Έγγραφο συνόδου
17.10.2012 B7‑0463/2012
ΠΡΟΤΑΣΗ ΨΗΦΙΣΜΑΤΟΣ
εν συνεχεία δήλωσης της Επιτροπής
σύμφωνα με το άρθρο 110, παράγραφος 2, του Κανονισμού
σχετικά με τις εκλογές στη Λευκορωσία
( 2012/2815(RSP) )
Libor Rouček, Justas Vincas Paleckis, Kristian Vigenin, Marek Siwiec, Liisa Jaakonsaari
εξ ονόματος της Ομάδας S&D
Ψήφισμα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου σχετικά με τις εκλογές στη Λευκορωσία
( 2012/2815(RSP) )
Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο,
– έχοντας υπόψη τα προηγούμενα ψηφίσματά του για τη Λευκορωσία,
– έχοντας υπόψη τη δήλωση του Προέδρου του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου Martin Schulz στις 24 Σεπτεμβρίου 2012, που εκφράζει τη λύπη του για το γεγονός ότι για άλλη μια φορά οι κοινοβουλευτικές εκλογές στη Λευκορωσία δεν ανταποκρίθηκαν στα διεθνή πρότυπα δίκαιων και διαφανών εκλογών,
– έχοντας υπόψη τη δήλωση της 24ης Σεπτεμβρίου 2012 της Ύπατης Εκπροσώπου της ΕΕ Catherine Ashton, και του Επιτρόπου Štefan Füle σχετικά με τις κοινοβουλευτικές εκλογές στη Λευκορωσία,
– έχοντας υπόψη την κοινή δήλωση της 10ης Οκτωβρίου 2012 του κ. Thorbjørn Jagland, Γενικού Γραμματέα του Συμβουλίου της Ευρώπης και της κας Catherine Ashton, Ύπατης Εκπροσώπου για τις Εξωτερικές Υποθέσεις και την Πολιτική Ασφάλειας της Ευρωπαϊκής Ένωσης, επ' ευκαιρία του εορτασμού της ευρωπαϊκής και παγκόσμιας ημέρας κατά της θανατικής ποινής,
– έχοντας υπόψη τα συμπεράσματα του Συμβουλίου σχετικά με τη Λευκορωσία, που εγκρίθηκαν κατά την 3191η σύνοδο του Συμβουλίου Εξωτερικών Υποθέσεων, στο Λουξεμβούργο, στις 15 Οκτωβρίου 2012,
– έχοντας υπόψη τη δήλωση σχετικά με τα προκαταρκτικά ευρήματα και τα συμπεράσματα για τις κοινοβουλευτικές εκλογές στη Λευκορωσία, στην οποία προέβησαν το Γραφείο Δημοκρατικών Θεσμών και Δικαιωμάτων του Ανθρώπου του ΟΑΣΕ (ΓΔΘΔΑ/ΟΑΣΕ) και η Κοινοβουλευτική Συνέλευση του ΟΑΣΕ (ΚΣ ΟΑΣΕ) στις 24 Σεπτεμβρίου 2012,
– έχοντας υπόψη το άρθρο 110 παράγραφος 2 του Κανονισμού του,
Α. λαμβάνοντας υπόψη ότι καμία από τις κοινοβουλευτικές ή προεδρικές εκλογές που διεξήχθησαν στη Λευκορωσία από το 1995 δεν έχει αναγνωριστεί από τον ΟΑΣΕ ως ελεύθερη και δίκαιη,
Β. λαμβάνοντας υπόψη ότι σύμφωνα με την διεθνή αποστολή παρατήρησης εκλογών του ΓΔΘΔΑ/ΟΑΣΕ και της ΚΣ ΟΑΣΕ, κατά τις κοινοβουλευτικές εκλογές στις 23 Σεπτεμβρίου δεν τηρήθηκαν πολλές από τις δεσμεύσεις που ανελήφθησαν στο πλαίσιο του ΟΑΣΕ, συμπεριλαμβανομένων των δικαιωμάτων των πολιτών του συνεταιρίζεσθαι, του εκλέγεσθαι και της ελεύθερης έκφρασης, παρά ορισμένες βελτιώσεις του εκλογικού νόμου· ότι δεν δόθηκε στους διεθνείς εκλογικούς παρατηρητές καμία πραγματική ευκαιρία να παρακολουθήσουν την μέτρηση των ψήφων και ότι αξιολόγησαν αρνητικά την εκλογική διαδικασία σε σημαντικό αριθμό εκλογικών κέντρων·
