Zittingsdocument

 

9.4.2013                                                                                                                  B7‑0160/2013

ONTWERPRESOLUTIE

naar aanleiding van de verklaringen van de Raad en de Commissie

ingediend overeenkomstig artikel 110, lid 2, van het Reglement

over het uitgebreid monitoringverslag 2012 over Kroatië

( 2012/2871(RSP) )

Libor Rouček

namens de Commissie buitenlandse zaken

 

B7‑0160/2013

Resolutie van het Europees Parlement over het uitgebreid monitoringverslag 2012 over Kroatië

( 2012/2871(RSP) )

Het Europees Parlement,

–   gezien het ontwerpverdrag betreffende de toetreding van de Republiek Kroatië tot de Europese Unie, het protocol en de slotakte,

–   gezien het uitgebreid monitoringverslag van de Commissie van 10 oktober 2012 over de stand van de voorbereidingen van Kroatië voor het lidmaatschap van de Europese Unie ( SWD(2012)0338 def.),

–   gezien de periodieke verslagen van de Commissie over de vorderingen van Kroatië op de weg naar toetreding over de periode 2005-2011,

–   gezien de conclusies van het voorzitterschap van de Europese Raad van Thessaloniki van 19 en 20 juni 2003 over de landen van de westelijke Balkan en over uitbreiding,

–   gezien al zijn eerdere resoluties en verslagen over de vorderingen van Kroatië en het uitbreidingsproces, in het bijzonder die van 1 december 2011 over de toetreding van de Republiek Kroatië tot de Europese Unie[1], die van 1 december 2011 over het verzoek van Kroatië om toetreding tot de Europese Unie[2] en die van 22 november 2012 over uitbreiding: beleid, criteria en strategische belangen van de EU[3],

–   gezien alle eerdere aanbevelingen van de Gemengde Parlementaire Commissie EU-Kroatië,

–   gezien artikel 110, lid 2, van zijn Reglement,

A. overwegende dat Kroatië op 1 juli 2013 zal toetreden tot de EU;

B.  overwegende dat 24 lidstaten en Kroatië het toetredingsverdrag geratificeerd hebben, en drie lidstaten dit nog moeten doen;

C. overwegende dat Kroatië op koers ligt om te voldoen aan de resterende vereisten in het kader van de laatste voorbereidingen voor het EU-lidmaatschap;

D. overwegende dat er na de toetreding blijvende inspanningen geleverd moeten worden om te hervormen, opdat de Kroatische burgers ten volle gebruik kunnen maken van de voordelen van het EU-lidmaatschap;

E.  overwegende dat het toetredingsproces van Kroatië een bewijs is voor de geloofwaardigheid van het uitbreidingsbeleid van de EU en van het hervormingseffect dat daarvan uitgaat op kandidaat-lidstaten;

F.  overwegende dat het lidmaatschap van Kroatië de EU sterker en veiliger zal maken, zijn cultuur en erfgoed zal verrijken en een krachtig signaal zal geven aan andere aspirant-lidstaten dat het gewetensvol uitvoeren van aangegane verplichtingen tastbare en duurzame voordelen oplevert voor hun burgers;

G. overwegende dat Kroatië naar verwachting en door zijn unieke positie een opbouwende rol zal spelen voor de nabijgelegen landen, met name door verdere uitbreiding van de EU, democratische consolidatie, regionale samenwerking en verzoening tussen de volken van de westelijke Balkan te bevorderen, waarbij het land alles in het werk zal stellen om ervoor te zorgen dat bilaterale kwesties geen belemmering vormen voor elk van deze processen;

1.  verheugt zich erop om, na de juridisch bindende stemming van het Europees Parlement op 1 december 2011, waarin het Kroatische lidmaatschap werd goedgekeurd, en in overeenstemming met de door de Europese Raad in het toetredingsverdrag vastgestelde datum, Kroatië op 1 juli 2013 welkom te heten als 28ste lidstaat van de EU; geeft uiting aan zijn vertrouwen in de kracht en volwassenheid van de Kroatische democratie en sociale markteconomie, in het feit dat Kroatië de Europese waarden onderschrijft en in zijn vermogen om te voldoen aan de verplichtingen van het lidmaatschap;

