Dokument z posiedzenia
12.1.2015 B8‑0011/2015
PROJEKT REZOLUCJI
złożony w następstwie oświadczenia wiceprzewodniczącej Komisji/wysokiej przedstawiciel Unii do spraw zagranicznych i polityki bezpieczeństwa
zgodnie z art. 123 ust. 2 Regulaminu
w sprawie sytuacji w Libii
( 2014/3018(RSP) )
Victor Boștinaru, Knut Fleckenstein, Ana Gomes, Richard Howitt, Pier Antonio Panzeri, Hugues Bayet, Alessia Maria Mosca, Miroslav Poche, Michela Giuffrida, Vincent Peillon, Miriam Dalli, Neena Gill, Goffredo Maria Bettini, Gilles Pargneaux, Liisa Jaakonsaari, Marlene Mizzi, Simona Bonafè, Nicola Caputo, Elena Valenciano, Tonino Picula, Sorin Moisă, Andi Cristea, Javi López, Tanja Fajon, Victor Negrescu, Zigmantas Balčytis, Afzal Khan, Boris Zala
w imieniu grupy S&D
Rezolucja Parlamentu Europejskiego w sprawie sytuacji w Libii
( 2014/3018(RSP) )
Parlament Europejski,
– uwzględniając swoje poprzednie rezolucje w sprawie Libii, w szczególności rezolucje z dnia 15 września 2011 r.[1], 22 listopada 2012 r.[2] i 18 września 2014 r.[3],
– uwzględniając decyzję Rady 2013/233/WPZiB z dnia 22 maja 2013 r. w sprawie misji Unii Europejskiej dotyczącej pomocy w zintegrowanym zarządzaniu granicami w Libii (EUBAM Libya),
– uwzględniając mianowanie w dniu 14 sierpnia 2014 r. Bernardina Leóna nowym specjalnym przedstawicielem Sekretarza Generalnego ONZ ds. Libii,
– uwzględniając pakiet EPS dotyczący Libii z września 2014 r.,
– uwzględniając swoją rezolucję z dnia 14 czerwca 2012 r. w sprawie sytuacji w regionie Sahelu pod względem praw człowieka i bezpieczeństwa[4],
– uwzględniając swoją rezolucję z dnia 12 września 2012 r. w sprawie sprawozdania rocznego Rady dla Parlamentu Europejskiego na temat wspólnej polityki zagranicznej i bezpieczeństwa[5] oraz rezolucję z dnia 23 października 2013 r. w sprawie europejskiej polityki sąsiedztwa: dążenie do wzmocnienia partnerstwa[6],
– uwzględniając konwencje genewskie z 1949 r. i protokoły dodatkowe do nich z 1977 r. oraz zobowiązanie stron konfliktu zbrojnego do przestrzegania i dbania o przestrzeganie międzynarodowego prawa humanitarnego w każdych okolicznościach,
– uwzględniając Konwencję w sprawie bezpieczeństwa ONZ i jego personelu oraz protokół fakultatywny do niej,
– uwzględniając wspólne oświadczenie w sprawie Libii wydane w dniu 7 listopada przez Stany Zjednoczone, Kanadę, Francję, Niemcy, Włochy, Maltę, Hiszpanię i Zjednoczone Królestwo,
– uwzględniając konkluzje Rady do Spraw Zagranicznych z dnia 15 i 30 sierpnia 2014 r., 20 października 2014 r., 17 i 18 listopada 2014 r. oraz 15 grudnia 2014 r.,
– uwzględniając oświadczenia wiceprzewodniczącej Komisji/ wysokiej przedstawiciel Unii do spraw zagranicznych i polityki bezpieczeństwa z dnia 26 sierpnia 2014 r. oraz 16 i 30 grudnia 2014 r.,
– uwzględniając rezolucje Rady Bezpieczeństwa ONZ nr 1970, 1973 (2011) i 2174 z dnia 27 sierpnia 2014 r.,
– uwzględniając sprawozdanie misji ONZ ds. wspierania Libii (UNSMIL) z dnia 4 września 2014 r. zatytułowane „Naruszenia międzynarodowego prawa praw człowieka i międzynarodowego prawa humanitarnego w trakcie obecnych brutalnych wydarzeń w Libii”, zaktualizowane w dniu 27 grudnia 2014 r.,
– mając na uwadze szczyt państw regionu Sahelu, który odbył się w Mauretanii w dniu 19 grudnia 2014 r. i zgromadził między innymi przywódców z Mauretanii, Mali, Nigru, Czadu i Burkina Faso,
– uwzględniając art. 123 ust. 2 Regulaminu,
A. mając na uwadze, że Libijczycy, którzy w lutym 2011 r. wyszli na ulice z żądaniem praw politycznych, spotkali się z masowymi represjami ze strony państwa, co wywołało dziewięciomiesięczny konflikt wewnętrzny i doprowadziło do odsunięcia od władzy reżimu Kaddafiego;
