Zittingsdocument
4.4.2011 B7‑0236/2011
ONTWERPRESOLUTIE
naar aanleiding van de verklaringen van de Europese Raad en de Commissie
ingediend overeenkomstig artikel 110, lid 2, van het Reglement
over de lessen van de Japanse kernramp voor de nucleaire veiligheid in Europa
Corien Wortmann-Kool, Pilar del Castillo Vera, Peter Liese, Herbert Reul, Lena Kolarska-Bobińska, Romana Jordan Cizelj, Jean-Pierre Audy
namens de PPE-Fractie
Resolutie van het Europees Parlement over de lessen van de Japanse kernramp voor de nucleaire veiligheid in Europa
Het Europees Parlement,
– gezien Richtlijn 2009/71/Euratom van de Raad van 25 juni 2009 tot vaststelling van een communautair kader voor de nucleaire veiligheid van kerninstallaties,
– gezien de conclusies van de Raad Energie van 28 februari en 21 maart,
– gezien de conclusies van de Europese Raad van 25 maart,
– onder verwijzing naar zijn voorgaande resolutie over de 10de en 15de jaardag van de kernramp op de locatie Tsjernobyl,
– gelet op artikel 110, lid 2, van zijn Reglement,
A. overwegende dat als gevolg van de recente aardbeving in Noordoost-Japan, waarbij duizenden slachtoffers zijn gevallen, een aantal operationele kernreactoren in Japan zijn uitgeschakeld, en dat vervolgens de tsunami met vloedgolven van meer dan 10 meter hoog niet alleen de stroomnetten heeft verwoest, maar ook de reserve- en noodstroomvoorzieningen van de kerncentrale in Fukushima Dai'ichi; overwegende dat het daardoor veroorzaakte gebrek aan koelcapaciteit heeft geleid tot oververhitting van enkele nucleaire brandstofelementen en het smelten van reactordelen; overwegende dat de IAEA deze ontwikkelingen heeft aangemerkt als een ernstig ongeval (niveau 6 op de internationale INES-schaal),
B. overwegende dat in het licht van deze ontwikkelingen opnieuw moet worden nagedacht over de normen voor de nucleaire veiligheid in Europa,
C. overwegende dat de samenstelling van de energiemix in de EU de bevoegdheid van de lidstaten blijft, maar dat tegelijk de nucleaire veiligheid een punt van transnationale zorg is en daarom doeltreffender zou moeten worden aangepakt in het kader van de regelgevingsbevoegdheid van de EU,
D. overwegende dat kernenergie volgens cijfers van de Commissie in 2008 een aandeel van 13,4% had in het bruto binnenlands energieverbruik in de EU, met een geraamde stijging tot 15% in 2030 bij ongewijzigd beleid,
E. overwegende dat in "Project Europe 2030", het in mei 2010 verschenen rapport van de door de Europese Raad ingestelde reflectiegroep, wordt onderstreept dat de Europeanen een serieuze discussie moeten aangaan over de noodzaak van veilige kernenergie in Europa en dat Europa het zich niet kan veroorloven deze bron van energie op te geven,
1. is verheugd dat de Commissie snel heeft gereageerd op de ernstige gebeurtenissen in Japan door in samenwerking met de lidstaten de aanzet te geven tot een risico- en veiligheidsbeoordeling ("stresstest") voor de kerninstallaties in heel Europa; is verheugd over de steun van de Europese Raad voor omvattende en transparante risico- en veiligheidsbeoordelingen en voor een herziening van het kader voor de nucleaire veiligheid;
2. verzoekt de Commissie er zorg voor te dragen dat deze beoordelingen vóór het einde van dit jaar op een onafhankelijke en gecoördineerde wijze door bevoegde instanties (of veiligheidsinstanties) worden uitgevoerd voor alle bestaande en geplande kerninstallaties in de EU; onderstreept dat de beoordelingen moeten worden uitgevoerd volgens een geharmoniseerd streng beoordelingspatroon dat alle denkbare risico's in een realistisch Europees scenario meeneemt, zoals aardbevingen, overstromingen of onverwachte gebeurtenissen zoals terroristische en cyberaanvallen of neerstortende vliegtuigen; onderstreept dat het van belang is de Groep Europese regelgevers op het gebied van nucleaire veiligheid (ENSREG) ten volle te betrekken bij de ontwikkeling van de risico- en veiligheidsbeoordelingen en daarbij gebruik te maken van de deskundigheid van de Vereniging van West-Europese regelgevers op nucleair gebied (WENRA);
3. benadrukt dat gewaarborgd moet zijn dat wanneer een kerncentrale zakt voor de stresstest, de betrokken lidstaat onmiddellijk maatregelen neemt, waaronder tijdelijke opschorting van de bedrijfsactiviteit of definitieve sluiting;
4. dringt er bij de Commissie en de lidstaten op aan alles in het werk te stellen om te bereiken dat deze stresstests en de vervolgens vastgestelde normen voor nucleaire veiligheid, beveiliging en afvalbeheer niet alleen binnen de EU worden toegepast, maar ook op bestaande en geplande kerncentrales in de buurlanden van de EU en internationaal; is van mening dat de EU in dit verband ten volle gebruik moet maken van de diensten van internationale organisaties en organen; verzoekt de EU en de lidstaten een debat binnen de IAEA aan te zwengelen met als doel internationaal een steviger kader voor de nucleaire veiligheid vast te stellen; verzoekt lidstaten met nucleaire voorzieningen naburige lidstaten in te schakelen bij het veiligheidstoezicht;
