnia 14 marca 2007 r.[4],
– uwzględniając swoją rezolucję z dnia 5 czerwca 2008 r. w sprawie wdrażania europejskiej strategii bezpieczeństwa oraz EPBiO[5],
– uwzględniając strategię Unii Europejskiej przeciwko rozprzestrzenianiu broni masowego rażenia (BMR), przyjętą przez Radę Europejską w dniu 12 grudnia 2003 r.,
– uwzględniając oświadczenie Rady z dnia 8 grudnia 2008 r. w sprawie umocnienia bezpieczeństwa międzynarodowego, w szczególności pkt 6, 8 i 9 tego oświadczenia, które wyraża „determinację UE w przeciwdziałaniu rozprzestrzenianiu broni masowego rażenia i sposobów jej dostarczania”,
– uwzględniając zasadniczą rolę Grupy Dostawców Jądrowych w kontekście nierozprzestrzeniania broni jądrowej,
– uwzględniając rezolucje Rady Bezpieczeństwa ONZ nr 1540 (2004) i 1673 (2006) w sprawie nierozprzestrzeniania broni masowego rażenia (BMR),
– uwzględniając Traktat o całkowitym zakazie prób jądrowych, całościowe porozumienia Międzynarodowej Agencji Energii Atomowej o zabezpieczeniach i protokoły dodatkowe, konwencję o ochronie fizycznej materiałów jądrowych, międzynarodową konwencję w sprawie zwalczania aktów terroryzmu nuklearnego, haski kodeks postępowania przeciwko rozprzestrzenianiu rakiet balistycznych, układ o redukcji zbrojeń strategicznych (START I), który wygasł w 2009 r., oraz umowę dotyczącą redukcji liczby głowic jądrowych (SORT),
– uwzględniając sprawozdanie na temat wdrożenia europejskiej strategii bezpieczeństwa uzgodnionej przez Radę Europejską w dniu 11 grudnia 2008 r.,
– uwzględniając sprawozdanie Komisji Spraw Zagranicznych ( A6-0234/2009 ),
– uwzględniając pytania dotyczące Układu o nierozprzestrzenianiu broni jądrowej skierowane do Komisji i Rady w dniu 21 grudnia 2009 r. ( O-0170/2009 – B7‑0010/2010 , O-0169/2009 – B7‑0009/2010 ),
– uwzględniając art. 115 ust. 5 oraz art. 110 ust. 2 Regulaminu,
A. mając na uwadze, że NPT nadal stanowi podstawę systemu nierozprzestrzeniania broni jądrowej i niezbędny fundament dla dążenia do rozbrojenia jądrowego i pokojowego wykorzystania energii jądrowej,
B. potwierdzając niezbywalne prawa wszystkich stron NPT do rozwoju, prowadzenia badań, produkcji i wykorzystania energii jądrowej dla celów pokojowych, zgodnie z art. IV NPT,
C. mając na uwadze pilną potrzebę dalszego wzmacniania wszystkich trzech filarów Układu o nierozprzestrzenianiu broni jądrowej, a mianowicie nierozprzestrzeniania broni jądrowej, rozbrojenia i mechanizmów kontroli w zakresie wykorzystania energii jądrowej do celów cywilnych,
D. potwierdzając, że rozprzestrzenianie broni masowego rażenia i środki jej dostarczania zarówno podmiotom państwowym, jak i niepaństwowym stanowią jedno z największych zagrożeń dla międzynarodowej stabilności i bezpieczeństwa,
E. uwzględniając dominującą w Unii Europejskiej zgodę co do ożywienia i wzmocnienia NPT w okresie poprzedzającym konferencję przeglądową NPT, która odbędzie się w dniach 3-28 maja 2010 r. w Nowym Jorku,
F. apelując o dalsze postępy we wszystkich dziedzinach rozbrojenia w celu zwiększenia bezpieczeństwa na świecie,
G. mając na uwadze konieczność wzmocnienia NPT jako podstawy ogólnoświatowego systemu nierozprzestrzeniania broni jądrowej, a także uznając pilną potrzebę odważnego przywództwa politycznego oraz podjęcia szeregu postępowych, kolejnych kroków w celu utwierdzenia ważności NPT i umocnienia umów, traktatów i agencji, które składają się na istniejący system rozprzestrzeniania broni jądrowej i rozbrojenia, obejmujący w szczególności Traktat o całkowitym zakazie prób jądrowych i Międzynarodową Agencję Energii Atomowej (MAEA),
H. podkreślając ważną rolę, jaką MAEA odgrywa w dążeniu do rozstrzygnięcia irańskiej kwestii jądrowej, oraz potwierdzając zdecydowane postanowienie MAEA, aby nadal poszukiwać dyplomatycznego rozwiązania irańskiej kwestii jądrowej,
