Dokument z posiedzenia

 

12.1.2015                                                                                                                B8‑0043/2015

PROJEKT REZOLUCJI

złożony w następstwie oświadczenia wiceprzewodniczącej Komisji / wysokiej przedstawiciel Unii do spraw zagranicznych i polityki bezpieczeństwa

zgodnie z art. 123 ust. 2 Regulaminu

w sprawie wolności słowa w Turcji – niedawne aresztowania dziennikarzy i dyrektorów mediów oraz systematyczne wywieranie nacisków na media

( 2014/3011(RSP) )

Renate Sommer, Cristian Dan Preda, Arnaud Danjean, Jacek Saryusz-Wolski, Elmar Brok, Andrej Plenković, Tunne Kelam, David McAllister, Philippe Juvin, Michael Gahler, Michaela Šojdrová, Artis Pabriks, Barbara Matera, Davor Ivo Stier, Claude Rolin, Dubravka Šuica, Giovanni La Via, Pascal Arimont, Ivana Maletić, Lara Comi

w imieniu grupy PPE

 

B8‑0043/2015

Rezolucja Parlamentu Europejskiego w sprawie wolności słowa w Turcji – niedawne aresztowania dziennikarzy i dyrektorów mediów oraz systematyczne wywieranie nacisków na media

( 2014/3011(RSP) )

Parlament Europejski,

–       uwzględniając swoje poprzednie rezolucje w sprawie Turcji,

–       uwzględniając konkluzje Rady do Spraw Ogólnych z dnia 16 grudnia 2014 r.,

–       uwzględniając oświadczenie komisarza Rady Europy ds. praw człowieka z dnia 15 grudnia 2014 r.,

–       uwzględniając wspólne oświadczenie wiceprzewodniczącej Komisji / wysokiej przedstawiciel Unii do spraw zagranicznych i polityki bezpieczeństwa oraz komisarza do spraw europejskiej polityki sąsiedztwa i negocjacji w sprawie rozszerzenia z dnia 14 grudnia 2014 r.,

–       uwzględniając sprawozdanie okresowe nt. Turcji za rok 2014 z dnia 8 października 2014 r.,

–       uwzględniając art. 123 ust. 2 Regulaminu,

A.     mając na uwadze, że w dniu 14 grudnia 2014 r. turecka policja aresztowała dziennikarzy i dyrektorów mediów, w tym redaktora naczelnego gazety Zaman Ekrema Dumanlıego oraz dyrektora generalnego grupy medialnej Samanyolu Hidayeta Karacę; mając na uwadze, że z nakazu wydanego przez sędziego w Istambule wynika, iż wobec tych osób prowadzone było śledztwo pod zarzutem utworzenia organizacji, która „w drodze nacisków, zastraszania i stosowania gróźb próbowała przejąć władzę w państwie” i dążyła do swojego celu „poprzez kłamstwa, pozbawianie ludzi wolności i fałszowanie dokumentów”;

B.     mając na uwadze, że w dniu 14 grudnia 2014 r. wiceprzewodnicząca Komisji / wysoka przedstawiciel Unii do spraw zagranicznych i polityki bezpieczeństwa oraz komisarz do spraw europejskiej polityki sąsiedztwa i negocjacji w sprawie rozszerzenia oświadczyli, iż naloty policji i aresztowania licznych dziennikarzy i przedstawicieli mediów są sprzeczne z wolnością mediów; mając na uwadze, że wiceprzewodnicząca i komisarz oczekują, że zwycięży zasada domniemania niewinności oraz przypominają o niezbywalnym prawie do niezależnego i przejrzystego śledztwa w przypadku każdego domniemanego przestępstwa przy pełnym poszanowaniu praw oskarżonych;

C.     mając na uwadze, że zwolniono szereg osób aresztowanych w grudniu 2014 r.; mając na uwadze, że w dniu 19 grudnia 2014 r. sąd w Istambule ogłosił warunkowe zwolnienie Ekrema Dumanlıego i zakazał mu podróży do czasu zakończenia śledztwa, ale przedłużył areszt dla Hidayeta Karacy do czasu zakończenia czynności śledczych; mając na uwadze, że w dniu 31 grudnia 2014 r. sąd w Istambule odrzucił sprzeciw prokuratora wobec uwolnienia Ekrema Dumanlıego i siedmiu innych osób;

D.     mając na uwadze, że w sprawozdaniu okresowym nt. Turcji za rok 2014 Komisja zauważa, iż wraz z przyjęciem planu działania w zakresie łamania europejskiej konwencji praw człowieka podjęto pozytywne kroki i ograniczono długość aresztu tymczasowego, dzięki czemu wielu dziennikarzy zwolniono; mając na uwadze, że Komisja zauważa również, iż przyjęto przepisy jeszcze bardziej ograniczające wolność słowa, w tym również w Internecie, a skuteczne korzystanie z tej wolności, jak i z wolności prasy, zostało w praktyce ograniczone;