5. herinnert eraan dat het Europees Parlement zich in april 2009 voor een aanscherping van de richtlijn nucleaire veiligheid heeft uitgesproken, namelijk door aan de veiligheidsbeginselen van de IAEA een wettelijk bindende status toe te kennen en niet die van vrijwillig aangegane verplichting; betreurt het dat de lidstaten geen rekening hebben gehouden met de bedenkingen van het Europees Parlement; merkt op dat op dit moment nog niet alle lidstaten de herziene richtlijn nucleaire veiligheid in hun nationale wetgeving hebben omgezet; bekrachtigt het belang van echte samenwerking ten aanzien van de richtlijn inzake het beheer van kernafval en verbruikte splijtstof en verzoekt de Raad de belangrijkste eisen van het Europees Parlement in te willigen;
6. verzoekt de Commissie voor het einde van dit jaar een voorstel in te dienen voor herziening van de richtlijn nucleaire veiligheid aan de hand van de uitkomsten van de risico- en veiligheidsbeoordelingen die momenteel worden ontwikkeld, rekening houdend met een diepgaande analyse van het kernongeval in Japan, ten einde nieuwe, geharmoniseerde normen voor de nucleaire veiligheid vast te stellen; wenst dat in dit voorstel wordt uitgegaan van de strengste toegepaste normen en dat deze normen voortdurend worden verbeterd;
7. spreekt zijn bezorgdheid uit over berichten dat het exploitatiebedrijf de regelgevingsinstanties kort voor het kernongeval in Fukushima op de hoogte had gesteld van diverse inspectieproblemen; verzoekt de Commissie tegen de achtergrond van dergelijke mogelijke gebreken in de regelgeving een analyse uit te voeren van de doeltreffendheid, de bevoegdheden en de onafhankelijkheid van het regelgevingstoezicht in Europa en, waar nodig, verbeteringen voor te stellen; verzoekt de Commissie met het oog daarop de mogelijkheden te onderzoeken om naar het voorbeeld van de WENRA een EU-regelgevingsinstantie voor nucleaire veiligheid op te zetten met de nodige bevoegdheden om een gemeenschappelijke benadering van de nucleaire veiligheid te garanderen;
8 vraagt om een holistische benadering van de veiligheidscultuur, waartoe behoren veiligheidsnormen, een sterk en onafhankelijk regelgevingsorgaan, adequate financiële en personele middelen en behoorlijke informatieverstrekking aan de burgers;
9. verzoekt de Commissie de samenwerking tussen de Europese instanties voor nucleaire veiligheid te ondersteunen en te intensiveren;
10. is verheugd over het voorstel van de Commissie om het Euratom-kaderprogramma voor nucleair onderzoek en opleidingsactiviteiten te laten doorlopen in 2012 en 2013, hetgeen een belangrijke bijdrage is aan het verbeteren van de nucleaire veiligheid en de stralingsbescherming; verzoekt om een ambitieus onderzoeksprogramma voor nucleaire veiligheid en afvalbeheer in het volgende meerjarig financieel kader; wijst erop dat met het oog op de te verwachten toename van de toekomstige elektriciteitsvraag energie uit kernfusie wellicht een aanzienlijke bijdrage zou kunnen leveren bij de productie van stroom en warmte; verzoekt daarom om eerbiediging van de internationale verplichtingen die de EU ter zake is aangegaan;
11. dringt aan op maximale benutting van de wereldwijde werkingssfeer van het Samenwerkingsinstrument voor nucleaire veiligheid (NSCI), bijv. voor de financiering van activiteiten met Japan, en op sterkere samenwerking tussen het NSCI en het International Safety Seismic Centre (ISSC) van de IAEA;
12. onderstreept dat kernenergie momenteel onmisbaar is om de koolstofarme energievoorziening in Europa te verzekeren; onderstreept dat na de recente gebeurtenissen efficiënt energiegebruik en hernieuwbare energiebronnen van nog groter belang zijn geworden; verzoekt de lidstaten versneld werk te maken van de uitvoering van het energie-efficiëntieplan en het gebruik van duurzame, koolstofarme technieken, zoals afvang en opslag van kooldioxide, schone steenkool en hernieuwbare energiebronnen; verzoekt de Commissie alsmede ENTSB-E, ENTSB-G en ACER de eventuele ontwikkelingen van nabij te volgen en daaruit de nodige conclusies te trekken, met name ten aanzien van de vereiste netwerkontwikkeling en andere kwesties;
13. dringt er bij de Commissie en de lidstaten op aan alles in het werk te stellen om de Europese energie-infrastructuur te moderniseren en uit te breiden en netwerken grensoverschrijdend met elkaar te verbinden ter voorkoming van mogelijke stroomuitval, die – net als onlangs in Japan – verwoestende gevolgen zou kunnen hebben;
14. wijst op het belang van energieopslagtechnieken en slimme netwerken om ook in de toekomst een betrouwbare energievoorziening in stand te kunnen houden;
15. verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de Raad, de Commissie en de in deze resolutie vermelde EU-regelgevingsinstanties, organen en netwerken.