Zittingsdocument

 

8.6.2015                                                                                                                  B8‑0572/2015

ONTWERPRESOLUTIE

naar aanleiding van de verklaringen van de Raad en de Commissie

ingediend overeenkomstig artikel 123, lid 2, van het Reglement

over recente onthullingen over corruptiezaken op hoog niveau bij de FIFA

( 2015/2730(RSP) )

Ivo Belet, Andrea Bocskor, Esther de Lange, Santiago Fisas Ayxelà, Kinga Gál, Elisabetta Gardini, Esteban González Pons, Seán Kelly, Jeroen Lenaers, Thomas Mann, Herbert Reul, Claude Rolin, Michaela Šojdrová, Pavel Svoboda, Sabine Verheyen, Elissavet Vozemberg, Bogdan Brunon Wenta, Theodoros Zagorakis, Bogdan Andrzej Zdrojewski, Milan Zver

namens de PPE-Fractie

 

B8‑0572/2015

Resolutie van het Europees Parlement over recente onthullingen over corruptiezaken op hoog niveau bij de FIFA

( 2015/2730(RSP) )

Het Europees Parlement,

–       gezien het recente corruptieschandaal in de top van de FIFA,

–       gezien de mededeling van de Commissie van 18 januari 2011 getiteld "Ontwikkeling van de Europese dimensie van de sport" ( COM(2011)0012 ),

–       gezien zijn resolutie van 2 februari 2012 over de Europese dimensie van de sport[1],

–       gezien het Witboek Sport van de Commissie van 11 juli 2007 ( COM(2007)0391 ),

–       gezien de mededeling van de Commissie van 6 juni 2011 getiteld "Corruptiebestrijding in de EU" ( COM(2011)0308 ),

–       gezien zijn resolutie van 14 maart 2013 over wedstrijdmanipulatie en corruptie in de sportwereld[2],

–       gezien zijn resolutie van 23 oktober 2013 over georganiseerde misdaad, corruptie en witwassen: aanbevelingen inzake de benodigde acties en initiatieven[3],

–       gezien het EU-corruptiebestrijdingsverslag van de Commissie van 3 februari 2014 ( COM(2014)0038 ),

–       gezien de verklaring van commissaris Navracsics na het aftreden van FIFA-voorzitter Joseph Blatter op 3 juni 2015,

–       gezien het nieuwe programma voor sport onder Erasmus+, waarvan één van de doelstellingen het aanpakken van de grensoverschrijdende bedreigingen voor de integriteit van de sport is, zoals doping, wedstrijdmanipulatie en geweld, alsook alle vormen van onverdraagzaamheid en discriminatie, en het bevorderen en ondersteunen van goed bestuur in de sport,

–       gezien de aanbeveling van de Commissie van 13 november 2012 voor een besluit van de Raad tot verlening van machtiging aan de Europese Commissie om namens de EU deel te nemen aan onderhandelingen over een internationaal verdrag van de Raad van Europa ter bestrijding van de manipulatie van sportuitslagen ( COM(2012)0655 ),

–       gezien het verdrag van de Raad van Europa van 18 september 2014 over de manipulatie van sportcompetities,

–       gezien het kaderbesluit van de Raad van 22 juli 2003 over de bestrijding van corruptie in de privésector,

–       gezien de resolutie van de Raad en de vertegenwoordigers van de regeringen der lidstaten, in het kader van de Raad bijeen, van 21 mei 2014, betreffende het werkplan van de Europese Unie voor sport (2014-2017)[4],

–       gezien het programma van Stockholm - Een open en veilig Europa ten dienste en ter bescherming van de burger,

–       gezien het akkoord over het voorstel van de Commissie voor een richtlijn van het Europees Parlement en de Raad tot voorkoming van het gebruik van het financiële stelsel voor het witwassen van geld en de financiering van terrorisme ( COM(2013)0045 ),

–       gezien de resolutie van de Parlementaire Assemblee van de Raad van Europa van 23 april 2015 over de hervorming van voetbalgovernance,

