Zittingsdocument

 

B8-0310/2016

2.3.2016

ONTWERPRESOLUTIE

naar aanleiding van verklaringen van de Raad en de Commissie

ingediend overeenkomstig artikel 123, lid 2, van het Reglement

over het verslag 2015 betreffende de voormalige Joegoslavische Republiek Macedonië

( 2015/2895(RSP) )

Ivo Vajgl

namens de Commissie buitenlandse zaken

 

B8-0310/2016

Resolutie van het Europees Parlement over het verslag 2015 betreffende de voormalige Joegoslavische Republiek Macedonië

( 2015/2895(RSP) )

Het Europees Parlement,

–  gezien de stabilisatie- en associatieovereenkomst tussen de Europese Gemeenschappen en hun lidstaten, enerzijds, en de voormalige Joegoslavische Republiek Macedonië, anderzijds[1],

–  gezien resoluties 817 (1993) en 845 (1993) van de VN-Veiligheidsraad,

–  gezien de uitspraak van het Internationaal Gerechtshof van 13 september 1995 over de toepassing van het interimakkoord,

–  gezien de conclusies van het voorzitterschap van de Europese Raad van 19 en 20 juni 2003 in Thessaloniki over het vooruitzicht van de toetreding van de landen op de westelijke Balkan tot de Unie,

–  gezien het besluit van de Europese Raad van 16 december 2005 om het land de status van kandidaat-land voor EU-lidmaatschap toe te kennen, en gezien de conclusies van de Raad van juni 2008 en van 15 december 2015,

–  gezien de conclusies van de twaalfde bijeenkomst van de Stabilisatie- en associatieraad tussen het land en de EU van 20 juli 2015,

–  gezien de definitieve verklaring van de voorzitter van de Westelijke Balkan-top in Wenen van 27 augustus 2015 en de aanbevelingen van maatschappelijke organisaties in aanloop naar de top in Wenen in 2015,

–  gezien de verklaring naar aanleiding van de Conferentie op hoog niveau die op 8 oktober 2015 in Luxemburg werd gehouden over de oostelijke route door het Middellandse Zeegebied en de Westelijke Balkanroute, evenals de verklaring van de regeringsleiders na hun bijeenkomst over vluchtelingenstromen via de Westelijke Balkanroute op 25 oktober in Brussel,

–  gezien het verslag van de missie ter beoordeling van de behoeften door de OVSE/ODIHR van 27 november 2015,

–  gezien de dringende hervormingsprioriteiten van de Commissie voor de voormalige Joegoslavische Republiek Macedonië van juni 2015,

–  gezien de aanbevelingen van de deskundigengroep op hoog niveau inzake structurele rechtsstatelijke problemen in verband met de in de lente van 2015 onthulde onderschepping van communicatie,

–  gezien de vijfde ronde van de dialoog op hoog niveau inzake toetreding die op 18 september 2015 in Skopje werd gehouden,

–  gezien de mededeling van de Commissie van 10 november 2015 getiteld "EU Enlargement Strategy" ( COM(2015)0611 ) en bijbehorend werkdocument van de diensten van de Commissie getiteld "The former Yugoslav Republic of Macedonia Report 2015" ( SWD(2015)0212 ),

–  gezien het politieke akkoord (het zogenoemde "Przino-akkoord") dat op 2 juni en 15 juli 2015 werd gesloten tussen de vier belangrijkste politieke partijen in Skopje,

–  gezien de 13e bijeenkomst van de Gemengde Parlementaire Commissie EU-voormalige Joegoslavische Republiek Macedonië die op 3 en 4 december 2015 in Skopje werd gehouden,

–  gezien zijn eerdere resoluties over het land,

–  gezien het werk verricht door Ivo Vajgl in zijn hoedanigheid van permanent rapporteur over het land van de Commissie buitenlandse zaken,

–  gezien artikel 123, lid 2, van zijn Reglement,

A.  overwegende dat het vooruitzicht op EU-lidmaatschap een grote stimulans voor verdere hervormingen is, met name betreffende de rechtsstaat, de onafhankelijkheid van justitie en de strijd tegen corruptie, en voor jongere generaties een bron van hoop op een welvarende toekomst vormt; overwegende dat opiniepeilingen aantonen dat een aanzienlijk deel van de bevolking van de voormalige Joegoslavische Republiek Macedonië achter het EU-lidmaatschap staat;

B.  overwegende dat de rechtsstaat, de vrijheid van de media, regionale samenwerking en goede betrekkingen met de buurlanden wezenlijke onderdelen zijn van het EU-uitbreidingsproces;

C.  overwegende dat het land al tien jaar de status van kandidaat-lidstaat van de EU heeft en nog steeds wordt gezien als een van de verst gevorderde landen wat betreft aanpassing aan het acquis;

D.  overwegende dat (potentiële) kandidaat-lidstaten worden beoordeeld op hun eigen verdiensten, en dat het tijdschema voor toetreding wordt bepaald door de snelheid en kwaliteit van de vereiste hervormingen;

E.  overwegende dat de Commissie, gesteund door het Parlement, herhaaldelijk heeft aangedrongen op opening van de toetredingsonderhandelingen, waarbij zij nadrukkelijk wees op het belang van onderhandelingen als krachtige drijfveer achter het proces van noodzakelijke hervormingen;

F.  overwegende dat de Raad voortgang in het toetredingsproces heeft tegengehouden, gedeeltelijk vanwege de onopgeloste naamskwestie met Griekenland; overwegende dat bilaterale kwesties niet mogen worden ingezet om het EU-toetredingsproces te belemmeren, maar op een constructieve manier zo vroeg mogelijk in het toetredingsproces moeten worden aangepakt, rekening houdend met de beginselen en waarden van de VN en de EU;

