Zittingsdocument
5.3.2014 B7‑0229/2014
ONTWERPRESOLUTIE
naar aanleiding van een verklaring van de vicevoorzitter van de Commissie / hoge vertegenwoordiger van de Unie voor buitenlandse zaken en veiligheidsbeleid
ingediend overeenkomstig artikel 110, lid 2, van het Reglement
over de EU-strategie voor de Noordpool
( 2013/2595(RSP) )
Véronique De Keyser, Libor Rouček, Liisa Jaakonsaari, Jens Nilsson, Ivari Padar
namens de S&D-Fractie
Resolutie van het Europees Parlement over de EU-strategie voor de Noordpool
( 2013/2595(RSP) )
Het Europees Parlement,
– gezien zijn voorgaande resoluties over de Noordpool, in het bijzonder zijn resolutie van 20 januari 2011 over een duurzaam EU-beleid voor het hoge noorden[1], en het verslag van de gemengde parlementaire commissie van de Europese Economische Ruimte van 28 oktober 2013 over het beleid ten aanzien van de Noordpool,
– gezien de gemeenschappelijke verklaring van de Commissie en de hoge vertegenwoordiger van de Unie voor buitenlandse zaken en veiligheidsbeleid van 26 juni 2012 getiteld "Developing a European Union policy towards the Arctic region: progress since 2008 and next steps", en de begeleidende werkdocumenten getiteld "Inventory of activities in the framework of developing a European Union Arctic Policy" ( SWD(2012)0182 ) en "Space and the Arctic" ( SWD(2012)0183 ),
– gezien zijn vraag voor mondelinge beantwoording met debat van 9 april 2013 ( O-000042/2013 ),
– gezien het advies van het Europees Economisch en Sociaal Comité getiteld "EU Arctic policy to address globally emerging interests in the region – a view of civil society" van 17 april 2013,
– gezien de verklaring van Kiruna van de Arctische Raad van 15 mei 2013,
– gezien het partnerschap EU-Groenland 2007-2013 en de partnerschapsovereenkomst inzake visserij tussen de EU en Groenland, die op 1 januari 2013 in werking trad en een looptijd heeft van drie jaar,
– gezien het programma Horizon 2020 voor onderzoek en innovatie voor de periode 2014-2020,,
– gezien het programma van het voorzitterschap van de Arctische Raad, het samenwerkingsprogramma inzake de Noordpool van de Noordse Raad van Ministers en het programma van de Raad voor het Europees-Arctische Barentsz-zeegebied (BEAC),
– gezien de verklaring die op 3-4 juni 2013 in Kirkenes is uitgegeven ter gelegenheid van het 20-jarig bestaan van de Europees-Arctische samenwerking in het Barentsz-zeegebied,
– gezien de nieuwe en geactualiseerde nationale strategieën en beleidsdocumenten betreffende aan de Noordpool gerelateerde vraagstukken van Finland, Zweden, Denemarken en Groenland, Noorwegen, Rusland, de VS en Canada, alsook van Duitsland en het VK,
– gezien de verklaringen van het parlementair forum van de Noordelijke Dimensie in Tromsø in februari 2009 en februari 2011,
– gezien de gemeenschappelijke verklaring van de derde ontmoeting van ministers van de Noordelijke Dimensie in Brussel op 18 februari 2013,
– gezien de verklaringen van de negende conferentie van parlementsleden van de Arctische regio op 13-15 september 2010 in Brussel, en van de tiende conferentie van parlementsleden van de Arctische regio op 5-7 september 2012 in Akureyri,
– gezien de aanbevelingen van de Noordse Raad van 2012,
– gezien Richtlijn 2013/30/EU van het Europees Parlement en de Raad van 10 juni 2013 betreffende de veiligheid van offshore olie- en gasactiviteiten[2],
– gezien zijn resolutie van 20 april 2012 getiteld "Onze levensverzekering, ons natuurlijk kapitaal: een EU-biodiversiteitsstrategie voor 2020"[3],
– gezien zijn resolutie van 5 februari 2014 over een kader voor klimaat- en energiebeleid voor 20303,
– gezien de arresten van het Hof van Justitie van de Europese Unie van 3 oktober 2013 in zaak C-583/11P en van 25 april 2013 in zaak T-526/10 betreffende een verzoek tot nietigverklaring van Verordening (EU) nr. 737/2010 van de Commissie van 10 augustus 2010 houdende uitvoeringsbepalingen van Verordening (EG) nr. 1007/2009 van het Europees Parlement en de Raad betreffende de handel in zeehondenproducten4,
– gezien het panelrapport van de Wereldhandelsorganisatie (WTO) van 25 november 2013 getiteld "European Communities – measures prohibiting the importation and marketing of seal products", hoofdstuk 1.3.5 (waarin de prejudiciële uitspraak van 29 januari 2013 wordt behandeld), en het beroep dat de EU op 29 januari 2014 bij de beroepsinstantie van de WTO heeft ingesteld,