–       gezien artikel 2 van de statuten van de FIFA, waarin wordt bepaald dat tot de doelstellingen van de FIFA behoort: "het bevorderen van integriteit, ethiek en fair play, met het oog op het voorkomen van alle methoden of praktijken, zoals corruptie, doping of wedstrijdmanipulatie, die de integriteit van wedstrijden, competities, spelers, bestuurders en leden zouden kunnen aantasten, of die tot misbruik van georganiseerd voetbal zouden kunnen leiden",

–       gezien artikel 123, lid 2, van zijn Reglement,

A.     overwegende dat de integriteit van sportorganisaties erg belangrijk is, aangezien zowel profsport als amateursport een sleutelrol spelen bij het wereldwijd bevorderen van vrede, eerbiediging van de mensenrechten en solidariteit, goed zijn voor de gezondheid, economische voordelen opleveren, en een cruciale rol vervullen bij het uitdragen van fundamentele stichtende en culturele waarden en bij het bevorderen van sociale insluiting;

B.     overwegende dat veertien FIFA-bestuurders, waaronder de vicevoorzitter, op 27 mei 2015 in Zürich door de Zwitserse autoriteiten zijn gearresteerd;

C.     overwegende dat de arrestaties plaatsvonden op verzoek van het Amerikaanse ministerie van Justitie;

D.     overwegende dat tegen de veertien FIFA-bestuurders een onderzoek is ingesteld door de FBI op verdenking van corruptie, waaronder het betalen van steekpenningen ten belope van meer dan 150 miljoen USD;

E.     overwegende dat de Zwitserse en de Amerikaanse autoriteiten ook een afzonderlijk strafrechtelijk onderzoek zijn gestart naar de toewijzing van de wereldkampioenschappen voetbal van 2018 en 2022 in Rusland, respectievelijk Qatar;

F.     overwegende dat sport een grote en snel groeiende sector van de economie van de EU vormt en een belangrijke bijdrage levert aan groei en banen, met een toegevoegde waarde en werkgelegenheidseffecten die de gemiddelde groeipercentages overschrijden;

G.     overwegende dat corruptie een bijzonder ernstig strafbaar feit is met een grensoverschrijdende dimensie, en dat het vaak implicaties heeft die de binnen- en de buitengrenzen van de EU overschrijden, en verder overwegende dat de EU in het algemeen bevoegd is om op te treden op het gebied van de corruptiebestrijding;

H.     overwegende dat artikel 67 VWEU bepaalt dat de Unie verplicht is een hoog niveau van veiligheid te waarborgen, onder meer door middel van maatregelen ter voorkoming en bestrijding van criminaliteit en door de onderlinge aanpassing van de strafwetgevingen; en dat artikel 83 VWEU corruptie noemt als een vorm van bijzonder zware criminaliteit met een grensoverschrijdende dimensie;

I.      overwegende dat de Commissie en de Raad hebben erkend dat er een partnerschap nodig is van voetbalbonden en overheidsinstanties voor het goed bestuur van de sport, dat de zelfregulerende aard van de beroepssport respecteert en dat geleid heeft tot een gestructureerde dialoog over sport;

J.      overwegende dat corruptie, indien het niet snel en doeltreffend wordt aangepakt, het vertrouwen in sportorganen kan gaan ondermijnen en een bedreiging voor sport in het algemeen kan gaan vormen;

K.     overwegende dat grote sportevenementen bij uitstek de gelegenheid bieden om de waarden en beginselen van de sport te verbreiden;

L.     overwegende dat transparantie, verantwoordingsplicht en democratie – in andere woorden, goed bestuur – in sportorganisaties voorwaarden zijn voor een zelfregulerend regime, en dat zij ook onontbeerlijk zijn voor sportorganisaties om fraude en corruptie in de sport op doeltreffende en structurele wijze te voorkomen en te bestrijden;

M.    overwegende dat tot nu toe achttien landen (waaronder negen lidstaten van de EU) het verdrag betreffende de manipulatie van sportcompetities van de Raad van Europa hebben ondertekend, maar dat alleen Noorwegen het heeft geratificeerd; overwegende dat het verdrag in werking treedt wanneer het door ten minste vijf ondertekenende partijen (waarvan drie lid van de Raad van Europa moeten zijn) is geratificeerd, hetgeen naar verwachting in 2016 het geval zal zijn;

