Zittingsdocument
24.4.2017
ONTWERPRESOLUTIE
naar aanleiding van een verklaring van de Commissie
ingediend overeenkomstig artikel 123, lid 2, van het Reglement
over de situatie in Venezuela
( 2017/2651(RSP) )
Javier Couso Permuy, João Ferreira, João Pimenta Lopes, Miguel Viegas, Eleonora Forenza, Neoklis Sylikiotis, Marina Albiol Guzmán, Paloma López Bermejo, Ángela Vallina, Nikolaos Chountis
namens de GUE/NGL-Fractie
Resolutie van het Europees Parlement over de situatie in Venezuela
( 2017/2651(RSP) )
Het Europees Parlement,
– gezien artikel 1, lid 2, van hoofdstuk 1 van het Handvest van de Verenigde Naties van 1945, waarin een van de doelstellingen van de Verenigde Naties als volgt wordt gedefinieerd: "Tussen de naties vriendschappelijke betrekkingen tot ontwikkeling te brengen, die zijn gegrond op eerbied voor het beginsel van gelijke rechten en van zelfbeschikking voor volken, en andere passende maatregelen te nemen ter versterking van de vrede overal ter wereld",
– gezien artikel 1 van het Internationaal Verdrag inzake burgerrechten en politieke rechten (ICCPR) en artikel 1 van het Internationaal Verdrag inzake economische, sociale en culturele rechten (ICESCR), volgens welke artikelen alle volken zelfbeschikkingsrecht bezitten en zij uit hoofde van dit recht in alle vrijheid hun politieke status bepalen en vrijelijk hun economische, sociale en culturele ontwikkeling nastreven,
– gezien de verklaring van de topbijeenkomst van staatshoofden en regeringsleiders van de Organisatie van Staten van Latijns-Amerika en het Caribisch gebied (Celac) en de EU op 27 januari 2013, waarin de ondertekenaars opnieuw hun gehechtheid uitspreken aan alle in het VN-Handvest verankerde doelstellingen en beginselen en aan hun besluit om alle inspanningen te ondersteunen om de soevereine gelijkheid van alle staten te verdedigen en hun territoriale integriteit en politieke onafhankelijkheid te eerbiedigen,
– gezien de op eerdere Celac-toppen overeengekomen verklaring waarin Latijns-Amerika en het Caribisch gebied tot een zone van vrede worden uitgeroepen,
– gezien het beginsel van non-interventie, dat in het VN-Handvest vastgelegd is,
– gezien de Universele Verklaring van de Rechten van de Mens van 1948,
– gezien het Verdrag van Wenen inzake diplomatiek verkeer van 1961,
– gezien de eerdere verklaringen van Mercosur, Unasur en Celac over de situatie in Venezuela, met name die waarin de eenzijdige dwangmaatregelen van de VS ten aanzien van de Bolivariaanse Republiek Venezuela worden verworpen,
– gezien de eerdere verklaringen over Venezuela van de vicevoorzitter van de Commissie/hoge vertegenwoordiger van de Unie voor buitenlandse zaken en veiligheidsbeleid,
– gezien zijn 11 eerdere resoluties over Venezuela,
– gezien de verklaring van 6 april 2017 van admiraal Kurt Tidd, hoofd van het Zuidelijke Commando van de Verenigde Staten,
– gezien artikel 123, lid 2, van zijn Reglement,
A. overwegende dat de regering van de Bolivariaanse Republiek Venezuela herhaaldelijk geklaagd heeft over externe inmengingen, destabilisatie- en desinformatiecampagnes in het land, de manipulatie van de publieke opinie en het geweld dat door sommige oppositiegroeperingen wordt aangemoedigd tegen de soevereiniteit en de onafhankelijkheid van en de vrede en de democratische stabiliteit in het land en tegen het Venezolaanse volk;
B. overwegende dat de Bolivariaanse Republiek Venezuela geconfronteerd wordt met externe en interne bedreigingen van haar soevereiniteit en vrede, op een moment waarop het land ook kampt met een buitengewone economische oorlog die de afgelopen maanden geëscaleerd is als gevolg van prijsstijgingen, smokkel van goederen en hamsterpraktijken; overwegende dat deze buitengewone situatie tot sociale, economische, politieke, natuur- en milieuproblemen heeft geleid;