2.  merkt op dat Kroatië op koers ligt om te voldoen aan de resterende vereisten in het kader van de laatste voorbereidingen voor het EU-lidmaatschap;

3.  verheugt zich over de aanzienlijke vooruitgang die door Kroatië geboekt is bij het voltooien van de opdrachten die expliciet genoemd worden in het uitgebreid monitoringverslag van de Commissie, en doet een beroep op de regering en het parlement om alle openstaande kwesties per 1 juli 2013 geregeld te hebben en voort te gaan met alle andere noodzakelijke hervormingen; moedigt Kroatië aan al zijn tijdens de toetredingsonderhandelingen aangegane verplichtingen te eerbiedigen en na te komen, teneinde volledig voorbereid te zijn als nieuwe lidstaat, aangezien dit in het belang is van zowel Kroatië, als de EU; benadrukt dat dit proces op transparante en inclusieve wijze uitgevoerd dient te worden, waarbij het Kroatische parlement en maatschappelijk middenveld zoveel mogelijk betrokken moeten worden;

4.  merkt op dat 24 lidstaten en Kroatië het toetredingsverdrag reeds geratificeerd hebben; verzoekt de parlementen van de drie lidstaten die dit nog niet gedaan hebben om hiertoe tijdig over te gaan;

5.  herhaalt zijn standpunt dat toetreding niet als het einde van een proces beschouwd dient te worden, maar veeleer als een stap op het pad naar economische, bestuurlijke en gerechtelijke modernisering en als een mogelijkheid waarvan de voordelen slechts door middel van voortdurende beleidsmaatregelen volledig verwezenlijkt kunnen worden; verzoekt Kroatië om – in het kader van de voorbereiding op het lidmaatschap van de EU – door te gaan met het doelmatige gebruik van het IPA (instrument voor pretoetredingssteun) en gebruik te blijven maken van de structuurfondsen en het cohesiefonds;

6.  vraagt de politieke en sociale actoren uit Kroatië om vernieuwende manieren te vinden om het momentum en de consensus voor hervormingen in de periode na de toetreding vast te houden en om beleidsmakers rekenschap te vragen voor het nakomen van de verplichtingen die in het toetredingsverdrag zijn aangegaan; benadrukt in dit verband de onontbeerlijke rol van daadkrachtig parlementair toezicht en die van het maatschappelijk middenveld;

7.  bevestigt andermaal de centrale rol van een onafhankelijke rechterlijke macht, van een professioneel en controleerbaar overheidsbestuur, en van de rechtstaat bij het versterken van de democratie en het ondersteunen van investeringen en economische activiteit; vraagt Kroatië door te gaan met het vergroten van de onafhankelijkheid, de controleerbaarheid, de onpartijdigheid, het professionalisme en de doeltreffendheid van het gerechtelijk apparaat en van de rechterlijke macht, onder andere door de achterstand bij de behandeling van zaken te verkleinen, de wetgeving inzake de handhaving van uitspraken te moderniseren, een nieuw systeem voor het opgeven van vermogensbestanddelen door rechters in te voeren en door de nieuwe tuchtregeling verder te verbeteren; dringt er bij Kroatië op aan de strategie voor justitiële hervormingen af te ronden en uit te voeren;

8.  merkt op dat Kroatië een bevredigend institutioneel en juridisch kader opgezet heeft voor de bestrijding van corruptie; verzoekt de Kroatische autoriteiten de bestrijding van corruptie, fraude en financieel wanbeheer verder te intensiveren; wijst erop dat moet worden doorgegaan met de strikte handhaving van de anti-corruptiemaatregelen; verzoekt de autoriteiten daarnaast een overzicht te maken van de gevallen van belangenconflicten, corruptie en georganiseerde misdaad, alsmede van de tenuitvoerlegging van het actieplan voor de hervorming van de rechterlijke macht, en te werken aan een betere implementatie van het wettelijk kader voor de inbeslagname en confiscatie van vermogensbestanddelen;