N.     overwegende dat de commissaris voor Onderwijs, cultuur, jeugd en sport in zijn verklaring van 3 juni 2015 de recente ontwikkelingen in de FIFA heeft veroordeeld en heeft aangedrongen op herstel van het vertrouwen en de invoering van een solide systeem van goed bestuur in de FIFA;

O.     overwegende dat het Parlement er bij de bestuursorganen van het voetbal op heeft aangedrongen meer democratie, transparantie, legitimiteit en verantwoordingsplicht (d.w.z. financiële controle door een onafhankelijk financieel controleur) en goed bestuur in te voeren, en de Commissie heeft verzocht aan te geven hoe legitieme en adequate zelfregulering kan worden ondersteund;

P.     overwegende dat voetbal verreweg de populairste sport is in de EU en wereldwijd;

Q.     overwegende dat de bestrijding van corruptie een van de prioriteiten is van het programma van Stockholm, wat de leidraad is voor de acties van de Commissie op het gebied van justitie en binnenlandse zaken;

1.      neemt kennis van de tenlastelegging van de Amerikaanse openbare aanklager Loretta Lynch, die luidt dat er in de FIFA buitensporige, stelselmatige en diepgewortelde corruptie heerst;

2.      benadrukt dat de beschuldigingen van corruptie jegens de FIFA en het gebrek aan geloofwaardigheid van de FIFA een verwoestend effect zullen hebben op de gehele voetbalpiramide, van de top van het betaald voetbal tot de laagste afdelingen van de amateurclubs;

3.      betreurt het dat de deplorabele stand van zaken in de FIFA zeer negatief is voor de reputatie van het voetbal als geheel;

4.      benadrukt dat het voetbal als sport irrelevant is voor de cultuur van corruptie en dat de sport uit alle macht moet worden beschermd tegen stigmatisering vanwege de huidige ontwikkelingen in de FIFA; herhaalt dat voetbal en sport in het algemeen een zeer sterke positieve impact hebben op het dagelijks leven van miljoenen mensen;

5.      beklemtoont dat, gezien de grensoverschrijdende aard van de corruptie in de sport, voor de bestrijding ervan een doeltreffender samenwerking nodig is tussen alle belanghebbenden, met inbegrip van overheidsinstanties, wetshandhavingsinstanties, de sportsector, sporters en supporters, en dat er ook aandacht moet worden besteed aan voorlichtings- en preventiemaatregelen op dit vlak;

6.      is in dit verband verheugd over het nieuwe programma voor sport onder Erasmus+, dat transnationale onderwijsprojecten steunt die grensoverschrijdende bedreigingen voor de integriteit van de sport aanpakken, zoals doping, wedstrijdmanipulatie en geweld, alsook alle vormen van onverdraagzaamheid en discriminatie, en is gericht op het bevorderen en ondersteunen van goed bestuur in de sport;

7.      herinnert eraan dat goed bestuur in de sport een voorwaarde is voor de autonomie en de zelfregulering van sportorganisaties, overeenkomstig de beginselen van transparantie, verantwoordingsplicht en democratie, en wijst op de noodzaak van een beleid van nultolerantie met betrekking tot corruptie in de sport; benadrukt de behoefte aan een juiste vertegenwoordiging van alle belanghebbenden in het besluitvormingsproces; is ervan overtuigd dat diepgaande structurele hervormingen van de FIFA dringend nodig zijn;

8.      dringt er bij het uitvoerend comité van de FIFA op aan structurele hervormingen door te voeren om te zorgen voor transparantie en verantwoordingsplicht en een open, evenwichtig en democratisch besluitvormingsproces in de bond te waarborgen;

9.      is van mening dat hiervoor een breed hervormingsproces nodig is, inclusief een herziening van de statuten, structuur, codes, operationeel beleid en praktijken van de FIFA;

10.    is van mening dat de invoering van beperking van het aantal termijnen van leden van het uitvoerend comité, tezamen met transparantie van het besluitvormingsproces en de beloning van het uitvoerend en hoger management, van essentieel belang zijn om de geloofwaardigheid te herstellen;

