Dokument z posiedzenia
8.6.2015 B8‑0549/2015
PROJEKT REZOLUCJI
złożony w następstwie oświadczeń Rady i Komisji
zgodnie z art. 123 ust. 2 Regulaminu
w sprawie niedawno ujawnionych przypadków poważnej korupcji w FIFA
( 2015/2730(RSP) )
Silvia Costa, Luigi Morgano, Marlene Mizzi, Marc Tarabella, Vilija Blinkevičiūtė, Alessia Maria Mosca, Victor Negrescu, Krystyna Łybacka, Sylvie Guillaume, Eider Gardiazabal Rubial, Emilian Pavel, Momchil Nekov, Giorgos Grammatikakis
w imieniu grupy S&D
Rezolucja Parlamentu Europejskiego w sprawie niedawno ujawnionych przypadków poważnej korupcji w FIFA
( 2015/2730(RSP) )
Parlament Europejski,
– uwzględniając niedawny skandal korupcyjny, w który zamieszany jest szereg czołowych działaczy FIFA,
– uwzględniając komunikat Komisji z dnia 18 stycznia 2011 r. pt. „Rozwijanie europejskiego wymiaru sportu” ( COM(2011)0012 ),
– uwzględniając swoją rezolucję z dnia 2 lutego 2012 r. w sprawie europejskiego wymiaru sportu[1],
– uwzględniając białą księgę Komisji na temat sportu z dnia 11 lipca 2007 r. ( COM(2007)0391 ),
– uwzględniając komunikat Komisji z dnia 6 czerwca 2011 r. pt. „Zwalczanie korupcji w UE” ( COM(2011)0308 ),
– uwzględniając swoją rezolucję z dnia 14 marca 2013 r. w sprawie ustawiania wyników meczów i korupcji w sporcie[2],
– uwzględniając swoją rezolucję z dnia 23 października 2013 r. w sprawie przestępczości zorganizowanej, korupcji i prania pieniędzy: zalecenia dotyczące potrzebnych działań i inicjatyw[3],
– uwzględniając sprawozdanie Komisji z dnia 3 lutego 2014 r. w sprawie zwalczania korupcji w UE ( COM(2014)0038 ),
– uwzględniając oświadczenie komisarza T. Navracsicsa wydane po rezygnacji przewodniczącego FIFA Josepha Blattera w dniu 3 czerwca 2015 r.,
– uwzględniając nowy program dotyczący sportu w ramach programu Erasmus+, którego celem jest m.in. zwalczanie transgranicznych zagrożeń dla uczciwości sportu, takich jak doping, ustawianie wyników meczów i agresja, a także wszelkie formy nietolerancji i dyskryminacji, oraz promowanie i wspieranie dobrego zarządzania w sporcie,
– uwzględniając zalecenie Komisji z dnia 13 listopada 2012 r. dotyczące decyzji Rady upoważniającej Komisję Europejską do uczestnictwa w imieniu Unii Europejskiej w negocjacjach w sprawie międzynarodowej konwencji Rady Europy w celu walki z manipulowaniem wynikami sportowymi ( COM(2012)0655 ),
– uwzględniając konwencję Rady Europy w sprawie zwalczania manipulacji rozgrywkami sportowymi z dnia 18 września 2014 r.,
– uwzględniając decyzję ramową Rady 2003/568/WSiSW z dnia 22 lipca 2003 r. w sprawie zwalczania korupcji w sektorze prywatnym[4],
– uwzględniając rezolucję Rady i przedstawicieli rządów państw członkowskich zebranych w Radzie z dnia 21 maja 2014 r. w sprawie planu prac Unii Europejskiej w dziedzinie sportu na lata 2014–2017[5],
– uwzględniając program sztokholmski zatytułowany „Otwarta i bezpieczna Europa dla dobra i ochrony obywateli”,
– uwzględniając porozumienie w sprawie wniosku dotyczącego dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie przeciwdziałania korzystaniu z systemu finansowego w celu prania pieniędzy oraz finansowania terroryzmu (czwarta dyrektywa w sprawie przeciwdziałania praniu pieniędzy) ( COM(2013)0045 ),
– uwzględniając rezolucję Zgromadzenia Parlamentarnego Rady Europy z dnia 23 kwietnia 2015 r. w sprawie reformy zarządzania rozgrywkami piłki nożnej,
