dwar il-proposta għal Regolament tal-Kunsill li jikkonċerna l-konklużjoni tal-Ftehima tas-Sħubija dwar is-Sajd bejn il-Komunità Ewropea u r-Repubblika tal-Ginea-Bissaw.

((COM(2007)0580 – C6-0391/2007 – 2007/0209 (CNS))

(Proċedura ta' konsultazzjoni)

Il-Parlament Ewropew,

–   wara li kkunsidra l-proposta għal regolament tal-Kunsill (COM(2007)0580),

–   wara li kkunsidra l-Artikoli 37 u 300(2), tat-Trattat KE,

–   wara li kkunsidra l-Artikolu 300(3), l-ewwel subinċiż, tat-Trattat KE, skond liema artikolu ġie kkonsultat mill-Kunsill (C6-0391/2007),

–   wara li kkunsidra l-Artikolu 51 u l-Artikolu 83(7), tar-Regoli ta’ Proċedura tiegħu,

–   wara li kkunsidra r-rapport tal-Kumitat għas-Sajd u l-opinjonijiet tal-Kumitat għall-Iżvilupp kif ukoll tal-Kumitat għall-Baġits (A6-0053/2008),

1.  Japprova l-proposta għal Regolament tal-Kunsill kif emendata u japprova l-konklużjoni tal-ftehima;

2.  Jagħti istruzzjonijiet lill-President tiegħu biex jgħaddi l-pożizzjoni tal-Parlament lill-Kunsill u lill-Kummissjoni, kif ukoll lill-gvernijiet u lill-parlamenti ta' l-Istati Membri u tar-Repubblika tal-Ginea-Bissaw.

DAĦLA

Fit-23 ta' Mejju 2007, il-Komunità u r-Repubblika tal-Ginea-Bissaw innegozjaw u inizjalaw ftehima ta' sħubija fis-settur tas-sajd li tagħti lis-sajjieda Komunitarji opportunitajiet ta' sajd fiż-żona tas-sajd tal-Ginea-Bissaw. Din il-ftehima ta' sħubija, flimkien ma' protokoll u l-annessi tiegħu, ġiet konkluża għal perjodu ta' erba' snin, li jista' jiġi mġedded.

Il-ftehima tabroga u tieħu post, mid-data tad-dħul tagħha fis-seħħ, il-ftehima ta’ sajd konkluża bejn il-Komunità Ekonomika Ewropea u l-Gvern tar-Repubblika tal-Ginea-Bissaw rigward is-sajd ’il barra mill-Ginea-Bissaw, li daħlet fis-seħħ fid-29 ta’ Awissu 1980, u li kienet fost il-ftehimiet l-aktar antiki konklużi mill-Komunità.

Il-protokoll ta’ qabel anness mal-ftehima ta’ sajd bejn il-Komunità Ewropea u l-Ginea-Bissaw skada fil-15 ta’ Ġunju 2007, wara li kien ġie estiż b’sena

Deċiżjoni tal-Kunsill 2006/511/KE, tal-11 ta’ Lulju 2006, u r-Regolament (KE) nru 1491 tal-Kunsill, ta’ l-10 ta’ Ottubru 2006.

It-tabella li tidher hawn taħt tippermetti li jinġabru fil-qosor il-protokolli preċedenti, minn mindu kienet daħlet fis-seħħ l-ewwel ftehima ta’ qafas, fl-1980.

PROTOKOLLI TA’ SAJD BEJN IL-KE U L-GINEA-BISSAW 1980/2007

VALUTAZZJONI

Tmexxiet valutazzjoni ddettaljata tal-Protokoll 2001-2006, li kienet ġiet iffinalizzata f’Diċembru ta’ l-2005, bl-appoġġ ta’ panel ta’ konsulenti indipendenti, bil-għan li jkun possibbli l-illanċjar eventwali tan-negozjati marbuta ma’ protokoll ġdid.

