Dokument z posiedzenia
1.6.2016
PROJEKT REZOLUCJI
złożony w następstwie oświadczenia wiceprzewodniczącej Komisji/wysokiej przedstawiciel Unii do spraw zagranicznych i polityki bezpieczeństwa
zgodnie z art. 123 ust. 2 Regulaminu
w sprawie sytuacji w Wenezueli
( 2016/2699(RSP) )
Fabio Massimo Castaldo, Ignazio Corrao, Isabella Adinolfi, Rolandas Paksas
w imieniu grupy EFDD
Rezolucja Parlamentu Europejskiego w sprawie sytuacji w Wenezueli
( 2016/2699(RSP) )
Parlament Europejski,
– uwzględniając oświadczenie rzecznika ESDZ z dnia 5 stycznia 2016 r. w sprawie inauguracyjnej sesji nowego Zgromadzenia Narodowego Wenezueli,
– uwzględniając Międzyamerykańską kartę demokratyczną,
– uwzględniając Międzynarodowy pakt praw obywatelskich i politycznych,
– uwzględniając konstytucję Wenezueli, w szczególności jej art. 72 i 233,
– uwzględniając art. 123 ust. 2 Regulaminu,
A. mając na uwadze, że pogłębiający się kryzys gospodarczy w Wenezueli i polityczny impas w stosunkach między rządem a nowo wybranym parlamentem doprowadziły do kryzysu na wielką skalę, zaś w całym kraju nasila się przemoc i wzrasta poziom niezadowolenia;
B. mając na uwadze, że Wenezuela – choć ma największe rezerwy ropy na świecie – znajduje się na skraju zapaści gospodarczej z powodu załamania się gospodarki w ostatnich latach oraz rosnącej w zawrotnym tempie inflacji; mając na uwadze, że sytuacja jest szczególnie trudna dla ludności, ponieważ bardzo brakuje artykułów pierwszej potrzeby, jak żywność czy lekarstwa, i racjonowana jest też energia elektryczna;
C. mając na uwadze, że już krytyczną sytuację pogarszają jeszcze gwałtownie spadające ceny ropy i najgorsza od 1969 r. susza w kraju;
D. mając na uwadze, że Koalicja na Rzecz Jedności Demokratycznej (MUD), centroprawicowa parta opozycyjna, wygrała wybory parlamentarne z dnia 6 grudnia 2015 r., zdobywając większość dwóch trzecich głosów, co umożliwiałoby jej zmianę konstytucji;
E. mając na uwadze, że dnia 2 maja 2016 r. MUD złożyła petycję zawierającą 1,85 mln podpisów, czyli dużo więcej niż 200 000 podpisów wymaganych w konstytucji, wzywając do zorganizowania referendum w sprawie odwołania urzędującego prezydenta Nicolása Maduro; mając na uwadze, że rząd sprzeciwia się temu referendum;
F. mając na uwadze, że referendum w sprawie odwołania to proces trzyetapowy; mając na uwadze, że po sfinalizowaniu pierwszego etapu procesu petycji opozycja czeka, aż Krajowa Rada Wyborcza przedstawi dokumenty niezbędne do przejścia do drugiego etapu, w którym wymagane będą podpisy 20% ludności; mając na uwadze, że Krajowa Rada Wyborcza stwierdziła nieprawidłowości w zbieraniu podpisów;
G. mając na uwadze, że dnia 18 maja 2016 r. opozycja wenezuelska zorganizowała w Caracas marsz poparcia dla tego referendum w sprawie odwołania, wzywając Krajową Radę Wyborczą, by ta umyślnie nie opóźniała procesu referendum; mając na uwadze incydenty, do jakich doszło, gdy wenezuelska Gwardia Narodowa użyła gazu łzawiącego w konfrontacjach z protestującymi; mając na uwadze, że nie było ofiar śmiertelnych;
H. mając na uwadze, że dnia 13 maja 2016 r. prezydent N. Maduro wydał dekret wprowadzający 60-dniowy stan wyjątkowy; mając na uwadze, że pomimo protestów opozycji wenezuelski Sąd Najwyższy orzekł, że taki stan wyjątkowy jest zgodny z konstytucją z uwagi na „nadzwyczajne społeczne, gospodarcze, polityczne, naturalne i ekologiczne okoliczności, które poważnie szkodzą gospodarce krajowej”;
I. mając na uwadze, że środki przyjęte przez rząd umożliwiają siłom zbrojnym i komitetom lokalnym rozprowadzanie i sprzedawanie żywności oraz ograniczanie tygodnia pracy w sektorze prywatnym – co już ma miejsce w sektorze publicznym – w celu zaradzenia kryzysowi energetycznemu; mając na uwadze, że nowe środki umożliwiają również rządowi przejęcie kontroli nad podstawowymi towarami i usługami;