G.  overwegende dat de Commissie, de Raad en het Parlement het erover eens zijn dat de handhaving van de positieve aanbeveling om toetredingsonderhandelingen met het land te openen afhankelijk is van de volledige tenuitvoerlegging van het politieke akkoord van juni/juli 2015 en van wezenlijke vooruitgang bij de tenuitvoerlegging van de dringende hervormingsprioriteiten; overwegende dat de volledige tenuitvoerlegging van het politieke akkoord een klimaat zal scheppen waarbinnen er sprake is van een realistisch perspectief op een via onderhandelingen tot stand gekomen oplossing voor de naamskwestie met Griekenland;

H.  overwegende dat de polariserende politieke mentaliteit, het ontbreken van compromissen en het wegvallen van de dialoog hebben geresulteerd in een langdurige politieke crisis, die heeft geleid tot een boycot van het nationale parlement door de belangrijkste oppositiepartij en een verdere ondermijning van het vertrouwen in de overheidsinstituties; overwegende dat de regering en de oppositie de gezamenlijke verantwoordelijkheid hebben om een duurzame politieke dialoog en samenwerking te waarborgen, hetgeen van essentieel belang is voor de democratische ontwikkeling van het land, de uitvoering van de Europese agenda en het algemeen belang van de burgers;

I.  overwegende dat het land geconfronteerd wordt met grote uitdagingen in verband met de onderschepte communicatie, die cruciale tekortkomingen en probleempunten aan het licht bracht; overwegende dat de recente politieke crisis heeft laten zien dat het in de Macedonische instituties ontbreekt aan een doeltreffend systeem van "checks‑and‑balances", alsook dat het noodzakelijk is om de transparantie en de publieke verantwoordingsplicht te vergroten, onder meer door middel van adequate mechanismen voor toezicht op de belangrijkste diensten en interne structuren;

J.  overwegende dat de volledige tenuitvoerlegging van het politieke akkoord door de leiders van de vier belangrijkste politieke partijen van cruciaal belang is voor de stabiliteit van het land; overwegende dat dit akkoord onder meer voorziet in een uitweg uit de politieke impasse, de terugkeer van de oppositie in het parlement, de tenuitvoerlegging van systemische hervormingen van de rechtsstaat, de versterking van goede nabuurschapsbetrekkingen, het ontslag van de fungerende regering en de eerste minister ten minste 100 dagen vóór de vervroegde parlementsverkiezingen, de aanstelling van een speciale aanklager, en vrije en rechtvaardige vervroegde verkiezingen;

K.  overwegende dat de cruciale onderwerpen in het hervormingsproces onder meer de invloed van de politiek op de media, de rechterlijke macht en het openbaar bestuur, corruptie en de voltooiing van de herziening van de overeenkomst van Ohrid zijn;

L.  overwegende dat het land te kampen heeft met een ongekende stroom vluchtelingen die via zijn grondgebied reizen;

M.  overwegende dat het land en Griekenland na meer dan 10 jaar weer bilaterale bezoeken afleggen op het niveau van de ministers van Buitenlandse Zaken;

1.  is ingenomen met het vierpartijenakkoord van 2 juni en 15 juli 2015 en de bevordering ervan door de commissaris voor Uitbreiding, drie leden van het Europees Parlement en de EU-bemiddelaar ter plaatse; dringt erbij de politieke partijen op aan hun respectievelijke verantwoordelijkheden ten aanzien van de burgers te nemen en er onverwijld voor te zorgen dat al hun toezeggingen op duurzame wijze en in onderling overleg volledig, op constructieve wijze en tijdig ten uitvoer worden gebracht, met inbegrip van de toezegging om goede nabuurschapsbetrekkingen te versterken, teneinde de positieve aanbeveling om de onderhandelingen over het EU-lidmaatschap te openen te behouden; spoort hen tevens aan op constructieve wijze deel te nemen aan de politieke dialoog en zich in te spannen om het vertrouwen van de burgers in de instellingen te herstellen, teneinde de politieke stabiliteit te bewaren en de uitvoering van de hervormingsagenda van het land te versnellen, zodat de Euro-Atlantische integratie van het land en een Europees perspectief zeker worden gesteld;

2.  neemt kennis van het feit dat sommige in het juni/juli 2015-akkoord bepaalde verplichtingen en doelstellingen binnen de overeengekomen termijnen ten uitvoer zijn gelegd, maar betreurt dat er een tendens tot uitstel van sommige toezeggingen is ontstaan en dat er een aantal stappen terug werden gezet op het gebied van dringende hervormingsprioriteiten; wijst met klem op de onderdelen van de overeenkomst die verwijzen naar structurele hervormingen, en op het feit dat alle partijen dienen deel te nemen aan de werkgroep die door de EU-bemiddelaar geregeld bijeen wordt geroepen, zelfs in de verkiezingsperiode; roept alle partijen op om de belangen van het land te laten voorgaan op de partijbelangen, en wijst erop dat een overeenkomst tussen alle partijen van essentieel belang blijft om te voldoen aan alle elementen van het juni/juli 2015‑akkoord teneinde het land weer op koers naar Euro-Atlantische integratie te krijgen; is verheugd over het feit dat de belangrijkste oppositiepartij SDSM per 1 september 2015 in het parlement is teruggekeerd; is ingenomen met de benoeming op 15 september 2015 van een speciale openbaar aanklager die onafhankelijk en grondig onderzoek moet verrichten; wijst erop dat de wijzigingen op de nieuwe kieswet, de wet tot oprichting van de onderzoekscommissie en de wet inzake openbaar bestuur evenals de wet tot samenstelling van een nieuwe nationale kiescommissie met vertraging zijn aangenomen;

3.  is ingenomen met de toezegging in het kader van de overeenkomst van 2 juni 2015 door de leiders van de belangrijkste politieke partijen om te werken aan de versterking van goede nabuurschapsbetrekkingen, die essentieel zijn om het land dichter bij de Europese Unie te brengen;