Γ. λαμβάνοντας υπόψη ότι παρά τις τροπολογίες επί του εκλογικού κώδικα της Λευκορωσίας, το νομικό πλαίσιο δεν προσέφερε αποτελεσματική εγγύηση της διεξαγωγής των εκλογών σύμφωνα με τις συστάσεις του ΟΑΣΕ και με τα διεθνή πρότυπα·
Δ. λαμβάνοντας υπόψη ότι, σύμφωνα με την Κεντρική Εκλογική Επιτροπή της Λευκορωσίας, 74,3 % των εκλογέων έλαβαν μέρος στις εκλογές και 109 από τα 110 μέλη της Βουλής των Αντιπροσώπων εξελέγησαν στον πρώτο γύρο· ότι σε μια εκλογική περιφέρεια η ελάχιστη απαιτούμενη συμμετοχή του 50% δεν επετεύχθη· και ότι δεν εξελέγησαν υποψήφιοι της αντιπολίτευσης·
Ε. λαμβάνοντας υπόψη ότι ορισμένα πολιτικά κόμματα και κινήματα της αντιπολίτευσης (όπως η πολιτική εκστρατεία ‘Ευρωπαϊκή Λευκορωσία’ και το μη εγγεγραμμένο χριστιανοδημοκρατικό κόμμα της Λευκορωσίας) απέσχον από τις εκλογές, ενώ άλλα κόμματα συμφώνησαν σε συμμετοχή υπό όρους, στρατηγική που είναι γνωστή ως «ενεργό μποϋκοτάζ», όπερ σημαίνει ότι τα κόμματα αυτά έλαβαν μεν μέρος στην προεκλογική εκστρατεία αλλά απέσυραν τους υποψηφίους τους πριν από τη διεξαγωγή των εκλογών, δεδομένου ότι οι όροι για τη συμμετοχή τους, και ειδικότερα η απελευθέρωση όλων των πολιτικών κρατουμένων καθώς και μια ελάχιστη αξιοπιστία της εκλογικής διαδικασίας, δεν είχαν εκπληρωθεί·
ΣΤ. λαμβάνοντας υπόψη τις πολυάριθμες παραβιάσεις τις οποίες ανέφεραν διεθνείς ανεξάρτητοι παρατηρητές· λαμβάνοντας υπόψη ότι η εκστρατεία παρατηρητών «Υπερασπιστές των Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων για Ελεύθερες Εκλογές» δήλωσε ότι κατά τη διεξαγωγή των εκλογών σημειώθηκαν σοβαρές παραβιάσεις και ότι η έλλειψη διαφάνειας ως προς την μέτρηση των ψήφων συνεπάγεται ότι δεν μπορεί κανείς να ισχυριστεί ότι τα αποτελέσματα των εκλογών εκφράζουν τη βούληση του λαού της Λευκορωσίας·
Ζ. λαμβάνοντας υπόψη ότι μεταξύ των σοβαρότερων παραβιάσεων συγκαταλέγονται: άσκηση πίεσης επί υποψηφίων της αντιπολίτευσης και ανεξάρτητων παρατηρητών κατά την προεκλογική εκστρατεία, άνιση εκπροσώπηση στις εκλογικές επιτροπές, λογοκρισία των προγραμμάτων των υποψηφίων και των παρουσιάσεών τους σε κρατικά μέσα ενημέρωσης, καταναγκαστική συμμετοχή στην εκ των προτέρων ψηφοφορία, σοβαρά εμπόδια στο έργο των παρατηρητών, έλλειψη διαφάνειας στην εκ των προτέρων ψηφοφορία, την κατ’ οίκον ψηφοφορία και τη μέτρηση των ψήφων, καθώς και παραποίηση των αποτελεσμάτων·