– uwzględniając art. 2 statutu FIFA, który stanowi, że FIFA stawia przed sobą następujące cele: „promowanie uczciwości, etyki i zasad fair play z myślą o zapobieganiu wszelkim metodom lub praktykom, takim jak korupcja, doping lub manipulowanie wynikami meczów, które mogą podważać uczciwość meczów, zawodów, zawodników, działaczy i członków lub prowadzić do nadużyć w rozgrywkach piłki nożnej”,
– uwzględniając art. 123 ust. 2 Regulaminu,
A. mając na uwadze, że uczciwość organizacji sportowych ma ogromne znaczenie, ponieważ sport – zarówno zawodowy, jak i amatorski – odgrywa kluczową rolę w światowym szerzeniu pokoju oraz przestrzeganiu praw człowieka i solidarności, przynosi społeczeństwom korzyści zdrowotne i ekonomiczne oraz odgrywa zasadniczą rolę w podkreślaniu podstawowych wartości edukacyjnych i kulturowych, a także w promowaniu integracji społecznej;
B. mając na uwadze, że dnia 27 maja 2015 r. władze szwajcarskie aresztowały w Zurychu 14 działaczy FIFA, w tym wiceprzewodniczącego federacji;
C. mając na uwadze, że aresztowań tych dokonano na wniosek Departamentu Sprawiedliwości USA;
D. mając na uwadze, że 14 działaczy FIFA jest objętych śledztwem FBI w związku z korupcją obejmującą łapówki w wysokości ponad 150 mln USD;
E. mając na uwadze, że władze szwajcarskie i amerykańskie wszczęły także odrębne dochodzenie w sprawie okoliczności przyznania Rosji i Katarowi organizacji Mistrzostw Świata w Piłce Nożnej w 2018 i 2022 r.;
F. mając na uwadze, że sport stanowi potężny i szybko rozwijający się sektor gospodarki UE oraz w znacznym stopniu przyczynia się do wzrostu i zatrudnienia, przynosząc wartość dodaną i skutki dla zatrudnienia przekraczające średnie stopy wzrostu;
G. mając na uwadze, że korupcja stanowi szczególnie poważne przestępstwo o transgranicznym wymiarze i często ma skutki w UE i poza jej granicami, a także mając na uwadze, że UE ma obowiązek podejmowania działań antykorupcyjnych;
H. mając na uwadze, że art. 67 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (TFUE) stanowi, że Unia dokłada starań, aby zapewnić wysoki poziom bezpieczeństwa, w tym za pomocą środków służących zapobieganiu i zwalczaniu przestępczości oraz przez zbliżenie przepisów karnych, jak również mając na uwadze, że art. 83 TFUE uznaje korupcję za szczególnie poważne przestępstwo o wymiarze transgranicznym;
I. mając na uwadze, że Komisja i Rada uznały potrzebę partnerstwa między organami zarządzającymi rozgrywkami piłki nożnej a organami publicznymi w celu dobrego zarządzania tą dyscypliną, które uwzględnia samoregulacyjny charakter sportu zawodowego oraz doprowadziło do zorganizowanego dialogu na temat sportu;
J. mając na uwadze, że w razie braku pilnej i właściwej reakcji korupcja może podważać zaufanie do instytucji sportowych i zagrażać uczciwości sportu w ogóle;
K. mając na uwadze, że duże imprezy sportowe stanowią wyjątkową okazję do popularyzacji wartości i zasad związanych ze sportem;
L. mając na uwadze, że przejrzystość, rozliczalność i demokracja – innymi słowy: dobre zarządzanie – w organizacjach sportowych są warunkiem wstępnym samoregulacji, a dla środowiska sportowego skutecznego uniemożliwiania i zwalczania oszustw i korupcji w sporcie na szczeblu strukturalnym;
M. mając na uwadze, że do tej pory 18 krajów (w tym 9 państw członkowskich UE) podpisało konwencję Rady Europy w sprawie zwalczania manipulacji rozgrywkami sportowymi, jednak jedynie Norwegia dokonała jej ratyfikacji; mając na uwadze, że konwencja ta wejdzie w życie po ratyfikacji przez co najmniej pięć państw będących jej sygnatariuszami (trzy z nich muszą być członkami Rady Europy), co powinno nastąpić do 2016 r.;