4.  wijst erop dat de nieuwe regering overeenkomstig het juni/juli 2015-akkoord op 15 januari 2016 moest worden beëdigd, honderd dagen voor de overeengekomen datum van de vervroegde parlementsverkiezingen; neemt er nota van dat het Macedonische Parlement op 23 februari 2016 een nieuwe datum voor vervroegde parlementsverkiezingen heeft vastgelegd, namelijk 5 juni 2016; betreurt echter dat de kans om een consensus tussen alle partijen te vinden niet werd benut; herinnert eraan dat deze verkiezingen op zich een belangrijke test zullen zijn voor het democratische proces in het land; dringt erop aan dat alle politieke partijen inspanningen leveren om de omstandigheden voor geloofwaardige vervroegde verkiezingen te creëren, en benadrukt dat het van cruciaal belang is dat deze verkiezingen vrij, eerlijk, in volledige overeenstemming met internationale standaarden en in lijn met de aanbevelingen van de OSCE/ODIHR verlopen;

5.  onderstreept de noodzaak om de verkiezingen overeenkomstig de hoogste internationale normen voor te bereiden, waarbij onder meer vrije en eerlijke verkiezingsprocedures moeten worden gewaarborgd en de vrijheid van de media moet worden versterkt; is bezorgd over het trage tempo van de controle van de kiezerslijst en de mediahervorming; benadrukt dat de nationale verkiezingscommissie over de volledige capaciteit moet beschikken om haar werkzaamheden uit te voeren, en dat alle partijen overeenstemming dienen te bereiken over de controle van de kiezerslijst, met een minimaal aantal controles ter plaatse om de legitimiteit te waarborgen; benadrukt voorts dat het van belang is dat alle politieke actoren de verkiezingsuitslag eerbiedigen en actief deelnemen aan de parlementaire activiteiten; wijst erop dat de belangrijkste politieke krachten een gedeelde verantwoordelijkheid hebben voor de voorbereiding van de verkiezingen; spoort de internationale gemeenschap aan in een zo vroeg mogelijk stadium aanwezig te zijn voor de verkiezingswaarneming;

6.  acht het strategisch gezien belangrijk om de continuïteit van de steun voor de Macedonische voortgang op weg naar het EU-lidmaatschap te waarborgen; merkt op dat de aanbeveling om toetredingsonderhandelingen te openen afhankelijk moet zijn van de volledige tenuitvoerlegging van het politieke juni/juli 2015-akkoord en van wezenlijke vooruitgang bij de tenuitvoerlegging van de urgente hervormingsprioriteiten; dringt er bij de Raad op aan deze kwestie zo snel mogelijk na de vervroegde parlementsverkiezingen aan de orde te stellen, zoals de Commissie reeds aangaf; benadrukt dat het belangrijk is de voorwaarden voor democratische en eerlijke verkiezingen te creëren, onder meer door een betrouwbaar kiezersregister op te zetten en de vrijheid van de media te waarborgen; is ingenomen met het feit dat het land zijn wetgeving in hoge mate op één lijn heeft gebracht met het wetgevingsacquis en het afgelopen jaar enige vooruitgang heeft geboekt met betrekking tot 25 van de 33 hoofdstukken van het acquis;

7.  acht het van cruciaal belang voor het democratische proces dat de speciale openbare aanklager de volle steun krijgt om haar overeengekomen taken te vervullen, dat zij volledige autonomie behoudt en beschikking krijgt over alle middelen die nodig zijn voor het onderzoek naar eventuele overtredingen in het kader van de afluisterpraktijken; verlangt dat de speciale openbare aanklager niet langer wordt belemmerd bij het presenteren van bewijslast in de rechtbanken en dringt aan op steun voor wetswijzigingen om haar autonome autoriteit voor getuigenbescherming veilig te stellen met betrekking tot de zaken waar haar kabinet verantwoordelijk voor is;

8.  acht het van essentieel belang voor het democratische proces dat de dringende hervormingsprioriteiten met betrekking tot systemische hervormingen van de rechtsstaat en grondrechten onverwijld ten uitvoer worden gelegd; verzoekt de Commissie om na de vervroegde parlementaire verkiezingen verslag uit te brengen aan het Parlement en de Raad over de tenuitvoerlegging van het politieke akkoord en de urgente hervormingsprioriteiten en om met een evaluatie van het verloop van de verkiezingen te komen;

9.  benadrukt de cruciale rol die het nationale parlement vervult bij de democratische ontwikkeling van het land en als een forum voor politieke dialoog en vertegenwoordiging; dringt aan op verbetering en versterking van zijn wetgevings- en toezichtsbevoegdheden; dringt aan op het geregeld bijeenkomen en soepel functioneren van de parlementaire commissies die zich bezighouden met het onderscheppen van communicatie en met veiligheid en contra-inlichtingen; dringt aan op voltooiing van de aanbeveling van de commissie die onderzoek doet naar de gebeurtenissen die plaatsvonden in het parlement op 24 december 2012; benadrukt dat deze commissie onbelemmerd toegang dient te krijgen tot de vereiste gegevens, getuigenissen en technische ondersteuning, en dat er geloofwaardige parlementaire controle op het werk van de inlichtingendiensten moet worden uitgeoefend, met de nodige checks-and‑balances ten aanzien van de uitvoerende macht;

10.  is bezorgd over het zeer zwakke interne en externe toezicht en de zeer zwakke controle op de inlichtingendiensten; roept dringend op tot versterking van de toezichthoudende rol van de desbetreffende instanties met betrekking tot deze inlichtingendiensten alsook op volledige tenuitvoerlegging van de aanbevelingen van de deskundigengroep op hoog niveau inzake structurele rechtsstatelijke problemen in verband met de in de lente van 2015 onthulde onderschepping van communicatie;