Il-valutazzjoni ex-ante waslet għall-konklużjoni li, filwaqt li tippermetti li jkun hemm rispons għall-bżonnijiet tal-flotot Ewropej, il-ftehima ta' sajd mal-Ginea-Bissaw ikkontribwiet għas-sostenn tal-vijabilità tas-setturi komunitarji tas-sajd bil-bastimenti tat-tkarkir u bil-basitmenti li joħorġu għat-tonn fl-Oċean Atlantiku billi tforni lill-bastimenti u lis-setturi Komunitarji li jiddependu minnhom qafas ġuridiku stabbli u viżibilità għall-medda l-medja ta’ żmien.

Għal dak li jirrigwarda l-interessi tal-Ginea-Bissaw fil-qafas tal-ftehima, il-valutazzjoni kkonkludiet li l-ftehima ta’ sajd ikkontribwiet għar-rinforz tal-kapaċitajiet istituzzjonali tas-settur tas-sajd billi mmeljorat il-kontrolli fuq l-esportazzjoni, ir-riċerka u l-attivitajiet ta’ segwiment, tal-kontroll u tas-sorveljanza, u li kellha ugwalment impatt li mhux ta’ min jinjorah fuq l-istabblilità baġitarja u politika tal-pajjiż.

Skond dan ir-rapport, il-problemi prinċipali li ġew iffaċċjati meta kienet qed tiġi implimentata din il-ftehima kellhom x’jaqsmu b’mod notevoli man-nuqqasijiet fl-infrastrutturi tas-settur fil-Ginea-Bissaw u mad-diffikultajiet marbuta mal-monitoraġġ ta’ l-attivitajiet tas-sajd illegali, mhux iddikjarat u mhux irregolat.

Ir-rapport ta’ valutazzjoni jirrakkomanda li jsir tnaqqis fl-isforz ta’ sajd fil-kapitolu tas-sajd għall-gambli u li jinżamm kif inhu, fuq il-livell tal-Protokoll 2001-2006, l-isforz ta’ sajd għall-kategorija tal-ħut/kefalopodi. Meta jitkellem dwar il-bastimenti li joħorġu għat-tonn, ir-rapport jirrakkomanda bl-istess mod li jinżamm kif inhu l-aċċess għall-istess numru ta’ bastimenti (bit-tartarun u bil-qasba u x-xlief) u t-tneħħija eventwali ta’ l-opportunitajiet ta’ sajd għall-bastimenti bil-konz.

Imsejjes fuq il-parir xjentifiku maħruġ miċ-Ċentru ta' Riċerki Applikati dwar is-Sengħa tas-Sajd (CIPA) tal-Ginea-Bissaw fi tmiem is-sena 2006, l-analiżi ta’ l-opportunitajiet ta’ sajd mill-2004 ‘l hawn u t-talbiet ta’ l-Istati Membri, ħareġ li huwa possibbli li jinżammu kif inhuma fil-protokoll il-ġdid l-opportunitajiet ta’ sajd għall-kategoriji ta' gambli u ħut/ċefalopodi fil-livell tal-protokoll ta’ qabel, filwaqt li l-opportunitajiet ta' sajd għall-bastimenti li joħorġu għat-tonn ġew irriveduti 'l isfel.

ELEMENTI PRINĊIPALI TAL-FTEHIMA, TAL-PROTOKOLL U TA’ L-ANNESSI TAGĦHOM

L-għan ewlieni tal-ftehima ta' sħubija l-ġdida huwa li tiġi msaħħa l-kooperazzjoni bejn il-Komunità Ewropea u r-Repubblika tal-Ginea-Bissaw favur it-twaqqif ta’ qafas ta' partenarjat għall-iżvilupp ta' politika tas-sajd sostenibbli u għal sfruttament responsabbli tar-riżorsi tas-sajd fiż-żona tas-sajd tal-Ginea-Bissaw, fl-interess taż-żewġ partijiet.

Iż-żewġ partijiet qablu li jintrabtu li jidħlu fi djalogu politiku dwar suġġetti ta' interess komuni fil-qasam tas-sajd. Huma ntrabtu wkoll li jiggarantixxu l-isfruttament sostenibbli tar-riżorsi, il-monitoraġġ u s-sorveljanza taż-żoni tas-sajd tar-Repubblika tal-Ginea-Bissaw, u li jaħdmu għat-tisħiħ tal-kapaċitajiet istituzzjonali tar-Repubblika tal-Ginea-Bissaw bil-għan tmexxija titwettaq politika settorjali ġenwina ta’ l-industriji tas-sajd .