– gezien het Nordregio Report 2009:2 ("Strong, Specific and Promising – Towards a Vision for the Northern Sparsely Populated Areas in 2020"),
– gezien artikel 110, lid 2, van zijn Reglement,
A. overwegende dat de gemeenschappelijke verklaring van de Commissie en de hoge vertegenwoordiger van zomer 2012 een nieuwe stap vooruit betekende;
B. overwegende dat het Parlement, in zijn vraag voor schriftelijke beantwoording met debat van 9 april 2013, de Commissie en de Raad verzocht heeft concreter in te gaan op de verzoeken en conclusies in zijn resolutie van 2011 over een duurzaam EU-beleid voor het hoge noorden, en oproept een duidelijke beleidsvisie, sectorale prioriteiten en doelstellingen, en concrete maatregelen voor te stellen voor de tenuitvoerlegging van een alomvattende EU-strategie voor de Noordpool;
C. overwegende dat de Raad nog geen reactie heeft bekendgemaakt op de gemeenschappelijke verklaring van de Commissie en de EDEO van zomer 2012;
D. overwegende dat het Parlement actief heeft deelgenomen aan de werkzaamheden van het permanent comité van parlementsleden van de Arctische regio, via zijn delegatie voor de betrekkingen met Zwitserland en Noorwegen en via de gemengde parlementaire commissie EU-IJsland en de gemengde parlementaire commissie van de Europese Economische Ruimte (EER);
E. overwegende dat Denemarken, Finland en Zweden Arctische landen zijn en dat zowel Finland, als Zweden gedeeltelijk binnen de Noordpoolcirkel liggen; overwegende dat het enige inheemse volk van de EU, de Sami, in de Arctische regio's van Finland en Zweden, alsmede in Noorwegen en Rusland, leeft;
F. overwegende dat Noorwegen als betrokken en betrouwbare partner met de EU geassocieerd is via de EER en de Schengenovereenkomst;
G. overwegende dat de Noordpool een bewoond gebied is met soevereine staten; overwegende dat de Europese Arctische regio uit moderne geïndustrialiseerde samenlevingen, plattelandsgebieden en inheemse gemeenschappen bestaat; overwegende dat de actieve betrokkenheid van deze regio's bij de ontwikkeling van het EU-beleid voor de Noordpool een sine qua non is voor het waarborgen van legitimiteit, wederzijds begrip en plaatselijke steun voor de rol van de EU in het gebied;
H. overwegende dat de EU zich al heel lang voor het Noordpoolgebied inzet via de rol die zij speelt in het beleid inzake de noordelijke dimensie met Rusland, Noorwegen en IJsland, bij de samenwerking in het Barentsz-zeegebied, en in het bijzonder in de Raad voor het Europees-Arctische Barentsz-zeegebied, in de strategische partnerschappen met Canada, de VS en Rusland, en via haar deelname als actief ad-hocwaarnemer in de Arctische Raad in de afgelopen jaren;
I. overwegende dat de Arctische Raad op 15 mei 2013 in Kiruna besloten heeft 'positief te reageren' op het verzoek van de EU om toekenning van de status van permanent waarnemer; overwegende dat hieraan de voorwaarde verbonden is dat het geschil tussen de EU en Canada in verband met het verbod op de invoer van producten van zeehonden wordt opgelost; overwegende dat de EU en Canada aan een oplossing voor deze kwestie werken; overwegende dat de EU reeds als permanent waarnemer aan de Arctische Raad deelneemt;
J. overwegende dat de EU en haar lidstaten een belangrijke bijdrage aan onderzoek in het Noordpoolgebied leveren; overwegende dat met middelen van meerdere EU-programma's, waaronder het nieuwe kaderprogramma Horizon 2020 en de Europese structuur- en investeringsfondsen, steun wordt toegekend aan grote onderzoeksprojecten in het gebied, die niet in de laatste plaats ten goede komen aan de plaatselijke inwoners en economieën;
K. overwegende dat het Noordpoolgebied naar schatting een vijfde van de onontdekte koolwaterstofreserves herbergt, maar er meer onderzoek nodig is om nauwkeuriger vast te stellen hoeveel gas en olie zich in de verschillende delen van de Noordpoolregio bevindt, met welke technologie die op veilige wijze zouden kunnen worden gewonnen, of de winning daarvan mogelijk is met afdoende milieu- en sociale waarborgen voor de plaatselijke bevolking, en of het economisch en milieutechnisch haalbaar zou zijn om die reserves te exploiteren; overwegende dat in dit verband ook onderzocht moet worden of de olie-exploratie en ‑productie op veilige wijze kan geschieden en wat de gevolgen van een eventuele exploitatie zouden zijn voor het kwetsbare ecosysteem en de biodiversiteit in het Noordpoolgebied;
