Dokument z posiedzenia

A7-0179/2011

2.5.2011

*

SPRAWOZDANIE

w sprawie wniosku dotyczącego rozporządzenia Rady zmieniającego rozporządzenie Rady (WE) nr 1467/97 w sprawie przyspieszenia i wyjaśnienia procedury nadmiernego deficytu

( COM(2010)0522 – C7‑0396/2010 – 2010/0276(CNS) )

Komisja Gospodarcza i Monetarna

Sprawozdawca: Diogo Feio

PR_CNS_art55am

SPIS TREŚCI

Strona

PROJEKT REZOLUCJI LEGISLACYJNEJ PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO....................5

OPINIA KOMISJI PRAWNEJ W SPRAWIE PODSTAWY PRAWNEJ................................28

OPINIA Komisji Zatrudnienia i Spraw Socjalnych...........................................37

PROCEDURA...........................................................................................................................53

PROJEKT REZOLUCJI LEGISLACYJNEJ PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO

w sprawie wniosku dotyczącego rozporządzenia Rady zmieniającego rozporządzenie Rady (WE) nr 1467/97 w sprawie przyspieszenia i wyjaśnienia procedury nadmiernego deficytu

( COM(2010)0522 – C7‑0396/2010 – 2010/0276(CNS) )

(Specjalna procedura ustawodawcza – konsultacja)

Parlament Europejski,

–   uwzględniając wniosek Komisji przedłożony Radzie ( COM(2010)0522 ),

–   uwzględniając art. 126 ust. 14 akapit drugi Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, zgodnie z którym Rada skonsultowała się z Parlamentem (C7–0396/2010),

–   uwzględniając opinię Komisji Prawnej w sprawie proponowanej podstawy prawnej,

–   uwzględniając opinię Europejskiego Banku Centralnego z dnia 16 lutego 2011 r.[1],

–   uwzględniając art. 55 oraz art. 37 Regulaminu,

–   uwzględniając sprawozdanie Komisji Gospodarczej i Monetarnej oraz opinię Komisji Zatrudnienia i Spraw Socjalnych ( A7–0179/2011 ),

1.  zatwierdza po poprawkach wniosek Komisji;

2.  zwraca się do Komisji o odpowiednią zmianę jej wniosku, zgodnie z art. 293 ust. 2 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej;

3.  zwraca się do Rady o poinformowanie go w przypadku uznania za stosowne odejścia od tekstu przyjętego przez Parlament;

4.  zwraca się do Rady o ponowne skonsultowanie się z Parlamentem w przypadku uznania za stosowne wprowadzenia znaczących zmian do wniosku Komisji;

5.  zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania stanowiska Parlamentu Radzie i Komisji, a także parlamentom państw członkowskich.

POPRAWKI PARLAMENTU[2]*

do wniosku Komisji

---------------------------------------------------------

ROZPORZĄDZENIE RADY (UE) nr .../…

zmieniające rozporządzenie (WE) nr 1467/97 w sprawie przyspieszenia i wyjaśnienia procedury nadmiernego deficytu

RADA UNII EUROPEJSKIEJ,

uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, w szczególności jego art. 126 ust. 14 akapit drugi,

uwzględniając wniosek Komisji Europejskiej,

po przekazaniu projektu aktu ustawodawczego parlamentom narodowym,

uwzględniając opinię Parlamentu Europejskiego[3],

uwzględniając opinię Europejskiego Banku Centralnego,

stanowiąc zgodnie ze specjalną procedurą ustawodawczą,

a także mając na uwadze, co następuje:

(1)      Przewidziana w Traktacie o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (TFUE) koordynacja polityki gospodarczej państw członkowskich w Unii powinna zapewniać poszanowanie zasad przewodnich dotyczących stabilnych cen, zdrowych i stabilnych finansów publicznych i warunków pieniężnych oraz trwałej równowagi płatniczej w celu osiągnięcia trwałego wzrostu i trwałej spójności społecznej, a także realizacji założeń określonych w TUE i TFUE przy jednoczesnym przestrzeganiu zapisów klauzul horyzontalnych zawartych w traktatach.

(2)      Pakt na rzecz stabilności i wzrostu obejmował początkowo rozporządzenie Rady (WE) nr 1466/97 z dnia 7 lipca 1997 r. w sprawie wzmocnienia nadzoru pozycji budżetowych oraz nadzoru i koordynacji polityk gospodarczych, rozporządzenie Rady (WE) nr 1467/97 z dnia 7 lipca 1997 r. w sprawie przyspieszenia i wyjaśnienia procedury nadmiernego deficytu oraz rezolucję Rady Europejskiej z dnia 17 czerwca 1997 r. w sprawie Paktu na rzecz Stabilności i Wzrostu. Rozporządzenia (WE) nr 1466/97 i (WE) nr 1467/97 zostały zmienione w 2005 r. odpowiednio rozporządzeniami (WE) nr 1055/2005 oraz (WE) nr 1056/2005. Ponadto w dniu 20 marca 2005 r. przyjęto sprawozdanie Rady zatytułowane „Poprawa wdrażania Paktu na rzecz stabilności i wzrostu”.

(2a)    Niniejsze rozporządzenie nie powinno wpływać na korzystanie z praw podstawowych uznawanych w państwach członkowskich i przez prawo Unii. Rozporządzenie nie powinno mieć również wpływu na prawo do negocjowania, zawierania i egzekwowania układów zbiorowych i podejmowania akcji protestacyjnych zgodnie z prawem krajowym i praktykami krajowymi, które są zgodne z prawem Unii.

(2b)    Potrzebne jest całościowe i zintegrowane rozwiązanie problemu kryzysu zadłużenia strefy euro, ponieważ podejście fragmentaryczne jak dotąd nie sprawdziło się.

