Dokument z posiedzenia
24.10.2016
PROJEKT REZOLUCJI
złożony w następstwie oświadczenia wiceprzewodniczącej Komisji / wysokiej przedstawiciel Unii do spraw zagranicznych i polityki bezpieczeństwa
zgodnie z art. 123 ust. 2 i 4 Regulaminu
w sprawie sytuacji w Iraku północnym i Mosulu
( 2016/2956(RSP) )
Fabio Massimo Castaldo, Ignazio Corrao, Rolandas Paksas
w imieniu grupy EFDD
Rezolucja Parlamentu Europejskiego w sprawie sytuacji w Iraku północnym i Mosulu
( 2016/2956(RSP) )
Parlament Europejski,
– uwzględniając swoje poprzednie rezolucje w sprawie Iraku,
– uwzględniając swoją rezolucję z dnia 4 lutego 2016 r. w sprawie systematycznego masowego mordowania mniejszości religijnych przez tzw. „ISIS/ Daisz”[1],
– uwzględniając oświadczenia wiceprzewodniczącej Komisji / wysokiej przedstawiciel Unii do spraw zagranicznych i polityki bezpieczeństwa w sprawie Iraku i Syrii,
– uwzględniając rezolucje Rady Bezpieczeństwa ONZ w sprawie Iraku, a zwłaszcza rezolucje 2299 (2016) i 2249 (2015) potępiające ostatnie ataki terrorystyczne ISIS,
– uwzględniając konwencję genewską i towarzyszące jej protokoły,
– uwzględniając art. 123 ust. 2 Regulaminu,
A. mając na uwadze, że siły irackie i ich sojusznicy przeprowadzili zakrojoną na szeroką skalę ofensywę w celu odzyskania Mosulu, zajętego przez ISIS w sierpniu 2014 r.; mając na uwadze, że Mosul jest ostatnim bastionem ISIS w Iraku oraz że miasto to ma strategiczne znaczenie dla ISIS; mając na uwadze, że co najmniej 3500 – 5000 bojowników broni miasta, choć dane te nie są precyzyjne; mając na uwadze, że ofensywa jest szczególnie wymagająca, ponieważ taktyka często stosowana przez ISIS obejmuje samobójcze zamachy bombowe, a także wykorzystywanie improwizowanych urządzeń wybuchowych w postaci min-pułapek oraz bomb samochodowych;
B. mając na uwadze, że ofensywa mająca na celu odzyskanie Mosulu może wywołać poważny kryzys humanitarny; mając na uwadze, że cywile stoją przed beznadziejnym wyborem między pozostaniem w mieście, podjęciem ryzyka, że mogą stać się celem, znaleźć się w ogniu krzyżowym lub zostać wykorzystani jako żywe tarcze, a próbą ucieczki przez pola minowe i punkty kontrolne ISIS, pod obstrzałem snajperów; mając na uwadze, że ONZ przygotowuje się do przeprowadzenia dużej operacji humanitarnej po wyzwoleniu Mosulu;
C. mając na uwadze, że jednocześnie uchodźcy usiłujący uciec – zwłaszcza sunnici – niepokoją się obecnością milicji szyickiej biorącej udział w tej operacji; mając na uwadze, że Siły Mobilizacji Ludowej w przeszłości dopuszczały się naruszeń praw człowieka, co zostało dokładnie udokumentowane; mając na uwadze, że ich udział w ofensywie głównie w sunnickiej części Mosulu wywołuje obawy co do represji ludności cywilnej;
D. mając na uwadze, że nierozwiązane spory dotyczące granic wewnętrznych w północnym Iraku mogą utrudnić odbudowę tego obszaru po zakończeniu walk, jeżeli nie zajmą się nimi podmioty wojskowe walczące przeciwko ISIS oraz cała społeczność międzynarodowa;
E. mając na uwadze, że do 2003 r. chrześcijanie (Chaldejczycy/syriacy/Asyryjczycy), jazydzi, arabscy sunnici i szyici, Kurdowie, Szabakowie, Turkmeni, jarsanici i sabejscy mandejczycy na równinie Niniwy, w Tal Afarze i w Sindżarze zawsze żyli w pokoju;