B. mając na uwadze, że w czerwcu 2014 r. odbyły się w Libii trzecie powszechne, demokratyczne i wolne wybory do Izby Reprezentantów, która zastąpi Powszechny Kongres Narodowy wybrany w lipcu 2012 r.;
C. mając na uwadze, że Libia stoi w obliczu eskalacji walk między lokalnymi grupami zbrojnymi, w tym ataków na ludność i własność cywilną, z którymi wiąże się powszechne łamanie praw człowieka, w niektórych przypadkach mające wymiar zbrodni wojennych;
D. mając na uwadze, że uczestnicy szczytu państw regionu Sahelu, który odbył się w dniu 19 grudnia 2014 r., złożyli w Radzie Pokoju i Bezpieczeństwa Unii Afrykańskiej oficjalny wniosek dotyczący utworzenia międzynarodowych sił zbrojnych w celu interwencji w Libii;
E. mając na uwadze, że w dniu 5 stycznia 2015 r. Rada Ligi Państw Arabskich na szczeblu stałych delegatów zwołała nadzwyczajną sesję w celu przeanalizowania rozwoju sytuacji w Libii oraz jej poważnych reperkusji;
F. mając na uwadze, że w dniu 3 stycznia 2015 r. w oficjalnym rządowym oświadczeniu podano, że bojówki Państwa Islamskiego zabiły 14 żołnierzy libijskiej armii oraz że rząd wezwał wspólnotę międzynarodową do zniesienia embarga na dostawy broni do tego kraju, tak aby umożliwić mu walkę bojówkami, które określa jako terrorystyczne;
G. mając na uwadze, że w dniu 6 listopada 2014 r. okręgowy sąd konstytucyjny podlegający pod Sąd Najwyższy orzekł, że art. 30 ust. 11 deklaracji konstytucyjnej, zmieniony 7. poprawką zatwierdzającą zalecenia „komisji lutowejˮ, w tym przeprowadzenie wyborów do Izby Reprezentantów, jest niezgodny z konstytucją;
H. mając na uwadze, że Izba Reprezentantów odrzuciła orzeczenie podlegającego pod Sąd Najwyższy okręgowego sądu konstytucyjnego z dnia 6 listopada 2014 r. będące próbą delegitymizacji wyboru Izby Reprezentantów, twierdząc, że orzeczenie to wykracza poza mandat sądu oraz że zostało wydane pod naciskiem ze strony islamskich bojówek w Trypolisie, a zatem iż Izba Reprezentantów i rząd będą nadal sprawować swoje funkcje;
I. mając na uwadze, że wspólnota międzynarodowa wzmacnia swoje zaangażowanie we wspieranie pokojowego rozwiązania obecnego kryzysu, mając także na względzie jego wpływ na bezpieczeństwo w regionie i bezpieczeństwo środowiskowe;
1. wzywa wszystkie strony w Libii, aby uzgodniły natychmiastowe zawieszenie broni, zaprzestały walk i podjęły narodowy dialog polityczny z udziałem wszystkich stron;
2. w pełni popiera starania mediacyjne specjalnego przedstawiciela Sekretarza Generalnego ONZ Bernardina Leóna mające na celu niesienie pomocy narodowi libijskiemu w poszukiwaniu rozstrzygnięcia konfliktu w drodze negocjacji oraz w celu zapewnienia jedności, możliwości sprawowania demokratycznych rządów, stabilności i tworzenia instytucji z myślą o zapewnieniu pokoju;
3. ubolewa z powodu tego, iż nowa runda rozmów pokojowych, w których pośredniczyły Narody Zjednoczone i które miały na celu położenie kresu eskalacji kryzysu politycznego w Libii, początkowo zaplanowana na dzień 5 stycznia 2015 r., została ponownie odłożona na później;
4. przypomina, że konflikt nie może być rozwiązany na drodze militarnej;
5. ubolewa z powodu ponownych ataków na libijską infrastrukturę naftową, do których doszło w sobotę 27 grudnia 2014 r. i w których wyniku stanął w płomieniach terminal naftowy w As-Sidra; potępia, obok wielu innych ataków, ataki powietrzne na cele w mieście Misrata, do których doszło w niedzielę 28 grudnia 2014r.; ubolewa z powodu ataków terrorystycznych z dnia 30 grudnia 2014 r. wymierzonych w hotel w Tobruku, w którym odbywało się posiedzenie Izby Reprezentantów; ubolewa z powodu zbombardowania tankowca w porcie Derna oraz z powodu śmierci dwóch członków załogi, a także wpływu tego zdarzenia na bezpieczeństwo środowiskowe; wzywa wszystkie strony konfliktu do dążenia do położenia kresu eskalacji napięć i zatrzymania spirali przemocy, która doprowadzi ten kraj do chaosu i powszechnej wojny;