9.  verzoekt de Kroatische autoriteiten volledig gebruik te maken van de bestaande anti-corruptieinstrumenten om onbevooroordeelde en succesvolle vervolgingen en gerechtelijke uitspraken te waarborgen, ook in geruchtmakende zaken, opdat het vertrouwen van de burgers in de rechtsstaat en de openbare instellingen bevestigd wordt; wijst met klem op de noodzaak van langetermijnmaatregelen in de strijd tegen corruptie en georganiseerde misdaad, en van hervorming van de rechterlijke macht, hetgeen in eerste instantie in het belang is van de bevolking van Kroatië; benadrukt dat onafhankelijke onderzoeksjournalistiek aangemoedigd dient te worden, gezien de essentiële rol daarvan bij het blootleggen van corruptie en georganiseerde misdaad;

10. verzoekt Kroatië gedegen wetgeving aan te nemen inzake lobbyen en toegang tot informatie en zodoende het preventiekader voor corruptiebestrijding te consolideren; verzoekt de Kroatische autoriteiten de onlangs in het leven geroepen commissie Belangenverstrengeling operationeel te maken, en volledig uitvoering te geven aan het wetgevingspakket betreffende openbare aanbestedingen en betreffende de financiering van politieke partijen en van verkiezingscampagnes;

11. verzoekt de Kroatische autoriteiten waakzaam te blijven bij het waarborgen dat de grondrechten volledig geëerbiedigd worden en alle vormen van discriminatie en intolerante daden jegens nationale minderheden, de Roma-gemeenschap, migranten, LGBT-personen en andere minderheidsgroepen en kwetsbare groeperingen te bestrijden; verlangt bovendien dat Kroatië een klimaat bevordert waarin leden van eerdergenoemde minderheden (bijvoorbeeld LGBT-personen) vrijelijk uit kunnen komen voor hun meningen en overtuigingen, overeenkomstig de beginselen van het Handvest van de grondrechten van de Europese Unie;

12. moedigt de autoriteiten aan de vrijheid van meningsuiting, inclusief de vrijheid en het pluralisme van de media, te bevorderen; erkent dat de nieuwe wet op de publieke omroep in juli 2012 aangenomen werd; moedigt de autoriteiten aan inspanningen te blijven leveren die ervoor zorgen dat de publieke omroep vrij van politieke of economische druk is en die zijn transparantie vergroten;

13. merkt op dat Kroatië zich adequaat voorbereidt om in de toekomst het beheer en de uitvoering op zich te nemen van activiteiten die door de structuurfondsen en het cohesiefonds van de EU gefinancierd worden; verzoekt Kroatië een reserve aan projecten te ontwikkelen voor het Europees Fonds voor regionale ontwikkeling (EFRO); moedigt de regering aan het bestuurlijk vermogen van de verantwoordelijke instellingen verder te versterken, met inbegrip van die op regionaal en lokaal niveau, overeenkomstig de aanbevelingen uit het verslag van de Europese Rekenkamer van 2012; dringt er bij de regering op aan alles te doen wat in haar vermogen ligt om het risico op corruptie, fraude en onregelmatigheden bij zowel de toewijzing, als het gebruik van EU-middelen te minimaliseren;

14. herinnert de lidstaten, tegen de achtergrond van de onderhandelingen over het MFK, aan de verplichtingen van de EU jegens Kroatië en zijn burgers wat betreft toekomstige ondersteuning bij de economische en regionale ontwikkeling;

