Zittingsdocument
24.10.2017
ONTWERPRESOLUTIE
naar aanleiding van een verklaring van de Commissie
ingediend overeenkomstig artikel 123, lid 2, van het Reglement
over de bestrijding van seksuele intimidatie en seksueel misbruik in de EU
( 2017/2897(RSP) )
Ska Keller, Ulrike Lunacek, Florent Marcellesi, Terry Reintke, Judith Sargentini, Ernest Urtasun, Monika Vana, Molly Scott Cato
namens de Verts/ALE-Fractie
Resolutie van het Europees Parlement over de bestrijding van seksuele intimidatie en seksueel misbruik in de EU
( 2017/2897(RSP) )
Het Europees Parlement,
– gezien de artikelen 2 en 3 van het Verdrag van de Europese Unie,
– gezien het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, en met name artikelen 8, 19, 157, 216 en 218,
– gezien de artikelen 21, 23, 24, 25, 26, en artikel 31, lid 1, van het Handvest van de grondrechten van de Europese Unie,
– gezien de Verklaring en het Actieprogramma van Peking die op 15 september 1995 werden goedgekeurd tijdens de vierde Wereldvrouwenconferentie, en de latere slotdocumenten die werden aangenomen tijdens de speciale bijeenkomsten van de Verenigde Naties Peking +5 (2000), Peking +10 (2005), Peking +15 (2010) en Peking +20 (2015),
– gezien de VN-instrumenten inzake mensenrechten, met name die met betrekking tot vrouwenrechten, zoals het Handvest van de Verenigde Naties, de Universele Verklaring van de Rechten van de Mens en het Verdrag inzake de uitbanning van alle vormen van discriminatie van vrouwen (CEDAW), en de daarbij behorende protocollen,
– gezien het Verdrag van de Raad van Europa inzake het voorkomen en bestrijden van geweld tegen vrouwen en huiselijk geweld (hierna "Verdrag van Istanbul" genoemd),
– gezien het Europees pact voor gendergelijkheid (2011-2020) dat op 7 maart 2011 door de Raad van de Europese Unie is aangenomen[1],
– gezien Richtlijn 2006/54/EG van het Europees Parlement en de Raad van 5 juli 2006 betreffende de toepassing van het beginsel van gelijke kansen en gelijke behandeling van mannen en vrouwen in arbeid en beroep[2],
– gezien Richtlijn 2004/113/EG van de Raad van 13 december 2004 houdende toepassing van het beginsel van gelijke behandeling van mannen en vrouwen bij de toegang tot en het aanbod van goederen en diensten[3], waarin intimidatie en seksuele intimidatie omschreven en veroordeeld worden,
– gezien Richtlijn 2012/29/EU van het Europees Parlement en de Raad van 25 oktober 2012 tot vaststelling van minimumnormen voor de rechten, de ondersteuning en de bescherming van slachtoffers van strafbare feiten, en ter vervanging van Kaderbesluit 2001/220/JBZ van de Raad[4],
– gezien zijn resolutie van 9 juni 2015 over de strategie voor de gelijkheid van vrouwen en mannen na 2015[5],
– gezien zijn resolutie van 14 maart 2017 over gelijkheid tussen mannen en vrouwen in de Europese Unie 2014‑2015[6],
– gezien de EU-richtsnoeren inzake geweld tegen vrouwen en meisjes en de bestrijding van alle vormen van discriminatie van vrouwen en meisjes,
– gezien zijn resolutie van 12 september 2017 over het voorstel voor een besluit van de Raad over de sluiting, door de Europese Unie, van het Verdrag van de Raad van Europa inzake het voorkomen en bestrijden van geweld tegen vrouwen en huiselijk geweld[7],
– gezien artikel 123, lid 2, van zijn Reglement,
A. overwegende dat seksueel misbruik, seksuele intimidatie en intimidatie in verschillende contexten, waaronder op het werk, daden van geweld zijn tegen vrouwen; overwegende dat geweld tegen vrouwen een brute vorm van discriminatie is en een schending van de grondrechten;