C. overwegende dat de voormalige president van de Verenigde Staten, Barack Obama, in december 2014 een wet bekend maakte, die door de Senaat van de VS was goedgekeurd, waarbij tot 2019 unilaterale extraterritoriale sancties werden opgelegd aan het volk en de regering van Venezuela; overwegende dat alle 33 Latijns-Amerikaanse en Caribische landen deze unilaterale sancties van de VS tegen Venezuela veroordeeld en verworpen hebben en dat de staatshoofden en regeringsleiders van de EU in de Verklaring van Brussel van de tweede topbijeenkomst EU-Celac nota hebben genomen van de verwerping door Celac van de VS-sancties tegen de Bolivariaanse Republiek Venezuela; overwegende dat de regering van Venezuela als reactie op die sancties een aantal maatregelen heeft aangekondigd op grond van artikelen van het Verdrag van Wenen inzake diplomatiek verkeer;
D. overwegende dat de voormalige president van de VS, Barack Obama, op 9 maart 2015 een decreet heeft ondertekend waarin de Bolivariaanse Republiek Venezuela "een ongemene en buitengewone bedreiging van de nationale veiligheid en het buitenlands beleid van de Verenigde Staten" wordt genoemd; overwegende dat de VS op grond van dat decreet nationale noodmiddelen mogen aanwenden om het hoofd te bieden aan die bedreiging, zoals het opleggen van sancties aan dat land;
E. overwegende dat de verklaring van 6 april 2017 van admiraal Kurt Tidd, hoofd van het Zuidelijk Commando van de VS, geïnterpreteerd werd als een daad van agressie tegen Venezuela die in strijd is met de doctrine van regionale collectieve veiligheid; overwegende dat die verklaring bedoeld was om onzekerheid en instabiliteit in het land te veroorzaken en deel uitmaakt van de interventionistische strategie in de regio tegen progressieve regeringen;
F. overwegende dat een van de elementen van het permanente proces van destabilisering in Venezuela de financiële steun ten belope van vele miljoenen dollars voor regeringsvijandige organisaties en politieke partijen gedurende de afgelopen twaalf jaar door Amerikaanse organisaties zoals USAid en de National Endowment for Democracy was en ook nu nog is; overwegende dat president Obama het licht op groen heeft gezet voor een speciaal fonds met 5,5 miljoen dollar voor het financieren van antiregeringsgroepen in Venezuela via het Amerikaanse Ministerie van Buitenlandse Zaken;
G. overwegende dat de Organisatie van Amerikaanse Staten (OAS), en in het bijzonder de secretaris-generaal daarvan, herhaaldelijk geprobeerd heeft te interveniëren in de binnenlandse situatie in Venezuela en op alle mogelijke wijze de inwerkingstelling van het Inter-Amerikaanse Democratisch Handvest te legitimeren, dat de mogelijkheid opent voor buitenlands ingrijpen in het land;
H. overwegende dat deze daad van de OAS in strijd is met het recht van alle volkeren op zelfbestemming en op het in vrijheid bepalen van hun politieke status en het vrijelijk nastreven van hun economische, sociale en culturele ontwikkeling; overwegende dat de OAS heel recentelijk onrechtmatige besluiten heeft genomen tegen Venezuela tijdens een illegale zitting die gehouden werd tegen de wil van Bolivia en Haïti, waarvan de vertegenwoordigers momenteel respectievelijk voorzitter en ondervoorzitter van de OAS zijn;
I. overwegende dat Venezuela belet werd pro tempore het voorzitterschap van Mercosur te bekleden met als doel het land te isoleren en uit de organisatie te stoten; overwegende dat er momenteel tussen de EU en Mercosur onderhandeld wordt over de sluiting van een vrijhandelsovereenkomst;
