Dokument z posiedzenia

 

9.12.2013                                                                                                                B7‑0557/2013

PROJEKT REZOLUCJI

złożony w następstwie oświadczenia wiceprzewodniczącej Komisji/wysokiej przedstawiciel Unii do spraw zagranicznych i polityki bezpieczeństwa

zgodnie z art. 110 ust. 2 Regulaminu

w sprawie wyniku szczytu w Wilnie i przyszłości Partnerstwa Wschodniego, zwłaszcza w odniesieniu do Ukrainy

( 2013/2983(RSP) )

José Ignacio Salafranca Sánchez-Neyra, Jacek Saryusz-Wolski, Elmar Brok, Mairead McGuinness, Laima Liucija Andrikienė, Elena Băsescu, Jerzy Buzek, Michael Gahler, Andrzej Grzyb, Gunnar Hökmark, Elisabeth Jeggle, Tunne Kelam, Eduard Kukan, Andrey Kovatchev, Vytautas Landsbergis, Elżbieta Katarzyna Łukacijewska, Monica Luisa Macovei, Nadezhda Neynsky, Ria Oomen-Ruijten, Alojz Peterle, Andrej Plenković, Bernd Posselt, Cristian Dan Preda, Jacek Protasiewicz, György Schöpflin, Davor Ivo Stier, Inese Vaidere, Paweł Zalewski, Radvilė Morkūnaitė-Mikulėnienė

w imieniu grupy PPE

 

B7‑0557/2013

Rezolucja Parlamentu Europejskiego w sprawie wyniku szczytu w Wilnie i przyszłości Partnerstwa Wschodniego, zwłaszcza w odniesieniu do Ukrainy

( 2013/2983(RSP) )

Parlament Europejski,

–   uwzględniając swoją rezolucję z dnia 12 września 2013 r. w sprawie nacisku, jaki Rosja wywiera na kraje Partnerstwa Wschodniego (w kontekście zbliżającego się szczytu Partnerstwa Wschodniego w Wilnie)[1],

–   uwzględniając swoją rezolucję z dnia 23 października 2013 r. w sprawie europejskiej polityki sąsiedztwa: dążenie do wzmocnienia partnerstwa. Stanowisko Parlamentu Europejskiego w sprawie sprawozdań za rok 2012[2],

–   uwzględniając wspólną deklarację ze szczytu z dnia 29 listopada 2013 r. zatytułowaną „Partnerstwo Wschodnie: przyszłe działania”,

–   uwzględniając pogorszenie się sytuacji na Ukrainie po tym, jak władze ukraińskie postanowiły, że nie podpiszą układu o stowarzyszeniu na szczycie w Wilnie w dniach 28–29 listopada 2013 r., co doprowadziło do masowych demonstracji obywateli wspierających europejski wybór Ukrainy na Majdanie Niepodległości w Kijowie i w innych miastach w całym kraju, na które władze zareagowały w sposób brutalny, powodując poważny kryzys polityczny i zagrożenie dalszymi zdecydowanymi rozwiązaniami, jak wprowadzenie stanu wyjątkowego,

–   uwzględniając, że mobilizacja społeczeństwa ukraińskiego przyniosła już pierwsze efekty mnożnikowe w postaci pierwszych protestów przeciwko przymusowemu przystąpieniu do Eurazjatyckiej Unii Celnej, które miało miejsce dnia 2 grudnia 2013 r. w Erywaniu,

–   uwzględniając odrzucenie wniosku o wotum nieufności wobec rządu Mykoły Azarowa przez Radę Najwyższą w dniu 3 grudnia 2013 r.,

–   uwzględniając art. 110 ust. 2 Regulaminu,

A. mając na uwadze, że obecna sytuacja dynamicznie ewoluuje i wymaga natychmiastowej, konkretnej i zdecydowanej reakcji ze strony Unii Europejskiej;