(2c)     Reakcję polityczną państw członkowskich na oceny, decyzje, zalecenia i ostrzeżenia wydane wobec nich przez Komisję lub Radę w ramach europejskiego okresu oceny powinny być uwzględniane (i) w procedurach egzekwowania części prewencyjnej i naprawczej paktu stabilności i wzrostu, (ii) w środkach egzekucji mających na celu korygowanie zaburzeń równowagi makroekonomicznej w strefie euro, (iii) w zapewnianiu odpowiedniego dostosowania warunków przyznawania środków z Europejskiego Funduszu Walutowego do podstaw polityki państwa członkowskiego oraz w upewnianiu się, że jego polityka gospodarcza zmierza we właściwym kierunku, oraz (iv) w upewnianiu się, że pomoc finansowa udzielana państwom członkowskim z Europejskiego Funduszu Walutowego złagodzi wstrząsy związane z dostosowaniem gospodarczym, pomoże im uniknąć bankructwa, zapobiegnie generowaniu kosztów dla innych państw w związku z efektem domina oraz zapewni stabilność finansową strefy euro jako całości.

(2d)    Komisja powinna odgrywać ważniejszą i bardziej niezależną rolę w procedurze wzmocnionego nadzoru. Obejmuje ona odnoszące się do poszczególnych państw członkowskich oceny, monitorowanie, inspekcje, zalecenia i ostrzeżenia. Ponadto należy ograniczyć rolę Rady w procesie nakładania ewentualnych sankcji, a Rada powinna głosować na zasadzie odwróconej większości kwalifikowanej, kiedy tylko jest to możliwe zgodnie z TFUE. W głosowaniu nie powinien brać udziału członek Rady reprezentujący zainteresowane państwo członkowskie ani państwa niestosujące się do zaleceń Rady dotyczących podjęcia działań naprawczych zgodnie z paktem stabilności i wzrostu lub rozwiązania problemu nadmiernych zaburzeń równowagi makroekonomicznej.

(3)      Pakt stabilności i wzrostu opiera się na dążeniu do zapewnienia solidnych i zrównoważonych finansów publicznych jako środka służącego umocnieniu warunków stabilności cen oraz silnego, trwałego wzrostu opartego na stabilności finansowej, sprzyjającego tworzeniu nowych miejsc pracy. W związku z tym jego wdrażanie powinno być mierzone jego zdolnością do osiągnięcia tych celów.

(4)      Należy wzmocnić wspólne ramy zarządzania gospodarczego, w tym poprawić nadzór budżetowy, zgodnie z wysokim stopniem integracji gospodarek państw członkowskich na terytorium Unii Europejskiej, a w szczególności w strefie euro.

(4a)    Rozwój sytuacji gospodarczej w Unii wiąże się z nowymi wyzwaniami dla realizowania krajowej polityki budżetowej, a w szczególności unaocznił potrzebę wprowadzenia jednolitych wymogów minimalnych dotyczących zasad i procedur tworzących ramy budżetowe w państwach członkowskich.

(4b)    Ulepszone ramy zarządzania gospodarczego powinny opierać się na szeregu wzajemnie powiązanych i spójnych strategii politycznych na rzecz trwałego wzrostu i zatrudnienia, zwłaszcza unijnej strategii na rzecz wzrostu i zatrudnienia, ze szczególnym naciskiem na rozwój i wzmocnienie rynku wewnętrznego, wspieranie handlu międzynarodowego i konkurencyjności, skuteczne ramy zapobiegania przekraczaniu pozycji budżetowych i ich korygowania (pakt stabilności i wzrostu), solidne ramy zapobiegania zaburzeniom równowagi makroekonomicznej i ich korygowania, minimalne wymogi dotyczące krajowych ram budżetowych, większą regulację rynku finansowego i nadzór nad nim (w tym nadzór makroostrożnościowy ze strony Europejskiej Rady ds. Ryzyka Systemowego), a także wiarygodny stały mechanizm reagowania kryzysowego.

(4c)     Utworzenie trwałego i dynamicznego jednolitego rynku należy traktować jako element właściwego i sprawnego funkcjonowania unii gospodarczej i walutowej.

(4d)    Pakt stabilności i wzrostu, unijne ramy zarządzania gospodarczego jako całość oraz unijna strategia na rzecz wzrostu i tworzenia miejsc pracy, która zwiększa konkurencyjność Unii, powinny wzajemnie się uzupełniać. Ramy te powinny także przewidywać odpowiedzialność za środowisko naturalne, postęp społeczny, stabilność społeczną oraz rozwój i wzmocnienie jednolitego rynku. Te wzajemne powiązania nie powinny zasadniczo przewidywać wyłączeń ze stosowania postanowień paktu stabilności i wzrostu.

(4e)     Lepsze zarządzanie gospodarcze powinno iść w parze ze wzmocnieniem legitymacji demokratycznej uprawniającej do zarządzania gospodarką w UE, co należy osiągnąć poprzez silniejsze i wcześniejsze zaangażowanie Parlamentu Europejskiego i parlamentów krajowych we wszystkie procedury koordynacji polityki gospodarczej.

(4f)     Państwa członkowskie powinny ustalić reguły budżetowe, takie jak krajowe przepisy budżetowe, które byłyby zgodne z zasadami określonymi w dyrektywie Rady 2011/.../UE [w sprawie wymogów dotyczących ram budżetowych w państwach członkowskich], oraz zapewnić udział całkowicie niezależnych instytucji publicznych w procesie budżetowym i krajowych średniookresowych ramach budżetowych. Krajowe przepisy budżetowe powinny stanowić uzupełnienie zobowiązań państw członkowskich wynikających z paktu stabilności i wzrostu. Instytucje krajowe powinny pełnić bardziej istotną rolę w nadzorze budżetowym, aby zwiększyć zaangażowanie krajowe, wzmocnić egzekwowanie za pomocą odwoływania się do opinii publicznej w kraju oraz uzupełnić analizę gospodarczą i strategiczną prowadzoną na szczeblu UE.