B. overwegende dat één op de drie vrouwen in Europa als volwassene met fysiek of seksueel geweld geconfronteerd werd; overwegende dat 55 % van de vrouwen in de EU seksueel geïntimideerd is; overwegende dat 32 % van alle slachtoffers in de EU heeft verklaard dat de dader een leidinggevende, collega of cliënt was; overwegende dat 75 % van de vrouwen met een gekwalificeerd beroep of in het hogere management slachtoffer geweest is van seksuele intimidatie; overwegende dat 61 % van de vrouwen in de dienstensector te maken heeft gehad met seksuele intimidatie; overwegende dat 20 % van de jonge vrouwen (in de leeftijdsgroep 18-29 jaar) in de EU-28 geconfronteerd werd met cyberpesten; overwegende dat één op de tien vrouwen wordt blootgesteld aan seksuele intimidatie of stalking via nieuwe technologieën;
C. overwegende dat een aanzienlijk aantal gevallen van seksuele intimidatie en pesten niet wordt gemeld; overwegende dat vrouwen in veel gevallen geen aangifte doen van gendergerelateerd geweld en seksuele intimidatie; overwegende dat 25 % van de vrouwen vanwege schaamtegevoelens ervoor kiest van seksueel geweld geen aangifte te doen bij de politie; overwegende dat 20 % het voor zichzelf houdt en 10 % van mening is dat de politie niets kan of zal ondernemen;
D. overwegende dat seksuele intimidatie en seksueel misbruik op alle niveaus nog steeds worden getolereerd en geaccepteerd; overwegende dat er een zorgelijke tendens is om het slachtoffer de schuld te geven;
E. overwegende dat in het Verdrag van Istanbul gendergerelateerd geweld wordt gedefinieerd als geweld dat tegen een vrouw is gericht omdat zij een vrouw is of dat vrouwen buitenproportioneel treft;
F. overwegende dat seksuele intimidatie in het Richtlijn 2004/113/EG gedefinieerd wordt als elke vorm van "ongewenst verbaal, non-verbaal of fysiek gedrag met een seksuele connotatie [...] met als doel of gevolg dat de waardigheid van een persoon wordt aangetast, in het bijzonder wanneer een bedreigende, vijandige, beledigende, vernederende of kwetsende situatie wordt gecreëerd";
G. overwegende dat intimidatie en seksuele intimidatie een schending inhoudt van het beginsel van gelijke behandeling van mannen en vrouwen en discriminatie op grond van geslacht betreft;
H. overwegende dat genderstereotypen, seksisme, seksuele intimidatie en seksueel misbruik lichamelijke, seksuele, emotionele en psychologische gevolgen hebben voor het slachtoffer;
I. overwegende dat de ongelijke machtsverhoudingen tussen mannen en vrouwen, genderstereotypen en seksisme, waaronder seksistische haatdragende taal, offline en online, onderliggende oorzaken zijn van alle vormen van geweld tegen vrouwen;
J. overwegende dat pesten en seksuele intimidatie op het werk, in besloten en openbare ruimten en in de politiek zowel de oorzaak als het gevolg zijn van gendergerelateerd geweld, ongelijkheid en genderstereotypen;
K. overwegende dat gendergelijkheid de verantwoordelijkheid is van alle individuen in de samenleving en dat zowel mannen als vrouwen hieraan een actieve bijdrage moeten leveren; overwegende dat de autoriteiten zich zouden moeten inzetten voor de ontwikkeling van voorlichtingscampagnes gericht op mannen en de jongere generaties, met het doel de betrokkenheid van mannen en jongens als partners te verbeteren, alle vormen van gendergerelateerd geweld geleidelijk te voorkomen en uit te bannen en vrouwen te ondersteunen en mondig te maken;
L. overwegende dat geweld en intimidatie in de politiek onevenredig vaak vrouwen treft; overwegende dat dergelijk geweld een schending van de mensenrechten en de fundamentele vrijheden vormt, die onder meer bestaan uit de verplichting ervoor te zorgen dat vrouwen vrijelijk kunnen deelnemen aan politieke vertegenwoordiging;