11.  acht het zorgwekkend dat het Macedonische openbaar bestuur nog steeds ontvankelijk blijft voor politieke beïnvloeding; dringt er bij de regering op aan professionalisme, neutraliteit en onafhankelijkheid op alle niveaus te versterken en ervoor te zorgen dat de beginselen van verantwoordingsplicht, transparantie en verdienste volledig worden toegepast; dringt er bij de bevoegde instanties op aan om de wet inzake overheidspersoneel en de wet inzake ambtenaren op duurzame wijze ten uitvoer te leggen, in volledige overeenstemming met de beginselen van transparantie, meritocratie en evenredige vertegenwoordiging, en om een alomvattende strategie op te zetten voor de hervorming van het openbaar bestuur voor de periode 2016 2020, met inbegrip van een actieplan en een hervormingsprogramma voor het beheer van de overheidsfinanciën;

12.  onderstreept dat de administratieve capaciteit en inclusieve en op feiten gebaseerde beleidsvorming moeten worden versterkt om de doeltreffende tenuitvoerlegging van beleid en verantwoordingslijnen te waarborgen; dringt erop aan een specifiek opleidingsprogramma voor overheidspersoneel te ontwikkelen; verzoekt de Commissie om in dit verband bijstand te verlenen en uitwisselingsmogelijkheden te bieden;

13.  ondersteunt de regeringsplannen om de toegankelijkheid van overheidsdiensten te verbeteren door prioriteit te geven aan het ontwikkelen van elektronische dienstverlening; raadt de regering aan op zoek te gaan naar jumelagemogelijkheden en de bestaande beste praktijken te inventariseren; wijst erop dat elektronische diensten de bureaucratische lasten voor de staat, de burgers en ondernemerschap zouden verminderen; merkt op dat de elektronische diensten de economische prestaties van het land zouden versterken en meer transparantie van het overheidsbestuur en overheidsdiensten mogelijk zouden maken;

14.  wijst op het goed opgezette juridische kader en eerdere maatregelen met betrekking tot hervormingen van de rechterlijke macht, maar betreurt de gevallen van selectieve rechtspraak, in het bijzonder door misbruik van artikel 353 van het Wetboek van Strafrecht; roept eens te meer op tot de politieke wil om de benoeming en promotie van rechters en openbaar aanklagers te depolitiseren, en om het professionalisme en de onafhankelijkheid van de Hoge Raad van Justitie te waarborgen; benadrukt dat het noodzakelijk is dat administratieve rechtbanken efficiënt functioneren, over voldoende personeel beschikken en onafhankelijk zijn en dat de capaciteiten van de academie voor rechters en aanklagers worden versterkt; dringt aan op de opstelling van en de deugdelijke raadpleging van de belanghebbenden over een nieuwe strategie en een actieplan voor de hervorming van de rechterlijke macht voor de periode 2015-2020;

15.  vindt het maatschappelijk middenveld goed georganiseerd, maar is bezorgd over de moeilijke omgeving waarbinnen organisaties van het maatschappelijk middenveld moeten functioneren en over de publieke aanvallen op maatschappelijke organisaties door politici en de media; roept de autoriteiten op organisaties van het maatschappelijk middenveld op geen enkele grond te discrimineren, zoals op grond van politieke gezindheid, religieuze overtuigingen of etnische samenstelling; betreurt de gebrekkige samenwerking met maatschappelijke organisaties, zowel op centraal als lokaal niveau, bij het wetgevingsproces; dringt er bij de autoriteiten op aan om maatschappelijke organisaties aan te moedigen actief deel te nemen aan het toezicht op het algehele verkiezingsproces; spoort de regering aan om via overleg tijdens het wetgevingsproces en bij de beleidsvorming de meerwaarde van maatschappelijke organisaties te erkennen, het desbetreffende actieplan 2015-2017 te ontwikkelen, een raad voor samenwerking met maatschappelijke organisaties op te zetten, de noodzakelijke dialoog te faciliteren en maatschappelijke organisaties op geregelde en structurele wijze bij de beleidsvorming te betrekken; wijst met zorg op de gewelddadige botsingen tussen betogers en politie tijdens de demonstraties in mei 2015, en dringt er bij de regering op aan de vrijheid van vereniging ten volle te eerbiedigen;

16.  herhaalt dat de autoriteiten en het maatschappelijk middenveld passende maatregelen moeten nemen om tot een historische verzoening te komen, teneinde een einde te maken aan de scheidslijn tussen en binnen verschillende etnische en nationale groepen, met inbegrip van burgers met een Bulgaarse identiteit;

17.  moedigt het land aan om met zijn buren gemeenschappelijke deskundigencommissies inzake geschiedenis en onderwijs op te richten en geen educatief materiaal te gebruiken dat mogelijk aanstootgevende taal ten aanzien van andere landen bevat, teneinde bij te dragen aan een objectieve, op feiten gebaseerde interpretatie van de geschiedenis, versterking van de academische samenwerking en de bevordering van een positieve houding ten aanzien van hun buren onder jongeren;

18.  blijft bezorgd over de wijdverbreide corruptie, met name binnen de landelijke en lokale overheid, op het gebied van overheidsopdrachten en de financiering van politieke partijen; spoort de regering aan de corruptie op een niet-willekeurige manier te bestrijden, geloofwaardige vorderingen te boeken op het gebied van preventie en vervolging van corruptie aan de top, en te waarborgen dat alle rechtshandhavingsautoriteiten en toezichtsorganen over voldoende autonomie beschikken om onafhankelijk op te treden; neemt kennis van de goedkeuring van de wet inzake de bescherming van klokkenluiders in november 2015 en spoort de autoriteiten aan borg te staan voor de tenuitvoerlegging ervan in overeenstemming met de Europese normen; spoort onafhankelijke maatschappelijke organisaties en de media aan corruptie aan het licht te brengen en onafhankelijke en onbevooroordeelde onderzoeken en rechtszaken te ondersteunen; benadrukt dat de onafhankelijkheid van de politie, het openbaar ministerie en de staatscommissie voor de preventie van corruptie moet worden vergroot, en de personele bezetting en technische capaciteiten voor corruptiebestrijding van het ministerie van Binnenlandse Zaken moeten worden versterkt; dringt aan op strengere controle van mogelijke belangenconflicten en van tegoeden van gekozen en benoemde overheidsfunctionarissen door een centraal register van deze ambtenaren op te zetten;