1.  z zadowoleniem przyjmuje parafowanie układów o stowarzyszeniu z Gruzją i Mołdawią, które wytycza wyraźnie drogę obu krajów ku członkostwu w UE, pomimo silnych i różnorodnych nacisków na wycofanie się; wzywa Komisję do zaoferowania niezbędnego wsparcia Mołdawii i Gruzji, aby pomóc im w ukończeniu procesu reform i podpisaniu układów o stowarzyszeniu jak najszybciej, ale dopiero po spełnieniu warunków;

2.  głęboko ubolewa nad decyzją władz Ukrainy, podjętą pod przewodnictwem prezydenta Janukowycza, o rezygnacji z podpisania układu o stowarzyszeniu z UE podczas szczytu Partnerstwa Wschodniego w Wilnie pomimo wyraźnej woli UE, by kontynuować proces stowarzyszenia pod warunkiem spełnienia odnośnych wymagań; uważa tę decyzję za zaprzepaszczenie ważnej szansy w stosunkach UE-Ukraina oraz w kontekście aspiracji Ukrainy; uznaje europejskie aspiracje Ukrainy wyrażane w trwających na Majdanie Niepodległości w Kijowie i w innych miastach w całym kraju demonstracjach ukraińskiego społeczeństwa obywatelskiego, które nie wahało się wyjść na ulicę, aby wyrazić sprzeciw wobec decyzji prezydenta Janukowycza, a także powtarza, że zacieśnienie stosunków między UE a Ukrainą oraz zaoferowanie Ukrainie europejskiej perspektywy mają ogromne znaczenie i leżą w interesie obu stron;

3.  apeluje o natychmiastowe rozpoczęcie nowej, pełnoprawnej oficjalnej misji mediacyjnej UE/PE na najwyższym szczeblu politycznym, jak to miało miejsce w 2004 r. podczas Pomarańczowej Rewolucji, aby wynegocjować pokojową realizację żądań społeczeństwa i zagwarantować wolne i sprawiedliwe wybory parlamentarne i prezydenckie;

4.  podtrzymuje swój pogląd, że wątpliwości podane przez władze Ukrainy w uzasadnieniu podjętej w ostatnim momencie decyzji o niepodpisywaniu układu o stowarzyszeniu powinny były zostać przedstawione wcześniej, jeśli władzom zależało na ich wyjaśnieniu;

5.  podkreśla, że propozycja podpisania omawianego układu o stowarzyszeniu wciąż jest aktualna i że UE jest gotowa do podpisania układu, o ile zrealizowane zostaną założenia określone przez Radę do Spraw Zagranicznych w grudniu 2012 r.; przypomina, że ukraińskie władze parafowały już układ, a UE, po szczegółowym procesie negocjacji między obu stronami prowadzonych na równych zasadach, nie będzie ponownie negocjować jego treści;

6.  przypomina, że układ ten jest wyłącznie dwustronną sprawą UE i Ukrainy, i stanowczo odrzuca wszelkie propozycje włączenia w ten proces jakiejkolwiek strony trzeciej;

7.  zdecydowanie potępia stosowanie brutalnej siły wobec pokojowych demonstracji, jak również domniemane groźby wprowadzenia stanu wyjątkowego; podkreśla, że takie środki są wyraźnie sprzeczne z podstawowymi zasadami wolności zgromadzeń i wolności słowa, a tym samym stanowią naruszenie powszechnych i europejskich wartości; przypomina, że sytuacja w zakresie obrony i propagowania tych wartości na Ukrainie jest jeszcze dokładniej obserwowana z uwagi na obecne przewodnictwo Ukrainy w OBWE;

8.  uważa za niezbywalne i zasadne prawo obywateli do pokojowego wyrażania obaw o ich przyszłość i w związku z tym wspiera tych obywateli, którzy stawiają czoła brutalnej represji i prowokacjom;