F'dan il-kuntest, iż-żewġ partijiet se jaqblu dwar il-prijoritajiet li għandhom jiġu ffissati għal dan l-appoġġ u se jiddeterminaw l-objettivi li għandhom jiġu rrealizzati, il-programmazzjoni annwali u multijannwali relatati magħhom u l-kriterji li jippermettu li ssir valutazzjoni tar-riżultati miksuba, bil-għan li tiġi żgurata ġestjoni sostenibbli u responsabbli tas-settur. L-Anness IV tal-protokoll jiddikjara l-elementi bażiċi li għandhom x’jaqsmu mal-linji strateġiċi, l-objettivi u l-indikaturi tal-prestazzjoni li jridu jiġu meqjusa fil-qafas tal-protokoll.

Il-kumpens finanzjarju huwa ffissat għal EUR 7 miljun fis-sena (jiġifieri EUR 28 miljun, b’kollox, fuq erba’ snin). Minn dan l-ammont totali, 35%, li jiġu EUR 2 450 miljun (EUR 9 800 miljun fuq erba’ snin) għandhom jiġu allokati għall-appoġġ u għall-implimentazzjoni ta' inizjattivi meħuda fil-kuntest tal-politika settorjali ta’ l-industriji tas-sajd iddefinita mill-Gvern tal-Ginea-Bissaw. Bil-għan li tkun assigurata ġestjoni sostenibbli u responsabbli tas-settur, il-partijiet qablu li jiffavorixxu l-oqsma ta’ intervent li ġejjin: il-monitoraġġ, il-kontroll u s-sorveljanza ta' l-attivitajiet ta' sajd, ir-riċerka xjentifika u l-ippjanar u l-iżvilupp taż-żoni tas-sajd.

Kontribuzzjoni speċifika supplimentari li tammonta għal EUR 500 000 fis-sena (EUR 2 miljun fuq l-erba’ snin), hija wkoll maħsuba primarjament għat-titjib tal-kundizzjonijiet sanitarji tal-prodotti tas-sajd. Din il-kontribuzzjoni tista' madanakollu tintuża wkoll sabiex tappoġġja l-miżuri ta' monitoraġġ u ta’ sorveljanza. Il-protokoll fih ugwalment mekkaniżmu finanzjarju li l-pakkett tiegħu għandu l-ogħla limitu ffissat għal miljun euro fis-sena, bil-għan li tittejjeb l-utilizzazzjoni ta’ l-opportunitajiet ta' sajd mid-dilettanti.

It-taxxa applikabbli għas-sidien għal kull tunnellata ta’ tonn li jkun inqabad fiz-zona ta’ sajd tal-Ginea-Bissaw hija ffissata għal EUR 35 għall-bastimenti bit-tartarun u l-bastimenti bil-konz (minflok EUR 25 għal kull tunnellata fil-protokoll ta’ qabel) u ta’ EUR 25 għall-bastimenti bil-qasba u x-xlief (li hi l-istess somma bħal fil-protokoll ta’ qabel). Il-ħlasijiet li jsiru bil-quddiem kull sena huma ffissati għall-ammont ta’ EUR 3 150 għal kull bastiment li jistad għat-tonn bit-tartarun u għal kull bastiment li jistad għat-tonn bil-konz (għal 90 tunnellata fis-sena) u għal EUR 500 għal kull bastiment li jistad għat-tonn bil-qasba u x-xlief (għal 20 tunnellata fis-sena). It-tariffi annwali għall-bastimenti tat-tkarkir li jistadu għall-ħut/ċefalopodi u għall-bastimenti tat-tkarkir li jistadu għall-gambli jitilgħu rispettivament għal EUR 229 u għal EUR 307 /TGR (tunnellata gross reġistrata) Meta mqabbel mal-protokoll ta’ qabel, wieħed jinnota li kien hemm żjieda fit-tariffi ta’ kważi 10% fuq il-liċenzji tal-bastimenti tat-tkarkir għall-gambli u tal-bastimenti tat-tkarkir għall-ħut/ċefalopodi, u ta' kważi 33% u 40% għall-ħlasijiet li jsiru bil-quddiem kull sena applikabbli, rispettivament għall-bastimenti li jistadu għat-tonn bit-tartarun u għall-bastimenti li jistadu għat-tonn bil-konz. Huwa stmat li t-total annwali li se jiġi mħallas mis-sidien biex jieħdu l-liċenzji tagħhom se joqrob lejn is-somma ta’ 1 700 miljun ewro.

