Dokument z posiedzenia

B8‑0292/2017

9.5.2017

PROJEKT REZOLUCJI

złożony zgodnie z art. 106 ust. 2 i 3 Regulaminu

w sprawie projektu decyzji wykonawczej Komisji zezwalającej na wprowadzenie do obrotu produktów zawierających genetycznie zmodyfikowaną kukurydzę DAS-40278-9, składających się z niej lub z niej wyprodukowanych, na mocy rozporządzenia (WE) nr 1829/2003 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie genetycznie zmodyfikowanej żywności i paszy

( 2017/2674(RSP) )

Komisja Ochrony Środowiska Naturalnego, Zdrowia Publicznego i Bezpieczeństwa Żywności

Sprawozdawca: Bart Staes

Guillaume Balas, Lynn Boylan, Eleonora Evi, Valentinas Mazuronis, Sirpa Pietikäinen

B8‑0292/2017

Rezolucja Parlamentu Europejskiego w sprawie projektu decyzji wykonawczej Komisji zezwalającej na wprowadzenie do obrotu produktów zawierających genetycznie zmodyfikowaną kukurydzę DAS-40278-9, składających się z niej lub z niej wyprodukowanych, na mocy rozporządzenia (WE) nr 1829/2003 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie genetycznie zmodyfikowanej żywności i paszy

( 2017/2674(RSP) )

Parlament Europejski,

–  uwzględniając projekt decyzji wykonawczej Komisji zezwalającej na wprowadzenie do obrotu produktów zawierających genetycznie zmodyfikowaną kukurydzę DAS-40278-9, składających się z niej lub z niej wyprodukowanych, na mocy rozporządzenia (WE) nr 1829/2003 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie genetycznie zmodyfikowanej żywności i paszy (D050183),

–  uwzględniając rozporządzenie (WE) nr 1829/2003 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 22 września 2003 r. w sprawie genetycznie zmodyfikowanej żywności i paszy[1], w szczególności jego art. 7 ust. 3, art. 9 ust. 2, 19 ust. 3 i art. 21 ust. 2,

–  mając na uwadze, że Stały Komitet ds. Łańcucha Żywnościowego i Zdrowia Zwierząt, o którym mowa w art. 35 rozporządzenia (WE) nr 1829/2003, nie wydał opinii w wyniku głosowania w dniu 27 marca 2017 r.;

–  uwzględniając art. 11 i 13 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 182/2011 z dnia 16 lutego 2011 r. ustanawiającego przepisy i zasady ogólne dotyczące trybu kontroli przez państwa członkowskie wykonywania uprawnień wykonawczych przez Komisję[2],

–  uwzględniając opinię Europejskiego Urzędu ds. Bezpieczeństwa Żywności (EFSA) z dnia 26 października 2016 r. opublikowaną w dniu 5 grudnia 2016 r.[3],

–  uwzględniając wniosek dotyczący rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie zmiany rozporządzenia (UE) nr 182/2011 ustanawiającego przepisy i zasady ogólne dotyczące trybu kontroli przez państwa członkowskie wykonywania uprawnień wykonawczych przez Komisję ( COM(2017)0085 , COD(2017)0035),

–  uwzględniając swoje wcześniejsze rezolucje przeciwko zatwierdzaniu organizmów zmodyfikowanych genetycznie[4],

–  uwzględniając projekt rezolucji Komisji Ochrony Środowiska Naturalnego, Zdrowia Publicznego i Bezpieczeństwa Żywności,

–  uwzględniając art. 106 ust. 2 i 3 Regulaminu,

A.  mając na uwadze, że w dniu 11 listopada 2010 r. zgodnie z art. 5 i 17 rozporządzenia (WE) nr 1829/2003 przedsiębiorstwo Dow AgroSciences Europe zwróciło się do właściwego organu krajowego Holandii z wnioskiem o wprowadzenie do obrotu żywności, składników żywności i paszy zawierających kukurydzę DAS-40278-9, składających się z niej lub z niej wyprodukowanych; mając na uwadze, że wniosek odnosił się również do wprowadzenia do obrotu zmodyfikowanej genetycznie kukurydzy DAS-40278-9 w produktach składających się z niej lub ją zawierających, do zastosowań innych niż w żywności i paszy na równi z innymi rodzajami kukurydzy, z wyjątkiem uprawy;