I. mając na uwadze wyraźny brak postępów na drodze do osiągnięcia konkretnych celów (np. tzw. 13 praktycznych kroków)[6] w dążeniu do realizacji założeń NPT, zgodnie z ustaleniami poprzednich konferencji przeglądowych układu, szczególnie teraz w obliczu zagrożeń pochodzących z różnych źródeł, w tym postępujące rozprzestrzenianie technologii jądrowej oraz towarzyszący mu coraz większy popyt na tę technologię i większa jej dostępność, a także możliwość dostania się takiej technologii i materiałów radioaktywnych w ręce organizacji przestępczych i terrorystów,
J. mając na uwadze zobowiązanie UE do użycia wszelkich posiadanych przez siebie instrumentów do zapobieżenia, powstrzymania i, w miarę możliwości, zlikwidowania programów rozprzestrzeniania broni jądrowej, które stanowią powód do niepokoju na poziomie ogólnoświatowym, co jasno wyrażono w strategii UE na rzecz przeciwdziałania rozprzestrzenianiu broni masowego rażenia, przyjętej przez Radę Europejską w dniu 12 grudnia 2003 r.,
K. mając na uwadze, że istnieje potrzeba zwiększenia przez UE wysiłków na rzecz przeciwdziałania rozprzestrzenianiu broni jądrowej i jego finansowaniu, karania aktów rozprzestrzeniania broni jądrowej i opracowania środków mających na celu zapobieganie niematerialnym przepływom wiedzy i know how za pomocą wszelkich dostępnych instrumentów, w tym wielostronnych traktatów i mechanizmów kontrolnych, krajowej i koordynowanej w skali międzynarodowej kontroli wywozu, programów współpracy na rzecz zmniejszenia zagrożenia oraz dźwigni politycznych i gospodarczych,
L. mając na uwadze, że uwzględnianie klauzul dotyczących nierozprzestrzeniania broni jądrowej w porozumieniach zawieranych pomiędzy UE a krajami trzecimi stało się od 2003 r. ogólną praktyką,
M. mając na uwadze, że istnieje potrzeba ścisłej koordynacji i współpracy między Unią Europejską i jej partnerami, w szczególności Stanami Zjednoczonymi i Rosją, w celu ożywienia i umocnienia systemu nierozprzestrzeniania broni jądrowej,
N. z zadowoleniem przyjmując deklarację o nierozprzestrzenianiu broni jądrowej i rozbrojeniu (załącznik 3) przyjętą na szczycie UE-USA w dniu 3 listopada 2009 r., w której podkreślono konieczność utrzymania i wzmocnienia odpowiednich środków wielostronnych, a w szczególności Układu o nierozprzestrzenianiu broni jądrowej, wyrażono poparcie dla wejścia w życie Traktatu o całkowitym zakazie prób jądrowych i wezwano do rozpoczęcia w styczniu 2010 r. negocjacji w sprawie traktatu o zakazie produkcji materiałów rozszczepialnych, odnotowując ponadto, że w deklaracji ponownie wskazano na konieczność wypełnienia przez Iran i Koreańską Republikę Ludowo-Demokratyczną ich zobowiązań międzynarodowych w kwestiach jądrowych,
O. mając na uwadze, że Komisja posiada status obserwatora w Grupie Dostawców Jądrowych i na konferencji przeglądowej stron NPT oraz mając na uwadze fakt, że sekretariat Rady również uczestniczy w konferencji NPT, wraz z delegacją Komisji lub z państwem przewodniczącym UE,
P. z zadowoleniem przyjmując ograniczenie zbrojeń jądrowych i działania na rzecz rozbrojenia podejmowane i dokonane przez państwa posiadające broń jądrową, oraz podkreślając konieczność podejmowania dalszych starań w dziedzinie rozbrojenia jądrowego zgodnie z art. VI NPT,
Q. wyrażając zadowolenie z nowych wniosków dotyczących rozbrojenia takich jak wnioski zgłoszone przez Henry'ego Kissingera, George'a P. Shultza, Williama J. Perry'ego i Sama Nunna w styczniu 2007 r. i styczniu 2008 r., modelowej konwencji o broni jądrowej i protokołu Hiroszima-Nagasaki, promowanych na całym świecie przez organizacje obywatelskie i liderów politycznych oraz kampanii takich jak „Global Zero”, w których stwierdza się, że głównym sposobem na zagwarantowanie nierozprzestrzeniania broni jądrowej i osiągnięcia światowego bezpieczeństwa jest przejście do likwidacji broni jądrowej,