L. overwegende dat het VN-Verdrag inzake het recht van de zee het juridisch kader vormt voor activiteiten in de zeeën in het Noordpoolgebied, waaronder in de gebieden die niet onder nationale jurisdicties vallen;
M. overwegende dat de groeiende belangstelling voor het Noordpoolgebied van niet-Arctische spelers, zoals China, Japan, India en andere Aziatische landen, de bedragen die zij aan poolonderzoek besteden en - niet in de laatste plaats - de bevestiging van Zuid-Korea, China, Japan, India en Singapore als waarnemers bij de Arctische Raad wijzen op de toenemende geopolitieke interesse voor het Noordpoolgebied wereldwijd;
N. overwegende dat economische investeringen en ontwikkeling geflankeerd moeten worden door onderzoek en ontwikkeling, effectbeoordelingen en de bescherming van ecosystemen, teneinde te waarborgen dat het Noordpoolgebied duurzaam wordt ontwikkeld;
O. overwegende dat het onvermindred een topprioriteit is om toekomstige economische kansen en belangen door middel van duurzame ontwikkeling in evenwicht te brengen met sociaal-culturele, ecologische en milieu-uitdagingen, hetgeen ook tot uitdrukking komt in de nationale Noordpoolstrategieën van de staten in het Noordpoolgebied;
De EU en het Noordpoolgebied
1. herinnert aan zijn resolutie van 20 januari 2011 over een duurzaam EU-beleid voor het hoge noorden, en spreekt zijn voldoening uit over de gemeenschappelijke verklaring van de Commissie en de hoge vertegenwoordiger van de Unie voor buitenlandse zaken en veiligheidsbeleid van 26 juni 2012; bekrachtigt zijn standpunt dat de EU, gezien het feit dat drie lidstaten – Denemarken, Finland en Zweden – Arctische landen zijn en Noorwegen en IJsland deel uitmaken van de EER en het Schengengebied, een legitiem belang heeft bij dit onderwerp, uit hoofde van haar rechten en verplichtingen krachtens het internationaal recht, haar inzet voor milieu-, klimaat- en andere beleidsmaatregelen, en haar subsidies, onderzoeksactiviteiten en economische belangen, onder meer op het gebied van de scheepvaart en de exploitatie van natuurlijke hulpbronnen; wijst er bovendien op dat de EU in Finland en Zweden uitgestrekte Arctische grondgebieden heeft, die bewoond worden door de enige inheemse bevolkingsgroep van de EU, de Sami;
2. beveelt aan een mechanisme te creëren voor het geregeld uitwisselen van informatie en het plegen van overleg over Noordpoolgerelateerde onderwerpen met regionale, plaatselijke en inheemse betrokken partijen in het Europese Noordpoolgebied, teneinde het wederzijds begrip te bevorderen;
3. neemt nota van de verklaring van Kiruna van de Arctische Raad van mei 2013, alsook van het besluit van de Arctische Raad om de EU en een aantal andere staten de status van permanent waarnemer toe te kennen; verzoekt de Commissie haast te maken met het vinden van een oplossing voor het geschil tussen de EU en Canada in verband met het verbod op de invoer van producten van zeehonden, en het Parlement daarover steeds naar behoren te informeren;
4. herinnert aan de rol van de EU en haar lidstaten als actieve leden van andere instellingen die zich met voor het Noordpoolgebied relevante zaken bezighouden, zoals de Internationale Maritieme Organisatie (IMO); is van oordeel dat de EU-instellingen hun inspanningen moeten richten op die gebieden waar de politieke, milieu- en economische belangnen van de EU en haar lidstaten in het geding zijn; beklemtoont dat de belangen van de EU en de Europese Noordpoolstaten en -regio's centraal moeten staan wanneer EU-programma's met aangetoonde of potentiële gevolgen voor de Noordpool worden ingezet, gewijzigd of verder ontwikkeld om deze aan het hele Noordpoolgebied ten goede te laten komen;
5. beschouwt de Raad voor het Europees-Arctische Barentsz-zeegebied (BEAC) als een belangrijk forum voor samenwerking tussen Denemarken, Finland, Noorwegen, Rusland, Zweden en de Commissie; neemt kennis van het werk van de BEAC op het vlak van de gezondheidszorg en sociale kwesties, onderwijs, onderzoek, energie, cultuur, jeugd, kmo's en toerisme; wijst op de adviserende rol van de werkgroep inheemse volkeren (Working Group of Indigenous Peoples -WGIP) binnen de BEAC;