F. mając na uwadze, że model podziału władzy w Mosulu przed zajęciem miasta przez ISIS w 2014 r. był daleki od ideału, jednak stanowił system, który odpowiadał interesom mniejszości, a także równoważył je;
G. mając na uwadze, że Biuro Wysokiego Komisarza Narodów Zjednoczonych ds. Uchodźców szacuje, iż w miarę wypełniania celu operacji, jakim jest odzyskanie miasta, przesiedlonych może zostać ponad milion osób, przy czym przytłaczającą większość tych uchodźców stanowią sunnici i muzułmanie, z których wielu czuje, że szyicki rząd w Bagdadzie pozbawił ich praw obywatelskich;
H. mając na uwadze, że wszystkie państwa mają obowiązek ochrony swej ludności przed ludobójstwem, zbrodniami wojennymi, czystkami etnicznymi i zbrodniami przeciwko ludzkości;
I. mając na uwadze, że w ostatnim czasie doszło do eskalacji napięć między rządem Iraku a Turcją z powodu obozu wojskowego Basiqa w Iraku północnym oraz możliwego zaangażowania sił tureckich w walkę o wyparcie ISIS z Mosulu, drugiego co do wielkości miasta w kraju;
J. mając na uwadze, że 21 stycznia 2014 r. iracka rada ministrów zgodziła się co do zasady, by Tuz Khurmato, Al-Falludżę i równinę Niniwy przekształcić w prowincje;
1. wspiera cywili uwięzionych w Mosulu, a także solidaryzuje się z nimi; zdecydowanie potępia nadużycia, jakich dopuszcza się ISIS wobec ludności cywilnej; jest głęboko zaniepokojony doniesieniami, że cywile mogą być wykorzystywani jako żywe tarcze podczas walk;
2. przypomina, że władze Iraku muszą podjąć konkretne działania w celu ochrony cywilów podczas walk, w tym przez zapewnienie skutecznego dowodzenia milicją oraz kontroli nad nią, a także przez podjęcie wszelkich możliwych środków ostrożności, aby uniknąć ofiar wśród cywilów oraz naruszeń praw człowieka w trakcie działań zbrojnych; podkreśla, że siły obecne na miejscu w trakcie prowadzonych operacji muszą przestrzegać międzynarodowego prawa dotyczącego praw człowieka i międzynarodowego prawa humanitarnego;
3. wzywa władze Iraku oraz wszystkie inne podmioty w kraju do zapewnienia cywilom uciekającym przed walkami bezpiecznej drogi ucieczki oraz wszelkiego możliwego wsparcia, w tym schronienia i pomocy medycznej oraz humanitarnej;
4. jest głęboko zaniepokojony doniesieniami o atakach odwetowych na arabskich sunnitów podejrzanych o współudział w zbrodniach popełnianych przez Państwo Islamskie, a także doniesieniami o ich dyskryminowaniu; przypomina, że za ochronę obywateli w kraju odpowiada rząd oraz że należy zastosować ścisłe kontrole w celu dopilnowania, by wszelkie wsparcie lub materiały zapewniane przez rząd Iraku bądź wszelkie inne podmioty zaangażowane w walkę nie były wykorzystywane do celów nadużyć;
5. podkreśla znaczenie Mosulu dla wszystkich grup etnicznych w Iraku oraz wzywa UE i jej państwa członkowskie do współpracy z odnośnymi grupami w celu zagwarantowania mniejszościom reprezentacji w nowej administracji Mosulu;
6. domaga się, by inne władze regionalne przestały ingerować w sprawy wewnętrzne Iraku bez zgody irackiego rządu;