M. overwegende dat in het Verdrag van Istanbul wordt opgeroepen tot het strafbaar stellen en uitbannen van seksuele intimidatie en wordt voorgeschreven dat "de partijen de wetgevende of andere maatregelen [nemen] die nodig zijn om te waarborgen dat elke vorm van ongewenst verbaal, non-verbaal of fysiek seksueel getint gedrag met het doel of gevolg de waardigheid van een persoon te schenden, in het bijzonder door het creëren van een intimiderende, vijandige, onterende, vernederende of beledigende omgeving, onderworpen is aan strafrechtelijke of andere juridische sancties";
N. overwegende dat alle lidstaten het Verdrag van Istanbul hebben ondertekend, maar dat slechts vijftien het hebben geratificeerd;
O. overwegende dat verzameling van uitgesplitste gegevens essentieel is om passend beleid te ontwerpen voor de bestrijding van seksuele intimidatie en het toezicht op de efficiëntie daarvan;
Nultolerantie voor en bestrijding van seksuele intimidatie en seksueel misbruik in de EU
1. veroordeelt krachtig elke vorm van seksueel geweld, fysieke of psychologische intimidatie, en betreurt het dat hierover te gemakkelijk wordt gedaan, terwijl in feite sprake is van een systemische schending van grondrechten en een ernstig strafbaar feit betreft dat als zodanig moet worden bestraft; benadrukt dat straffeloosheid een halt moet worden toegeroepen door ervoor te zorgen dat daders worden vervolgd;
2. verzoekt de lidstaten het Verdrag van Istanbul volledig uit te voeren, en ook een systeem van verzameling van uitgesplitste gegevens op te zetten met gegevens over leeftijd en gender van de daders en de relatie tussen de dader en het slachtoffer, en met inbegrip van seksuele intimidatie;
3. verzoekt de lidstaten alle vormen van seksuele intimidatie strafbaar te stellen en beleid uit te voeren met betrekking tot preventie, onderwijs en bewustmakingcampagnes om ervoor te zorgen dat de nultolerantieaanpak de norm wordt;
4. verzoekt de lidstaten de richtlijn vrouwelijke bestuurders te deblokkeren; benadrukt de verantwoordelijkheid van de Commissie om alles in het werk te stellen om vooruitgang op dit gebied te boeken; wijst erop dat een gebrek aan diversiteit en een discriminerende arbeidscultuur de waarschijnlijkheid verhoogt dat gevallen van seksuele intimidatie plaatsvinden; benadrukt daarom het belang van een verhoging van het aandeel van vrouwen op alle besluitvormingsniveaus;
5. verzoekt de Commissie om met grote spoed een voorstel in te dienen voor een richtlijn inzake geweld tegen vrouwen, waarbij de mensenrechten en de bescherming van alle slachtoffers centraal staan;
6. verzoekt de Commissie en de lidstaten bij de politiële en justitiële autoriteiten trainingen en capaciteitsopbouw voor slachtofferhulp te bevorderen, in alle zaken betreffende intimidatie – zowel online als offline –, alsook te voorzien in psychologische ondersteuning in rechtszaken die met intimidatie verband houden;
7. wijst op de centrale rol die alle mannen moeten spelen door zich in te zetten voor veranderingen en door een einde te maken aan alle vormen van intimidatie en seksueel geweld, door tegen de omstandigheden en structuren te strijden die, al is het maar passief, het gedrag mogelijk maken dat leidt tot dergelijke handelingen en door elk foutief of ongepast gedrag te melden;
8. wijst erop dat onderwijs en de media een grote invloed hebben op genderverschillen en dientengevolge op keuzes en toegang tot rechten; verzoekt de Commissie en de lidstaten derhalve om zich meer in te spannen om stereotypen uit te bannen en vrije toegang tot onderwijs en werkgelegenheid als stereotype te bevorderen; wijst er op dat reclame een doeltreffend hulpmiddel kan zijn om stereotypen aan te vechten en er het hoofd aan te bieden, en eveneens een hefboom kan vormen tegen racisme, seksisme en discriminatie, wat onontbeerlijk is in de multiculturele samenlevingen van vandaag;