6. wijst op de bijdrage die de EU levert op het gebied van onderzoek en ontwikkeling, en op de inzet van economische actoren die krachtens EU-recht geregistreerd zijn en opereren in het Noordpoolgebied;
7. verzoekt de Commissie voorstellen te doen voor de wijze waarop het Galileo-project en andere projecten die een impact kunnen hebben op het Noordpoolgebied, zoals Wereldwijde monitoring voor milieu en veiligheid (GMES), uitgebouwd zouden kunnen worden om een veiligere en snellere scheepvaart in de Arctische wateren mogelijk te maken, en zo te investeren in de veiligheid en toegankelijkheid van met name de Noordoostpassage, bij te dragen aan een betere voorspelbaarheid van ijsbewegingen, de zeebodem van het Noordpoolgebied beter in kaart te brengen en meer inzicht te krijgen in de belangrijkste geodynamische processen in het gebied;
8. beklemtoont dat met het oog op het waarborgen van de veiligheid, een adequate voorbereidheid op noodsituaties en goede reddingsfaciliteiten kenniscentra moeten worden ontwikkeld; is van oordeel dat de EU een actieve bijdrage aan de ontwikkeling van dergelijke centra moet leveren;
9. juicht het toe dat de leden van de Arctische Raad besloten hebben de zogenaamde 'search and rescue'-overeenkomst en de 'oil spill response'-overeenkomst te implementeren; betreurt evenwel het feit dat deze overeenkomsten geen specifieke bindende gemeenschappelijke normen bevatten;
10. onderstreept de noodzaak van een bindend instrument voor de preventie van olievervuiling;
11. wijst nadrukkelijk op de noodzaak van een actieve rol van de EU in alle werkgroepen van de Arctische Raad en in relevante regionale en internationale organisaties, zoals de IMO en het Verdrag inzake biodiversiteit;
12. is verheugd over de onlangs door sommige EU-lidstaten bekendgemaakte strategieën voor het Noordpoolgebied; spreekt de hoop uit dat dit tot een meer concrete betrokkenheid in de Arctische regio zal leiden;
13. verzoekt de Commissie nauwer te gaan samenwerken met IJsland op gebieden die voor beide partijen van belang zijn, zoals de ontwikkeling van het zeevervoer en hernieuwbare energie, en daarbij ten volle gebruik te maken van bestaande instrumenten, en samenwerking op het gebied van onderzoek en handel tussen Europese en IJslandse actoren aan te moedigen, en er aldus voor te zorgen dat de Europese belangen in deze strategische belangrijke regio niet in het gedrang komen;
14. verwelkomt de voorbereidingen voor de oprichting van een zogenaamde Arctic Business Council als adviesorgaan voor de Arctische Raad, en wijst nog eens op de procentueel stevige aanwezigheid van Europese ondernemingen en instituten in het Noordpoolgebied; acht het gezien het mondiale karakter van veel ondernemingen vandaag de dag wenselijk dat niet alleen zakelijke actoren uit de drie Europese Arctische staten zich inschakelen, maar ook die uit andere staten (met waarnemersstatus);
15. is ingenomen met 'bottom-up'-initiatieven die voor een evenwichtig en langdurig engagement van Europese en niet-Europese bedrijven kunnen zorgen, en verzoekt de Commissie met voorstellen te komen voor de wijze waarop Europese bedrijven die zich inzetten voor een duurzame en evenwichtige ontwikkeling van het Noordpoolgebied op de lange termijn, kunnen worden ondersteund;
16. onderstreept dat dialoog en partnerschappen met de plaatselijke en regionale autoriteiten tot stand moeten worden gebracht om tot doeltreffende Europese investeringen in ontwikkeling en samenwerking te komen, en om, parallel daaraan, toekomstige mondiale uitdagingen voor vooruitgang in het Noordpoolgebied aan te pakken en, niet in de laatste plaats, de voorwaarden te scheppen voor het aanboren van het volledige ontwikkelingspotentieel van het gebied;
17. onderkent dat er op dit moment nog een kloof bestaat tussen de kennis op het gebied van de winning van delfstoffen, verwerking en de geraamde toekomstige behoeften naarmate het gebied zich verder ontwikkelt; geeft aan dat de deelname van Arctische actoren aan gezamenlijke projecten op Europees niveau (zoals het Innovation Partnership on Raw Materials) de weg vrijmaakt voor informatie- en kennisuitwisseling op een groot aantal terreinen; beklemtoont dat de EU zich moet realiseren dat het belangrijk is dat activiteiten op het gebied van de exploitatie van grondstoffen ook het gebied zelf ten goede komen en daar worden geaccepteerd;