N. mając na uwadze, że w swoim oświadczeniu z dnia 3 czerwca 2015 r. komisarz UE do spraw edukacji, kultury, młodzieży i sportu potępił ostatnie wydarzenia w FIFA oraz wezwał do przywrócenia zaufania i ustanowienia trwałego systemu dobrego zarządzania w FIFA;
O. mając na uwadze, że Parlament wezwał organy zarządzające rozgrywkami piłki nożnej do wprowadzenia większej demokracji, przejrzystości, legalności, rozliczalności (tj. przeprowadzenia kontroli finansowej przez niezależną instytucję audytową) i dobrego zarządzania oraz wezwał Komisję do przedstawienia wytycznych dotyczących sposobów wspierania uzasadnionej i odpowiedniej samoregulacji;
P. mając na uwadze, że piłka nożna jest zdecydowanie najbardziej popularną dyscypliną sportową w UE i na świecie;
Q. mając na uwadze, że walka z korupcją jest jednym z priorytetów programu sztokholmskiego, który stanowi podstawę działań Komisji w dziedzinie sprawiedliwości i spraw wewnętrznych;
1. przyjmuje do wiadomości oskarżenie prokurator generalnej USA Loretty Lynch zarzucające FIFA głęboko zakorzenioną, szalejącą korupcję o charakterze systemowym;
2. podkreśla, że zarzuty korupcyjne przeciwko FIFA oraz brak wiarygodności tej organizacji będą miały szkodliwy wpływ na całe środowisko piłkarskie, od czołówki zawodowej piłki nożnej po kluby amatorskie;
3. z przykrością stwierdza, że godna ubolewania sytuacja w FIFA negatywnie odbija się na wizerunku piłki nożnej jako dyscypliny;
4. zdecydowanie podkreśla, że piłka nożna jako sport nie jest skażona kulturą korupcji i należy wszelkimi sposobami chronić tę dyscyplinę przed stygmatyzacją ze względu na obecne wydarzenia w FIFA; podkreśla, że piłka nożna oraz sport w ogóle niezmiernie pozytywnie wpływają na życie codzienne milionów obywateli;
5. podkreśla, że z uwagi na ponadnarodowy charakter korupcji w sporcie jej zwalczanie wymaga skuteczniejszej współpracy między wszystkimi zainteresowanymi podmiotami, w tym organami publicznymi, organami ścigania, branżą sportową, zawodnikami i kibicami, przy czym należy kłaść nacisk na działania edukacyjne i prewencyjne w tym zakresie;
6. w związku z tym z zadowoleniem przyjmuje nowy program dotyczący sportu w ramach programu Erasmus+, który wspiera ponadnarodowe projekty edukacyjne na rzecz zwalczania transgranicznych zagrożeń dla uczciwości sportu, takich jak doping, ustawianie wyników meczów i agresja, a także wszelkie formy nietolerancji i dyskryminacji, oraz ma na celu promowanie i wspieranie dobrego zarządzania w sporcie;
7. przypomina, że dobre zarządzanie w sporcie jest warunkiem autonomii i samorządności organizacji sportowych, zgodnie z zasadami przejrzystości, rozliczalności i demokracji, a także podkreśla konieczność prowadzenia polityki zerowej tolerancji dla korupcji w sporcie; podkreśla potrzebę odpowiedniej reprezentacji wszystkich zainteresowanych stron w procesie podejmowania decyzji; jest przekonany, że należy w trybie pilnym przeprowadzić głębokie reformy w strukturze FIFA;
8. wzywa Komitet Wykonawczy FIFA do wdrożenia reform strukturalnych, aby zapewnić przejrzystość i rozliczalność oraz zagwarantować, że procesy podejmowania decyzji w ramach federacji będą miały charakter otwarty, zrównoważony i demokratyczny;
9. uważa, że wymagać to będzie szeroko zakrojonych reform, w tym zmian w statucie FIFA, jej strukturze, kodeksach postępowania oraz praktykach i strategiach działania;
10. uważa, że wprowadzenie ograniczenia liczby kadencji członków Komitetu Wykonawczego, jak również przejrzystość procesów podejmowania decyzji oraz wynagrodzeń dyrektorów wykonawczych i kierownictwa wyższego szczebla są niezbędne, aby przywrócić wiarygodność;