19.  is ingenomen met het feit dat de politie en het openbaar ministerie meer middelen hebben gekregen voor de bestrijding van georganiseerde misdaad en dat er, onder meer door middel van regionale en internationale operaties, stappen zijn gezet om mensenhandel te voorkomen en te bestrijden; prijst de samenwerking met buurlanden, EU-lidstaten en Eurojust bij de ontmanteling van meerdere netwerken van de georganiseerde misdaad; dringt aan op een verdere verbetering van de samenwerking tussen rechtshandhavingsinstanties, ook in de buurlanden, en op versterking van de bevoegdheden en middelen van rechtbanken en het agentschap voor het beheer van geconfisqueerde eigendommen; benadrukt dat het nationaal coördinatiecentrum voor de bestrijding van georganiseerde misdaad operationeel moet worden en dat vorderingen moeten worden geboekt bij de bestrijding van witwaspraktijken; prijst de deelname van het land aan regionale initiatieven om de illegale handel in wapens en explosieven te bestrijden; dringt aan op verdere intensivering van de samenwerking op dit gebied tussen de Commissie, de Macedonische autoriteiten en de regeringen van landen in de regio;

20.  wijst op de belangrijke bijdragen aan de regionale inspanningen om islamitisch radicalisme tegen te gaan; dringt aan op de ontwikkeling van een alomvattende strategie en een actieplan om, in nauwe samenwerking met religieuze leiders en gemeenschappen, radicalisering te voorkomen en tegen te gaan, en roept op tot inspanningen om buitenlandse terroristische strijders te identificeren, tegen te houden en vleugellam te maken; herhaalt met klem dat het gezien de huidige internationale terroristische dreiging noodzakelijk is dat de regering een gemeenschappelijke proactieve strategie voor buitenlands, veiligheids- en defensiebeleid bepaalt;

21.  dringt erop aan het onderzoek naar de gebeurtenissen in Kumanovo volledig af te ronden; is ingenomen met de verklaringen van politieke actoren dat de gebeurtenissen in Kumanovo niet in verband moeten worden gebracht met interetnische betrekkingen;

22.  herinnert de regering en de politieke partijen aan hun verantwoordelijkheid om een inclusieve en tolerante mentaliteit te bevorderen; dringt er nogmaals op aan de antidiscriminatiewetgeving in overeenstemming te brengen met het acquis wat betreft de discriminatie op grond van seksuele geaardheid en genderidentiteit; wijst erop dat er slechts één vrouw lid is van de antidiscriminatiecommissie en dat de nieuwe leden zijn gekozen op grond van hun politieke banden met de regerende coalitie, hetgeen de vraag oproept of de commissie onafhankelijk en doeltreffend kan functioneren; veroordeelt iedere vorm van geweld tegen de LGBTI-gemeenschap en herhaalt zijn oproep om degenen die voor dergelijke gewelddaden verantwoordelijk zijn voor de rechter te brengen; onderstreept dat het noodzakelijk is om de vooroordelen en discriminatie tegen de Roma, om welke reden dan ook, te bestrijden en om hun integratie en toegang tot het onderwijsstelsel en de arbeidsmarkt te bevorderen; is verheugd over de nieuwe wet inzake de bestrijding van huiselijk geweld, maar wijst erop dat in deze wet niet alle vormen van geweld worden erkend; dringt er bij de bevoegde autoriteiten op aan ondersteuning te bieden aan slachtoffers van huiselijk geweld en voldoende financiële middelen uit te trekken voor de tenuitvoerlegging van de strategie en het actieplan voor gendergelijkheid;

23.  benadrukt eens te meer dat de antidiscriminatiewetgeving moet worden gewijzigd om haar in overeenstemming te brengen met het acquis met betrekking tot alle in artikel 19 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie genoemde groepen; veroordeelt haatzaaiende uitlatingen tegen gediscrimineerde groepen en dringt erop aan dat alle haatmisdrijven en aanvallen op mensen op discriminatoire gronden onverwijld, onpartijdig en doeltreffend moeten worden onderzocht en de daders vervolgd;

24.  is in dit verband verheugd over de "Verklaring van Pristina", waarin regeringen en internationale, intergouvernementele en maatschappelijke organisaties worden opgeroepen de beginselen van non-discriminatie en gelijkheid terdege toe te passen wanneer gewerkt wordt en uitvoering wordt gegeven aan de bevordering en eerbiediging van de rechten van Roma en de bestrijding van zigeunerhaat op de westelijke Balkan;

25.  neemt kennis van de voortgang die is geboekt met betrekking tot de eerbiediging van kinderrechten; onderstreept dat het van belang is dat het aantal inschrijvingen in onderwijsfaciliteiten gericht op de vroege kinderjaren toeneemt, met name onder de meest kwetsbare kinderen, en wordt gemonitord; benadrukt dat het belangrijk is om de inclusie van kinderen met een handicap in geïntegreerde diensten te verbeteren; onderstreept dat gedifferentieerde en betrouwbare gegevens moeten worden verzameld over de situatie van Roma-kinderen en dat wetswijzigingen moeten worden doorgevoerd om kinderhuwelijken te voorkomen; benadrukt de noodzaak van meer coördinatie tussen professionals om geweld tegen kinderen te voorkomen en hierop in te springen;