F’dak li jirrigwarda l-opportunitajiet ta’ sajd, 19-il bastiment li jistad għat-tonn bit-tartarun, 14-il basitment tas-sajd bil-qasba u x-xlief u 4 bastimenti bil-konz tal-wiċċ se jkunu awtorizzati biex jistadu (in-numru totali tal-liċenzji, li kien ta’ 70 fil-protokoll ta’ qabel, ma jitlax għal aktar minn 37), kif ukoll bastimenti tat-tkarkir għall-gambli u bastimenti tat-tkarkir għall-ħut/ċefalopodi li t-tunnellaġġ tagħhom totali għal kull wieħed minn dawn il-kategoriji jitla’ sa 4 400 tunnellata gross irreġistrata (TGR) fis-sena. Madankollu, fuq talba tal-Komunità, jistgħu jitmexxew kampanji ta' sajd sperimentali fl-ambitu tal-ftehima. Jekk dawn joħorġu konklussivi, iż-żewġ partijiet jistgħu jiddeċiedu li jallokaw opportunitajiet ta' sajd ġodda lill-bastimenti Komunitarji.

It-tabella t’hawn taħt tippermetti li jiġu mqabbla l-protokoll il-ġdid u l-protokoll ta’ qabel f’dawk li huma opportunitajiet ta’ sajd kif ukoll it-tqassim tagħhom bejn l-Istati Membri u r-rata medja ta’ utilizzazzjoni ta’ dawn l-opportunitajiet bejn l-2004 u l-2006.

OPPORTUNITAJIET TA’ SAJD 2007-2011

Għal dak li jirrigwarda l-kategoriji gambli u ċefalopodi, il-Ginea-Bissaw intrigat ruħha li tirrispetta l-kundizzjonijiet stabbiliti mill-pjan ta’ mmaniġġjar anness mal-protokoll (Anness III), filwaqt li tnaqqas l-isforz ta’ sajd, u b’mod notevoli: billi, fl-2007, iżżomm kif inhuma l-ftehimiet eżistenti ma’ pajjiżi terzi u l-Komunità Ewropea; billi tevita li tittrasferixxi għas-sena 2008 u għas-snin ta’ wara l-opportunitajiet ta’ sajd konċessi lil pajjiżi terzi fid-data ta’ l-1 ta’ Jannar 2007 u li ma jkunux ġew utilizzati; billi, f’dawn il-kategoriji, ma tikkonċedi l-ebda opportunità ta’ sajd lill-każijiet ta’ kiri ta’ bastiment (chartering); billi tabbanduna u tiddenunċja fomalment kull ftehim ma’ kumpaniji jew assoċjazzjonijiet/intrapriżi ewropej. Barra minn hekk, fl-Anness II, l-iskedi tekniċi 1 u 2 applikabbli għall-bastimenti tat-tkarkir għall-ħut u ċ-ċefalopodi u għall-bastimenti tat-tkarkir għall-gambli jantiċipaw il-possibilità li wieħed jirrikorri għal pawsi bijoloġiċi. F’dak li jirrigwarda s-sajd tal-gambli, il-Ginea-Bissaw ipprovdiet ukoll li timpenja ruħha li ġġib minn 40 mm għal 50 mm il-malja tax-xibka minima awtorizzata, f’konformità mal-liġijiet fis-seħħ fis-sottoreġjun.

Ġie mwaqqaf kumitat konġunt kompost minn rappreżentanti tal-Komunità u tal-Ginea-Bissaw, inkarigat li jimmoniterja l-applikazzjoni tal-ftehima u, b'mod notevoli, li jassigura l-monitoraġġ u l-valutazzjoni ta' l-implimentazzjoni tal-kontribuzzjoni tal-ftehima ta' sħubija għall-applikazzjoni tal-politika settorjali ta' l-industriji tas-sajd tal-Ginea-Bissaw.