Η. λαμβάνοντας υπόψη ότι η καταχώριση των υποψηφίων πραγματοποιήθηκε κατά τρόπο ιδιαίτερα ετεροβαρή· ότι οι ομάδες πρωτοβουλίας των Mikalai Statkevich και Aliaksei Mikhalevich δέχθηκαν την πλειοψηφία των απορρίψεων· ότι, μεταξύ άλλων, δεν έγιναν δεκτές οι αιτήσεις του Alexander Milinkevich, πρόεδρου του Κινήματος για την Ελευθερία, και του Mikhail Pashkevich, ακτιβιστή της εκστρατείας "Πείτε την αλήθεια!" να καταχωριστούν ως υποψήφιοι·
Θ. λαμβάνοντας υπόψη ότι κατά τη διάρκεια της προεκλογικής εκστρατείας οι υποψήφιοι είχαν στη διάθεσή τους ένα πεντάλεπτο για να προφέρουν λόγο στο κρατικό ραδιόφωνο και στην κρατική τηλεόραση, καθώς και ένα πεντάλεπτο για μια παρουσίαση σε εκ των προτέρων μαγνητοσκοπημένες συζητήσεις· ότι η κάλυψη της εκστρατείας δεν προσέφερε ευρύ φάσμα απόψεων εξαιτίας διοικητικής φύσεως εμποδίων· και ότι από τις 27 Αυγούστου 2012, βάσει αποφάσεως της Κεντρικής Εκλογικής Επιτροπής, η πλειοψηφία των μέσων μαζικής ενημέρωσης δεν παρείχε πια χρόνο εκπομπής σε υποψήφιους που υποστήριζαν το μποϋκοτάζ των εκλογών, ενώ οι εφημερίδες λογόκριναν και αρνούνταν να δημοσιεύουν τα προγράμματά τους·
Ι. λαμβάνοντας υπόψη ότι η αντιπολίτευση της Λευκορωσίας αμφισβήτησε το αποτέλεσμα των εκλογών και δήλωσε ότι δεν πρόκειται να αναγνωρίσει την νομιμότητά τους λόγω των σοβαρών παραβιάσεων· και ότι, σύμφωνα με την αντιπολίτευση, η συμμετοχή στις εκλογές ανήρθε σε 44% μόνο.
ΙΑ. λαμβάνοντας υπόψη ότι παραμένουν φυλακισμένοι 12 πολιτικοί κρατούμενοι στη Λευκορωσία, μεταξύ των οποίων ο υπερασπιστής των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και αντιπρόεδρος της Διεθνούς Ομοσπονδίας για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα, Ales Bialiatski, ο πρώην υποψήφιος στις προεδρικές εκλογές, Mikalai Statkevich και ο ηγέτης της οργάνωσης νεολαίας «Malady Front», Zmitser Dashkevich, ο οποίος προέβη προσφάτως σε απεργία πείνας διαμαρτυρόμενος κατά των καταχρήσεων και απειλών που υφίσταται εκ μέρους των σωφρονιστικών υπαλλήλων·
ΙΒ. λαμβάνοντας υπόψη ότι στις 13 Σεπτεμβρίου 2012, ο Ales Bialiatski προτάθηκε για το Βραβείο Ζαχάρωφ για την ελευθερία της σκέψης, που απονέμεται από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο·
ΙΓ. λαμβάνοντας υπόψη ότι στις 26 Σεπτεμβρίου 2012 αποφυλακίστηκε ι ο επιφανής ακτιβιστής της αντιπολίτευσης Syarhei Kavalenka αφού υπέβαλε αίτηση χάριτος έχοντας υποστεί αυξανόμενες πιέσεις από τις σωφρονιστικές αρχές, οι οποίες τον κρατούσαν σε απομόνωση και τον εκβίαζαν· λαμβάνοντας υπόψη ότι η απελευθέρωση των πολιτικών κρατουμένων εφαρμόζεται υπό όρους, εφόσον υποβάλλονται σε αδιάκοπη παρακολούθηση από τις αρχές, και είναι αναγκασμένοι να παρουσιάζονται τακτικά στην αστυνομία και να δίδουν αναφορά για το πού βρίσκονται·
ΙΔ. λαμβάνοντας υπόψη ότι η Λευκορωσία είναι η μοναδική χώρα στην Ευρώπη που εξακολουθεί να επιβάλλει και να εκτελεί θανατικές ποινές· και ότι, σύμφωνα με ακτιβιστές των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, 400 περίπου άτομα έχουν εκτελεστεί στη Λευκορωσία από το 1991·