9. verzoekt de lidstaten bewustmaking over seksuele instemming en seksuele intimidatie als verplichte onderdelen op te nemen in hun onderwijscurricula;
Seksuele intimidatie in het Europees Parlement
10. veroordeelt krachtig elke vorm van seksueel geweld, fysieke of psychologische intimidatie: verzoekt de EU-instellingen het voortouw te nemen door een nultolerantie-actieplan te presenteren en een nultolerantiebeleid uit te voeren ten aanzien van alle vormen van intimidatie, met inbegrip van robuuste en duurzame ondersteunende structuren voor eenieder die met ongeacht welke vorm van intimidatie te maken heeft gehad;
11. veroordeelt de gevallen van seksuele intimidatie die in de media aan het licht zijn gebracht en spreekt zijn krachtige steun uit voor de slachtoffers van seksuele intimidatie en seksueel misbruik; benadrukt dat, om serieus te worden genomen, het van essentieel belang is dat de instellingen van de EU krachtig stelling nemen tegen elke vorm van discriminatie op grond van geslacht en elke actie die de gendergelijkheid in de weg staat;
12. verzoekt om een comité van onafhankelijke deskundigen dat bijeengeroepen wordt met een mandaat de situatie van seksuele intimidatie en seksueel misbruik in het Europees Parlement te onderzoeken, en besluit een onpartijdig onderzoek in te stellen naar de gemelde gevallen en waar nodig te besluiten tot de zwaarste sancties en tot verlening van ondersteuning en juridisch advies aan de slachtoffers, in de gevallen waarin mogelijk sprake is van te bestraffen gedrag;
13. verzoekt de betreffende organen van het Parlement de werking van het adviescomité voor de behandeling van klachten van geaccrediteerde parlementaire medewerkers wegens intimidatie door leden van het Europees Parlement, te beoordelen en zo nodig te herzien; verzoekt om versterking van het adviescomité voor de behandeling van klachten van geaccrediteerde parlementaire medewerkers wegens intimidatie door leden van het Europees Parlement en voor de voorkoming van intimidatie op het werk, en de oprichting van een speciale task force inzake seksuele intimidatie, waarin ook een juridisch adviseur en medisch personeel zitting hebben, om formeel aanhangig gemaakte zaken te onderzoeken, een vertrouwelijk register van zaken bij te houden, en de beste methoden te hanteren om nultolerantie te garanderen op alle niveaus van de instelling;
14. besluit slachtoffers volledig te ondersteunen bij procedures binnen de instelling en/of met de plaatselijke politie, indien nodig urgente bescherming of vrijwaringsmaatregelen te bieden en artikel 12 bis van het Statuut volledig ten uitvoer te leggen, waarbij erop wordt toegezien dat zaken grondig worden onderzocht en tuchtmaatregelen worden genomen;
15. besluit tot verplichte training van alle personeelsleden en leden over respect en waardigheid op het werk om ervoor te zorgen dat de nultolerantieaanpak de norm wordt; verzoekt de instelling zich hard te maken voor bewustmakingscampagnes waarbij alle leden en diensten van de administratie betrokken worden, met bijzondere aandacht voor groepen in de zwakste posities, zoals stagiairs, geaccrediteerde parlementaire medewerkers en arbeidscontractanten; vraagt om de oprichting van een institutioneel netwerk van vertrouwenspersonen om slachtoffers bij te staan en te adviseren, naar het voorbeeld van de Commissie;
°
° °
16. verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de nationale parlementen, de Raad, de Commissie, de regeringen van de lidstaten, alsmede aan de Parlementaire Vergadering van de Raad van Europa.