18. verzoekt de Commissie, gezien het grote aantal wetenschappelijke, economische en maatschappelijke activiteiten, met name in het Europese Noordpoolgebied, het gebied van de Barentszzee en daarbuiten, methodes te ontwikkelen die leiden tot een beter gebruik van bestaande EU-subsidies en tot waarborging van een goed evenwicht tussen bescherming en ontwikkeling van het Noordpoolgebied als er EU-middelen naar dit gebied gaan;
19. wijst daarnaast op het belang van een betere onderlinge afstemming van bestaande programma's (zoals Interreg IV, het programma voor de noordelijke periferie, het Kolarctic-programma, het programma voor de Oostzee en de strategie voor blauwe groei), alsook van het medefinancieren van partnerschappen in het kader van de Noordelijke Dimensie, zoals het milieupartnerschap en het partnerschap inzake transport en logistiek, of van activiteiten in het kader van het Europees nabuurschaps- en partnerschapsinstrument (ENPI), waarbij de doeltreffendheid van de financieringsstromen moet worden verbeterd en heldere prioriteiten voor investeringen in het Arctisch gebied moeten worden vastgesteld; beveelt aan het vergroten van de coherentie bij de financiering van activiteiten in het Arctisch gebied te laten verlopen via een platform bestaande uit vertegenwoordigers van de Commissie en de EDEO;
20. herhaalt zijn steun voor de oprichting van, en verzoekt de Commissie zich serieus in te zetten voor, een EU-informatiecentrum (met de structuur van een netwerk) voor het Noordpoolgebied, met Rovaniemi als thuisbasis, in het kader van de voorbereidende actie betreffende de strategische milieu-effectbeoordeling van ontwikkeling in het gebied van de Noordpool, zoals gesteund door de Commissie en de EDEO in hun gemeenschappelijke verklaring van 2012 en uitgevoerd door het Arctisch Centrum van de Universiteit van Lapland, parallel aan een netwerk van Europese kenniscentra op het gebied van de Noordpool, teneinde de toegang tot informatie over het Noordpoolgebied laagdrempeliger te maken, dialoog op alle niveaus te bevorderen en uitwisselingen tot stand te brengen, voor meer kennis over en inzicht in duurzaameid in het gebied van de Noordpool;
21. kijkt in dit verband uit naar de resultaten van de 18 maanden durende voorbereidende actie betreffende de strategische milieu-effectbeoordeling van ontwikkeling in het gebied van de Noordpool, die naar verwachting dit voorjaar bekend zullen worden gemaakt; verzoekt de EU direct daarna over te gaan tot de oprichting van het EU-informatiecentrum voor het Noordpoolgebied;
22. spoort de EU nog eens aan haar bilaterale diplomatieke activiteiten met de Arctische staten te intensiveren, naast de samenwerkingsinspanningen die in multilateraal verband zijn aangegaan;
23. is van oordeel dat op EU-niveau de Commissie en de EDEO hun initiatieven beter op elkaar zouden moeten afstemmen, met name vanwege het sectoroverschrijdende karakter van veel Noordpoolrelevante onderwerpen;
24. verzoekt de Commissie een van visie getuigende, coherente en duurzame sociaal-economische en milieustrategie te ontwikkelen en te presenteren voor het engagement van de EU in het Arctisch gebied, die waarborgt dat de belangen van de EU en de Europese Arctische staten en regio's in aanmerking worden genomen wanneer er beleidsmaatregelen die van invloed zijn op dit gebied worden ontwikkeld, gewijzigd of bijgewerkt;
25. onderstreept dat het EU-beleid ten aanzien van het Noordpoolgebied (met inbegrip van de financiering daarvan) en het beleid in het kader van de Noordelijke Dimensie (met zijn partnerschappen) nauwer op elkaar moeten worden afgestemd; verzoekt de EU voldoende financiering ter beschikking te blijven stellen van het doeltreffende en succesvolle beleid in het kader van de Noordelijke Dimensie;
26. wijst in dit verband nog eens met nadruk op het bijzondere belang van bepaalde prioriteiten voor het gebied van de Noordpool, zoals goed functionerende infrastructurele en logistieke voorzieningen, ontwikkeling, bevordering van investeringen in knowhow op het gebied van extreem lage temperaturen en hieraan gerelateerde milieuvriendelijke technologieën, en steun voor regionaal en plattelandsondernemerschap, met name op MKB-niveau; vraagt de EU meer te doen om deze prioriteiten voor het Noordpoolgebied te integreren in de Europa 2020-strategie voor groei en in programma's zoals Horizon 2020 en de innovatie-Unie, alsook in andere EU-onderzoeksprogramma's;