J. mając na uwadze, że kilka przedsiębiorstw przerwało działalność w Wenezueli z powodu sytuacji gospodarczej; mając na uwadze, że prezydent N. Maduro zagroził, że znacjonalizuje przedsiębiorstwa, które przerywają działalność;
K. mając na uwadze, że w dniu 28 maja 2016 r. wenezuelska opozycja i najwyżsi urzędnicy państwowi spotkali się pod auspicjami Unii Narodów Południowoamerykańskich, w obecności grupy mediatorów, aby przygotować podstawy do dialogu; mając na uwadze, że doniesiono, iż nie nawiązano bezpośredniego kontaktu między rządem a opozycją, gdyż dialog prowadzony był za pośrednictwem mediatorów;
L. mając na uwadze, że dnia 31 maja 2016 r. Organizacja Państw Amerykańskich (OPA) powołała się na swoją kartę demokratyczną, aby przyjrzeć się sytuacji politycznej w Wenezueli na posiedzeniu swojej Rady Stałej, na którym „zajmie się naruszeniem ładu konstytucyjnego i poważnymi konsekwencjami dla ładu demokratycznego w Boliwariańskiej Republice Wenezueli”;
1. wspiera ludność Wenezueli w tych trudnych chwilach; przypomina wszystkim podmiotom politycznym, że w obliczu pogłębiającego się kryzysu gospodarczego są one odpowiedzialne przede wszystkim przed swoimi obywatelami i muszą chronić ich dobrostan;
2. apeluje do rządu, by nie wykorzystywał stanu wyjątkowego do tłumienia głosów sprzeciwu i do blokowania procesu referendum, ale raczej by użył go jako prawdziwego instrumentu udzielania wsparcia zdesperowanej ludności w zaspokajaniu jej podstawowych potrzeb, zwłaszcza jeśli chodzi o dostęp do lekarstw, opieki medycznej i towarów niezbędnych do przetrwania;
3. wspiera działania mediacyjne podejmowane przez społeczność międzynarodową na rzecz Wenezueli i z zadowoleniem przyjmuje rozpoczęcie rozmów z udziałem mediatorów w Republice Dominikańskiej jako szansę na wyjście z politycznego impasu; jest głęboko przekonany, że choć rozmowy mediacyjne są punktem wyjścia, to bezpośrednie rozmowy między stronami byłyby korzystne dla przyszłości kraju;
4. utrzymuje, że dialog krajowy jest jedynym sposobem na opanowanie sytuacji nadzwyczajnej w Wenezueli; jest zdania, że priorytetem wszystkich sił politycznych powinno być udzielenie konkretnych odpowiedzi ludności cierpiącej wskutek braku dostępu do podstawowych towarów, jak żywność i lekarstwa;
5. wzywa społeczność międzynarodową do wsparcia szczerego i otwartego dialogu między głównymi podmiotami rządu i opozycji oraz do niepodejmowania działań, które mogłyby jeszcze bardziej skomplikować sytuację; apeluje do Unii Europejskiej, by wyraziła gotowość wsparcia tego procesu;
6. wzywa zarówno rząd, jak i opozycję do nieangażowania wojska w ten spór polityczny i podkreśla nieodłączne ryzyko takiego zaangażowania;
7. uważa, że klasa polityczna nie może lekceważyć woli ludu, ale podkreśla, że wszelka inicjatywa, w tym proces rozpoczęty przez opozycję domagającą się referendum w sprawie odwołania, powinna być całkowicie zgodna z procedurami określonymi w konstytucji;
8. wzywa Krajową Radę Wyborczą, by nadal odgrywała niezależną rolę polegającą na nadzorowaniu i gwarantowaniu przejrzystości referendum zgodnie z konstytucją, by nie blokowała procesu przeglądu podpisów i by umożliwiła realizację drugiego etapu procesu, który prowadzi do organizacji referendum; zwraca się do partii politycznych, by nie wywierały wpływu na konstytucyjny proces referendum w sprawie odwołania;
9. zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Radzie, Komisji, wiceprzewodniczącej Komisji/wysokiej przedstawiciel Unii do spraw zagranicznych i polityki bezpieczeństwa, rządowi i Zgromadzeniu Narodowemu Boliwariańskiej Republiki Wenezueli, Euro-Latynoamerykańskiemu Zgromadzeniu Parlamentarnemu oraz sekretarzowi generalnemu Organizacji Państw Amerykańskich.