J. overwegende dat de EU diverse verklaringen heeft afgelegd die tot doel hebben zich te mengen in de binnenlandse situatie in Venezuela en die te beïnvloeden;
K. overwegende dat grote internationale mediabedrijven eenzijdig berichten over de situatie in Venezuela; overwegende dat de berichtgeving gemanipuleerd wordt en dat nepnieuws en geruchten over Venezuela verspreid worden met als enige doel om ingrijpen in het land te rechtvaardigen;
L. overwegende dat het Comité de Víctimas de la Guarimba y el Golpe Continuado (Comité van slachtoffers van geweld van de Guarimba (wegblokkades) en de permanente staatsgreep), dat is opgericht door slachtoffers van het geweld en hun familieleden, de internationale gemeenschap heeft opgeroepen mensenrechten niet voor politieke doeleinden te misbruiken en niet samen te werken met Venezolaanse politieke actoren die proberen het geweld en de haat waar Venezuela sinds mei 2014 onder lijdt te verhullen of te manipuleren; overwegende dat de familieleden van de slachtoffers erop hebben aangedrongen dat de verantwoordelijken worden vervolgd en dat een eind wordt gemaakt aan de straffeloosheid voor de mensenrechtenschendingen in het land;
M. overwegende dat de afgelopen 15 jaar in Venezuela 20 verkiezingen plaatsgevonden hebben; overwegende dat de oppositie de meest recente parlementsverkiezingen heeft gewonnen, waarmee het argument dat er geen democratie zou zijn in Venezuela volledig onderuitgehaald is; overwegende dat een deel van de oppositie ondanks de democratische verkiezingen nog altijd weigert de legitimiteit van de regering te erkennen; overwegende dat de oppositie er bij de laatste verkiezingen op opportunistische wijze voor koos de uitslag te erkennen en opriep tot eerbiediging van de grondwet van Venezuela, hoewel ze zich er altijd tegen had verzet;
N. overwegende dat sommige oppositiegroeperingen sinds de laatste parlementsverkiezingen een rol hebben gespeeld in de destabilisering van het land, waarbij zij de wetgevende macht waarover zij beschikten voor eigen doeleinden aanwendden; overwegende dat de meerderheid van het parlement in februari 2016 vóór de amnestiewet stemde, een ongrondwettelijke wet die tot doel heeft personen vrij te laten die verantwoordelijk zijn voor misdaden tegen het Venezolaanse volk en de legitieme regering van het land, zoals bijvoorbeeld degenen die verantwoordelijk waren voor de moord op 43 gewone mensen tijdens de Guarimbas;
O. overwegende dat het parlement op 9 januari 2017 een ongrondwettelijk besluit heeft genomen dat was ingediend door de parlementaire oppositie met als doel de legitimiteit van president Nicolás Maduro en diens regering te ondergraven;
P. overwegende dat in mei 2016 op verzoek en initiatief van president Nicolás Maduro een Unasur-commissie in het leven is geroepen ter bevordering van dialoog tussen de regering van Venezuela en de oppositie, teneinde fundamentele kwesties voor het land dichter bij een oplossing te brengen; overwegende dat de voormalige premier van Spanje, José Luis Rodríguez Zapatero, de voormalige premier van Panama, Martín Torrijos, de voormalige president van de Dominicaanse Republiek, Leonel Fernández en een speciaal gezant van Zijne Heiligheid Paus Franciscus deel uitmaken van het team dat aan de agenda van de dialoog werkt; overwegende dat de VN de lopende initiatieven van de voormalige staatshoofden en regeringsleiders om de dialoog tussen de regering van Venezuela en de oppositie te bevorderen, onder auspiciën van Unasur, heeft aangemoedigd;