27. onderstreept het cruciale belang van het regionaal en cohesiebeleid van de EU, van het ENPI en het Interreg-programma voor deze meest noordelijke regio van de EU, zeker wat het aspect van de interregionale en grensoverschrijdende samenwerking betreft;
28. verzoekt de EU meer te investeren in samenwerkingsinitiatieven voor het Noordpoolgebied, met name in de partnerschapsprojecten van de Noordelijke Dimensie voor het tot stand brengen van verbindingen tussen de grondstoffenrijke Barentszzeeregio en de Europese markten;
29. verzoekt de Commissie een actieplan op te stellen om concrete maatregelen te definiëren voor een coherente tenuitvoerlegging van de EU-strategie voor het gebied van de Noordpool, alsmede van de bestaande, op het Noordpoolgebied gerichte beleidsmaatregelen en programma's, teneinde te voorzien in een gecoördineerde benadering ten opzichte van het Noordpoolgebied;
30. onderstreept dat de EU-strategie voor het gebied van de Noordpool alleen succesvol kan zijn indien er voldoende begrotingsmiddelen voor worden vrijgemaakt; vraagt de Commissie de begrotingsmiddelen voor de maatregelen en programma's voor het Noordpoolgebied goed te coördineren en in de volgende begroting van de EU op te nemen in aparte begrotingslijnen voor de Noordpool en in een aparte rubriek, omdat alleen op die manier voor een geloofwaardige tenuitvoerlegging van het EU-beleid voor het gebied van de Noordpool kan worden gezorgd;
31. wacht nog altijid op de reactie van de Raad op de gemeenschappelijke verklaring van de Commissie en de EDEO van zomer 2012;
Duurzame sociaal-economische ontwikkeling en afzwakking van en aanpassing aan de klimaatverandering in de Noordpoolregio
32. herinnert aan zijn resolutie van 2011 en benadrukt de wereldwijde impact van veranderingen in het Noordpoolgebied en de belangrijke rol die niet alleen de poollanden, maar ook de EU en andere belangrijke industrielanden zouden moeten spelen bij het terugdringen van de verontreiniging van de Noordpoolregio als gevolg van de toenemende activiteiten aldaar; wijst erop dat de klimaatverandering in het Noordpoolgebied een grote invloed zal hebben op de kustgebieden in Europa en elders en op klimaatafhankelijke sectoren in Europa, zoals de landbouw en visserij, energie, rendierhouderij, jacht, toerisme en vervoer;
33. onderstreept dat we ons bij het otwikkelen van plannen voor de winning van olie en gas in het Noordpoolgebied altijd terdege bewust moeten zijn van de aan die winning verbonden gevaren en van de gevolgen voor het milieu en het ecosysteem; benadrukt dat de Noordpool unieke, niet te onderschatten uitdagingen meebrengt voor het boren naar olie en gas; neemt nota van de gesprekken die op dit moment door Arctische landen worden gevoerd over een verbod op het boren naar olie en gas in bepaalde delen van het Noordpoolgebied;
34. is van oordeel dat we meer informatie nodig hebben over de mariene ecosystemen op de Noordpool, de gevolgen van de klimaatverandering en het effect van olie- en gasboringen op de unieke soorten in de Noordelijke IJszee, alvorens de opsporing van olie en gas op de Noordpool voort te zetten; eist dat instellingen, organisaties en agentschappen met de desbetreffende expertise de omstandigheden waaronder toekomstige boringen zouden kunnen plaatsvinden herbeoordelen alvorens met opsporing en productieboringen op de Noordpool wordt begonnen;
35. herinnert aan de olieramp met het boorplatform Deepwater Horizon in de Golf van Mexico en op het feit dat het belangrijk is alles te doen wat in ons vermogen ligt om een vergelijkbare milieuramp in de wateren van de EU te voorkomen;
36. onderkent dat de effecten van het smeltende ijs en de mildere temperaturen niet alleen de inheemse bevolking dreigen te verdrijven en daarmee de inheemse leefwijze bedreigen, maar ook kansen creëren voor economische ontwikkeling in het Noordpoolgebied;
37. verzoekt de EU alles in het werk te stellen om te komen tot een duurzaam evenwicht tussen economische activiteiten, een afdoende sociaal-ecologische en milieubescherming en ontwikkeling, met het oog op welzijn en welvaart in het Noordpoolgebied en daarbuiten;