(4g)    Europejski okres oceny koordynacji polityki gospodarczej (okres oceny) powinien odgrywać istotną rolę we wdrażaniu wymogu zawartego w art. 121 ust. 1 TFUE, zgodnie z którym państwa członkowskie uznają swoją politykę gospodarczą za przedmiot wspólnego zainteresowania i odpowiednio koordynują strategie w ramach tejże polityki. Przejrzystość, odpowiedzialność i niezależny nadzór stanowią integralną część wzmocnionego zarządzania gospodarczego. Na odpowiednich etapach procedur koordynacji polityki gospodarczej Rada i Komisja powinny przedstawiać i podawać do wiadomości publicznej uzasadnienie przyjętych stanowisk i decyzji. Krajowe ramy budżetowe powinny obejmować określenie i wzmocnienie roli niezależnych organów budżetowych oraz zapewniać publikację przejrzystych statystyk budżetowych.

(4h)    Nie naruszając praw i obowiązków wynikających z TFUE, państwa członkowskie, których walutą nie jest euro, powinny mieć prawo do stosowania prawodawstwa z zakresu zarządzania gospodarczego.

(4i)     Doświadczenia zdobyte oraz błędy popełnione w pierwszym dziesięcioleciu funkcjonowania unii gospodarczej i walutowej wykazują konieczność ustanowienia ulepszonych ram zarządzania gospodarczego w Unii, które powinny opierać się na mocniejszym zaangażowaniu krajowym na rzecz wspólnie uzgodnionych zasad i strategii politycznych oraz na bardziej solidnych ramach nadzoru krajowych strategii gospodarczych na szczeblu Unii.

(4j)     Stosując postanowienia niniejszego rozporządzenia, Komisja i Rada powinny uwzględniać wszystkie istotne czynniki oraz sytuację gospodarczą i budżetową odnośnych państw członkowskich, w szczególności fakt, czy są one objęte programem dostosowawczym Unii Europejskiej lub Międzynarodowego Funduszu Walutowego. Poza tym aby umożliwić państwom członkowskim dostosowanie swoich strategii do pewnych przepisów niniejszego rozporządzenia, należy wprowadzić okres przejściowy.

(4k)    Artykuł 3 załączonego do Traktatów protokołu (nr 12) w sprawie procedury dotyczącej nadmiernego deficytu stanowi, iż państwa członkowskie dbają o to, by krajowe procedury w sferze budżetowej pozwalały im wywiązywać się ze zobowiązań w tej dziedzinie wynikających z Traktatów. Państwa członkowskie, których walutą jest euro, powinny zatem ująć cele ram budżetowych Unii w prawie krajowym, a także zadbać o to, by istniały odpowiednie procedury i organy budżetowe pozwalające na osiągnięcie tych celów.

(4l)     Stały mechanizm kryzysowy powinien zostać przyjęty w drodze zwykłej procedury ustawodawczej, a inspiracją dla niego powinna być metoda unijna, tak aby z jednej strony zwiększyć zaangażowanie Parlamentu i wzmocnić odpowiedzialność demokratyczną, a z drugiej wykorzystać wiedzę, niezależność i bezstronność Komisji.

(4m)   Wahania rynków oraz kursy obligacji rządowych pewnych państw członkowskich, których walutą jest euro, wymagają podjęcia zdecydowanego działania celem obrony stabilności euro.

(4n)    Europejski Fundusz Walutowy powinien służyć trzem celom: powinien pokrywać odsetek długu państwowego państw członkowskich, który można pokryć bez narażania stabilności finansowej innego państwa członkowskiego i strefy euro jako całości (papiery wartościowe strefy euro); powinien pomagać każdemu państwu członkowskiemu mającemu trudności finansowe w reagowaniu na kryzys, który może go dotyczyć (stały mechanizm reagowania kryzysowego); oraz wreszcie – powinien umożliwiać wykorzystanie zasobów do sfinansowania inwestycji, które mogą wspierać wzrost gospodarczy (obligacje projektowe).

(4o)    Państwa członkowskie, których walutą jest euro, powinny zgromadzić do [...] procent długu państwowego w ramach wspólnej i solidarnej odpowiedzialności (papiery wartościowe strefy euro). Wspólna emisja zwiększyłaby płynność obligacji na rynku kapitałowym, a wspólna odpowiedzialność służy do pomocy tym państwom, które mają coraz większe trudności w pozyskiwaniu kapitału. Papiery wartościowe strefy euro powinny mieć pierwszeństwo przed zadłużeniem rządów krajowych. Mogłyby one pomóc w propagowaniu euro jako waluty rezerwowej.

(4p)    W celu wzmocnienia dyscypliny budżetowej krajom prowadzącym wiarygodną politykę gospodarczą i budżetową należy zezwolić na zaciąganie pożyczek do wysokości [...]% ich PKB, natomiast kraje znajdujące się w słabszej sytuacji gospodarczej lub budżetowej musiałyby uiszczać premię/dodatkowe odsetki lub mogłyby jedynie zaciągać pożyczki na kwotę stanowiącą mniejszą część ich PKB w postaci papierów wartościowych strefy euro. W skrajnych przypadkach, jeżeli państwo uczestniczące konsekwentnie prowadzi niezrównoważoną politykę gospodarczą lub budżetową, jego uczestnictwo w emisji papierów wartościowych strefy euro powinno zostać zawieszone.

(4q)    Europejski Fundusz Walutowy, zarządzany w oparciu o przepisy unijne i finansowany w szczególności z dochodów z grzywien, powinien być ustanowiony w celu zagwarantowania stabilności finansowej strefy euro jako całości. Podstawą ustanowienia Funduszu powinny być decyzje podjęte przez Radę w dniach 9-10 maja 2010 r. oraz oświadczenie eurogrupy z dnia 28 listopada 2010 r.