6. zdecydowanie potępia niedawne uprowadzenie przez islamskie bojówki w mieście Syrta 13 robotników z Egiptu będących chrześcijanami koptyjskimi oraz zamordowanie trzech innych pracowników, do którego doszło tydzień wcześniej, wśród wielu innych ataków na pracowników międzynarodowych, w których wyniku doszło do ofiar śmiertelnych i rannych; wyraża głębokie zaniepokojenie z powodu rosnącego zagrożenia ze strony ekstremizmu i terroryzmu w Libii oraz silnie potępia wszelkie formy przemocy ze względów ideologicznych, ze względu na płeć, przekonania polityczne, narodowość lub wyznanie;
7. ponownie wyraża swoje poparcie dla wybranej Izby Reprezentantów w Tobruku jako jedynego prawowitego parlamentu po wyborach z czerwca 2014 r.; ponawia swoje kierowane do Izby Reprezentantów i do oficjalnego rządu wezwanie do prowadzenia prac z dbałością o pluralizm i przejrzystość, wypełniania swoich funkcji w oparciu o praworządność i prawa człowieka, a także do podjęcia w sposób konstruktywny pluralistycznego krajowego dialogu politycznego w interesie całego kraju;
8. z zadowoleniem przyjmuje opublikowanie przez Zgromadzenie Konstytucyjne w dniu 24 grudnia 2014 r. wstępnych prac jego tematycznych komisji; zachęca Zgromadzenie Konstytucyjne do dalszego pełnienia swoich zadań w przejrzysty i sprzyjający pluralizmowi sposób; podkreśla wagę prac Zgromadzenia Konstytucyjnego i wzywa Libijczyków do poszanowania również w przyszłości jego niezależności, tak aby mogło ono wywiązać się z powierzonych mu zadań;
9. wzywa sąsiednie kraje oraz podmioty regionalne, zwłaszcza Egipt, Katar, Arabię Saudyjską, Turcję i Zjednoczone Emiraty Arabskie do powstrzymania się od działań, które mogłyby pogłębić obecne podziały i utrudnić demokratyczne przemiany w Libii, a także do pełnego poparcia prowadzonych przez Narody Zjednoczone działań zapoczątkowanych w Ghadamisie; przypomina, że ci, którzy działają aktywnie w celu tworzenia przeszkód na drodze do wypracowania opartego na konsensusie politycznego rozwiązania łamią rezolucje Rady Bezpieczeństwa w sprawie Libii i muszą ponieść konsekwencje swoich działań;
10. podkreśla potrzebę prowadzenia wspólnych i skoordynowanych działań przez wszystkie 28 państw członkowskich pod nadzorem wysokiej przedstawiciel, tak aby powstrzymać państwa członkowskie od działania za pośrednictwem własnej dyplomacji, które nie przyniosłoby rozwiązania problemu;
11. przypomina o silnym zaangażowaniu UE w sprawę jedności i integralności terytorialnej Libii oraz o konieczności zapobieżenia rozprzestrzenianiu się terroryzmu; przypomina rezolucję Rady Bezpieczeństwa ONZ nr 2174 przyjętą w dniu 27 sierpnia 2014 r., która rozszerza dotychczasowe sankcje międzynarodowe nałożone na Libię, aby uwzględnić w nich odpowiedzialność karną osób zaangażowanych w akty lub popierających akty „zagrażające pokojowi, stabilności lub bezpieczeństwu Libii albo utrudniające lub podważające pomyślne zakończenie jej transformacji politycznej”; wzywa UE do rozważenia dalszych działań, w tym środków restrykcyjnych;