38. beklemtoont dat het buitengewoon belangrijk is dat het Noordpoolgebied bewoond blijft door ontwikkelde en duurzame gemeenschappen met een hoge levenskwaliteit, en dat de EU hierbij een centrale rol toekomt; vraagt de EU in dit verband haar inspanningen op de gebieden ecosysteemgebaseerd beheer, multilaterale samenwerking, kennisgebaseerde besluitvorming en nauwe samenwerking met de plaatselijke bewoners en de inheemse bevolkingsgroepen, te intensiveren;
39. erkent de wens van de bevolkingen en regeringen in het Noordpoolgebied om met soevereine rechten en verantwoordelijkheden een duurzame economische ontwikkeling te blijven nastreven en tegelijkertijd de traditionele middelen van bestaan van de inheemse bevolking en de uiterst gevoelige ecosystemen in het Noordpoolgebied te beschermen;
40. erkent dat de zeeën rond de Noordpool internationale wateren zijn;
41. weet dat de VS soortgelijke wetgeving kent, maar betreurt niettemin de gevolgen die het EU-verbod op de invoer van producten van zeehonden heeft gehad voor delen van de bevolking en met name de cultuur en de inkomstenbronnen van de inheemse bevolking, en wijst erop dat dit een belemmering vormt voor EU-optreden in het Noordpoolgebied; verzoekt de Commissie dan ook met klem te zoeken naar mogelijkheden om die wetgeving aan te passen of te hervormen en in overeenstemming te brengen met de behoeften van de Arctische partners van de EU;
42. erkent het cruciale belang van de richtsnoeren voor regionale steunmaatregelen, op grond waarvan de regio's in het gebied van de Noordpool met speciale kenmerken en uitdagingen gebruik kunnen blijven maken van passende mechanismen voor het bevorderen van innovatie en duurzame groei;
43. bevestigt zijn uitspraken over de rechten van inheemse volken in het algemeen, en de Sami als het enige inheemse volk van de EU in het bijzonder, en dringt er bij de Commissie op aan verder te zoeken naar mogelijkheden om bij de EU-besluitvormingsprocessen naar hen te luisteren en rekening te houden met hun ervaring; stelt in dit verband voor steun te verlenen aan de oprichting van een instantie voor onafhankelijke vertegenwoordiging van inheemse volkeren in Brussel; onderstreept dat beleid voor een positieve ontwikkeling van leefomgevingen in het gebied ook activiteiten moet bevorderen die vooral rekening houden met de mogelijkheden van de inheemse bevolking van de regio ter ontwikkeling van hun cultuur, taal en gebruiken, die van de rest van de samenleving in het gebied kunnen afwijken;
44. onderkent dat EU-beleid dat zorgt voor een verbetering van de faciliteiten voor hoger onderwijs en onderzoek in het gebied belangrijk is voor versterking van het innovatieklimaat en de mechanismen voor technologieoverdracht; onderstreept dat het belangrijk is steun te verlenen voor de totstandbrenging van netwerken voor samenwerking tussen hogeronderwijsinstellingen binnen de regio en met dergelijke instellingen buiten het gebied, alsook te zorgen voor financiering voor onderzoek, met name op gebieden waar de regio reeds een goede reputatie heeft opgebouwd, teneinde in het gebied van de Noordpool voor een duurzame economische ontwikkeling te zorgen;
45. wijst erop hoe enorm belangrijk het is dat de nieuwe mondiale handelsroutes over zee in het Noordpoolgebied veilig en zeker zijn, in het bijzonder voor de EU en de economieën van de lidstaten, aangezien deze landen 40% van de mondiale commerciële scheepvaart controleren; is verheugd over het werk van de Internationale Maritieme Organisatie (IMO), die de laatste hand legt aan een verplichte zeevaartcode voor het Noordpoolgebied; verzoekt de lidstaten en de Commissie nauw contact te houden met Europese onderzoeksinstellingen en met het vervoers- en verzekeringswezen om ervoor te zorgen dat rekening wordt gehouden met nieuwe technologieën en ervaringen; onderstreept dat de EU en haar lidstaten de vrijheid van scheepvaart en het recht op vrije vaart over de internationale waterwegen actief moeten verdedigen; moedigt aan tot samenwerking op het gebied van zowel onderzoek, als investeringen met als doel een degelijke en veilige infrastructuur voor de zeevaartroutes in het Noordpoolgebied tot stand te brengen;