1. εκφράζει τη λύπη του για το γεγονός ότι οι κοινοβουλευτικές εκλογές της 23 Σεπτεμβρίου 2012 δεν ανταποκρίθηκαν για άλλη μια φορά στα διεθνή πρότυπα δίκαιων και διαφανών εκλογών·
2. εκφράζει τη βαθειά του ανησυχία για τις πολυάριθμες ανωμαλίες που ανέφεραν οι παρατηρητές της αποστολής του ΓΔΘΔΑ/ΟΑΣΕ για την παρακολούθηση των εκλογών και θεωρεί τις εν λόγω εκλογές ως άλλη μια απολεσθείσα ευκαιρία για τις αρχές της Λευκορωσίας να διεξαγάγουν εκλογές σύμφωνα με τα δημοκρατικά πρότυπα του ΟΑΣΕ και της διεθνούς κοινότητας και να προσεγγίσουν τις κοινές ευρωπαϊκές αξίες·
3. εκφράζει τη λύπη του για την αντιδημοκρατική φύση της διαδικασίας των κοινοβουλευτικών εκλογών στην Λευκορωσία και είναι της άποψης ότι οι αναφορές σχετικά με τις παραβιάσεις των αρχών των ελεύθερων και δίκαιων εκλογών θέτουν σε σοβαρό βαθμό υπό αμφισβήτηση την αξιοπιστία του αποτελέσματος των εκλογών καθώς και την νομιμότητα της εκλογής των βουλευτών·
4. εξακολουθεί να καταδικάζει σθεναρά την επιδείνωση της κατάστασης σε σχέση με τα ανθρώπινα δικαιώματα και τις θεμελιώδεις ελευθερίες σε συνδυασμό με την έλλειψη ουσιαστικών δημοκρατικών και οικονομικών μεταρρυθμίσεων στη Λευκορωσία·
5. ζητεί επιτακτικά από της αρχές της Λευκορωσίας να προβούν χωρίς αναβολή στην άνευ όρων απελευθέρωση και αποκατάσταση όλων των πολιτικών κρατουμένων που παραμένουν έγκλειστοι, οι οποίοι έχουν συλληφθεί λόγω ακτιβισμού υπέρ των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και της ειρηνικής άσκησης των δικαιωμάτων τους στην ελευθερία του συνέρχεσθαι και της έκφρασης και που κρατούνται χωρίς βάσιμες κατηγορίες·
6. καλεί επιτακτικά τις αρχές της Λευκορωσίας να θέσουν χωρίς αναβολή τέρμα στην αυθαίρετη φυλάκιση υπερασπιστών των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, στην αυξανόμενη χρήση της σύντομης αυθαίρετης κράτησης και στην αυθαίρετη απαγόρευση μετακινήσεων που αποβλέπει στον εκφοβισμό των εκπροσώπων της πολιτικής αντιπολίτευσης και των μέσων ενημέρωσης·
7. θεωρεί την απελευθέρωση του Syarhei Kavalenka θετικό σήμα, αλλά εκφράζει τη λύπη του για το γεγονός ότι οφείλεται σε αίτηση χάριτος που ακολούθησε μετά από βασανιστήρια·
8. ζητεί από το Συμβούλιο και την Επιτροπή να συνεχίσουν να υποστηρίζουν όλες τις πρωτοβουλίες που αποβλέπουν στην ανάπτυξη της δημοκρατικής κοινωνίας των πολιτών στη Λευκορωσία, με απώτερο στόχο την αυξημένη συμμετοχή των Λευκορώσων στον πολιτικό βίο και την ευαισθητοποίησή τους στην ανάγκη να επέλθουν αλλαγές·
