Dokument z posiedzenia

 

3.6.2015                                                                                                                  B8‑0533/2015

PROJEKT REZOLUCJI

złożony w następstwie oświadczeń Rady i Komisji

zgodnie z art. 123 ust. 2 Regulaminu

w sprawie sytuacji na Węgrzech

( 2015/2700(RSP) )

Marie-Christine Vergiat, Cornelia Ernst, Barbara Spinelli, Marisa Matias, Younous Omarjee, Marina Albiol Guzmán, Lidia Senra Rodríguez, Kostas Chrysogonos, Kostadinka Kuneva

w imieniu grupy GUE/NGL

 

B8‑0533/2015

Rezolucja Parlamentu Europejskiego w sprawie sytuacji na Węgrzech

( 2015/2700(RSP) )

Parlament Europejski,

–       uwzględniając preambułę Traktatu o Unii Europejskiej (TUE), w szczególności akapit drugi oraz akapity od czwartego do siódmego,

–       uwzględniając w szczególności art. 2, art. 3 ust. 3 akapit drugi oraz art. 6 i 7 Traktatu o Unii Europejskiej, a także artykuły Traktatu o Unii Europejskiej i Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej dotyczące poszanowania, upowszechniania i ochrony praw podstawowych w UE,

–       uwzględniając Kartę praw podstawowych Unii Europejskiej z dnia 7 grudnia 2000 r. (w szczególności jej art. 1, 2 i 19), którą ogłoszono w dniu 12 grudnia 2007 r. i która weszła w życie wraz z Traktatem z Lizbony w dniu 1 grudnia 2009 r.,

–       uwzględniając Konwencję o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności (EKPC), protokół nr 13 do niej, orzecznictwo Europejskiego Trybunału Praw Człowieka oraz konwencje, zalecenia, rezolucje i sprawozdania Zgromadzenia Parlamentarnego, Komitetu Ministrów, Komisarza Praw Człowieka i Komisji Weneckiej Rady Europy,

–       uwzględniając swoją rezolucję z dnia 3 lipca 2013 r. w sprawie sytuacji w zakresie praw podstawowych: standardy i praktyki na Węgrzech (zgodnie z rezolucją Parlamentu Europejskiego z dnia 16 lutego 2012 r.)[1],

–       uwzględniając swoją rezolucję z dnia 27 lutego 2014 r. w sprawie stanu praw podstawowych w Unii Europejskiej (2012)[2],

–       uwzględniając komunikat Komisji z dnia 19 marca 2014 r. pt. „Nowe ramy UE na rzecz umocnienia praworządności” ( COM(2014)0158 ),

–       uwzględniając sprawozdanie Komisarza Praw Człowieka Rady Europy z dnia 16 grudnia 2014 r. sporządzone w związku z jego wizytą na Węgrzech w dniach 1–4 lipca 2014 r.,

–       uwzględniając konkluzje z posiedzenia Rady Unii Europejskiej i państw członkowskich w Radzie w dniu 16 grudnia 2014 r. w sprawie zapewnienia poszanowania praworządności,

–       uwzględniając wysłuchanie poświęcone sytuacji w zakresie praw człowieka na Węgrzech, które obyło się w Komisji Wolności Obywatelskich, Sprawiedliwości i Spraw Wewnętrznych w dniu 22 stycznia 2015 r.,

–       uwzględniając oświadczenia Rady i Komisji przedstawione podczas debaty plenarnej w Parlamencie Europejskim w dniu 11 lutego 2015 r. w sprawie unijnych ram demokracji, praworządności i praw podstawowych,

–       uwzględniając oświadczenia Rady i Komisji przedstawione podczas debaty plenarnej w Parlamencie Europejskim w dniu 19 maja 2015 r. w sprawie sytuacji na Węgrzech,

–       uwzględniając art. 123 ust. 2 Regulaminu,

A.     mając na uwadze, że Unia opiera się na wartościach poszanowania godności ludzkiej, wolności, demokracji, równości, praworządności i praw człowieka, w tym praw osób należących do mniejszości, oraz że wartości te są wspólne państwom członkowskim w społeczeństwie opartym na pluralizmie, niedyskryminacji, tolerancji, sprawiedliwości, solidarności oraz równości kobiet i mężczyzn;