Il-ftehima ta' sħubija tipprovdi wkoll għat-tħeġġiġ tal-kooperazzjoni ekonomika, xjentifika, teknika u amministrattiva fis-settur tas-sajd u fis-setturi relatati miegħu.

Matul il-perjodu ta’ validità tal-ftehima, il-Komunità u l-Ginea-Bissaw għandhom jagħmlu ħilithom biex jimmoniterjaw l-evouzzjoni ta' l-istat tar-riżorsi fiż-żona tas-sajd tal-Ginea-Bissaw. Għal dan il-għan ġiet stabbilita laqgħa xjentifika annwali konġunta, li għandha tinżamm alternattivament fil-Komunità u fil-Ginea-Bissaw.

Il-bastimenti Komunitarji li huma awtorizzati li jipprattikaw is-sajd fiz-zona tal-Ginea-Bissaw għandhom ikunu sottomessi għal reġim ta’ kontroll strett u kull dħul fiz-zona u kull ħruġ minnha għandu jkun ikkomunikat lill-ministeru kompetenti. L-Anness I tal-protokoll fih id-dispożizzjonijiet li għandhom x’jaqsmu mal-formalitajiet applikabbli għat-talba u l-għoti tal-liċenzji, għar-reġim ta’ dikjarazzjoni tal-qabdiet, għall-osservaturi abbord, għall-proċeduri ta’ kontroll, għall-ispezzjonar tal-bastimenti, għat-trabordimenti u għal-lokalizzazzjoni bis-satellita. Il-bastimenti tat-tkarkir għandhom b’mod regolari jkunu suġġetti għal spezzjonijiet tekniċi.

Id-dikjarazzjoni ta' l-Organizzazzjoni Internazzjonali tax-Xogħol (ILO) dwar il-Prinċipji tad-Drittijiet Fundamentali fix-Xogħol, tapplika bħala dritt għall-baħrin li jkunu imbarkati fuq il-bastimenti ta' l-UE.

Fir-rigward ta’ l-imbarkazzjoni ta’ baħrin, l’Anness I jistabbilixxi li kull sid ta’ bastiment tat-tkarkir għandu jintriga li jimpjega numru determinat ta’ sajjieda Bissaw-Gineani (minn 3 sa 6 baħrin, skond it-tunnellaġġ gross tal-bastimenti).

Il-bastimenti Komunitarji huma awtorizzati li jwettqu l-attivitajiet tagħhom ta’ sajd fl-ilmijiet li jinsabu lil hinn mit-tnax-il mil nawtiku mil-linji ta’ bażi.

KONKLUŻJONIJIET TAR-RAPPORTEUR

Ir-rapporteur jidhirlu li l-ftehima, il-protokoll u l-annessi tiegħu huma vantaġġjużi għaż-żewġ partijiet, u li huma se jippermettu li li tkun promossa relazzjoni ta’ partenarjat ibbażata fuq konsultazzjoni minn qabel, fuq l-interess reċiproku u fuq il-prinċipji ta’ attività ta’ sajd responsabbli u ta’ esplojtazzjoni sostenibbli tar-riżorsi tas-sajd fiz-zoni ta’ sajd tal-Ginea-Bissaw.

Il-ftehima ta’ sajd għandha ugwalment importanza essenzjali għall-istabbilità ekonomika u politika tal-Ginea-Bissaw, kemm-il darba hija tikkontribwixxi biex jiġi assigurat porzjon sostanzjali tar-riżorsi baġitarji ta’ dan il-pajjiż.

Ir-rapporteur, f’isem il-Kumitat għas-Sajd, jirrakkomanda lill-Parlament li japprova l-proposta preżenti tar-regolament tal-Kunsill, ma’ l-emendi proposti, li għandhom il-għan li jissottolinjaw l-importanza ddedikata biex il-Parlament Ewropew ikun infurmat aħjar u biex l-irwol ta’ dan ta’ l-aħħar ikun irrinforzat.