(5)      Należy zaostrzyć zasady dotyczące dyscypliny budżetowej, jej przestrzegania i egzekwowania, w szczególności poprzez zwracanie baczniejszej uwagi na poziomy zadłużenia i ogólną stabilność finansów publicznych oraz na zmiany w tym zakresie.

(5a)    Z myślą o zapewnieniu stabilności finansów publicznych i jednoczesnym utrzymaniu odpowiedniego poziomu inwestycji publicznych należy lepiej uwzględniać kryteria długu, w tym długu prywatnego, o ile może on stanowić dla rządu ukryte zobowiązanie warunkowe, na każdym etapie procedury nadmiernego deficytu.

(5b)    Konsolidacja europejskiego jednolitego rynku jest zasadniczym warunkiem zapewnienia prawidłowego funkcjonowania i wzmocnienia unii gospodarczej i walutowej. W tym znaczeniu konieczne jest usunięcie istniejących przeszkód regulacyjnych i fizycznych, które uniemożliwiają pełne utworzenie jednolitego europejskiego obszaru kolejowego, zwłaszcza w transporcie towarowym.

(5c)     Należy zapewnić większą równowagę pomiędzy względami natury gospodarczej a politycznym polem manewru, ale zasady powinny pozostać proste, przejrzyste i wykonalne.

(5d)    Należy w większym stopniu uwzględniać ocenę stabilności finansów publicznych, w tym poziom zadłużenia, jego profil (w tym termin zapadalności) i dynamikę zadłużenia w tempie zbliżania się do określonych dla danego państwa członkowskiego średniookresowych celów budżetowych, które zostaną ujęte w programach stabilności i konwergencji.

(5e)     W uzupełnieniu do procedury nadmiernego deficytu należy ustanowić wyraźne zharmonizowane ramy pomiaru i monitorowania dynamiki zadłużenia, w tym ukrytych i warunkowych zobowiązań, takich jak publiczne zobowiązania emerytalne i gwarancje publiczne (dotyczące m.in. kapitału, odsetek czy przepływu dochodów) w sektorze finansowym i w inwestycjach partnerstw publiczno-prywatnych, oraz kosztu takich inwestycji dla krajowego budżetu na przestrzeni lat.

(5f)     Ramy kontroli zadłużenia publicznego i prywatnego powinny wspierać długoterminowy wzrost, uwzględniając należycie antycykliczną rolę polityki budżetowej, i poprawiać warunki wstępne dla inwestycji oraz rozwoju rynku wewnętrznego, przy poszanowaniu szczególnych priorytetów i potrzeb państw członkowskich.

(6)      Wdrożenie istniejącej procedury nadmiernego deficytu na podstawie zarówno kryterium deficytu, jak i kryterium długu, wymaga ▌liczbowej wartości referencyjnej, stanowiącej podstawę oceny, czy relacja długu sektora instytucji rządowych i samorządowych do produktu krajowego brutto zmniejsza się dostatecznie i zbliża się do wartości odniesienia w zadowalającym tempie, czy uznaje się, że relacja ta jest tymczasowo zbyt duża w stosunku do ścieżki spadkowej. W ocenie należy uwzględnić wszystkie istotne czynniki.

(6a)    Rozważna i zrównoważona polityka budżetowa powinna prowadzić do skutecznego osiągnięcia i utrzymania średniookresowego celu budżetowego. Osiągnięcie średniookresowego celu budżetowego powinno zapewnić państwom członkowskim margines bezpieczeństwa w odniesieniu do wartości referencyjnej dla deficytu publicznego wynoszącej 3% PKB, umożliwić szybkie postępy na drodze do długoterminowej stabilności finansów publicznych oraz zapewnić im pole manewru w ramach polityki budżetowej, w szczególności ze względu na niezbędne inwestycje publiczne.

(7)      Podstawą stwierdzenia istnienia nadmiernego deficytu ▌nie powinien być wyłącznie fakt nieprzestrzegania liczbowej wartości referencyjnej dotyczącej redukcji długu, ale należy uwzględnić wszystkie istotne czynniki objęte sprawozdaniem Komisji na mocy art. 126 ust. 3 TFUE. W szczególności ocena wpływu cyklu i składu wartości rezydualnej zmiany długu na rozwój sytuacji w zakresie zadłużenia może wystarczyć do wykluczenia stwierdzenia nadmiernego deficytu na podstawie kryterium długu.

(7a)    W przypadku prewencyjnej części paktu stabilności i wzrostu zachętę do prowadzenia rozważnej i zrównoważonej polityki budżetowej powinien stanowić obowiązek złożenia oprocentowanego depozytu, który byłby nakładany przejściowo na państwo członkowskie, którego walutą jest euro i które nie czyni wystarczających postępów w konsolidacji budżetowej. Obowiązek ten byłby nakładany, jeśli po pierwszym ostrzeżeniu wystosowanym przez Komisję państwo członkowskie kontynuuje postępowanie, które nie stanowi wprawdzie naruszenia zakazu posiadania nadmiernego deficytu, ale jest nierozważne i potencjalnie szkodliwe dla sprawnego funkcjonowania unii gospodarczej i walutowej, w związku z czym Rada wydaje zalecenie zgodnie z art. 121 ust. 4 TFUE.