Q. overwegende dat de Bolivariaanse Republiek Venezuela met brede steun gekozen is als lid van de VN-Mensenrechtenraad; overwegende dat Venezuela ingestemd heeft met 97 % van de aanbevelingen van de laatste universele periodieke doorlichting van de Mensenrechtenraad van 2011; overwegende dat 80 % van de aanbevelingen rechtstreeks toepasbaar was en dat de Venezolaanse staat beloofd heeft ook de andere aanvaarde aanbevelingen ten uitvoer te leggen; overwegende dat Venezuela in oktober 2014 ook met 181 stemmen van de in totaal 193 leden van de VN verkozen is tot een van de vijf roulerende leden van de VN-Veiligheidsraad voor de periode 2015-2016; overwegende dat Venezuela op 6 en 7 november 2014 voor het VN-Comité tegen foltering is verschenen, dat een onderzoek hield naar de inachtneming door Venezuela van het Verdrag tegen foltering en andere wrede, onmenselijke of onterende behandeling of bestraffing;
R. overwegende dat Venezuela in september 2016 de 17e top van de Beweging van niet-gebonden landen heeft georganiseerd en het roulerend voorzitterschap van die beweging bekleedt;
S. overwegende dat Venezuela het op vier na grootste olie-exporterende land ter wereld is en over de grootste aangetoonde olievoorraden in de wereld beschikt; overwegende dat in de ontwerpbegroting voor 2015 38 % van de overheidsuitgaven (8,2 % van het bbp van het land) gereserveerd is voor sociale investeringen, waaronder onderwijs, huisvesting en stadsontwikkeling, gezondheidszorg, sociale zekerheid, cultuur, communicatie, en wetenschap en technologie;
T. overwegende dat Venezuela tussen 2006 en 2013 dertien plaatsen op de menselijke ontwikkelingsindex van de VN gestegen is, naar plaats 71 van in totaal 187 landen; overwegende dat de regering van Venezuela de afgelopen tien jaar de sociale uitgaven met meer dan 60,6 % heeft verhoogd; overwegende dat Venezuela nu het land in de regio is dat de minste ongelijkheid kent;
U. overwegende dat Venezuela volgens de Economische Commissie voor Latijns-Amerika en het Caribisch gebied (Eclac) de armoede in het land aanzienlijk heeft weten te reduceren en de levensverwachting van zijn bevolking heeft vergroot; overwegende dat het percentage mensen dat in extreme armoede leeft nog nooit zo klein was als in 2015, namelijk 5,4 % (in vergelijking met 21 % in 1998); overwegende dat de Wereldvoedselorganisatie van de VN (FAO) de regering van Venezuela ermee heeft gefeliciteerd dat zij het aantal mensen dat aan ondervoeding lijdt aanzienlijk heeft gereduceerd, waarmee het land voldoet aan een van de millenniumdoelstellingen voor ontwikkeling van de VN;
1. veroordeelt met kracht de voortdurende buitenlandse inmenging en de politieke, economische en sociale destabileringsmaatregelen die tegen de Bolivariaanse Republiek Venezuela zijn getroffen;
2. benadrukt dat het blijven vasthouden aan een interventionistische strategie tegen de soevereiniteit van de Bolivariaanse Republiek Venezuela er geenszins toe bijdraagt dat er ruimte wordt geschapen voor dialoog en vrede;
3. bekrachtigt het recht van het Venezolaanse volk om soeverein en vreedzaam te beschikken over zijn ontwikkelingskeuzen, vrij van elke bemoeienis of druk van buitenaf;
4. herhaalt dat het het beginsel van non-interventie in de binnenlandse aangelegenheden van staten volledig eerbiedigt, overeenkomstig het internationaal recht;
5. laakt de beschuldigingen dat er sprake zou zijn van een humanitaire crisis in Venezuela, die tot doel hebben de externe inmenging te versterken en een campagne vóór interventie in het land te rechtvaardigen;
6. betreurt ten zeerste elke externe inmenging van de VS, de OAS, de EU of welk ander land dan ook in de binnenlandse aangelegenheden van derde landen; roept op tot eerbiediging van het recht van alle volkeren op zelfbestemming en op het in vrijheid bepalen van hun politieke status en het vrijelijk nastreven van hun economische, sociale en culturele ontwikkeling;
