Parlament Europejski,

–  uwzględniając art. 123 ust. 2 Regulaminu,

Uwagi ogólne

A.  mając na uwadze, że UE prowadzi politykę rozszerzania sfery wpływów gospodarczych i politycznych na Gruzję, Mołdawię i Ukrainę, a podpisanie układów o stowarzyszeniu, w tym pogłębionych i kompleksowych umów o wolnym handlu, bez należytej analizy intensywności stosunków handlowych i historycznej współzależności gospodarek tych krajów z gospodarkami innych krajów regionu, w tym Federacji Rosyjskiej; mając na uwadze, że polityka taka, na równi z wewnętrznymi problemami, doprowadziła do wzrostu destabilizacji politycznej, przemocy i wojny na Ukrainie;

B.  mając na uwadze, że pogłębione i kompleksowe umowy o wolnym handlu utorowały drogę dla ofensywnych działań na rzecz interesów korporacyjnych w zakresie zasobów naturalnych tych trzech krajów, a w szczególności w zakresie znanego ukraińskiego potencjału zasobów rolnych i wydobywczych, ze szkodą dla miejscowej ludności;

C.  mając na uwadze, że pokój i stabilność są zagrożone na poziomie europejskim i międzynarodowym poprzez ciągłe napięcia między UE, Ukrainą, USA i innymi krajami Zachodu a Federacją Rosyjską; mając na uwadze, że nastąpiła niezwykle niebezpieczna eskalacja polityczna i wojskowa pomiędzy Rosją a Zachodem, przy zaangażowaniu w ostatnich latach państw członkowskich NATO, co niemal nie wywołało działań wojennych;

Ukraina

D.  mając na uwadze, że pogłębiona i kompleksowa umowa o wolnym handlu między UE a Ukrainą (DCFTA) weszła tymczasowo w życie 1 stycznia 2016 r., po przełożeniu o jeden rok na wniosek Ukrainy, i to pomimo załamania się rozmów na tematy handlowe między Rosją, UE i Ukrainą, które były prowadzone z myślą o rozwiązaniu problemów związanych z wejściem w życie umowy i jej spójnością z handlem z obszarem handlowym Wspólnoty Niepodległych Państw;

E.  mając na uwadze, że problemy, które doprowadziły do niepokojów na Ukrainie w 2013 r. pozostają nierozwiązane, wśród nich korupcja, kryzys gospodarczy i społeczny, brak zaufania do polityki i rozczarowanie systemem politycznym Ukrainy z powodu wciąż utrzymujących się politycznych wpływów struktur oligarchicznych; mając na uwadze, że niepowodzenie rządu i parlamentu w walce z korupcją podważa zaufanie obywateli Ukrainy i wspólnoty międzynarodowej; mając na uwadze, że obecny rząd dodał do tych problemów narzuconą neoliberalną strategię korporacyjną i nacjonalistyczną, z pomocą grup paramilitarnych;

F.  mając na uwadze, że Ukraina znajduje się na skraju zapaści gospodarczej i społecznej, co w zasadzie czyni z niej państwo upadłe; mając na uwadze, że zadłużenie zagraniczne Ukrainy wzrosło ponad dwukrotnie w przeciągu dwóch lat, kraj ten ogłosił, że nie wywiąże się ze spłaty długu wobec Rosji, a inflacja wzrosła między grudniem 2014 r. i grudniem 2015 r. do 43,3 %, co jest najwyższym poziomem od 20 lat; mając na uwadze, że według ONZ 80 % Ukraińców żyje poniżej granicy ubóstwa; mając na uwadze, że pomimo bogactwa tego kraju płaca minimalna to około 50 EUR miesięcznie, najniższa w Europie;

G.  mając na uwadze, że Komunistyczna Partia Ukrainy została zakazana;

H.  mając na uwadze, że związki zawodowe i partie polityczne borykają się z represjami, a podstawowe prawa demokratyczne i obywatelskie, takie jak wolność wypowiedzi i wolność zrzeszania się, nie są przestrzegane, co stoi w oczywistej sprzeczności z układem o stowarzyszeniu z UE podpisanym przez Ukrainę;

I.  mając na uwadze, że porozumienia mińskie nie zostały w pełni wdrożone, a ich realizacja wymaga woli politycznej wszystkich stron w celu opracowania rozwiązań politycznych i technicznych dotyczących wszystkich dwunastu punktów porozumień w oparciu o obopólnie uzgodniony kompromis między stronami;

Mołdawia

J.  mając na uwadze, że nikt nie został dotychczas pociągnięty do odpowiedzialności za zniknięcie z budżetu Mołdawii 1 mld euro, co stanowi ponad 15 % PKB kraju; mając na uwadze, że DCFTA między UE a Mołdawią weszła w życie mimo wysokiego poziomu korupcji wśród elity politycznej oraz braku reform systemu sądownictwa i systemu bankowego, które na to pozwalają;