26.  is bezorgd over het feit dat de interetnische samenleving fragiel blijft; dringt er bij alle politieke partijen en maatschappelijke organisaties op aan om actief een inclusieve en tolerante multi-etnische en multireligieuze samenleving te bevorderen; benadrukt de noodzaak van een proactievere aanpak om de samenleving en de dialoog te versterken en om cohesie tussen de verschillende etnische, nationale en religieuze gemeenschappen te bereiken; herinnert de regering, de instellingen en de partijleiders aan hun toezegging om de kaderovereenkomst van Ohrid volledig ten uitvoer te leggen en de herziening ervan af te ronden, met inbegrip van de beleidsaanbevelingen; verzoekt de Commissie om verslag uit te brengen aan het Parlement en de Raad over de stand van de interetnische verhoudingen in het land en de tenuitvoerlegging van de kaderovereenkomst van Ohrid; dringt aan op een betere coördinatie van het strategische decentraliseringsprogramma voor de periode 2015-2020 en het bijbehorende actieplan;

27.  herinnert eraan dat onderwijs en culturele vorming kunnen bijdragen tot het creëren van tolerantie en het bevorderen van de verzoening tussen de diverse etnische groepen; herhaalt de aanbeveling uit zijn vorige resolutie over geïntegreerd onderwijs, en wijst de regering en de bevoegde lokale instanties erop dat zij moeten zorgen voor een open, transparant en inclusief proces wat betreft de effectieve tenuitvoerlegging van de strategie voor geïntegreerd onderwijs, door voldoende financiering beschikbaar te stellen en maatschappelijke organisaties te betrekken bij het herzienings- en uitvoeringsproces ervan;

28.  dringt er bij de autoriteiten op aan ervoor te zorgen dat de aanbevelingen van de Ombudsman en andere adviesorganen door alle overheidsorganen worden opgevolgd, waarbij de wet en het beginsel van verantwoordingsplicht volledig worden geëerbiedigd, effectieve sancties op te leggen in geval van niet-naleving van verzoeken en aanbevelingen van onafhankelijke organen, en te waarborgen dat de wet inzake de Ombudsman wordt gewijzigd zodat deze volledig voldoet aan de door de VN gedefinieerde beginselen van Parijs over de status en functionering van nationale instellingen voor de bescherming en bevordering van mensenrechten;

29.  wijst nogmaals op het belang van vrijheid en onafhankelijkheid van de media als een van de kernwaarden van de EU en als hoeksteen van iedere democratie; betreurt de verdere verslechtering van de vrijheid van meningsuiting en de vrijheid van de media; betreurt in dit verband het feit dat het land op de ranglijst van Journalisten zonder Grenzen is gedaald van de 39e plaats in 2009 naar de 117e plaats in 2015; is uiterst bezorgd over de politieke druk, de opruiende taal, de voortdurende polarisatie, het gebrek aan onafhankelijkheid en pluralisme in de media, de uitgebreide en illegale afluisterpraktijken jegens journalisten, de gevallen van geweld, bedreigingen ten aanzien van journalisten en intimidatie en zelfcensuur, de systematische politieke bemoeienissen met het redactioneel beleid en de povere beroepsnormen en ethiek van sommige journalisten, naast de afwezigheid van onderzoeksjournalistiek en evenwichtige berichtgeving;

30.  beklemtoont dat actie moet worden ondernomen om de mediavrijheid te vergroten; roept alle partijen op om in te stemmen met een dringende hervorming van de media, waarbij een onafhankelijke toezichthoudende instantie opgericht wordt en waardoor objectieve en professionele berichtgeving gewaarborgd wordt; dringt er bij de regering op aan transparante en objectieve criteria te hanteren met betrekking tot boodschappen van de overheid, en te zorgen voor de transparante en niet-willekeurige tenuitvoerlegging van de nieuwe wet inzake elektronische communicatie en audiovisuele mediadiensten, met inbegrip van de versterking van de onafhankelijkheid en de capaciteit van de toezichthouder van de media; dringt erop aan dat de leden van de raad van toezicht voor audiovisuele diensten volledige besluitvormingsbevoegdheid krijgen voor benoemingen, die op onpartijdige wijze en in overleg met de vereniging van journalisten moeten plaatsvinden, in de raad zelf en bij de publieke omroep; dringt erop aan de redactionele en financiële onafhankelijkheid van de publieke omroep en volledige en gelijke toegang tot de media voor alle politieke partijen te waarborgen; dringt erop aan in de context van de naderende verkiezingen te zorgen voor een gelijk speelveld, ook wat betreft de media;

31.  is ingenomen met de goede voorbereidingen voor de ontwikkeling van een functionerende markteconomie, met inbegrip van de vereenvoudiging van het regelgevingskader, hetgeen het algehele ondernemersklimaat verder heeft ontlast; wijst er niettemin op dat de zwakke handhaving van de rechtsstaat, het inefficiënte gerechtelijk apparaat, de grote schaduweconomie en corruptie ernstige belemmeringen vormen om zaken te doen; benadrukt dat een verdere versterking van de rechtszekerheid voor zowel buitenlandse investeerders als binnenlandse bedrijven, het vermijden van discriminatoire praktijken, versterking van de administratieve capaciteiten en de regelgevings- en toezichthoudende instanties, en verbetering van de kwaliteit van regelgeving, de rechtsstaat en het afdwingen van contractuitvoering zeer belangrijke uitdagingen blijven; roept voorts op tot herziening van artikel 353 van het wetboek van strafrecht inzake ambts- en machtsmisbruik in overeenstemming met het EU-acquis en de beginselen van een markteconomie; spoort aan tot opheffing van non-tarifaire handelsbelemmeringen; onderstreept het grote potentieel en de strategische voordelen die landbouw en toerisme bieden bij de verdere ontwikkeling van het land;

32.  is bezorgd over de hoge overheidsschuld; dringt aan op meer begrotingsdiscipline en moedigt het beginsel van begrotingsevenwicht aan; roept op tot verbetering van de uitvoering van de begroting en de transparantie;