B.  mając na uwadze, że w dniu 26 października 2016 r. EFSA wydała pozytywną opinię zgodnie z art. 6 i 18 rozporządzenia (WE) nr 1829/2003, którą opublikowano w dniu 5 grudnia 2016 r.[5];

C.  mając na uwadze, że kukurydza DAS-40278-9 wykazuje ekspresję białka AAD-1 nadającego odporność na kwas 2,4-dichlorofenoksyoctowy (2,4-D) i herbicydy aryloksyfenoksypropionianowe (AOPP);

D.  mając na uwadze, że wyniki niezależnych badań budzą obawy, jeżeli chodzi o ryzyko związane z substancją czynną 2,4-D w odniesieniu do rozwoju płodu, wad wrodzonych u noworodków oraz zaburzeń hormonalnych; mając na uwadze, że nie jest jasne, czy i w jakim stopniu produkty 2,4-D zawierają zanieczyszczenia wysoko toksycznymi dioksynami i furanami, które są rakotwórcze dla ludzi oraz zaburzają funkcjonowanie układu hormonalnego i które pozostają w środowisku naturalnym i kumulują się w łańcuchu żywnościowym[6];

E.  mając na uwadze, że ważność zezwolenia na substancje czynną 2,4-D przedłużono w 2015 r.; mając na uwadze, że uznano obecność zanieczyszczeń, takich jak dioksyny i furany poniżej pewnego poziomu; mając na uwadze, że wnioskodawca jeszcze nie przekazał informacji dotyczących ewentualnych właściwości substancji pod kątem jej wpływu na gospodarkę hormonalną[7];

F.  mając na uwadze, że wydanie zezwolenia na przywóz kukurydzy DAS-40278-9 do Unii bez wątpienia doprowadzi do wzrostu jej upraw w innych częściach świata, np. w Stanach Zjednoczonych, Brazylii i Argentynie, a także do analogicznie większego wykorzystania herbicydów 2,4-D i AOPP; mając na uwadze, że wyniki niezależnych badań budzą również obawy co do poważnych braków w ocenie porównawczej, poważnych luk w ocenie toksyczności (np. fakt, że nie zlecono żadnego badania całych roślin w badaniu żywieniowym i nie zostały uwzględnione skutki skumulowane lub długoterminowe, nie omówiono wpływu na układ rozrodczy ani błędów metodycznych w badaniach na zwierzętach) oraz niejednoznacznej oceny ewentualnego wpływu na układ odpornościowy[8];

G.  mając na uwadze, że w trakcie trzymiesięcznego okresu konsultacji państwa członkowskie nadesłały wiele uwag krytycznych; mając na uwadze, że uwagi te dotyczą między innymi: braku lub niewystarczającej ilość danych, braku wyjaśnień, sprzecznych stwierdzeń we wniosku, złej konstrukcji badań, brakujących badań, np. badania działania uczulającego, budzących wątpliwości wyników oceny bezpieczeństwa, braku jakiegokolwiek 90-dniowego badania toksyczności podprzewlekłej na całych środkach żywnościowych, co uniemożliwia ocenę potencjalnego ryzyka związanego ze spożyciem produktów żywnościowych wytwarzanych z kukurydzy, a także wyboru i konstrukcji badań uwzględnionych w ocenie ryzyka[9];

H.  mając na uwadze, że mimo tych wszystkich problemów, EFSA nie uznała za konieczne monitorowania żywności/paszy uzyskanej z kukurydzy DAS-40278-9 po jej wprowadzeniu do obrotu;

I.  mając na uwadze, że Stały Komitet ds. Łańcucha Żywnościowego i Zdrowia Zwierząt, o którym mowa w art. 35 rozporządzenia (WE) nr 1829/2003, nie wydał opinii w wyniku głosowania w dniu 27 marca 2017 r.; mając na uwadze, że 16 państw członkowskich głosowało przeciw wnioskowi, a jedynie 9 państw członkowskich reprezentujących 36,22 % ludności UE głosowało za przyjęciem go, natomiast 3 państwa członkowskie wstrzymały się od głosu;