11.    dringt er bij de FIFA op aan strenge ethische normen en een gedragscode voor zijn management en uitvoerend comité in te voeren, waarop moet worden toegezien door een onafhankelijk controlerend orgaan;

12.    dringt er bij alle sponsoren en omroepen waar contracten mee zijn afgesloten, op aan het hervormingsproces bij de FIFA te steunen en aan te moedigen door publiekelijk stelling te nemen tegen corruptie in de sport;

13.    dringt er bij de Commissie en de lidstaten op aan de werkzaamheden en de acties die verband houden met goed bestuur in het EU-werkplan voor sport op te voeren en ervoor te zorgen dat nationale bonden volledig worden betrokken bij de acties die gericht zijn op beter bestuur, zowel op Europees als op internationaal niveau;

14.    steunt publiek-private partnerschappen tussen vertegenwoordigers van sportbelangen en anti-corruptie-autoriteiten om corruptie en witwassen in de lidstaten met betrekking tot de sportsector te bestrijden;

15.    dringt er bij de Commissie op aan, in samenwerking met de lidstaten, Interpol, Europol en Eurojust, passende maatregelen te treffen om mogelijke gevallen van corruptie door FIFA-functionarissen op EU-grondgebied aan te pakken;

16.    verzoekt de lidstaten de samenwerking tussen de Europese wethandhavingsdiensten te verbeteren door middel van de oprichting van gezamenlijke onderzoeksteams en samenwerking tussen opsporingsautoriteiten; benadrukt dat maatregelen ter bestrijding van illegale activiteiten in de sport moeten worden getroffen en doeltreffend worden gehandhaafd en dat de integriteit van de organisaties moet worden gewaarborgd;

17.    dringt er bij de lidstaten op aan het verdrag van de Raad van Europa inzake de manipulatie van sportwedstrijden te ondertekenen en de lidstaten die het verdrag hebben ondertekend het vervolgens onverwijld te ratificeren;

18.    dringt er bij de Commissie op aan te beoordelen of het recente akkoord over EU-wetgeving over witwassen toereikend is om witwassen door in de EU geregistreerde sportbestuursorganen en hun officials aan te pakken, en of er aanpassingen nodig zijn om hun bankrekeningen in voldoende mate te kunnen controleren;

19.    dringt er op aan dat de bestrijding van corruptie met betrekking tot het bestuur van de FIFA ook gepaard moet gaan met duidelijke toezeggingen en maatregelen van de kant van de FIFA tegen andere vormen van corruptie, met name wedstrijdmanipulatie;

20.    benadrukt dat alle toekomstige hervormingen in het beroepsvoetbal substantiële bepalingen moeten bevatten ter bescherming van de rechten van sporters, trainers en teams; benadrukt in dit verband dat de eigendom van spelers in de Europese sport door derde partijen moet worden aangepakt;

21.    benadrukt dat het zeer belangrijk is dat de Zwitserse en Amerikaanse justitie een onderzoek instellen naar het besluit van het uitvoerend comité van de FIFA om de organisatie van het WK in 2018 en 2022 toe te wijzen aan respectievelijk Rusland en Qatar;

22.    verzoekt de Unie van Europese voetbalbonden (UEFA) en de nationale voetbalbonden hun inspanningen te verhogen om tegen het eind van 2016 fundamentele hervormingsmaatregelen door te voeren;

23.    verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de Raad en de Commissie, de regeringen en parlementen van de lidstaten, de Wereldvoetbalbond (FIFA), de Unie van Europese voetbalbonden (UEFA), de nationale voetbalbonden, de Vereniging van Europese betaald voetbal competities (EPFL), de Europese vereniging van voetbalclubs (ECA) en de Internationale Federatie van Beroepsvoetballers (FIFPRO).

 

[1] PB C 239 E van 20.8.2013, blz. 46.
[2] Aangenomen teksten, P7_TA (2013)0098.
[3] Aangenomen teksten, P7_TA (2013)0444.
[4] PB C 183 van 14.6.2014, blz. 12.