7. podkreśla, że zwycięstwo nad ISIS w Mosulu będzie zaledwie jednym krokiem naprzód w kierunku odbudowy kraju, w którym mniejszości mogą współistnieć w pokoju; ostrzega, że wszelkie zmiany w strukturze etnicznej Mosulu mogą doprowadzić do wewnętrznych i regionalnych konfliktów;
8. domaga się, by UE i społeczność międzynarodowa współpracowały z rządem Iraku i Regionalnym Rządem Kurdystanu w celu osiągnięcia konsensusu w sprawie Mosulu oraz innych terytoriów spornych, takich jak Kirkuk;
9. wyraża wsparcie na rzecz uznania politycznie, społecznie i gospodarczo zrównoważonej prowincji na równinie Niniwy; podkreśla znaczenie zbliżania ludzi w celu debaty nad modelem zarządzania przyszłą administracją prowincji, która będzie reprezentować wszystkie grupy i mniejszości;
10. docenia starania organizacji praw człowieka Hammurabi, Rady Dialogu Międzywyznaniowego Iraku oraz Stowarzyszenia Irackich Mniejszości, aby głos mniejszości na równinie Niniwy był bardziej słyszalny, społeczeństwo było bardziej świadome swego tragicznego położenia oraz by decydenci w kraju brali pod uwagę jego punkt widzenia;
11. domaga się, by parlament Iraku pracował nad nowym ustawodawstwem w zakresie ochrony mniejszości oraz by zmienił program nauczania, tak aby uznawać i promować poszanowanie różnorodności w kraju;
12. wzywa społeczność międzynarodową, w tym UE i jej państwa członkowskie, do zapewnienia koniecznych warunków bezpieczeństwa i perspektyw dla tych wszystkich, którzy zostali zmuszeni do opuszczenia swojej ojczyzny lub zostali przymusowo przesiedleni, do urzeczywistnienia jak tylko będzie to możliwe ich prawa do powrotu do ojczyzny, do ochrony ich domostw, własności i dobytku, a także obiektów religijnych i kulturowych, oraz do stworzenia im szansy na godne życie i przyszłość;
13. wzywa UE i jej państwa członkowskie, ONZ i całą społeczność międzynarodową do współpracy z krajowym i regionalnymi rządami Republiki Iraku oraz z wszelkimi odnośnymi krajowymi i międzynarodowymi podmiotami w celu nadzorowania pokojowej ponownej integracji przesiedlonych ludów tubylczych; podkreśla, że UE powinna przejąć inicjatywę w ramach tego procesu w celu dopilnowania, by mniejszości miały możliwość korzystania z należnych im praw; domaga się, by UE zapewniła pomoc miastom odbitym z rąk ISIS oraz by współpracowała z przedstawicielami mniejszości w kwestii skutecznego zarządzania tą pomocą;
14. wzywa UE i jej państwa członkowskie do zapewnienia środków na rzecz rozminowania obszarów wcześniej okupowanych przez ISIS/Daisz oraz do współpracy z lokalnymi radami reprezentującymi mniejszości, tak aby zagwarantować sprawną koordynację i uniknąć opóźnień, które uniemożliwiłyby powrót uchodźców i osób wewnętrznie przesiedlonych;
15. zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji wiceprzewodniczącej Komisji / wysokiej przedstawiciel Unii do spraw zagranicznych i polityki bezpieczeństwa, Radzie, Komisji, specjalnemu przedstawicielowi UE ds. praw człowieka, rządom i parlamentom państw członkowskich, rządowi i Izbie Reprezentantów Iraku, regionalnemu rządowi Kurdystanu, sekretarzowi generalnemu Narodów Zjednoczonych, Radzie Praw Człowieka ONZ oraz rządom i władzom wszystkich stron zaangażowanych w konflikt w Iraku północnym, zwłaszcza w wyzwolenie Mosulu.