J.  mając na uwadze, że zarówno w uzasadnieniu wniosku ustawodawczego zmieniającego rozporządzenie (WE) nr 1829/2003 w odniesieniu do umożliwienia państwom członkowskim ograniczenia lub zakazu stosowania genetycznie zmodyfikowanej żywności i paszy na swoim terytorium przedstawionego w dniu 22 kwietnia 2015 r., jak i w uzasadnieniu wniosku ustawodawczego zmieniającego rozporządzenie (UE) nr 182/2011 przedstawionego w dniu 14 lutego 2017 r. Komisja wyraziła ubolewanie w związku z faktem, że od czasu wejścia w życie rozporządzenia (WE) nr 1829/2003 decyzje zatwierdzające są przyjmowane przez Komisję bez poparcia w formie opinii komitetów z państw członkowskich oraz że zwrot dokumentacji do Komisji w celu podjęcia ostatecznej decyzji, który zdecydowanie stanowi wyjątek w całej procedurze, stał się normą przy podejmowaniu decyzji w sprawie zatwierdzania genetycznie zmodyfikowanej żywności i paszy; mając na uwadze, że przewodniczący Komisji J.-C. Juncker kilkakrotnie uznał tę praktykę za niedemokratyczną[10],

K.  mając na uwadze, że w dniu 28 października 2015 r. Parlament odrzucił w pierwszym czytaniu wniosek ustawodawczy zmieniający rozporządzenie (WE) nr 1829/2003 z 22 kwietnia 2015 r. oraz zwrócił się do Komisji o wycofanie tego wniosku i o przedstawienie nowego;

L.  mając na uwadze, że motyw 14 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 182/2011 z dnia 16 lutego 2011 r. ustanawiającego przepisy i zasady ogólne dotyczące trybu kontroli przez państwa członkowskie wykonywania uprawnień wykonawczych przez Komisję wyraźnie stanowi, że: „Rozważając przyjęcie innych projektów aktów wykonawczych dotyczących szczególnie wrażliwych sektorów, zwłaszcza opodatkowania, zdrowia konsumentów, bezpieczeństwa żywności i ochrony środowiska, Komisja, w celu znalezienia zrównoważonego rozwiązania, będzie, tak dalece jak to możliwe, działać w taki sposób, aby unikać sprzeciwiania się jakiemukolwiek dominującemu stanowisku, jakie może wyłonić się w komitecie odwoławczym przeciwko stosowności aktu wykonawczego.”[11];

1.  uważa, że projekt decyzji wykonawczej Komisji wykracza poza uprawnienia wykonawcze przewidziane w rozporządzeniu (WE) nr 1829/2003;

2.  uważa, że decyzja wykonawcza Komisji jest niespójna z prawem Unii, gdyż nie odpowiada celowi rozporządzenia (WE) nr 1829/2003 zakładającemu – zgodnie z zasadami ogólnymi określonymi w rozporządzeniu (WE) nr 178/2002[12] – stworzenie podstawy do zapewnienia wysokiego poziomu ochrony życia i zdrowia ludzkiego, zdrowia i dobrostanu zwierząt, środowiska naturalnego oraz interesów konsumenta w związku z genetycznie zmodyfikowaną żywnością i paszą, przy jednoczesnym zapewnieniu skutecznego funkcjonowania rynku wewnętrznego;

3.  wzywa Komisję do wycofania projektu decyzji wykonawczej;

4.  wzywa Komisję do zawieszenia wszelkich decyzji wykonawczych dotyczących wniosków o zezwolenie na stosowanie organizmów zmodyfikowanych genetycznie do chwili zmiany procedury zatwierdzania w taki sposób, aby rozwiązać problem jej niedociągnięć, gdyż procedura ta okazała się być niewystarczająca;

5.  zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Radzie i Komisji oraz rządom i parlamentom państw członkowskich.