1. apeluje do wszystkich zainteresowanych stron o wykorzystanie szansy, jaką daje zbliżająca się w 2010 r. konferencja przeglądowa ONZ stron Układu o nierozprzestrzenianiu broni jądrowej, i dążenie do osiągnięcia celu, którym jest całkowite rozbrojenie jądrowe oparte na międzynarodowym układzie na rzecz stopniowej likwidacji broni jądrowej na całym świecie;
2. podkreśla konieczność opracowania podczas konferencji przeglądowej NPT w 2010 r. strategii mających na celu osiągnięcie porozumienia w sprawie traktatu o wstrzymaniu produkcji materiałów rozszczepialnych dla celów militarnych bez dyskryminowania nikogo, co oznacza, że wynegocjowany w ten sposób traktat powinien wymagać od państw nieposiadających broni jądrowej i państw pozostających obecnie poza NPT zaprzestania produkcji materiałów rozszczepialnych dla celów militarnych oraz likwidacji istniejących zakładów wytwarzania materiałów rozszczepialnych do produkcji broni jądrowej;
3. podkreśla, że pięciu członków Rady Bezpieczeństwa ONZ, z których wszyscy posiadają broń jądrową, powinno zmierzać do stopniowego zaprzestawania produkcji materiałów rozszczepialnych dla celów militarnych oraz likwidowania istniejących zakładów wytwarzania materiałów rozszczepialnych do produkcji broni jądrowej, uznając jednocześnie, że proces rozbrojenia rozpoczęty przez niektóre państwa nie ma bezpośredniego wpływu na to, czy inne państwa zdecydują się na wstrzymanie, czy na kontynuowanie swoich programów rozprzestrzeniania broni jądrowej, co oznacza konieczność zdecydowanego potraktowania państw lub organizacji, które są gotowe rozpocząć programy rozprzestrzeniania broni masowego rażenia albo które już takie programy rozpoczęły;
4. ponownie wzywa do przeprowadzenia przeglądu i uaktualnienia wspólnego stanowiska Rady 2005/329/PESC z dnia 25 kwietnia 2005 r. dotyczącego konferencji przeglądowej stron Układu o nierozprzestrzenianiu broni jądrowej[7] z 2005 r. w ramach przygotowań do osiągnięcia pozytywnych wyników podczas konferencji przeglądowej stron NPT w 2010 r., która jeszcze bardziej umocni wszystkie trzy istniejące filary NPT i zobowiąże strony do osiągnięcia celu ostatecznego, jakim jest całkowite rozbrojenie jądrowe, zgodnie z propozycją konwencji o broni jądrowej;
5. zachęca do wysiłków mających zapewnić opracowywanie pokojowych zastosowań energii jądrowej przez kraje zamierzające utrzymać lub rozwinąć swoje zdolności w tej dziedzinie w ramach zmniejszania zagrożeń związanych z rozprzestrzenianiem broni jądrowej i przestrzegania najwyższych międzynarodowych standardów zabezpieczeń i bezpieczeństwa;
6. apeluje do Rady o informowanie Parlamentu na bieżąco o wszystkich spotkaniach przygotowawczych do konferencji przeglądowej stron NPT w 2010 r. oraz należyte uwzględnienie w kontekście tej konferencji jego poglądów na temat nierozprzestrzeniania broni jądrowej i rozbrojenia;
7. przypomina o znaczeniu czynnego popierania przez Radę – we współpracy z jej partnerami – konkretnych propozycji dotyczących objęcia kontrolą przez MAEA produkcji, wykorzystywania i przetwarzania całego paliwa jądrowego, w tym stworzenia międzynarodowego banku paliw; popiera dodatkowo inne inicjatywy w zakresie nadania wielostronnego charakteru obiegowi paliwa jądrowego, zmierzające do wykorzystania energii jądrowej do celów pokojowych, mając na uwadze, że Parlament z zadowoleniem przyjmuje gotowość Rady i Komisji do wniesienia wkładu finansowego w wysokości do 25 mln EUR w utworzenie banku paliwa jądrowego pod kontrolą MAEA oraz liczy na szybkie zatwierdzenie wspólnego działania w tym zakresie;