7. laakt de ondemocratische en op omverwerping gerichte doelstellingen van de destabilisatiecampagne; onderstreept het imperialistische belang van de VS bij het waarborgen van de toegang tot de Venezolaanse olievoorraden en het politieke doel van de VS van ondermijning van de landen van de Bolivariaanse Alliantie voor de volkeren van ons Amerika (ALBA);
8. veroordeelt het besluit van de VS om sancties te blijven opleggen aan Venezuela; verwerpt het decreet waarin de Bolivariaanse Republiek Venezuela "een ongemene en buitengewone bedreiging van de nationale veiligheid en het buitenlands beleid van de Verenigde Staten" wordt genoemd; verzoekt om de onmiddellijke intrekking daarvan;
9. veroordeelt de uitspraken van 6 april 2017 van admiraal Kurt Tidd, hoofd van het Zuidelijk Commando van de VS, die neerkomen op een poging tot agressie tegen een soeverein land;
10. bekritiseert de jongste ontwikkelingen binnen de OAS, waaruit blijkt dat die organisatie niet democratisch is voortdurend een interveniërende rol speelt tegen de soevereine wil van de volkeren van Latijns Amerika;
11. bekritiseert de jongste ontwikkelingen binnen de Mercosur, die Venezuela probeert te beletten het voorzitterschap van de organisatie op zich te nemen;
12. laakt de valse "instrumentalisering" van mensenrechten door de EU voor politieke doeleinden, in het bijzonder in het geval van Venezuela;
13. verwerpt met kracht elke poging van de EU om sancties of andere maatregelen te treffen tegen Venezuela en het Venezolaanse volk;
14. benadrukt dat de dialoog met derde landen er onder geen beding toe mag leiden dat er beperkingen worden gesteld aan het zelfbeschikkingsrecht van volkeren;
15. betreurt de rol die de meeste internationale media spelen bij het verspreiden van geruchten en het gebruiken van nepnieuws met als doel de legitimiteit van de Venezolaanse regering te ondergraven en een sfeer van geweld te scheppen; herinnert eraan dat de vrijheid van informatie een fundamenteel mensenrecht is, en roept de internationale media op verantwoord te handelen en op een eerlijke, nauwkeurige en evenwichtige wijze over de gebeurtenissen te berichten, wat thans niet het geval is;
16. beseft dat Venezuela momenteel een ernstige economische crisis doormaakt; erkent echter ook dat die economische crisis vooral veroorzaakt wordt door externe inmenging, zowel door de sancties die tegen het land worden getroffen en de sterk gedaalde olieprijzen, als door een georganiseerde interne economische-destabiliseringsstrategie die geleid wordt door bepaalde oppositiegroeperingen en grote bedrijven in het land, die de productie en distributie van goederen controleren, met name op het gebied van levensmiddelen en geneesmiddelen; herinnert eraan dat deze binnenlandse strategie geleid heeft tot tekorten aan goederen die nog verergerd zijn door het gecoördineerde optreden van groepen die met de zgn. "bachaqueros" werken met als doel de voorraden van winkels uit te putten op het moment dat zij aangevuld worden, zodat de prijzen stijgen en de goederen op de zwarte markt kunnen worden verkocht of met het oog op namaak worden verspreid, een situatie die heeft bijgedragen tot de hoge inflatie in het land; brengt in herinnering dat deze strategieën ondersteund werden door het systematisch van de markt halen van biljetten van 100 bolivares, de meest gebruikte bankbiljetten in de economie, hetgeen bevestigd werd door de ontdekking van letterlijk tonnen van dergelijke biljetten in landen als Colombia en Paraguay; herinnert eraan dat Venezuela, ondanks deze harde aanslag op zijn economie, niet alleen zijn internationale verplichtingen met betrekking tot zijn buitenlandse schuld is nagekomen, maar ook een aanzienlijk deel van zijn begroting (meer dan 70 % van de jaarlijkse begroting) is blijven besteden aan sociale ontwikkeling;