9.  wyraża pełne poparcie dla demokratycznej opozycji ukraińskiej, która stała się głosem i prawdziwym przedstawicielem społeczeństwa Ukrainy, oraz popiera jej nawoływanie do przeprowadzenia wcześniejszych wyborów, aby dać nowym władzom pełną legitymację demokratyczną do zawarcia układu o stowarzyszeniu po spełnieniu wymaganych warunków, określonych oficjalnie przez Radę do Spraw Zagranicznych w dniu 10 grudnia 2012 r. i popartych przez Parlament w rezolucji z dnia 13 grudnia 2012 r., jako że obecne władze straciły wszelką wiarygodność, podejmując decyzje stojące w sprzeczności z europejskim wyborem społeczeństwa Ukrainy i stosując względem niego przemoc;

10. ponownie stanowczo potępia niedopuszczalne naciski polityczne i ekonomiczne wywierane przez Rosję na Ukrainę oraz groźby nałożenia sankcji handlowych; zwraca się do UE, aby wraz z państwami członkowskimi opracowała i wdrożyła politykę odpowiedniej i symetrycznej reakcji na narzędzia i środki wykorzystywane przez Rosję przeciwko partnerom wschodnim;

11. potwierdza swoje pełne i niezachwiane poparcie dla jednoznacznych europejskich aspiracji Ukrainy dążącej do integracji z UE oraz wyraża gotowość do poparcia podpisania układu o stowarzyszeniu, o ile obecne lub nowe władze Ukrainy wykażą gotowość do uwzględnienia woli społeczeństwa; wzywa wszystkie instytucje UE i państwa członkowskie, aby również wykazały podobne silne poparcie, które mogłoby obejmować nałożenie sankcji na obecną administrację ukraińską, jeśli okaże się to konieczne i jeśli nie położy się kresu przemocy wobec obywateli;

12. wzywa instytucje UE i państwa członkowskie do dalszego otwarcia się na społeczeństwo Ukrainy, które nie jest odpowiedzialne za działania swoich władz i zasługuje – z uwagi na jego silne i odważne zaangażowanie w kwestie europejskie – na szeroko zakrojone i zdecydowane nawiązanie wszelkiego rodzaju kontaktów i współpracy z UE; zwraca się do obu stron o spełnienie warunków umożliwiających szybkie zawarcie porozumienia o ruchu bezwizowym, zacieśnienie współpracy w zakresie badań naukowych, rozszerzenie wymian młodzieży i zwiększenie liczby dostępnych stypendiów; ponadto uważa, że UE powinna nadal angażować się na rzecz wspólnoty energetycznej, co powinno poskutkować pełnym włączeniem Ukrainy do unijnego wewnętrznego rynku energii;

13. przypomina, że układ o stowarzyszeniu nie jest celem samym w sobie, lecz sposobem na osiągnięcie długotrwałej stabilności, postępu gospodarczego oraz trwałej transformacji systemowej, i w związku z tym konieczne jest prawdziwe zaangażowanie w jego właściwe i szybkie wdrożenie; w tym względzie podkreśla, że UE będzie skłonna podpisać układ o stowarzyszeniu jedynie wtedy, gdy będzie miała pewność, że zostanie on wprowadzony w życie i że zagwarantowane zostanie bezwarunkowe poszanowanie podstawowych praw i wolności;

14. apeluje do Komisji, ESDZ i państw członkowskich, aby zapewniły z chwilą spełnienia warunków hojne i niezwłoczne tymczasowe stosowanie układu, w powiązaniu ze sprawnym udzielaniem wsparcia makroekonomicznego oraz poparciem UE dla porozumienia między Międzynarodowym Funduszem Walutowym a Ukrainą;

15. zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Europejskiej Służbie Działań Zewnętrznych (ESDZ), Radzie, Komisji, państwom członkowskim, a także prezydentowi, rządowi i parlamentowi Ukrainy oraz Zgromadzeniom Parlamentarnym Rady Europy i OBWE.

[1] Teksty przyjęte, P7_TA(2013)0383
[2] Teksty przyjęte, P7_TA(2013)0446