46. verzoekt de staten in de regio te waarborgen dat alle huidige vervoersroutes – en de routes die in de toekomst kunnen ontstaan – open staan voor de internationale scheepvaart en zich te onthouden van de invoering van eenzijdige financiële of administratieve lasten die de scheepvaart in het Noordpoolgebied zouden kunnen belemmeren, met uitzondering van internationaal overeengekomen maatregelen ter verhoging van de veiligheid of ter bescherming van het milieu;
47. is van oordeel dat het met het oog op een succesvolle economische ontwikkeling in de toekomst belangrijk is infrastructurele verbindingen tot stand te brengen tussen het gebied van de Noordpool en de rest van Europa; onderstreept in dit verband met name het belang van trans-Europese vervoersnetwerken in het hoge noorden, zoals de verbinding met de haven van Narvik en de Botnische corridor;
48. neemt nota van de recente exploratie-activiteiten in het Europese Noordpoolgebied en de Barentszzee, en wijst op de bilaterale samenwerking tussen Noorwegen en Rusland, die erop gericht is bij het boren naar olie en gas in de Barentszzee de hoogst mogelijke technische normen op het gebied van milieubescherming toe te passen; wijst in het bijzonder op het belang van de omstreden ontwikkeling van nieuwe, speciaal voor het Noordpoolgebied ontwikkelde technologieën, zoals de technologie voor installatie onder de zeebodem;
49. brengt in herinnering dat de EU een van de grootste afnemers van aardgas uit het Noordpoolgebied is, en wijst erop dat aardgas uit een veilige en zekere bevoorradingsbron en geproduceerd met inachtneming van de strengste normen een significante rol kan spelen bij de overgang op een koolstofarme economie in de toekomst; staat achter de stapsgewijze, op voorzorg gebaseerde aanpak bij de ontwikkeling van energiebronnen in het Noordpoolgebied en wijst erop dat de verschillende regio's in het Noordpoolgebied heel verschillende omstandigheden kennen en dus afzonderlijk moeten worden behandeld;
50. geeft aan dat de bevolking in het Noordpoolgebied het recht heeft zelf over hun middelen van bestaan te beslissen en neemt er nota van dat zij kiezen voor de duurzame ontwikkeling van hun leefgebied; vraagt de Commissie aan te geven welke EU-programma's voor ondersteuning van een dergelijke op de lange termijn gerichte, duurzame ontwikkeling gebruikt kunnen worden en concreter invulling te geven aan de middelen die voor de verwezenlijking van deze doelstelling kunnen worden ingezet;
51. is van mening dat er een inclusief proces met hulp op EU- en nationaal niveau nodig is om het specifieke potentieel van elke plek vast te stellen en adequate ontwikkelingsstrategieën te formuleren die rekening houden met de regionale verschillen; denkt dat partnerschappen en dialoog tussen de betreffende overheidsniveaus een zo doeltreffend mogelijke uitvoering van het beleid waarborgen;
52. neemt nota van de prioriteiten van de nieuwe regering van Groenland en vraagt de Commissie te onderzoeken op welke wijze EU-programma's een bijdrage kunnen leveren aan de duurzame ontwikkeling van Groenland, in de onderkenning dat de banden met Denemarken en de rest van Europa passen in een ontwikkeling die zowel de bevolking van Groenland, als de actoren op het niveau van de EU ten goede komen; verzoekt zowel de Commissie als de lidstaten een strategische kijk te ontwikkelen op de toekomst van Groenland en de ontwikkeling van zijn rijkdommen, en er tegelijkertijd voor te zorgen dat de Europese participatie naar behoren bijdraagt aan de duurzame ontwikkeling van het land;
53. spreekt zijn bezorgdheid uit over het zeer geringe succes van de intentieverklaring die een vicevoorzitter van de Commissie met Groenland heeft ondertekend, zeker wanneer afgezet tegen de snelheid waarmee Aziatische landen verbintenissen aangaan en investeren; verzoekt de Commissie en de lidstaten ook te zorgen voor coördinatie met het Europese bedrijfsleven, teneinde de langetermijnbelangen van de EU te waarborgen en haar vermogen om bij te dragen aan een duurzame ontwikkeling voor de lange termijn, te vrijwaren;
54. verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de Raad, de Commissie, de vicevoorzitter / hoge vertegenwoordiger van de Unie voor buitenlandse zaken en veiligheidsbeleid, de regeringen en parlementen van de lidstaten, en de regeringen en parlementen van de landen van het Noordpoolgebied.