12. daje wyraz swojej solidarności z narodem libijskim i potępia z mocą niedawne akcje zbrojne i przemoc oraz łamanie praw człowieka i nadużycia wynikające z trwających walk i operacji wojskowych; wyraża troskę w związku z cierpieniem libijskiej ludności cywilnej oraz wszystkich migrantów, ekspatriantów i uchodźców przebywających w Libii; zauważa, że walki w ostatnich miesiącach w zachodniej i wschodniej Libii, a także w południowej części kraju, doprowadziły do setek ofiar wśród ludności cywilnej, masowych przesiedleń oraz dotkliwych warunków bytowych osób unieruchomionych w strefach objętych konfliktem;
13. zauważa z niepokojem wpływ ogólnego braku bezpieczeństwa i pogarszających się rządów w Libii na bezpieczeństwo w regionie i w Europie, w tym na bezpieczeństwo środowiskowe; przypomina, że walki doprowadziły do dramatycznej eskalacji, chaosu, wielu ofiar śmiertelnych oraz zniszczenia strategicznej infrastruktury; pozostaje zaniepokojony rozprzestrzenianiem broni, amunicji i ładunków wybuchowych oraz przemytem broni, które stanowią zagrożenie dla ludności, a także dla stabilności Libii i całego regionu; z zaniepokojeniem zauważa rozwój terrorystycznego centrum na południu Libii i dostrzega ryzyko, iż może ono służyć jako bezpieczne schronienie i baza szkoleniowa dla Da'esh;
14. przypomina, że wszystkie strony w Libii muszą zobowiązać się do ochrony cywili przez cały czas, a wszystkie osoby zatrzymane powinny być traktowane zgodnie z międzynarodowym prawem praw człowieka i międzynarodowym prawem humanitarnym; przypomina, że według Rzymskiego Statutu Międzynarodowego Trybunału Karnego ataki celowo wymierzone przeciwko personelowi niosącemu pomoc humanitarną lub misjom pokojowym na mocy Karty ONZ, których zadaniem jest ochrona cywilów i obiektów cywilnych zgodnie z międzynarodowym prawem konfliktów zbrojnych, stanowią zbrodnię wojenną;
15. pochwala gościnność Tunezyjczyków wobec szacowanych na 1,5 mln obywateli libijskich uciekających obecnie do Tunezji przed przemocą; wzywa UE do zapewnienia finansowego i logistycznego wsparcia rządowi Tunezji na te cele; nawołuje o dalszą humanitarną, finansową i polityczną pomoc ze strony UE i wspólnoty międzynarodowej w rozwiązywaniu problemu sytuacji humanitarnej w Libii i sytuacji osób wewnętrznie przesiedlonych oraz uchodźców, a także ludności cywilnej pozbawionej dostępu do podstawowych usług;
16. ponawia kierowane do wysokiej przedstawiciel wezwanie do dokonania przeglądu mandatu misji pomocy granicznej Unii Europejskiej (EUBAM) w Libii, która obecnie została wstrzymana i stacjonuje w Tunezji, tak aby uwzględnić, iż sytuacja w kraju uległa dramatycznym zmianom oraz aby określić właściwie skoordynowaną misję WPBiO, która będzie działać we współpracy z Narodami Zjednoczonymi i z partnerami regionalnymi w przypadku znalezienia rozwiązania politycznego; jest zdania, że ta misja WPBiO powinna mieć na celu wspieranie wdrażania rozwiązania politycznego, powinna nadać priorytet reformie sektora bezpieczeństwa oraz rozbrojeniu, demobilizacji i reintegracji, a także zaspokoić inne pilne potrzeby w dziedzinie sprawowania rządów; ponadto wyraża pogląd, że w obliczu przedłużającej się wojny w Libii i zwiększenia niestabilności oraz w obliczu poważnych zagrożeń dla bezpieczeństwa europejskiego misja WPBiO powinna być gotowa do udziału w skoordynowanych działaniach mających na celu ustabilizowanie sytuacji w Libii, do których upoważni Rada Bezpieczeństwa ONZ;
17. zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji wiceprzewodniczącej Komisji/wysokiej przedstawiciel Unii do spraw zagranicznych i polityki bezpieczeństwa, rządowi Libii i Powszechnemu Kongresowi Narodowemu, sekretarzowi generalnemu ONZ, Lidze Państw Arabskich i Unii Afrykańskiej.