B.     mając na uwadze, że nikogo nie wolno skazywać na śmierć, tak jak i na nikim nie wolno wykonywać kary śmierci, a także mając na uwadze, że kara śmierci powinna być zakazana na całym świecie;

C.     mając na uwadze, że Karta praw podstawowych Unii Europejskiej zakazuje wszelkiej dyskryminacji, w tym ze względu na płeć, rasę, kolor skóry, pochodzenie etniczne lub społeczne, cechy genetyczne, język, religię lub przekonania, wszelkie poglądy, w tym polityczne, przynależność do mniejszości narodowej, majątek, urodzenie, niepełnosprawność, wiek lub orientację seksualną;

D.     mając na uwadze, że prawo do azylu gwarantują postanowienia konwencji genewskiej z dnia 28 lipca 1951 r. i protokołu do niej z dnia 31 stycznia 1967 r. dotyczącego statusu uchodźców, jak również Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską;

E.     mając na uwadze, że ostatnie wydarzenia na Węgrzech, zwłaszcza z ostatnich 12 miesięcy, doprowadziły do poważnego pogorszenia sytuacji w zakresie wolności i pluralizmu mediów, zwalczania nietolerancji i dyskryminacji, praw człowieka imigrantów, osób ubiegających się o azyl i uchodźców, wolności zrzeszania się i zgromadzeń, niezależności organizacji społeczeństwa obywatelskiego, praw osób należących do mniejszości i niezawisłości wymiaru sprawiedliwości;

F.     mając na uwadze, że w dniu 24 kwietnia 2015 r. węgierski rząd ogłosił rozpoczęcie krajowych konsultacji w sprawie imigracji, publikując kwestionariusz zawierający 12 pytań skierowanych do wszystkich obywateli Węgier, którzy ukończyli 18 lat; mając na uwadze, że większość pytań wyraźnie sugeruje odpowiedź i ma charakter retoryczny, wskazując nieobiektywnie i bezpośrednio na powiązanie zjawiska migracji z zagrożeniami bezpieczeństwa;

G.     mając na uwadze, że premier Węgier Viktor Orban czynił podobne sugestie już w 2002 r., a w przemówieniu wygłoszonym w Peczu w dniu 28 kwietnia 2015 r. ponownie oświadczył, że na Węgrzech należy powrócić do kwestii kary śmierci, mając też na uwadze, że powtórzył on podobne wypowiedzi w dniu 1 maja 2015 r. podczas wywiadu w radiu publicznym, dodając, że decyzja o przywróceniu kary śmierci powinna należeć do wyłącznych kompetencji państw członkowskich mając na uwadze, że zainicjowana debata w sprawie kary śmierci jest niebezpieczna i szkodliwa;

H.     mając na uwadze, że poza wygłoszonymi deklaracjami i oświadczeniami dla prasy i w mediach społecznościowych Komisja nie poczyniła kroków formalnych ani nie podjęła formalnych działań w reakcji na niedawne wydarzenia na Węgrzech, ani też nie opublikowała żadnego oficjalnego komunikatu w reakcji na wprowadzające w błąd konsultacje zapoczątkowane przez węgierski rząd czy na oświadczenia w sprawie kary śmierci wygłoszone przez premiera Węgier Viktora Orbana;

I.      mając na uwadze, że przedstawiciel prezydencji Rady – w wystąpieniu podczas debaty plenarnej w Parlamencie Europejskim w dniu 19 maja 2015 r. poświęconej sytuacji na Węgrzech – oświadczył, że Rada nie omawiała sytuacji na Węgrzech i dlatego nie zajęła oficjalnego stanowiska w tej sprawie;

J.      mając na uwadze, że wysiłki służące rozwiązaniu aktualnej sytuacji na Węgrzech powinny mieć na celu nie wyizolowanie danego państwa członkowskiego lub rządu, lecz wypełnienie zbiorowego obowiązku spoczywającego na wszystkich instytucjach UE, a w szczególności na Komisji jako strażniczce traktatów, w celu zapewnienia stosowania i przestrzegania traktatów i karty w całej Unii i w każdym państwie członkowskim;