K.  mając na uwadze, że w 2015 r. w Mołdawii miały miejsce największe od dziesięcioleci masowe protesty;

L.  mając na uwadze, że rząd nakazał zatrzymanie przywódcy jednej z partii opozycyjnych, Grigorija Petrenki, podobnie jak wielu innych przeciwników politycznych, oraz zmierza do uniemożliwiania wyrażania jakiegokolwiek sprzeciwu wobec rządu; mając na uwadze, że 32 członków Zgromadzenia Parlamentarnego Rady Europy reprezentujących wszystkie opcje polityczne i 20 państw członkowskich podpisało pisemne oświadczenie w sprawie Petrenki, w którym wzywa się jednoznacznie Mołdawię do zapewnienia „natychmiastowego uwolnienia wszystkich więźniów politycznych”;

M.  mając na uwadze, że polityka oszczędności w połączeniu z szeroko rozpowszechnioną korupcją zaowocowała wyprzedażą przemysłu i zasobów Mołdawii oraz niszczeniem życia jej obywateli, pogłębiając utratę zaufania do klasy politycznej Mołdawii ze strony młodego pokolenia oraz dając podstawę do dalszej masowej emigracji;

Gruzja

N.  mając na uwadze, że geopolityczna walka o wpływy w Gruzji jest okazuje się dla kraju kontrproduktywna;

O.  mając na uwadze, że w ostatnich trzech latach odnotowano pogorszenie głównych wskaźników gospodarczych w Gruzji w doniesieniu do inflacji, długu publicznego, tempa wzrostu gospodarczego, eksportu, importu, dochodu narodowego na mieszkańca, emerytur i minimalnych środków utrzymania; mając na uwadze, że są to niekorzystne warunki do wejścia w życie DCFTA;

P.  mając na uwadze, że handel z Rosją okazał się ważnym narzędziem stabilizacji gospodarczej Gruzji; mając na uwadze, że prezydent Rosji Władimir Putin niedawno potwierdził gotowość Rosji do przywrócenia stosunków z poradziecką Gruzją, przerwanych w wyniku wojny w sierpniu 2008 r., i zaproponował zniesienie wymogów wizowych dla obywateli Gruzji;

Uwagi ogólne

1.  wyraża głębokie zaniepokojenie drastycznymi skutkami pogłębionych i kompleksowych umów o wolnym handlu dla Mołdawii, Gruzji i Ukrainy w odniesieniu do jakości życia ludności lokalnej i pokoju w regionie, i wzywa do ich tymczasowego zawieszenia;

2.  wzywa do rozpoczęcia prac nad nowymi formami współpracy i stosunków między UE i eurazjatycką przestrzenią gospodarczą;

3.  odrzuca obecną politykę sąsiedztwa wschodniego UE; przypomina, że polityka sąsiedztwa wschodniego, która nie bierze pod uwagę interesów wszystkich zainteresowanych podmiotów, w tym Rosji, nie może się powieść; podkreśla potrzebę opracowania polityki sąsiedztwa promującej współpracę regionalną, bez wykluczania któregokolwiek państwa zainteresowanego wzięciem udziału; zachęca Rosję do aktywnego uczestnictwa w takim procesie;

4.  potępia rozszerzenie NATO oraz fakt, że w wyniku rozszerzenia i polityki sąsiedztwa wschodniego UE dotyczącej pojawiła się na granicy z Rosją nowa żelazna kurtyna; ostrzega, że niepowodzenie ponownego otwarcia nakierowanego na wyniki dialogu z Rosją może wywołać groźne skutki dla pokoju i bezpieczeństwa w Europie i na świecie;

5.  wzywa UE do wznowienia ukierunkowanego na osiągnięcie konkretnych celów dialogu politycznego z Rosją w celu odbudowy zaufania i znalezienia rozwiązania wszystkich nierozstrzygniętych spraw i spornych kwestii; wzywa do przywrócenia formuły dialogu, która istniała pomiędzy UE i Rosją przed pojawieniem się kryzysu ukraińskiego, na wszystkich szczeblach instytucji UE; wzywa UE, by zaprzestała polityki sankcji wobec Rosji, która doprowadziła do wojny handlowej, i która okazała się przede wszystkim politycznie nieskuteczna i przyniosła skutki odwrotne do zamierzonych;

Ukraina

6.  głęboko ubolewa nad faktem, że Komisja Europejska pomija rzeczywistą sytuację na Ukrainie i nieskuteczność rządu Ukrainy przy realizacji podstawowych reform zgodnie ze zobowiązaniami wynikającymi z układu o stowarzyszeniu oraz europejskiej konwencji praw człowieka, takimi jak:

Økonsekwentna walka z korupcją;

Øzaprowadzenie rządów prawa;

Ødecentralizacja i solidne gwarancje w zakresie demokratycznego uczestnictwa ludności z regionów Ukrainy we wszystkich ważnych procesach decyzyjnych, zwłaszcza w dziedzinie rozwoju społecznego i gospodarczego;