(8)      Przy stwierdzaniu istnienia nadmiernego deficytu na podstawie kryterium deficytu i w procesie podejmowania tej decyzji należy uwzględnić charakter, strukturę i jakość wydatków, w tym publicznych wydatków inwestycyjnych, oraz inne istotne czynniki objęte sprawozdaniem na mocy art. 126 ust. 3 TFUE, jeżeli relacja długu sektora instytucji rządowych i samorządowych do produktu krajowego brutto nie przekracza wartości referencyjnej. Czynniki te powinny być zawsze uwzględniane przy stwierdzaniu istnienia nadmiernego deficytu na podstawie kryterium długu oraz w procesie podejmowania tej decyzji.

(8a)    Nawet gdy stwierdzono istnienie nadmiernego deficytu, na kolejnych etapach procedury należy uwzględnić wszystkie istotne czynniki. W szczególności przy ustalaniu terminu skorygowania nadmiernego deficytu i ostatecznym jego przedłużaniu należy w stosowny sposób uwzględnić realizację strategii politycznych mających na celu zwiększenie tempa potencjalnego wzrostu w średnim okresie w kontekście wspólnej, unijnej strategii na rzecz wzrostu gospodarczego.

(8b)    Przy uwzględnianiu reform systemów emerytalno-rentowych wśród istotnych czynników należy głównie kierować się tym, czy zwiększają one długoterminową stabilność całego systemu emerytalno-rentowego i czy jednocześnie nie zwiększają ryzyka dla sytuacji budżetowej w średnim okresie.

(9)      W sprawozdaniu Komisji na mocy art. 126 ust. 3 TFUE należy odpowiednio uwzględnić jakość krajowych ram budżetowych, gdyż odgrywają one istotną rolę we wspieraniu konsolidacji budżetowej i stabilności finansów publicznych. W tym przypadku należy również uwzględnić minimalne wymogi określone w dyrektywie Rady [w sprawie wymogów dotyczących ram budżetowych w państwach członkowskich] oraz inne uzgodnione i pożądane wymogi dotyczące dyscypliny budżetowej.

(10)    W celu wspierania monitorowania przestrzegania zaleceń Rady i wezwań od korekty nadmiernego deficytu niezbędne jest, by w takich zaleceniach i wezwaniach określić roczne cele budżetowe zgodne z wymaganym poziomem konsolidacji w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne, po skorygowaniu o jednorazowe działania budżetowe i inne działania tymczasowe. W tym kontekście roczną wartość referencyjną wynoszącą 0,5% PKB należy rozumieć jako średnią podstawę roczną.

(11)    Dla oceny skuteczności podjętych działań korzystne będzie przyjęcie za punkt odniesienia osiągania ogólnych celów w zakresie wydatków sektora instytucji rządowych i samorządowych w powiązaniu z wdrażaniem innych planowanych, określonych środków zwiększających dochody.

(12)    W ocenie zasadności przedłużenia w drodze wyjątku terminu korekty nadmiernego deficytu należy ▌uwzględnić przypadki poważnego pogorszenia koniunktury gospodarczej o charakterze ogólnym lub wyjątkowe okoliczności zaistniałe w państwie członkowskim.

(13)    Należy zaostrzyć egzekwowanie sankcji finansowych oraz zwiększyć zachęty do stosowania się do wezwań wydawanych na mocy art. 126 ust. 9.

(14)    W celu zapewnienia stosowania się uczestniczących państw członkowskich do unijnych ram nadzoru budżetowego należy na podstawie art. 136 Traktatu opracować oparte na regułach zachęty i sankcje, które zapewnią sprawiedliwe, terminowe i skuteczne mechanizmy służące zapewnieniu stosowania się do wymogów paktu stabilności i wzrostu.

(14a)  Zachęty i sankcje, które w większym stopniu uwzględniają sytuację gospodarczo-polityczną, powinny w należyty sposób brać pod uwagę strukturę krajowego deficytu i długu (w tym ukryte zobowiązania) oraz cykl koniunkturalny w celu uniknięcia procyklicznej polityki budżetowej, a także strukturę dochodów i wydatków publicznych koniecznych do przeprowadzenia reform strukturalnych wspomagających wzrost.

(14b)  Przy wdrażaniu opartych na regułach ram zgodnie z paktem stabilności i wzrostu Komisja i Rada powinny należycie uwzględniać uzupełniające ramy Europejskiego Instrumentu Stabilności Finansowej lub inny stały mechanizm reagowania kryzysowego utworzony na mocy art. 136 ust. 3 TFUE („europejski mechanizm stabilizacyjny”). O ile państwa członkowskie kwalifikują się do skorzystania z takiego mechanizmu, Komisja i Rada mogą zwrócić się do nich o rozpoczęcie jego niezbędnego stosowania.

(14c)   Zachęty i sankcje wobec państw członkowskich, których walutą jest euro, należy wprowadzać i egzekwować przy uwzględnieniu ścisłych powiązań z państwami członkowskimi, których walutą nie jest euro, zwłaszcza z tymi, które mają przystąpić do strefy euro, jako element nowych ram wielostronnego nadzoru oraz ulepszonych instrumentów paktu stabilności i wzrostu, w szczególności zwracając większą uwagę na średniookresowe cele budżetowe.

(14d)  Na odpowiednich etapach procedur koordynacji polityki gospodarczej Rada i Komisja powinny podawać swoje stanowiska i decyzje do publicznej wiadomości, w pełni przestrzegając postanowień Traktatu, tak aby skutecznie wywierać wzajemną presję, a Parlament Europejski powinien mieć możliwość zwrócenia się do danego państwa członkowskiego o wyjaśnienie przed właściwą komisją jego decyzji i strategii politycznych.

(14e)   Przed rozpoczęciem debaty w Radzie Parlament Europejski powinien omówić coroczne zalecenia polityczne Komisji.