8. wspiera MAEA i jej ważkie prace w zakresie zabezpieczeń jądrowych i bezpieczeństwa jądrowego;
9. popiera dalsze wysiłki podejmowane w celu wzmocnienia mandatu MAEA, w tym upowszechnienia protokołów dodatkowych do porozumień MAEA o zabezpieczeniach, oraz inne kroki zmierzające do rozwijania środków budowania zaufania, w tym na rzecz zapewnienia, że organizacji tej zostaną udostępnione dostateczne środki, aby mogła wypełnić swój kluczowy mandat polegający na nadaniu bezpiecznego charakteru działaniom podejmowanym w zakresie broni jądrowej;
10. w pełni popiera umacnianie i usprawnianie środków kontroli zgodności ze wszystkimi dostępnymi instrumentami na rzecz nierozprzestrzeniania broni jądrowej;
11. wzywa do zwiększenia wysiłków na rzecz zapewnienia powszechnego i skutecznego wdrożenia przepisów i instrumentów w zakresie nierozprzestrzeniania broni jądrowej, w szczególności poprzez poprawę i zaostrzenie środków kontroli;
12. wzywa do przeprowadzenia oceny skuteczności klauzul o nierozprzestrzenianiu BMR włączanych do umów zawieranych pomiędzy UE i państwami trzecimi;
13. popiera walkę z terroryzmem jądrowym, popiera wszelkie środki mające na celu zapobieganie nabywaniu przez terrorystów broni masowego rażenia i wspiera Światową Inicjatywę na rzecz Przeciwdziałania Globalnemu Terroryzmowi Jądrowemu (GICNT) oraz Inicjatywę Bezpieczeństwa od Proliferacji, zwaną też Inicjatywą Krakowską (ang. PSI, czyli Proliferation Security Initiative);
14. wzywa państwa członkowskie do wymiany najlepszych praktyk na rzecz poprawy standardów bezpieczeństwa i rozwiązań w dziedzinie bezpieczeństwa jądrowego oraz do podnoszenia standardów bezpieczeństwa jądrowego, aby zmniejszać ryzyko terroryzmu jądrowego;
15. popiera szybkie wejście w życie Traktatu o całkowitym zakazie prób jądrowych, a do tego czasu – dalsze przestrzeganie moratoriów na próbne wybuchy jądrowe;
16. wzywa do pogłębienia dialogu Rady z nową administracją USA oraz ze wszystkimi potęgami jądrowymi w celu realizacji wspólnego programu na rzecz stopniowego zmniejszenia liczby głowic atomowych; w szczególności wspiera podejmowanie tych działań przez USA i Rosję w celu znacznego zmniejszenia ich arsenału broni jądrowej zgodnie z ustaleniami w ramach START I i SORT oraz domaga się ratyfikacji Traktatu o całkowitym zakazie prób jądrowych i odnowienia układu START;
17. w związku z tym przyjmuje z zadowoleniem decyzję Federacji Rosyjskiej i USA o przeprowadzeniu negocjacji w celu zawarcia nowego, kompleksowego i prawnie wiążącego porozumienia zastępującego układ o redukcji zbrojeń strategicznych (START), który wygasł w grudniu 2009 r., a także podpisanie w dniu 6 lipca 2009 r. w Moskwie przez prezydenta Baracka Obamę i prezydenta Dmitrija Miedwiediewa wspólnego oświadczenia w sprawie układu START-1;
18. z zadowoleniem przyjmuje niedawne postępy amerykańsko-rosyjskich negocjacji i oczekuje ostatecznego porozumienia w ramach kolejnej rundy rozmów rozpoczynającej się dnia 9 marca br. w Genewie;
19. z zadowoleniem przyjmuje zapowiedź prezydenta Obamy, że będzie kontynuował prace zmierzające do ratyfikacji Traktatu o całkowitym zakazie prób jądrowych; apeluje do Rady, by w ścisłej współpracy z USA i Rosją wniosła pozytywny i czynny wkład w przygotowania do kolejnej konferencji w sprawie przeglądu Układu o nierozprzestrzenianiu broni jądrowej, która odbędzie się w 2010 r.;
20. wzywa Iran do dążenia wraz z MAEA do rozwiązania wszelkich nierozstrzygniętych kwestii dotyczących irańskiego programu jądrowego i do pełnej współpracy w tym celu z MAEA poprzez zapewnienie dostępu i informacji, o jakie wystąpi ta agencja, aby rozwiązać te problemy;