E.     mając na uwadze, że w dniu 16 grudnia 2014 r. Rada ponownie potwierdziła, jak wielkie znaczenie przywiązuje do stosunków między UE a Turcją, a także z zadowoleniem przyjęła nieprzerwane wdrażanie reform przyjętych w latach poprzednich, zwłaszcza środków ogłoszonych we wrześniu 2013 r. w pakiecie na rzecz demokratyzacji i w planie działania mającym na celu zapobieganie łamaniu europejskiej konwencji praw człowieka; mając na uwadze, że Rada wyraża ubolewanie, iż reakcja rządu na domniemane przypadki korupcji w grudniu 2013 r. wzbudziła poważne wątpliwości co do niezależności i bezstronności wymiaru sprawiedliwości oraz pokazała coraz większy brak tolerancji wobec opozycji politycznej, protestów publicznych i krytycznych mediów;

1.      potępia niedawne naloty policji i zatrzymanie wielu dziennikarzy i przedstawicieli mediów w Turcji; podkreśla, że działania te kwestionują poszanowanie wolności mediów, która jest podstawową zasadą demokracji;

2.      podkreśla, że wiele przepisów zawartych w tureckich ramach prawnych oraz ich interpretacja przez wymiar sprawiedliwości w dalszym ciągu stoi na przeszkodzie wolności słowa, w tym również wolności mediów; przypomina, że wolność słowa i pluralizm mediów stanowią podstawę europejskich wartości oraz że niezależna prasa ma zasadnicze znaczenie dla demokratycznego społeczeństwa, ponieważ umożliwia obywatelom czynny udział w procesach zbiorowego podejmowania decyzji w oparciu o informacje, co wzmacnia demokrację; wyraża głębokie zaniepokojenie liczbą dziennikarzy przetrzymywanych w areszcie tymczasowym i wzywa turecki wymiar sprawiedliwości do zajęcia się tymi sprawami i do jak najszybszego ich rozwiązania; podkreśla, że postępy w negocjacjach zależą od poszanowania zasady praworządności i praw podstawowych; podkreśla, że to Turcja odpowiada za przestrzeganie praworządności i praw podstawowych;

3.      zwraca uwagę, że – jak podkreślono w sprawozdaniu okresowym nt. Turcji za rok 2014 – sprawy sądowe przeciwko dziennikarzom i autorom, liczne zwolnienia dziennikarzy i wysoki stopień koncentracji własności mediów w rękach konglomeratów biznesowych prowadzą do powszechnej autocenzury właścicieli mediów i dziennikarzy, w tym również w sprawach ważnych dla interesu publicznego, takich jak zarzuty korupcyjne;

4.      wzywa Turcję do opracowania reform, które umożliwiłyby wprowadzenie odpowiednich mechanizmów kontroli i równowagi w pełni gwarantujących wolność, w tym wolność myśli, słowa i mediów, a także demokrację, równość, praworządność i przestrzeganie praw człowieka;

5.      podkreśla, że stosownie do konkluzji Rady z dnia 16 grudnia 2014 r. instrument pomocy przedakcesyjnej (IPA II) na lata 2014–2020 przewiduje wprowadzenie zasady większej spójności między pomocą finansową a ogólnymi postępami w dziedzinie wdrażania strategii przedakcesyjnej; podkreśla, że jak wskazano w orientacyjnym dokumencie strategicznym dla Turcji (na lata 2014–2020) z dnia 26 sierpnia 2014 r., od Turcji oczekuje się lepszego poszanowania praw podstawowych i podstawowych wolności m.in. w kluczowej dziedzinie, jaką jest wolność słowa (w tym również wolność mediów);

6.      zwraca uwagę na przyjęcie planu działania w zakresie łamania europejskiej konwencji praw człowieka, w którym przewiduje się rewizję niektórych przepisów tureckiego kodeksu karnego ograniczających wolność słowa i prasy w dziedzinach, w których zdaniem Europejskiego Trybunału Praw Człowieka Turcja narusza europejską konwencję praw człowieka;

7.      zauważa, że w planie działania nie przewiduje się rewizji wszystkich odpowiednich przepisów ustawy antyterrorystycznej ani kodeksu karnego, które wykorzystywano w celu ograniczenia wolności słowa; podkreśla potrzebę pilnego zreformowania tych przepisów;

8.      zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Radzie, Komisji, wiceprzewodniczącej Komisji / wysokiej przedstawiciel Unii do spraw zagranicznych i polityki bezpieczeństwa, a także rządowi i parlamentowi Turcji.