(14f) Grzywny zapłacone zgodnie z art. 12 niniejszego rozporządzenia powinny stanowić inne dochody, o których mowa w art. 311 TFUE, i być przeznaczane na mechanizm stabilizacyjny dla państw członkowskich, których walutą jest euro. Do czasu ustanowienia takiego mechanizmu grzywny powinny być przeznaczane na zasilenie opartych na podziale ryzyka instrumentów finansowych dla przedsięwzięć istotnych dla UE i finansowanych przez Europejski Bank Inwestycyjny zgodnie z postanowieniami załączonego do Traktatów protokołu (nr 5) w sprawie statusu Europejskiego Banku Inwestycyjnego.

(15)    Odesłania zawarte w rozporządzeniu (WE) nr 1467/97 powinny uwzględniać nową numerację artykułów Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej i zastąpienie rozporządzenia Rady (WE) nr 3652/93 rozporządzeniem Rady (WE) nr 479/2009 z dnia 25 maja 2009 r. o stosowaniu Protokołu w sprawie procedury dotyczącej nadmiernego deficytu załączonego do Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską.

(16)    Należy zatem odpowiednio zmienić rozporządzenie (WE) nr 1467/97,

PRZYJMUJE NINIEJSZE ROZPORZĄDZENIE:

Artykuł 1

W rozporządzeniu (WE) nr 1467/97 wprowadza się następujące zmiany:

1.        art. 1 otrzymuje brzmienie:

„Artykuł 1

1.        W niniejszym rozporządzeniu określa się przepisy służące przyspieszeniu i wyjaśnieniu procedury nadmiernego deficytu. Procedura ta ma na celu zapobieganie nadmiernym deficytom publicznym oraz – jeżeli wystąpią – doprowadzenie do ich szybkiej korekty, przy czym przestrzeganie dyscypliny budżetowej jest sprawdzane na podstawie kryteriów deficytu i długu publicznego.

Podejmując decyzje o przyjęciu zaleceń i wydaniu wezwań na podstawie oficjalnych stanowisk Komisji na mocy art. 126 TFUE, Rada głosuje na zasadzie odwróconej większości kwalifikowanej.

▐

2.        Państwo członkowskie objęte derogacją może stosować przepisy dotyczące uczestniczących państw członkowskich, ustanowione w niniejszym rozporządzeniu, w którym to przypadku powiadamia o tym fakcie Komisję. Powiadomienie takie jest publikowane w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej. Zainteresowane państwo członkowskie uważane jest za uczestniczące państwo członkowskie do celów niniejszego rozporządzenia, począwszy od następnego dnia po opublikowaniu powiadomienia.”;

2.        w art. 2 wprowadza się następujące zmiany:

a)        w ust. 1 akapit pierwszy otrzymuje brzmienie:

„1.       Uznaje się, że przekroczenie przez deficyt publiczny wartości odniesienia ma charakter wyjątkowy zgodnie z art. 126 ust. 2 lit. a) tiret drugie TFUE, gdy wynika ono z nadzwyczajnego zdarzenia, na które dane państwo członkowskie nie ma wpływu i które oddziałuje w sposób znaczący na sytuację finansową sektora instytucji rządowych i samorządowych, lub jeżeli wynika ze znacznego pogorszenia koniunktury gospodarczej.”;

b)        dodaje się ustęp ▌w brzmieniu:

„1a.     W przypadku gdy deficyt przekracza wartość odniesienia, uznaje się, że relacja długu publicznego do produktu krajowego brutto (PKB) zmniejsza się dostatecznie i zbliża się w zadowalającym tempie do wartości odniesienia zgodnie z art. 126 ust. 2 lit. b) Traktatu, jeśli na przestrzeni poprzednich trzech lat jej dystans względem wartości odniesienia zmniejszał się średnio w tempie rzędu jednej dwudziestej rocznie, stanowiąc punkt odniesienia, w rezultacie oceny przeprowadzonej w trzyletnim okresie.

Wymóg wynikający z kryterium długu uznaje się również za spełniony, jeżeli prognozy budżetowe przedstawione przez Komisję wskazują, że niezbędne zmniejszenie tego dystansu nastąpi w okresie trzyletnim obejmującym następne dwa lata po ostatnim roku, których dotyczą dostępne dane. W przypadku państwa członkowskiego objętego procedurą nadmiernego deficytu w [dniu przyjęcia niniejszego rozporządzenia – dodać datę] i przez okres trzech lat od korekty nadmiernego deficytu wymóg w ramach kryterium długu uznaje się za spełniony, jeżeli dane państwo członkowskie osiągnie – zgodnie z opiniami Rady na temat jego programu stabilności lub konwergencji – wystarczające postępy w spełnianiu kryteriów.

Przy stosowaniu wskaźnika dostosowania długu w przypadku poszczególnych krajów brane są pod uwagę istotne czynniki, o których mowa w ust. 3. W ocenie tej zwraca się szczególną uwagę na fazę cyklu gospodarczego, w której znajduje się dane państwo członkowskie.”;

c)        ustęp 3 otrzymuje brzmienie:

„3.       Opracowując sprawozdanie na mocy art. 126 ust. 3 TFUE, Komisja bierze pod uwagę wszystkie istotne czynniki wskazane w tym artykule, o ile wpływają znacząco na ocenę spełniania kryteriów deficytu i długu przez dane państwo członkowskie. Sprawozdanie należycie odzwierciedla:

– rozwój sytuacji gospodarczej w średnim okresie (w szczególności wzrost potencjalny i zmiany koniunkturalne, inflację, realizację działań politycznych w kontekście wspólnej, unijnej strategii na rzecz wzrostu gospodarczego, inne cele zgodne z TFUE oraz zapobieganie nadmiernym zaburzeniom równowagi makroekonomicznej i ich korygowanie);

– zmiany związane ze ścieżką dostosowania do średniookresowych celów budżetowych (w szczególności wydatki pierwotne, inwestycje publiczne ▌ oraz ogólną jakość finansów publicznych, w szczególności skuteczność krajowych ram budżetowych) zgodnie z art. 5 rozporządzenia (WE) nr 1466/97;