33.  is verheugd over de stijging van het bbp met 3,9 % in reële termen in het eerste kwartaal van 2015, maar is bezorgd over de nog steeds hoge werkloosheid van 27,4 % en de zeer lage arbeidsparticipatie, met name onder jongeren en vrouwen; brengt in herinnering dat het vinden van werk niet mag samenhangen met politieke overtuigingen noch tijdens verkiezingscampagnes als druk- en intimidatiemiddel ten aanzien van burgers mag worden gebruikt, zoals de OVSE/ODIHR opmerkte; spoort de regering aan een functionerende sociale dialoog tot stand te brengen, een beleid na te streven dat een antwoord biedt op de structurele en langdurige werkloosheid, de samenwerking op het gebied van economisch beleid te stimuleren, het onderwijs beter af te stemmen op de behoeften van de arbeidsmarkt en een gerichte strategie te ontwikkelen om jongeren en vrouwen beter op de arbeidsmarkt te laten integreren; dringt er bij de regering op aan speciale aandacht te besteden aan het verbeteren van het perspectief van de jeugd;

34.  is bezorgd over de toenemende braindrain, met name onder jongeren; wijst op de uitdagingen waarmee het onderwijsstelsel in het land geconfronteerd wordt, en benadrukt dat in dit verband een alomvattende analyse nodig is; pleit voor een strategische planning van toekomstige hervormingen en wetswijzigingen door studentenbewegingen en -organisaties bij het proces te betrekken, teneinde de uitstroom van hoogopgeleide en professionele krachten te verminderen; beveelt aan, gezien de gegevens en analyses van Eurostat en andere internationale organisaties die duiden op ernstige migratietrends, met name onder jongeren, om de nationale strategie voor netwerken, samenwerking en beperking van de uitstroom van hoogopgeleide en professionele krachten voor de periode 2013-2020 te herzien, en gegevens en statistieken over deze trends openbaar te maken;

35.  wijst met bezorgdheid op de uitdagingen waarmee het onderwijsstelsel in het land geconfronteerd wordt, en benadrukt dat in dit verband een alomvattende analyse nodig is; pleit voor een strategische planning van toekomstige hervormingen en wetswijzigingen in samenspraak met de belanghebbende studentenbewegingen en -organisaties, zodat zij in staat worden gesteld hun rechten binnen dit proces volledig uit te oefenen;

36.  dringt er bij het Agentschap voor Jeugd en Sport van het land op aan de rol en de ondersteuning van de Nationale Jeugdraad te erkennen en een permanent mechanisme voor samenwerking met deze raad in het leven te roepen; is verheugd over de opstelling van een nationale jeugdstrategie 2016-2025 en benadrukt dat voldoende financiering moet worden toegewezen voor de tenuitvoerlegging ervan;

37.  is verheugd over het plan om delen van het spoorwegnetwerk te verbeteren en te moderniseren en spoort de Macedonische autoriteiten aan het openbaar vervoer te blijven ontwikkelen en verder te verbeteren in samenwerking met de buurlanden;

38.  betreurt dat de energiedoelstellingen niet zijn behaald, met name met betrekking tot energie-efficiëntie en het gebruik van hernieuwbare energiebronnen, en dringt aan op de spoedige vaststelling van de desbetreffende actieplannen;

39.  benadrukt dat voortgang moet worden geboekt bij de openstelling van de interne elektriciteitsmarkt en dat volledig moet worden voldaan aan het Verdrag tot oprichting van de Energiegemeenschap; onderstreept dat nationale actieplannen op het gebied van energie-efficiëntie en hernieuwbare energie moeten worden vastgesteld; is bezorgd over de alarmerende luchtverontreinigingspercentages en dringt er bij de regering op aan onmiddellijk actie te ondernemen om de luchtverontreiniging terug te dringen, met name in de stedelijke gebieden;

40.  spreekt nogmaals zijn bezorgdheid uit over de hoge lucht- en waterverontreinigingspercentages in het land; wijst erop dat op het gebied van milieu en met name op het gebied van luchtkwaliteit aanzienlijke inspanningen nodig zijn;

41.  is verheugd over het feit dat het voedsel- en veterinair agentschap de systemen voor controle op de invoer van levende dieren en dierproducten is blijven moderniseren en zo de controles op de identificatie, registratie en het transport van dieren heeft verbeterd; is ingenomen met de bekrachtiging van een aanvullende wet inzake niet-commerciële transporten van huisdieren en dierentuingerelateerde kwesties, alsook van nieuwe wetgeving inzake dierenwelzijn;

42.  blijft bezorgd over de gebrekkige capaciteit om de besteding van fondsen voor instrumenten voor pretoetredingssteun ("IPA"-fondsen) te plannen en deze fondsen te absorberen; dringt er bij de regering op aan de administratieve en financiële capaciteiten voor de verwerving en aanwending van EU-middelen op deugdelijke wijze en tijdig te verbeteren; dringt er bij de Commissie op aan om door de EU gefinancierde projecten nauwlettend te monitoren teneinde misbruik van Europees publiek geld voor politieke en andere ongepaste doeleinden te voorkomen;

43.  wijst erop dat het land te kampen heeft met een ongekende migratiestroom waarbij in 2015 meer dan 500 000 mensen via zijn grondgebied zijn gereisd; erkent dat het land zich verantwoordelijk heeft opgesteld bij de confrontatie met de enorme toestroom van migranten en vluchtelingen en bij het nemen van effectieve grensbeheersmaatregelen; wijst op de economische lasten die deze instroom met zich mee heeft gebracht; dringt er bij de Commissie op aan de steun voor de grensbeheercapaciteit te vergroten en toegang te verschaffen tot de desbetreffende EU-instrumenten en -programma's; dringt er bij de bevoegde autoriteiten op aan geen acties te ondernemen, met inbegrip van het gebruik van geweld, die wellicht gericht zijn tegen of een risico vormen voor de levens van vluchtelingen en migranten; wijst erop dat alle desbetreffende vormen van actie in overeenstemming dienen te zijn met de waarden en beginselen van de EU en de waardigheid van mensen en het menselijk leven dienen te eerbiedigen; spoort de bevoegde autoriteiten aan om, met hulp van de EU, de opvang- en huisvestingsvoorzieningen, de regionale coördinatie en informatie-uitwisseling en effectief grensbeheer te versterken, de capaciteiten van rechtshandhavingsautoriteiten uit te breiden en mensenhandel te bestrijden; dringt er bij het land op aan al het mogelijke te doen om vluchtelingen en migranten faciliteiten te bieden, te zorgen voor humane omstandigheden, op te houden met gewelddadige terugsturing en te zorgen voor strikte naleving van de eigen wetgeving en de internationale wetgeving inzake vluchtelingen en asiel; wijst erop dat het totale aantal ongegronde asielaanvragen die in Schengen-lidstaten zijn ingediend, is afgenomen; herinnert eraan dat speciale aandacht moet worden besteed aan de kwetsbare situatie van vluchtelingen- en migrantenkinderen en niet-begeleide minderjarigen die door het land reizen door hun elementaire diensten te verlenen en ervoor te zorgen dat sociaal werkers passende bescherming bieden;