Ødefinitywne pozbawienie oligarchów wpływów politycznych, w ramach kontroli demokratycznej;

Øposzanowanie praw człowieka i zasad demokracji, w tym prawa do używania własnego języka;

Ørozwiązanie jednostek paramilitarnych i przywrócenie ścisłej kontroli państwa nad policją i armią;

Ønatychmiastowa przejrzysta, demokratyczna i legalna kontrola parlamentarna nad wszystkimi siłami bezpieczeństwa w kraju oraz rozbrojenie wszystkich paramilitarnych i prywatnych tzw. sił bezpieczeństwa;

Øpołożenie kresu polityce oszczędnościowej.

7.  odrzuca wszelkie wsparcie finansowe dla Ukrainy bez wdrożenia tych reform; wzywa Komisję i ESDZ do powiązania wszelkiej dalszej współpracy z władzami Ukrainy z celami związanymi z zagwarantowaniem działalności związków zawodowych i ruchów społecznych, a także wolności zrzeszania się i wolności słowa;

8.  w najostrzejszych słowach potępia delegalizację Komunistycznej Partii Ukrainy i wzywa do natychmiastowego zniesienia tego zakazu; wyraża głębokie zaniepokojenie tym atakiem na wolność słowa i istnienie demokratycznej partii politycznej na Ukrainie i wzywa instytucje UE, jak również inne demokratyczne organy europejskie i międzynarodowe, aby zajęły zdecydowane stanowisko i stanowczo potępiły ten poważny atak na demokrację na Ukrainie;

9.  zdecydowanie wspiera porozumienie z Mińska wraz ze zobowiązaniami dotyczącymi handlu i wzywa strony do przestrzegania już osiągniętych porozumień i do przekształcenia tych porozumień w nowe negocjacje prowadzące do bardziej przejrzystego i jasnego planu działania, zawierającego konkretne punkty, które wszystkie strony powinny zrealizować;

10.  sprzeciwia się polityce ogromnego wzrostu zadłużenia zewnętrznego Ukrainy sterowanego przez Komisję we współpracy z MFW prowadzącej do uzależnienia Ukrainy od międzynarodowych instytucji finansowych;

11.  wyraża głębokie zaniepokojenie z powodu ogromnego wpływu skrajnej prawicy na ukraińską politykę; podkreśla, że pozwolenie osobom o skrajnie prawicowych poglądach na kontrolowanie stanowisk ze znacznymi możliwościami w zakresie ścigania stanowi oczywiste zagrożenie dla demokracji; pilnie wzywa rząd Ukrainy do rozwiązania tych skrajnie prawicowych, gwałtownych grup, zgodnie z układem o stowarzyszeniu i konwencją ONZ o prawach człowieka;

Mołdawia

12.  wyraża głębokie zaniepokojenie w związku z porażką rządów prawa w Mołdawii: apeluje o położenie kresu bezkarności w odniesieniu do zniknięcia kwoty w wysokości 1 mld euro z budżetu mołdawskiego, jak również innych przypadków korupcji; zwraca uwagę na nieustanowienie niezależnego sądownictwa, co nakazuje układ o stowarzyszeniu UE-Mołdawia;

13.  domaga się natychmiastowego uwolnienia wszystkich więźniów politycznych w Mołdawii, w tym Grigorija Petrenki i siedmiu popierających go przedstawicieli opozycji oraz natychmiastowego i całkowitego zaprzestania arbitralnego wymiaru sprawiedliwości; wzywa rząd Mołdawii do wypełnienia zobowiązań jako państwa członkowskiego Rady Europy i strony europejskiej konwencji praw człowieka;

14.  wzywa rząd Mołdawii do dokonania przeglądu polityki oszczędnościowej, do podjęcia działań w celu wzmocnienia pozycji przemysłu krajowego oraz uwzględnienia pilnych potrzeb socjalnych ludności, w szczególności w odniesieniu do opieki zdrowotnej, ogrzewania i edukacji;

15.  apeluje o pokojowe rozstrzygnięcie konfliktu naddniestrzańskiego poprzez ponowne podjęcie negocjacji w sprawie statusu prawnego w formacie 5+2 i z wykorzystaniem wszelkich środków mechanizmu OBWE na podstawie deklaracji dublińskiej z 2012 r. uznającej integralność terytorialną Mołdawii, przy jednoczesnym uwzględnieniu interesów wszystkich zainteresowanych podmiotów, w tym Ukrainy i Rosji;

Gruzja

16.  wzywa UE do wsparcia procesu normalizacji stosunków między Gruzją a Rosją;

17.  zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Radzie, Komisji, parlamentom i rządom państw członkowskich, rządom i parlamentom Ukrainy, Mołdawii i Gruzji, MFW, OBWE i Radzie Europy.