15. moedigt Kroatië aan verdere structurele hervormingen door te voeren om de economische groei te bevorderen en de arbeidsmarkt van nieuw elan te voorzien; verzoekt Kroatië de bankensector stabiel te houden en door te gaan met het beleid van begrotingsconsolidatie, teneinde het concurrentievermogen aan te zwengelen; is verheugd over de deelname van Kroatië – sinds januari 2013 – aan het Europees semester; steunt de inspanningen gericht op het tijdig en effectief gebruik van EU-middelen, alsook op het verbeteren van de vervoersinfrastructuur in Kroatië en van de verbindingen met de lidstaten van de EU en de andere landen in de regio; verzoekt de regering volledig uitvoering te geven aan het wetgevingskader voor kleine ondernemingen, onder andere door middel van passende beleidsmaatregelen, het verbeteren van de toegang voor deze bedrijven tot financiering en steun voor de internationalisering van het midden- en kleinbedrijf;

16. is van mening dat er speciaal nadruk gelegd dient te worden op de sociale en milieuaspecten van economische modernisering; moedigt Kroatië aan door te gaan met het versterken van het sociale overleg en het handhaven van sociale en vakbondsrechten; verzoekt de Kroatische autoriteiten met betrekking tot milieu-effectbeoordelingen van grote investeringsprojecten voor transparantie te zorgen; dringt er bij de Kroatische autoriteiten op aan om vooral op het terrein van ruimtelijke ordening prioriteit te geven aan milieubescherming;

17. is bezorgd dat het wetgevingsvoorstel voor strategische investeringen niet in overeenstemming is met de Europese normen; verlangt van de regering en het parlement van Kroatië een herziening van het voorstel met het oog op een betere bescherming van de grondrechten, met name van de eigendomsrechten, en van het milieu;

18. verzoekt de lidstaten de grondrechten van de burgers van de Unie niet méér te beperken dan absoluut noodzakelijk is in verband met de overgangsmaatregelen zoals bedoeld in artikel 18 van het toetredingsverdrag; vraagt de lidstaten met name om uitsluitend op basis van feitelijke informatie en alleen in gevallen dat de arbeidsmarkt ernstig verstoord raakt, gebruik te maken van de overgangsbepalingen die het vrije verkeer van personen beperken; herinnert eraan dat het beperken van de toegang tot hun arbeidsmarkten, hetgeen tijdens de overgangsperiode na eerdere uitbreidingsrondes plaatsvond, nadelig is gebleken voor de welvaart van die lidstaten die deze beperkingen hebben opgelegd;

19. vraagt de regering ervoor te zorgen dat de bouw van de grensposten aan de Neum-corridor zo spoedig mogelijk voltooid wordt;

20. vraagt de Kroatische autoriteiten verdere maatregelen te nemen, onder meer wat aanpassing van de wetgeving, interinstitutionele samenwerking en grensbeheer betreft, opdat Kroatië te zijner tijd kan toetreden tot de Schengenruimte;

21. moedigt Kroatië aan te blijven samenwerken met het Internationaal Straftribunaal voor het voormalige Joegoslavië (ICTY) en de binnenlandse inspanningen om oorlogsmisdaden te onderzoeken en te vervolgen te intensiveren, overeenkomstig de aangenomen strategie ter bestrijding van straffeloosheid; doet een dringend beroep op Kroatië en Servië om te goeder trouw samen te werken bij de vervolging van oorlogsmisdaden om gerechtigheid en oprechte verzoening in de regio te verwezenlijken;

22. verzoekt de Kroatische autoriteiten speciale aandacht te blijven schenken aan de rechten en sociale omstandigheden van terugkerende vluchtelingen, overeenkomstig de doelstellingen van het proces dat geënt is op de verklaring van Sarajevo; blijft voorstander van het RECOM-initiatief (de regionale commissie voor waarheidsvinding en verzoening) om manieren te zoeken voor de erkenning van het lijden en de eerbiediging van het recht op waarheid en gerechtigheid van alle slachtoffers van oorlogsmisdaden;