11. wzywa FIFA do wprowadzenia surowych standardów etycznych i kodeksu postępowania dla dyrektorów i Komitetu Wykonawczego, nadzorowanych przez niezależny organ monitorujący;
12. wzywa wszystkich sponsorów i nadawców związanych umową z FIFA, aby zachęcali do reform w FIFA i wspierali te reformy poprzez publiczne opowiedzenie się przeciwko korupcji w sporcie;
13. wzywa Komisję i państwa członkowskie, aby zintensyfikowały prace i działania w zakresie dobrego zarządzania i uczyniły je priorytetem w planie prac UE w dziedzinie sportu, a także aby zadbały o pełny udział federacji krajowych w działaniach na rzecz poprawy zarządzania na szczeblu europejskim i międzynarodowym;
14. wspiera partnerstwa publiczno-prywatne między reprezentantami interesów branży sportowej i organami antykorupcyjnymi w walce z korupcją i praniem pieniędzy w branży sportowej w państwach członkowskich;
15. wzywa Komisję, aby we współpracy z państwami członkowskimi oraz Interpolem, Europolem i Eurojustem podjęła wszelkie odpowiednie działania w celu zbadania wszelkich ewentualnych sygnałów dotyczących korupcji wśród działaczy FIFA na terytorium UE;
16. wzywa państwa członkowskie do zacieśnienia współpracy w zakresie egzekwowania prawa europejskiego dzięki wspólnym zespołom śledczym i współpracy między organami ścigania; podkreśla potrzebę wprowadzenia i skutecznego egzekwowania środków mających na celu walkę z nielegalnymi działaniami w sporcie oraz skuteczne zagwarantowanie uczciwości organizacji zarządzających;
17. wzywa państwa członkowskie do podpisania konwencji Rady Europy w sprawie zwalczania manipulacji rozgrywkami sportowymi, a państwa członkowskie, które już ją podpisały, do bezzwłocznej ratyfikacji tej konwencji;
18. z zadowoleniem przyjmuje niedawne porozumienie dotyczące czwartej dyrektywy w sprawie przeciwdziałania praniu pieniędzy; wzywa Komisję do systematycznego przeglądu prawodawstwa przeciwdziałąjącego praniu pieniędzy, tak aby zapewnić wystarczającą kontrolę zarejestrowanych w UE federacji sportowych i ich działaczy;
19. domaga się, by walce z korupcją w zarządzie FIFA towarzyszyły jednoznaczne zobowiązania i działania ze strony FIFA w odniesieniu do innych form korupcji, w szczególności ustawiania wyników meczów;
20. podkreśla, że wszelkie przyszłe reformy w zawodowej piłce nożnej muszą wprowadzać przepisy chroniące prawa zawodników, trenerów i drużyn; w tym kontekście podkreśla znaczenie zajęcia się kwestią praw własności osób trzecich do zawodników w sporcie europejskim;
21. podkreśla ogromne znaczenie śledztwa prowadzonego przez szwajcarski i amerykański wymiar sprawiedliwości w sprawie decyzji Komitetu Wykonawczego FIFA o przyznaniu praw do organizacji Mistrzostw Świata w Piłce Nożnej w latach 2018 i 2022 odpowiednio Rosji i Katarowi;
22. zwraca się do Unii Europejskich Związków Piłkarskich (UEFA) i krajowych federacji piłkarskich, aby zintensyfikowały wysiłki w celu wprowadzenia w FIFA do końca 2016 r. podstawowych reform;
23. zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Radzie i Komisji, rządom i parlamentom państw członkowskich, Międzynarodowej Federacji Piłki Nożnej (FIFA), Unii Europejskich Związków Piłkarskich (UEFA), krajowym federacjom piłki nożnej, Stowarzyszeniu Europejskich Zawodowych Lig Piłki Nożnej (EPFL), Europejskiemu Stowarzyszeniu Klubów (ECA) oraz Międzynarodowej Federacji Związków Zawodowych Piłkarzy (FIFPro).