Dokument z posiedzenia
8.9.2015 B8‑0879/2015
PROJEKT REZOLUCJI
złożony w następstwie oświadczenia wiceprzewodniczącej Komisji/wysokiej przedstawiciel Unii do spraw zagranicznych i polityki bezpieczeństwa
zgodnie z art. 123 ust. 2 Regulaminu
w sprawie sytuacji na Białorusi
( 2015/2834(RSP) )
Victor Boştinaru, Richard Howitt, Eric Andrieu, Zigmantas Balčytis, Hugues Bayet, Brando Benifei, José Blanco López, Nicola Caputo, Andi Cristea, Doru-Claudian Frunzulică, Neena Gill, Ana Gomes, Sergio Gutiérrez Prieto, Cătălin Sorin Ivan, Liisa Jaakonsaari, Afzal Khan, Kashetu Kyenge, Javi López, Andrejs Mamikins, Juan Fernando López Aguilar, Marlene Mizzi, Sorin Moisă, Alessia Maria Mosca, Victor Negrescu, Jens Nilsson, Pier Antonio Panzeri, Emilian Pavel, Vincent Peillon, Tonino Picula, Kati Piri, Miroslav Poche, Inmaculada Rodríguez-Piñero Fernández, Jutta Steinruck, Tibor Szanyi, Elena Valenciano, Julie Ward
w imieniu grupy S&D
Rezolucja Parlamentu Europejskiego w sprawie sytuacji na Białorusi
( 2015/2834(RSP) )
Parlament Europejski,
– uwzględniając swoje poprzednie rezolucje w sprawie Białorusi, w szczególności z dnia 29 marca 2012 r.[1], 16 lutego 2012 r.[2], 12 maja 2011 r.[3], 10 marca 2011 r.[4] i 20 stycznia 2011 r.[5],
– uwzględniając swoje zalecenie z dnia 12 września 2013 r. dla Rady, Komisji i Europejskiej Służby Działań Zewnętrznych w sprawie polityki UE wobec Białorusi[6],
– uwzględniając oświadczenie z dnia 22 sierpnia 2015 r. wiceprzewodniczącej/wysokiej przedstawiciel Federiki Mogherini oraz komisarza ds. europejskiej polityki sąsiedztwa i negocjacji w sprawie rozszerzenia Johannesa Hahna dotyczące uwolnienia więźniów politycznych na Białorusi,
– uwzględniając dialog między Unią Europejską a Republiką Białorusi dotyczący praw człowieka, który odbył się w dniu 28 lipca 2015 r.,
– uwzględniając art. 123 ust. 2 Regulaminu,
A. mając na uwadze, że białoruskie władze uwolniły ostatnio pozostałych więźniów politycznych oraz że wśród ostatnich sześciu uwolnionych więźniów znajdowali się byli kandydaci na urząd prezydenta;
B. mając na uwadze, że pomimo ostatniego nasilenia kontaktów między Białorusią a Unią Europejską, nadal czekamy na potwierdzenie pozytywnych zmian związanych z sytuacją praw człowieka i demokracji na Białorusi;
C. mając na uwadze, że na Białorusi nadal mają miejsce przypadki wywierania nacisku na obrońców praw człowieka, działaczy społeczeństwa obywatelskiego i działaczy prodemokratycznych oraz zastraszania ich, a naloty policji i konfiskata sprzętu, a także przymusowe wydalenia z Białorusi aktywistów nadal są codziennością;
D. mając na uwadze, że władze nadal stosują praktykę prześladowania administracyjnego niezależnych dziennikarzy pracujących dla zagranicznych mediów bez akredytacji, a w ostatnich miesiącach udokumentowano kilka takich przypadków;
E. mając na uwadze, że Białoruś pozostaje jedynym krajem w Europie, który wciąż stosuje karę śmierci;
F. mając na uwadze, że w dniu 2 kwietnia 2015 r. prezydent Łukaszenka podpisał dekret nr 3 o przeciwdziałaniu społecznemu pasożytnictwu, który nakłada na osoby bezrobotne obowiązek podjęcia pracy pod groźbą obowiązku wniesienia przez nie specjalnej opłaty do budżetu państwa lub odpowiedzialności administracyjnej w formie grzywny lub zatrzymania administracyjnego;
G. mając na uwadze, że pierwsza od 2002 r. oficjalna wizyta Delegacji Parlamentu do spraw Stosunków z Białorusią miała miejsce w dniach 18–19 czerwca 2015 r. w Mińsku;
H. mając na uwadze, że odnotowano postępy w kwestii współpracy sektorowej z Białorusią w obszarach takich jak między innymi szkolnictwo wyższe, szkolenia zawodowe, rynek cyfrowy, sektor energetyczny, bezpieczeństwo żywności i kultura;
I. mając na uwadze, że pozytywnie oceniony został udział Białorusi jako mediatora w staraniach na rzecz znalezienia rozwiązania konfliktu na Ukrainie;
1. w dalszym ciągu jest poważnie zaniepokojony utrzymującym się brakiem poszanowania praw człowieka i podstawowych wolności oraz poważnymi brakami zaobserwowanymi przez niezależnych międzynarodowych obserwatorów w czasie ostatnich wyborów na Białorusi;
2. ponownie wzywa władze białoruskie do zadbania o to, aby bez względu na okoliczności przestrzegano zasad demokracji, praw człowieka i podstawowych wolności zgodnie z Powszechną deklaracją praw człowieka oraz międzynarodowymi i regionalnymi instrumentami dotyczącymi praw człowieka ratyfikowanymi przez Białoruś;
3. z zadowoleniem przyjmuje uwolnienie pozostałych więźniów politycznych i uważa to za potencjalny pierwszy krok ku polepszeniu stosunków między Unią Europejską a Białorusią;
4. wzywa białoruskie władze do zrehabilitowania wypuszczonych więźniów politycznych oraz do przywrócenia im pełni praw obywatelskich i politycznych, umożliwiając im i ich rodzinom pełne korzystanie ze wszystkich praw, którymi mogą się cieszyć obywatele;