21. popiera dwutorowe podejście dotyczące programu jądrowego Iranu; wzywa Iran, aby całkowicie i bezzwłocznie wypełnił swoje zobowiązania wynikające z odpowiednich rezolucji Rady Bezpieczeństwa Organizacji Narodów Zjednoczonych oraz MAEA, a zwłaszcza aby spełnił wymogi określone w rezolucji Rady Gubernatorów MAEA z dnia 27 listopada 2009 r.; wzywa Radę do poparcia działań Rady Bezpieczeństwa ONZ, w razie gdyby Iran w dalszym ciągu odmawiał współpracy ze wspólnotą międzynarodową w zakresie swojego programu jądrowego; wzywa Radę, aby była gotowa do przyjęcia koniecznych, „inteligentnych” i ukierunkowanych środków skupionych na nierozprzestrzenianiu broni jądrowej i uzupełniających działania RB ONZ;
22. wzywa wspólnotę międzynarodową do szybkiego działania na rzecz wypracowania ważnego systemu nowych sankcji wobec Iranu z powodu jego programu jądrowego, jeśli Iran nadal będzie odmawiać przyjęcia zaproponowanego przez inne kraje rozwiązania polegającego na wymianie większości jego nisko wzbogaconego uranu na paliwo uranowe wyższej klasy do zastosowań medycznych i jeśli raport MAEA po kontroli w Isfahanie potwierdzi groźbę produkcji broni i odmowę Iranu dotyczącą przestrzegania odnośnej rezolucji ONZ;
23. podkreśla, że niepewność co do charakteru irańskiego programu nuklearnego stanowi zagrożenie dla systemu nierozprzestrzeniania broni jądrowej oraz dla stabilności w regionie i na świecie; popiera cel polegający na wynegocjowaniu porozumienia z Iranem dzięki zastosowaniu podwójnej strategii dialogu i sankcji, w koordynacji z innymi członkami Rady Bezpieczeństwa i Międzynarodowej Agencji Energii Atomowej;
24. wzywa Iran do podjęcia poważnych i konstruktywnych negocjacji z Chinami, Francją, Niemcami, Federacją Rosyjską, Wielką Brytanią i Stanami Zjednoczonymi – przy wsparciu ze strony Wysokiej Przedstawiciel Unii Europejskiej (P-5+1) – dotyczących kontynuacji dialogu w sprawie programu jądrowego rozpoczętego w Genewie w dniu 1 października 2009 r.;
25. potwierdza swoje zaangażowanie na rzecz poszukiwania kompleksowego, długoterminowego i właściwego rozwiązania kwestii irańskiego programu jądrowego poprzez dialog i negocjacje oparte na przestrzeganiu przez Iran rezolucji Rady Bezpieczeństwa ONZ;
26. wzywa KRLD do przestrzegania podjętych zobowiązań zgodnie z wezwaniem zawartym we wspólnym oświadczeniu z września 2005 r. i do podjęcia kroków w kierunku dającej się zweryfikować nieodwracalnej likwidacji broni jądrowej, a także ponownie podkreśla znaczenie pełnego i przejrzystego wykonania rezolucji Rady Bezpieczeństwa ONZ nr 1718 i 1874 jako narzędzi do ograniczania działalności KRLD w zakresie rozprzestrzeniania broni jądrowej oraz przekonania KRLD do powrotu do rozmów sześciostronnych i likwidacji broni jądrowej;
27. popiera zwołanie w kwietniu 2010 r. szczytu w sprawie bezpieczeństwa jądrowego, uznając, że niedozwolony handel materiałami jądrowymi i wykorzystywanie ich stanowi bezpośrednie i poważne zagrożenie dla globalnego bezpieczeństwa, a także oczekuje konkretnych propozycji prowadzących do zwiększenia bezpieczeństwa wrażliwych materiałów jądrowych, które to propozycje mogłyby obejmować środki na rzecz skutecznego zbadania przypadków, w których materiał był bezprawnie przekazywany, i ścigania winnych;
28. uznaje znaczenie w zapobieganiu atakowi radiologicznemu przygotowanego przez MAEA Kodeksu postępowania w zakresie bezpieczeństwa i ochrony źródeł promieniotwórczych i związanych z tym kodeksem wytycznych dotyczących przywozu i wywozu źródeł promieniotwórczych i będzie dążyć do ich wdrażania na całym świecie;
29. zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Wiceprzewodniczącej/ Wysokiej Przedstawiciel Unii do Spraw Zagranicznych i Polityki Bezpieczeństwa, Radzie, Komisji, sekretarzowi generalnemu ONZ, przewodniczącemu konferencji przeglądowej NPT w 2010 r. i dyrektorowi generalnemu MAEA.