9. καλεί το Συμβούλιο και την Επιτροπή να επεξεργαστούν περαιτέρω τον ‘Ευρωπαϊκό Διάλογο για τον Εκσυγχρονισμό», αναπτύσσοντας την ικανότητα και αποστέλλοντας στρατηγικά μηνύματα σε ευρύτερους κύκλους της κοινωνίας των πολιτών σε διάφορους τομείς, ούτως ώστε αφενός να μεγιστοποιηθεί ο αντίκτυπος των προγραμμάτων εκσυγχρονισμού και αφετέρου να αυξηθούν η διαφάνεια και η ορατότητα της ΕΕ μεταξύ των Λευκορώσων·
10. καλεί τις αρχές της Λευκορωσίας να προβούν στα απαραίτητα διαβήματα για να αξιοποιήσουν στο έπακρο τον «Ευρωπαϊκό Διάλογο για τον Εκσυγχρονισμό» προς όφελος του λαού της Λευκορωσίας·
11. εκφράζει τη λύπη του για το γεγονός ότι η αρνητική αποτίμηση των εν λόγω κοινοβουλευτικών εκλογών θα εμποδίσει για άλλη μια φορά το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο να συνάψει επίσημες σχέσεις με το κοινοβούλιο της Λευκορωσίας· εκφράζει τη λύπη του για το γεγονός ότι στο σημερινό στάδιο η Κοινοβουλευτική Συνέλευση ΕΕ - Ανατολικών Γειτόνων (EURONEST PA) δεν είναι σε θέση να δικαιολογήσει μια πρόσκληση των επισήμων εκπροσώπων του νομοθετικού σώματος της Λευκορωσίας για να λάβουν θέση στη Συνέλευση, στερώντας κατ’ αυτόν τον τρόπο από την Ανατολική Εταιρική Σχέση ένα σημαντικό εργαλείο για την προσέγγιση της Λευκορωσίας προς τις δημοκρατικές αξίες της ΕΕ·
12. ενθαρρύνει όλες τις δημοκρατικές πολιτικές δυνάμεις της Λευκορωσίας να αναζητήσουν μια ενωμένη αντιμετώπιση, προκειμένου να αυξήσουν την αποτελεσματικότητα των δράσεών τους με στόχο την καθιέρωση συγκεκριμένων προγραμμάτων πολιτικής αλλαγής για τη βελτίωση και τον εκδημοκρατισμό της ζωής των πολιτών της Λευκορωσίας·
13. επαναλαμβάνει την απαρέγκλιτη δέσμευσή του για την ενίσχυση της συνεργασίας του με την κοινωνία των πολιτών και για την υποστήριξη των δημοκρατικών προσδοκιών του λαού της Λευκορωσίας·
14. καλεί τα κράτη μέλη της ΕΕ να αναπτύξουν περαιτέρω τη συνεργασία τους με την δημοκρατική κοινωνία των πολιτών της Λευκορωσίας και είτε να μειώσουν είτε να καταργήσουν τα τέλη για την έκδοση θεώρησης διαβατηρίου για τους πολίτες της Λευκορωσίας·
15. ζητεί για μία ακόμη φορά από τη Λευκορωσία, τη μόνη ευρωπαϊκή χώρα που εκτελεί ακόμη την ποινή του θανάτου, να θεσπίσει άμεσο μορατόριουμ στις εκτελέσεις και να αναγγείλει άμεσα ένα μορατόριουμ στη θανατική ποινή, ως το πρώτο βήμα για την πλήρη κατάργησή της·
16. αναθέτει στον Πρόεδρό του να διαβιβάσει το παρόν ψήφισμα στην Αντιπρόεδρο της Επιτροπής/Ύπατη Εκπρόσωπο της Ένωσης για τις Εξωτερικές Υποθέσεις και την Πολιτική Ασφάλεια, στο Συμβούλιο, στην Επιτροπή, στις κυβερνήσεις και τα κοινοβούλια των κρατών μελών, στις Κοινοβουλευτικές Συνελεύσεις του ΟΑΣΕ και του Συμβουλίου της Ευρώπης, καθώς και στην κυβέρνηση και το κοινοβούλιο της Λευκορωσίας.