Dokument z posiedzenia
24.11.2014 B8‑0282/2014
PROJEKT REZOLUCJI
złożony w następstwie pytania wymagającego odpowiedzi ustnej B8-0042/2014
zgodnie z art. 128 ust. 5 Regulaminu
w sprawie opóźnień w rozpoczęciu realizacji polityki spójności na lata 2014–2020
( 2014/2946(RSP) )
Younous Omarjee, Martina Michels, Patrick Le Hyaric, Dimitrios Papadimoulis, Kostas Chrysogonos, Ángela Vallina
w imieniu grupy GUE/NGL
Rezolucja Parlamentu Europejskiego w sprawie opóźnień w rozpoczęciu realizacji polityki spójności na lata 2014–2020
( 2014/2946(RSP) )
Parlament Europejski,
– uwzględniając art. 4 TFUE,
– uwzględniając art. 174, 175 i 176 TFUE,
– uwzględniając art. 162 TFUE,
– uwzględniając art. 39 TFUE,
– uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1303/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiające wspólne przepisy dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności, Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich oraz Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz ustanawiające przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności i Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 1083/2006,
– uwzględniając rozporządzenie Rady (UE, Euratom) nr 1311/2013 z dnia 2 grudnia 2013 r. określające wieloletnie ramy finansowe na lata 2014–2020,
– uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE, Euratom) nr 966/2012 z dnia 25 października 2012 r. w sprawie zasad finansowych mających zastosowanie do budżetu ogólnego Unii oraz uchylające rozporządzenie Rady (WE, Euratom) nr 1605/2002,
– uwzględniając skierowane do Komisji pytanie dotyczące opóźnień w rozpoczęciu realizacji polityki spójności na lata 2014–2020 ( O-000082/2014 – B8‑0042/2014 ),
– uwzględniając art. 128 ust. 5 i art. 123 ust. 2 Regulaminu,
A. mając na uwadze, że polityka spójności, a w szczególności Europejski Fundusz Rozwoju Regionalnego, to najważniejsze unijne instrumenty solidarności, których zadaniem jest wspierać wyrównywanie największych nierówności regionalnych w Unii poprzez udział w rozwoju i dostosowaniu strukturalnym słabiej rozwiniętych regionów oraz w przekształcaniu upadających regionów przemysłowych;
B. mając na uwadze, że w celu poprawy szans zatrudnienia pracowników na rynku wewnętrznym i przyczynienia się tym samym do zwiększenia stopy życiowej, na mocy Traktatów utworzono Europejski Fundusz Społeczny, którego zadaniem jest ułatwienie zatrudniania pracowników, zwiększenie ich mobilności geograficznej i zawodowej na terytorium Unii, a także ułatwienie im dostosowania się do przemian w przemyśle oraz do zmian systemów produkcji, w szczególności dzięki szkoleniom zawodowym i przekwalifikowaniu;
C. mając na uwadze, że Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) ma na celu umocnienie unijnej polityki rozwoju obszarów wiejskich, usprawnienie sektora rolnictwa i poprawę jakości życia na obszarach wiejskich oraz zwiększenie dywersyfikacji gospodarki rolnej;
D. mając na uwadze, że polityka spójności odgrywa główną rolę w zwiększaniu spójności gospodarczej, społecznej i terytorialnej we wszystkich regionach UE;
E. mając na uwadze, że polityka spójności jest także głównym nurtem ogólnounijnej polityki inwestycyjnej i redystrybucyjnej oraz podstawowym źródłem finansowania wzrostu w Europie, z budżetem przekraczającym 350 mld EUR do 2020 r.;
F. mając na uwadze, że w dobie oszczędności i ograniczeń budżetowych wiele europejskich regionów jest uzależnionych od dostępności unijnych środków na rzecz spójności i liczy na te środki, oraz na współfinansowanie przez EFRROW szerokiego spektrum projektów;
G. mając na uwadze, że słabiej rozwinięte regiony UE, ludzie młodzi, osoby starsze, niepełnosprawni i osoby wykluczone społecznie, a także szkoły, stowarzyszenia, MŚP, kierownicy małych projektów, osoby zamieszkujące obszary wiejskie i rolnicy w pierwszej kolejności odczują wpływ opóźnień w rozpoczęciu realizacji polityki spójności na lata 2014–2020;
H. mając na uwadze, że w art. 14, 16 i 29 rozporządzenia (UE) nr 1303/2013 przewidziano harmonogram przedkładania i przyjmowania umów o partnerstwie i programów operacyjnych, zgodnie z którym umowy o partnerstwie powinny być przyjęte do końca sierpnia 2014 r., a programy operacyjne najpóźniej do końca stycznia 2015 r.;
I. mając na uwadze, że mamy do czynienia z oczywistym opóźnieniem na etapie procesu programowania, w związku z czym szacuje się, że jedynie bardzo niewielka liczba programów operacyjnych (około 100) zostanie przyjęta do końca 2014 r.;
J. mając na uwadze, że na wniosek państw członkowskich Komisja przygotowała dokument roboczy w sprawie postępowania ze zobowiązaniami z 2014 r. wynikającymi z programów współfinansowanych z EFRR, EFS i Funduszu Spójności, które nie zostały przyjęte przez Komisję do dnia 31 grudnia 2014 r.;