23. moedigt Kroatië aan om een actieve rol op zich te nemen in het stabilisatieproces en bij de Europese integratie van de landen van de westelijke Balkan; gelooft dat de ervaring en deskundigheid die Kroatië opgedaan heeft in de loop van zijn transformatie- en toetredingsproces, van grote waarde kunnen zijn voor andere kandidaat- en aspirant-lidstaten; spoort Kroatië aan de ervaringen die het heeft opgedaan uit te wisselen met andere kandidaat- en potentiële kandidaat-lidstaten, en de regionale samenwerking te versterken; is van oordeel dat de promotie door Kroatië van Europese waarden en de verdere uitbreiding stoelen op goede nabuurschapsbetrekkingen en het streven naar verzoening;

24. doet een beroep op Kroatië en zijn buurlanden om zich actief in te zetten voor het oplossen van onopgeloste bilaterale problemen, in overeenstemming met internationale verplichtingen en de beginselen van goede nabuurschapsbetrekkingen en regionale samenwerking; verwelkomt in dit verband de stappen van de regeringen van Kroatië en Servië om de betrekkingen te verbeteren, en hoopt dat zij hun samenwerking zullen intensiveren; steunt de inspanningen van Slovenië en Kroatië om een constructieve oplossing voor de kwestie van de Ljubljanska Banka te vinden; herinnert eraan dat problemen van bilaterale aard niet gebruikt mogen worden om het integratieproces van huidige of toekomstige kandidaat-lidstaten te dwarsbomen; verzoekt in dit verband alle lidstaten het toetredingsverdrag van Kroatië tijdig te ratificeren;

25. spoort Kroatië aan een constructieve rol te blijven spelen in de regionale samenwerking; verzoekt de Kroatische autoriteiten volledig uitvoering te geven aan de verklaring inzake de bevordering van de Europese waarden in Zuidoost-Europa die op 21 oktober 2011 door het Kroatische parlement goedgekeurd is; verzoekt alle landen in de regio hetzelfde te doen; verzoekt de Commissie alle landen in de regio hierbij te helpen; verzoekt de Commissie lering te trekken uit de ervaringen die in het verleden in het uitbreidingsproces zijn opgedaan, waaronder bij de toetreding van Kroatië, door de landen in de regio te helpen hun bilaterale problemen op te lossen op een wijze die het toetredingsproces niet belemmert, door binnen het bestaande institutionele kader van de EU faciliterings- en bemiddelingsmechanismen te ontwikkelen waar de landen in de regio – indien zij dat wensen – gebruik van kunnen maken;

26. erkent de activiteiten en de constructieve bijdrage van de Kroatische waarnemers bij het Europees Parlement en verheugt zich erop de leden van het Europees Parlement uit Kroatië in het Parlement welkom te heten wanneer Kroatië op 1 juli 2013 toetreedt tot de EU;

27. waardeert de inspanningen van de Commissie bij de begeleiding van het toetredingsproces van Kroatië; vraagt de Commissie deze exercitie te inventariseren en er beleidslessen uit te trekken voor toekomstige kandidaat-lidstaten, zoals het gebruik van het uitgebreide monitoringsregime in de periode tussen het afronden van de onderhandelingen en de toetreding; verzoekt de Commissie de betrokkenheid van het maatschappelijk middenveld en het parlement gedurende het toetredingsproces te beoordelen om daar lessen uit te trekken voor lopende en toekomstige onderhandelingen; verzoekt de Commissie in dit verband voorstellen uit te werken die resulteren in een grotere betrokkenheid van het maatschappelijk middenveld en de parlementen in de kandidaat-lidstaten bij het toetredingsproces;

28. verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de Raad en de Commissie, alsmede aan de regeringen en de parlementen van de lidstaten en de Republiek Kroatië.

 

[1] Aangenomen teksten, P7_TA(2011)0538
[2] Aangenomen teksten, P7_TA(2011)0539
[3] Aangenomen teksten, P7_TA(2012)0453