5. wyraża zaniepokojenie z powodu ostatnich zatrzymań i trwającego postępowania karnego przeciwko działaczom młodzieżowym – Maksimowi Piakarskiemu, Wadzimowi Żaromskiemu i Wiaczesławowi Kasinierau – pod zarzutem „umyślnego chuligaństwa”, uważając te działania za nieproporcjonalne, oraz zdecydowanie potępia przemoc, jakiej się wobec nich dopuszczono;
6. przypomina, że zaistniałe w przeszłości okazje do naprawy stosunków między Białorusią a Unią Europejską nie zostały wykorzystane, ponieważ po poczynieniu przez białoruskie władze konkretnych kroków na Białorusi ponownie nasiliło się stosowanie środków ograniczających i karnych;
7. wyraża w związku z tym ostrożną nadzieję, że obecna szansa zostanie wykorzystana, a następnie przedsięwzięte zostaną bieżące i długoterminowe środki dające podstawę do przełomu we wzajemnych stosunkach;
8. podkreśla, że Białoruś musi przeprowadzić zbliżające się wybory prezydenckie zgodnie z międzynarodowymi standardami, umożliwić opozycji nieograniczony dostęp do wszystkich kontrolowanych przez rząd środków komunikacji oraz pozwolić jej na udział w wyborach w oparciu o takie same zasady;
9. jest zaniepokojony z powodu wcześniejszych środków, które unieważniły udział w nadchodzących wyborach prezydenckich uprzednio skazanych i uwięzionych przeciwników politycznych oraz uniemożliwiły rejestrację stowarzyszeń pozarządowych i społeczeństwa obywatelskiego oraz partii politycznych;
10. wzywa władze Białorusi, by wdrożyły zmiany i zmieniły standardy wyborcze, aby zagwarantować reprezentację opozycji politycznej w komisjach wyborczych, otwartość i przejrzystość w procesie liczenia głosów, w tym przez obserwatorów z opozycji, oraz prawo do odwołania się od decyzji komisji wyborczych;
11. wzywa władze Białorusi do zaprzestania prześladowania niezależnych mediów z powodów politycznych, w tym praktyki ścigania administracyjnego i arbitralnego stosowania art. 22(9)(2) kodeksu administracyjnego przeciwko niezależnym dziennikarzom za współpracę z zagranicznymi mediami bez uzyskania akredytacji, gdyż ogranicza to prawo do swobody wypowiedzi i rozpowszechniania informacji;
12. wyraża ubolewanie z powodu faktu, że od 2010 r. wykonano karę śmierci na dziesięciu osobach i tylko w ubiegłym roku przeprowadzono trzy egzekucje, a najnowszy wyrok kary śmierci wydano w dniu 18 marca 2015.; wzywa Białoruś, która jest jedynym krajem w Europie nadal stosującym karę śmierci, do przyłączenia się do światowego moratorium na wykonywanie kary śmierci, co byłoby pierwszym krokiem do trwałego zniesienia tej kary;
13. wzywa rząd Białorusi, by zastosował się do zaleceń Komitetu Praw Gospodarczych, Społecznych i Kulturalnych dotyczących zniesienia elementów pracy przymusowej w tym kraju;
14. ponownie wzywa Komisję, aby wspierała za pomocą środków finansowych i politycznych starania i demokratyczne aspiracje białoruskiego społeczeństwa obywatelskiego, niezależnych mediów i organizacji pozarządowych na Białorusi;
15. z zadowoleniem przyjmuje współpracę Białorusi z Unią Europejską i innymi istotnymi podmiotami na rzecz znalezienia rozwiązania konfliktu we wschodniej Ukrainie, obejmującą bycie gospodarzem negocjacji w sprawie porozumień o zawieszeniu broni;
16. z zadowoleniem przyjmuje postępy w kwestii współpracy sektorowej z Białorusią w obszarach takich jak między innymi szkolnictwo wyższe, szkolenia zawodowe, rynek cyfrowy, sektor energetyczny, bezpieczeństwo żywności i kultura;
17. wzywa Komisję Europejską do przeprowadzenia szczegółowej oceny dotychczasowej pomocy finansowej Unii Europejskiej dla Białorusi, w tym jej wypłaty i wykorzystania przez białoruskie władze;
18. wyraża zaniepokojenie z powodu trudności ekonomicznych i pogarszania się poziomu życia ludności Białorusi oraz podkreśla, że przedłużająca się polityka ograniczeń i represjonowania działaczy na rzecz demokracji, działaczy praw człowieka, społeczeństwa obywatelskiego i działaczy opozycji może być czynnikiem zniechęcającym dla współpracy gospodarczej między Unią Europejską a Białorusią;
19. zwraca uwagę na coraz częstsze posługiwanie się językiem białoruskim w życiu publicznym oraz na plany białoruskiego Ministerstwa Oświaty dotyczące zwiększenia użycia języka białoruskiego w szkolnictwie oraz publikacji aktów ustawodawczych przez Trybunał Konstytucyjny zarówno po rosyjsku, jak i białorusku;
20. jest zdecydowany kontynuować włączanie do polityki Unii Europejskiej krytycznego zaangażowania wobec Białorusi.
21. zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji wiceprzewodniczącej/ wysokiej przedstawiciel, Radzie, Komisji, parlamentom i rządom państw członkowskich oraz Zgromadzeniom Parlamentarnym OBWE i Rady Europy, a także władzom białoruskim.