17. wijst op het respect dat de Venezolaanse instellingen getoond hebben voor de grondwet, in tegenstelling tot de meerderheid van het parlement, die dat voortdurend niet doet en steeds weer de confrontatie zoekt;
18. onderschrijft de beginselen van de verklaring waarin Latijns-Amerika en het Caribisch gebied tot een zone van vrede worden uitgeroepen, en spoort de internationale gemeenschap aan deze verklaring in haar betrekkingen met de Celac-landen volledig te eerbiedigen, hetgeen onder andere betekent dat beloofd wordt niet direct of indirect in de interne aangelegenheden van andere staten te interveniëren en de beginselen van nationale soevereiniteit, gelijke rechten en het zelfbeschikkingsrecht van volkeren te respecteren;
19. is verheugd over tenuitvoerlegging van inclusiebeleid in Venezuela dat stoelt op sociale verantwoordelijkheid en rechtvaardigheid, gelijkheid, solidariteit en mensenrechten, hetgeen ertoe heeft bijgedragen dat de armoede in het land is teruggedrongen, waarbij met name de sociale-ontwikkelingsmaatregelen belangrijk zijn geweest, en over de significante vooruitgang die geboekt is bij de bestrijding van de armoede en op onderwijsgebied, zoals de uitroeiing van het analfabetisme in 2005 en de sterke stijging van het aantal hogeronderwijsstudenten;
20. herinnert aan het belang van de rol van Venezuela bij de totstandkoming en consolidering van een proces van samenwerking en integratie ten behoeve van de volkeren van Latijns-Amerika; benadrukt de aanzienlijke vorderingen die in dat verband geboekt zijn op het gebied van regionale integratie en samenwerking; is ingenomen met de belangrijke resultaten die ALBA geboekt heeft op de terreinen volksgezondheid, onderwijs, cultuur en tot wederzijds voordeel strekkende samenwerking;
21. constateert dat de lidstaten van ALBA-TCP zich bewust zijn van het vele werk dat de regering van Venezuela heeft verricht op het gebied van de bevordering en bescherming van mensenrechten, rechtvaardigheid en vrede om het plan voor internationaal ingrijpen in Venezuela tegen te houden, dat niet alleen de stabiliteit van hun buurland in gevaar brengt, maar ook die van de hele regio;
22. steunt het initiatief dat president Nicolás Maduro, met hulp van Unasur, genomen heeft om een dialoog tot stand te brengen tussen vertegenwoordigers van de Bolivariaanse Republiek Venezuela en de oppositie, met deelname van de voormalige premier van Spanje, José Luis Rodríguez Zapatero, de voormalige president van de Dominicaanse Republiek, Leonel Fernández, de voormalige premier van Panama, Martín Torrijos, en een speciaal gezant van Zijne Heiligheid Paus Franciscus; steunt de rol van Unasur en andere organisaties, zoals Celac en ALBA, die ervoor pleiten om bij die dialoog prioriteit te geven aan het welzijn van alle burgers, vrede, rechtvaardigheid, waarheid, institutionele betrekkingen, maatregelen om de economie te stimuleren en steun voor de rechtsstaat, de democratie en de eerbiediging van nationale soevereiniteit;
23. bekrachtigt zijn solidariteit met het Venezolaanse volk en zijn strijd voor de bescherming van het Bolivariaanse proces en de sociale verworvenheden van de afgelopen jaren;
24. verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de Raad, de Commissie, de regering van de Bolivariaanse Republiek Venezuela, het Mercosur-parlement, de Euro-Latijns-Amerikaanse parlementaire vergadering, en de Latijns-Amerikaanse regionale organisaties Unasur, Alba-TCP en Celac.