1.      podkreśla, że kara śmierci jest niezgodna z wartościami poszanowania ludzkiej godności, wolności, demokracji, równości, praworządności i przestrzegania praw człowieka, na których opiera się Unia, oraz że każde państwo członkowskie przywracające karę śmierci działałoby wbrew traktatom i Karcie praw podstawowych UE; przypomina, że poważne naruszenie przez państwo członkowskie wartości wymienionych w art. 2 TUE spowodowałoby wszczęcie postępowania, o którym mowa w art. 7 TUE;

2.      stanowczo potępia powtarzane przez premiera Węgier Viktora Orbana oświadczenia prowokujące debatę nad ewentualnym przywróceniem kary śmierci na Węgrzech, tym samym instytucjonalizujące i podsycające koncepcję, która stanowi rażące naruszenie wartości, na których opiera się Unia; ubolewa nad faktem, że szef rządu państwa członkowskiego celowo kwestionuje zasadę poszanowania ludzkiej godności i praw człowieka poprzez wszczynanie takiej dyskusji, motywowanej głównie wewnętrznymi celami politycznymi;

3.      zdecydowanie potępia rozpoczęte przez węgierski rząd publiczne konsultacje w sprawie migracji, które opierają się na nieprawdziwych założeniach o zabarwieniu ksenofobicznym, na stawianiu znaku równości między migrantami ubiegającymi się o azyl i zagrożeniami dla bezpieczeństwa, na stygmatyzacji osób ubiegających się o azyl poprzez przedstawianie ich jako migrantów chcących wykorzystać system opieki społecznej oraz na celowym przedstawianiu nieprawdziwego obrazu polityki azylowej i migracyjnej UE; potępia brak obiektywizmu i niewłaściwe wykorzystanie konsultacji publicznych, organizowanych i finansowanych przez rząd, do celów rozpowszechniania retoryki nienawiści niezgodnej z wartościami, na których opiera się Unia; apeluje do węgierskiego rządu o niezwłoczne odwołanie bieżącej procedury konsultacji;

4.      ubolewa nad brakiem reakcji Rady na ostatnie wydarzenia na Węgrzech i podkreśla brak zaangażowania państw członkowskich w zapewnienie poszanowania praworządności, co wymieniono w konkluzjach z posiedzenia Rady w dniu 16 grudnia 2014 r.; zwraca się do Rady Unii Europejskiej i Rady Europejskiej o przeprowadzenie podczas następnego posiedzenia debaty i przyjęcie konkluzji w sprawie sytuacji na Węgrzech;

5.      wzywa Komisję do rozpoczęcia pierwszego etapu unijnych ram w celu wzmocnienia praworządności, a zatem do natychmiastowego zapoczątkowania procesu monitorowania stanu demokracji, praworządności i praw podstawowych na Węgrzech, w ramach którego będą oceniane potencjalne systematyczne lub rażące przypadki pogwałcenia wartości, na których opiera się Unia na mocy art. 2 TUE; zwraca się do Komisji o przedstawienie Parlamentowi i Radzie sprawozdania na ten temat do września 2015 r.;

6.      wzywa Komisję do przedstawienia wniosku ustawodawczego w sprawie utworzenia unijnej tablicy wyników dotyczącej demokracji, praworządności i praw podstawowych, która będzie się opierała na wspólnych i obiektywnych wskaźnikach i będzie służyła do corocznej oceny stanu praw podstawowych i przestrzegania unijnych wartości, o których mowa w art. 2 TUE, w każdym państwie członkowskim, a ponadto będzie obejmowała wiążące stopniowe mechanizmy naprawcze; zwraca się do Komisji o zaproponowanie zmiany mandatu Agencji Praw Podstawowych Unii Europejskiej, tak aby uwzględniał on monitorowanie stanu praw człowieka w każdym państwie członkowskim, zarówno w ramach stosowania prawa unijnego, jak i poza tymi ramami, przy uwzględnieniu wniosków formułowanych przez organizacje międzynarodowe i rozstrzygnięć sądów;

7.      zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Komisji, Radzie, prezydentowi, rządowi i parlamentowi Węgier, rządom i parlamentom państw członkowskich i państw kandydujących, Agencji Praw Podstawowych Unii Europejskiej, Radzie Europy oraz Organizacji Bezpieczeństwa i Współpracy w Europie.

[1] Teksty przyjęte, P7_TA(2013)0315
[2] Teksty przyjęte, P7_TA(2014)0173