K. mając na uwadze, że przewidziano dwa scenariusze przyjmowania programów operacyjnych, oba wiążące się z dalszymi opóźnieniami rozpoczęcia ich realizacji: procedurę przenoszenia środków w przypadku programów uznanych za „gotowe do przyjęcia” do dnia 31 grudnia 2014 r. i ponowne rozdysponowanie niewykorzystanych środków z 2014 r. w ramach europejskich funduszy strukturalnych i inwestycyjnych z koniecznością technicznej zmiany wieloletnich ram finansowych (WRF) w przypadku programów uznawanych za „niegotowe do przyjęcia” do końca 2014 r.;
L. mając na uwadze, że zgodnie z przedstawionym przez Komisję harmonogramem programy operacyjne mogłyby zostać przyjęte w ramach procedury przenoszenia środków w okresie od dnia 15 lutego do dnia 31 marca 2015 r., a w ramach procedury ponownego rozdysponowania środków po dniu 1 maja 2015 r.;
M. mając na uwadze, że oprócz opóźnień w realizacji polityki spójności na lata 2014–2020, na koniec roku 2013 wystąpiły również zaległości w płatnościach za okres programowania 2007–2013, co podważa wiarygodność, skuteczność i trwałość tej polityki;
1. wyraża poważne obawy związane ze znacznym opóźnieniem w realizacji polityki spójności na lata 2014-2020, mając zarazem świadomość wagi przyjęcia wysokiej jakości programów operacyjnych na początku okresu programowania;
2. wzywa Komisję, państwa członkowskie i regiony UE do wykazania się odpowiedzialnością i dołożenia wszelkich starań, by przyśpieszyć przyjęcie programów operacyjnych w 2014 r., a także do dopilnowania, aby możliwie jak najwięcej programów było „gotowych do przyjęcia” przed dniem 31 grudnia 2014 r. w celu skorzystania z procedury przeniesienia środków zgodnie z art. 13 ust. 2 lit. a) rozporządzenia finansowego i art. 4 zasad stosowania tego rozporządzenia;
3. apeluje do Komisji, aby usprawniła swoje wewnętrzne procedury, tak by zapewnić uwzględnienie jak największej liczby programów operacyjnych złożonych ponownie po terminie 17 listopada 2014 r., co pozwoli na zakończenie konsultacji pomiędzy służbami do końca tego roku, oraz uznanie ich za gotowe do przyjęcia, o ile spełniają wymogi jakościowe;
4. przypomina, że polityka spójności jest jedną z najbardziej znanych obywatelom UE strategii politycznych UE i cieszy się dużym społecznym;
5. podziela obawy Komitetu Regionów dotyczące pakietu inwestycyjnego w kwocie 300 mld EUR, który – jak wynika z najnowszych konkluzji z posiedzenia Rady do Spraw Ogólnych – mógłby być połączony z pulą środków polityki spójności; uważa, że budzi to poważne wątpliwości właśnie w okresie, gdy regiony i miasta w pełni się mobilizują do zaplanowania i zrealizowania programów operacyjnych na lata 2014–2020;
6. uważa, że – o ile to możliwe – należy dążyć do uniknięcia ponownego rozdysponowania w 2015 r. niewykorzystanych środków z 2014 r., ponieważ wiąże się to z koniecznością zmiany WRF do dnia 1 maja 2015 r., co z kolei, nawet w przypadku zmiany technicznej – wymaga przestrzegania procedury budżetu wieloletniego, czyli wniosku o zmianę WRF przez Komisję, zgody Parlamentu i jednomyślnego przyjęcia przez Radę; wyraża głębokie zaniepokojenie złożonością takiego ponownego rozdysponowania środków i przypomina, jak ważne jest uniknięcie jakiegokolwiek ograniczenia zobowiązań budżetowych polityki spójności na lata 2014-2020;
7. podkreśla ponadto, że w celu przyjęcia programów operacyjnych konieczne jest również zatwierdzenie odpowiedniego projektu budżetu korygującego obejmującego odnośne środki na zobowiązania na 2015 r., co w najlepszym przypadku oznacza opóźnienie rzeczywistego rozpoczęcia wdrażania tych programów do połowy 2015 r.;
8. zwraca się do Komisji, aby w związku z powyższym przedstawiła Parlamentowi środki, jakie zamierza zastosować w celu ułatwienia jak najszybszego wdrożenia programów operacyjnych, i planowany przez nią harmonogram;
9. jest ponadto poważnie zaniepokojony zaległymi płatnościami związanymi z programami operacyjnymi realizowanymi w ramach polityki spójności na lata 2007–2013, a także obecnym blokowaniem przyjęcia projektu budżetu korygującego nr 3/2014 w sprawie zaległych płatności i budżetu na 2015 r., co dodatkowo jeszcze pogarsza sytuację w zakresie niezapłaconych faktur; wzywa państwa członkowskie do wykazania się odpowiedzialnością i wolą zapobieżenia tym zaległościom płatniczym, które zagrażają wiarygodności funduszy UE;
10. wzywa Komisję do wyjaśnienia wpływu tych opóźnień w płatnościach na rozpoczęcie wdrażania nowych programów operacyjnych oraz do przedstawienia rozwiązań umożliwiających maksymalne ograniczenie szkód;
11. zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Radzie, Komisji, Komitetowi Regionów, Europejskiemu Komitetowi Ekonomiczno-Społecznemu i pozostałym zainteresowanym instytucjom.