44.  meent dat de onderhandelingen met de EU alleen maar positieve gevolgen kunnen hebben voor de inspanningen die gericht zijn op de beslechting van bilaterale geschillen, en zullen leiden tot een hernieuwde dynamiek en een hefboomeffect ten aanzien van broodnodige hervormingen, met name op het gebied van de rechtsstaat, de onafhankelijkheid van de rechterlijke macht en corruptiebestrijding, de versterking van de multi-etnische cohesie, evenals bewaking van de geloofwaardigheid van het uitbreidingsbeleid van de EU;

45.  spreekt zijn lof uit over de overeenkomst met Griekenland over elf vertrouwenwekkende maatregelen, hoofdzakelijk op het gebied van onderwijs, cultuur, energie en binnenlandse zaken; merkt op dat samenwerking de beste vertrouwenwekkende maatregel is; beschouwt het als een positief teken dat overleg op hoog niveau plaatsvindt tussen de twee ministers van Buitenlandse Zaken in de respectievelijke hoofdsteden en dat een gemeenschappelijke taskforce wordt opgericht om toe te zien op de tenuitvoerlegging van de maatregelen; nodigt beide partijen uit om verder te bouwen op het resultaat van deze vergaderingen en constructief te blijven discussiëren op hoog niveau, onder meer over de tenuitvoerlegging van vertrouwenwekkende maatregelen, teneinde de bilaterale samenwerking te verrijken en het wederzijds vertrouwen te versterken; spoort beide regeringen aan gebruik te maken van dit momentum en concrete maatregelen te nemen om het wederzijds vertrouwen verder te versterken, ook wat de naamskwestie betreft; verzoekt de vicevoorzitter / hoge vertegenwoordiger (VV/HV) en de Commissie om de geest van samenwerking te ondersteunen en nieuwe initiatieven te ontwikkelen om de resterende geschillen op te lossen in overeenstemming met de uitspraak van het Internationaal Gerechtshof van 5 december 2011, en in samenwerking met beide landen en de speciale vertegenwoordiger van de VN tot een wederzijds aanvaardbare oplossing voor de naamskwestie te komen en hierover verslag uit te brengen aan het Parlement;

46.  benadrukt het belang van regionale samenwerking en is van mening dat dit een essentieel onderdeel van het EU-toetredingsproces vormt en de regio stabiliteit en welvaart zal opleveren; is ingenomen met de constructieve houding van het land ten aanzien van regionale en internationale samenwerking en de bereidheid van het land om deel te nemen aan bezoeken op hoog niveau aan buurlanden als middel om de regionale samenwerking te bevorderen; wijst erop dat er nog steeds open kwesties zijn in de betrekkingen met Bulgarije en herhaalt dat het belangrijk is de onderhandelingen over een verdrag inzake vriendschap, goede nabuurschapsbetrekkingen te voltooien; herhaalt zijn bezorgdheid over het gebruik van historische argumenten in het huidige debat met buurlanden, en moedigt alle inspanningen aan voor gezamenlijke vieringen van historische gebeurtenissen met naburige EU-lidstaten; is van mening dat dit zou kunnen bijdragen tot een beter begrip van de geschiedenis en tot goede betrekkingen met de buurlanden;

47.  is verheugd over de actieve deelname van het land aan het initiatief van zes landen op de westelijke Balkan en de bijbehorende agenda voor connectiviteit, door het akkoord inzake het regionale basisvervoersnet en andere toezeggingen in het kader van het proces van Berlijn te ondersteunen; roept de bevoegde autoriteiten op om binnen afzienbare tijd de "zachte maatregelen" ten uitvoer te leggen die tijdens de top over de Westelijke Balkan van 2015 in Wenen zijn vastgesteld (bv. de vereenvoudiging/onderlinge afstemming van grensovergangsprocedures, spoorweghervormingen, informatiesystemen) vóór de volgende top over de Westelijke Balkan, die in 2016 in Frankrijk plaatsvindt;

48.  dringt er bij de regering op aan het algehele niveau van aanpassing aan het buitenlands beleid van de EU te verbeteren, aangezien het percentage van aanpassing nog steeds laag is (68 %); dringt er bij de regering op aan zich te voegen naar de gemeenschappelijke standpunten van de EU over de integriteit van het Statuut van Rome;

49.  dringt er bij de Commissie en de Raad op aan het land op te nemen in de macro-regionale strategieën van de EU voor de samenwerking met Zuidoost-Europa; brengt zijn felicitaties over voor de succesvolle afronding van het Macedonische voorzitterschap van het Midden-Europees Initiatief;

50.  is van mening dat het Macedonische lidmaatschap van de NAVO zou kunnen bijdragen tot meer veiligheid en politieke stabiliteit in Zuidoost-Europa; hoopt dat de toetredingsonderhandelingen binnenkort worden geopend;

51.  verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de Raad, de Commissie, de regeringen en parlementen van de lidstaten, alsmede aan de regering en het parlement van het land.

[1] PB L 84 van 20.3.2004, blz. 13.