– należy również uwzględnić zmiany bieżących wydatków publicznych, w szczególności ich stabilność w ujęciu realnym;

– w sprawozdaniu analizuje się również zmiany zadłużenia publicznego w średnim okresie, jego dynamikę i stabilność (w szczególności ▌czynniki ryzyka, w tym strukturę terminów zapadalności i walutę zadłużenia; ▌wartość rezydualną zmiany długu oraz jej strukturę, zgromadzone rezerwy i inne aktywa finansowe; gwarancje, w szczególności związane z sektorem finansowym; oraz wszelkie zobowiązania ▌ukryte, w tym związane z ▌zadłużeniem sektora prywatnego, pod warunkiem że może ono stanowić dla rządu ukryte zobowiązanie warunkowe);

– Ponadto Komisja uwzględnia należycie i wyraźnie wszelkie inne czynniki, które w opinii danego państwa członkowskiego mają znaczenie dla wyczerpującej ▌oceny zgodności z kryteriami deficytu i długu i które państwo członkowskie przedstawiło Radzie i Komisji. W tym kontekście w szczególności uwzględnia się wkłady finansowe na rzecz promowania solidarności międzynarodowej i osiągnięcia celów politycznych Unii oraz dług zaciągnięty w formie dwustronnego i wielostronnego wsparcia między państwami członkowskimi w kontekście zapewnienia stabilności finansowej.

W szczególności i w wyraźny sposób uwzględnia się również obciążenie finansowe związane z operacjami dokapitalizowania, innymi tymczasowymi środkami pomocy państwa na rzecz sektora finansowego w czasie poważnych trudności finansowych oraz pożyczkami i gwarancjami przyznawanymi innym państwom członkowskim i na Europejski Instrument Stabilności Finansowej oraz europejski mechanizm stabilizacyjny.

Przygotowując sprawozdanie, Komisja może zwrócić się do danego państwa członkowskiego z prośbą o udzielenie dodatkowych informacji.

Przy ocenie spełniania kryterium długu te istotne czynniki uwzględnia się w procesie podejmowania decyzji w sprawie istnienia nadmiernego deficytu i długu, o którym mowa w art. 126 ust. 4, 5 i 6 TFUE, jedynie jeśli wskaźnik zadłużenia publicznego obniża się średnio w ciągu trzech lat.”;

d)        ustęp 4 otrzymuje brzmienie:

„4.       Komisja i Rada dokonują zrównoważonej oceny ogólnej wszystkich istotnych czynników, ▌w zakresie, w jakim wpływają na ocenę spełniania kryteriów deficytu i długu przez dane państwo członkowskie. Istotne czynniki uwzględnia się w stosownych przypadkach zarówno w procesie podejmowania decyzji w sprawie istnienia nadmiernego deficytu, o którym mowa w art. 126 ust. 4, 5 i 6 TFUE, zwłaszcza w celu potwierdzenia, że dane państwo członkowskie powinno podlegać procedurze nadmiernego deficytu, lub dojścia do wniosku przeciwnego, jak i na następnych etapach przewidzianych w art. 126, zgodnie z art. 2 ust. 5 i 6 niniejszego rozporządzenia. Przy ocenie spełniania kryterium deficytu, jeśli relacja długu publicznego do PKB przekracza wartość odniesienia, czynniki te uwzględnia się w procesie podejmowania decyzji w sprawie istnienia nadmiernego deficytu, o którym mowa w art. 126 ust. 4, 5 i 6 TFUE, jedynie jeśli w pełni spełniony jest podwójny warunek nadrzędnej zasady, tj. jeśli przed uwzględnieniem tych istotnych czynników deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych pozostaje bliski wartości odniesienia, a jego przekroczenie ma charakter tymczasowy.”;

da)      ustęp 5 otrzymuje brzmienie:

„5.      Przy dokonywaniu wszystkich ocen budżetowych w ramach procedury nadmiernego deficytu Komisja i Rada należycie uwzględniają wdrażanie reform emerytalnych wprowadzających system oparty na wielu filarach, w tym obowiązkowy filar kapitałowy, który wspiera długoterminową stabilność systemu emerytalno-rentowego, nie zwiększając jednocześnie ryzyka dla sytuacji budżetowej w średnim okresie oraz innych wydatków zgodnie z art. 126 ust. 3 TFUE.”;

db)      dodaje się ustęp w brzmieniu:

„5a.    Przy ocenie spełniania kryterium długu czynniki te uwzględnia się jednak w procesie podejmowania decyzji w sprawie istnienia nadmiernego deficytu.”;

dc)      ustęp 6 otrzymuje brzmienie:

„6.      Jeżeli Rada, biorąc pod uwagę stanowisko Komisji, podjęła na podstawie art. 126 ust. 6 TFUE decyzję o istnieniu nadmiernego deficytu w państwie członkowskim, Rada i Komisja uwzględniają istotne czynniki wymienione w ust. 3, ponieważ mają one wpływ na sytuację tego państwa członkowskiego, także na następnych etapach procedury określonych w art. 126 TFUE, w tym w art. 3 ust. 5 oraz art. 5 ust. 2 niniejszego rozporządzenia, w szczególności przy ustalaniu terminu korekty nadmiernego deficytu i ostatecznym jego przedłużaniu. Tych istotnych czynników nie uwzględnia się jednak przy podejmowaniu przez Radę decyzji na mocy art. 126 ust. 12 TFUE w sprawie uchylenia wszystkich lub niektórych swoich decyzji podjętych na mocy art. 126 ust. 6-9 i ust. 11 TFUE.”;

e)        ustęp 7 otrzymuje brzmienie:

„7.       W przypadku państw członkowskich, w których przekroczenie deficytu ponad wartość odniesienia jest następstwem realizowania reformy emerytalnej wprowadzającej wielofilarowy system, obejmujący obowiązkowy filar kapitałowy, przy dokonywaniu oceny zmian ▌danych liczbowych dotyczących długu w ramach procedury nadmiernego deficytu, o ile deficyt nie przekracza znacząco poziomu, który można uznać za bliski wartości odniesienia, a wskaźnik długu nie przekracza wartości odniesienia pod warunkiem utrzymania ogólnej stabilności budżetowej, Komisja i Rada uwzględniają również koszt reformy ▌. Koszt netto ▌uwzględnia się również przy podejmowaniu przez Radę decyzji na mocy art. 126 ust. 12 TFUE w sprawie uchylenia wszystkich lub niektórych swoich decyzji podjętych na mocy art. 126 ust. 6-9 i ust. 11 TFUE, jeżeli deficyt zmniejszył się w znaczący i trwały sposób, osiągając poziom zbliżony do wartości odniesienia ▌.”;

2a.      Dodaje się następującą sekcję w brzmieniu:

„SEKCJA 1a

DIALOG GOSPODARCZY

Artykuł 2a

Aby zacieśnić dialog między instytucjami Unii, w szczególności Parlamentem Europejskim, Radą i Komisją, a parlamentami i rządami państw członkowskich, lub wszelkimi innymi właściwymi organami, oraz aby zapewnić większą przejrzystość i odpowiedzialność, właściwa komisja Parlamentu Europejskiego może organizować publiczne debaty i wysłuchania, w szczególności dotyczące art. 126 ust. 8 TFUE, na temat nadzoru makroekonomicznego i budżetowego stosowanego przez Radę i Komisję.”;

3.        w art. 3 wprowadza się następujące zmiany:

(-a)      ustęp 1 otrzymuje brzmienie:

1.        „W ciągu 10 dni od przyjęcia przez Komisję sprawozdania wydanego zgodnie z art. 126 ust. 3 TFUE Komitet Ekonomiczno-Finansowy sporządza opinię zgodnie z art. 126 ust. 4 TFUE.”;

a)        ustęp 2 otrzymuje brzmienie:

„2.       Biorąc w pełni pod uwagę opinię, o której mowa w ust. 1, Komisja, w przypadku stwierdzenia istnienia nadmiernego deficytu, przekazuje Radzie opinię oraz zalecenie zgodnie z art. 126 ust. 5 i 6 TFUE i informuje Parlament Europejski oraz parlament zainteresowanego państwa członkowskiego.”;

b)        ▌ust. 3 otrzymuje brzmienie:

„3. Co do zasady Rada podejmuje decyzję o istnieniu nadmiernego deficytu zgodnie z art. 126 ust. 6 TFUE w ciągu dwóch miesięcy od terminu przedstawiania sprawozdań ustanowionego w art. 3 ust. 2 i 3 rozporządzenia (WE) nr 479/2009. W przypadku uznania, że dane państwo członkowskie znajduje się w sytuacji nadmiernego deficytu, Rada jednocześnie wydaje dla niego zalecenia zgodnie z art. 126 ust. 7 TFUE.”;

c)        ustęp 4 otrzymuje brzmienie:

„4.       W zaleceniu Rady wydanym zgodnie z art. 126 ust. 7 TFUE określa się ostateczny termin nieprzekraczający sześciu miesięcy na podjęcie przez dane państwo członkowskie skutecznych działań. O ile jest to uzasadnione poważnym stanem sytuacji, termin na podjęcie skutecznych działań można skrócić do trzech miesięcy. W zaleceniu Rady określa się również ostateczny termin skorygowania nadmiernego deficytu, które powinno zostać dokonane w roku następującym po roku stwierdzenia nadmiernego deficytu, chyba że zaistnieją szczególne okoliczności. W zaleceniu Rada wzywa państwo członkowskie do osiągnięcia rocznych celów budżetowych, które w oparciu o prognozę stanowiącą podstawę zalecenia są zgodne z redukcją długu o co najmniej 0,5 % PKB, rozumiane jako punkt odniesienia, salda w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne, po skorygowaniu o działania jednorazowe i tymczasowe mające bezpośredni lub pośredni wpływ na budżet, w celu zapewnienia skorygowania nadmiernego deficytu w ostatecznym terminie wskazanym w zaleceniu.”;

d)        dodaje się ustęp ▌w brzmieniu:

„4a.     W przewidzianym w ust. 4 terminie ▌państwo członkowskie objęte procedurą nadmiernego deficytu przedstawia Komisji i Radzie sprawozdanie z działań podjętych w odpowiedzi na zalecenie Rady zgodnie z art. 126 ust. 7 TFUE. Sprawozdanie to zawiera cele dotyczące wydatków publicznych oraz uznaniowych ▌dochodów, łącznie z ich poziomem i tendencjami, zgodnych z zaleceniem Rady wydanym na mocy art. 126 ust. 7 TFUE, a także informacje o środkach już podjętych i o charakterze środków planowanych do osiągnięcia tych celów. Komisja może zwrócić się do państwa członkowskiego o udzielenie dodatkowych informacji. Sprawozdanie jest udostępniane opinii publicznej.”;

da)      dodaje się ustęp w brzmieniu:

„4b. Właściwa komisja Parlamentu Europejskiego może zwrócić się do przedstawiciela danego państwa członkowskiego, aby wyjaśnił przed tą komisją politykę gospodarczą i budżetową tego państwa członkowskiego oraz działania, jakie zamierza ono podjąć w celu skorygowania nadmiernego deficytu. Państwo członkowskie może również zwrócić się o zaproszenie do Parlamentu Europejskiego w tych samych celach.”;

e)        ust. 5 otrzymuje brzmienie:

„5.       W przypadku gdy podjęto skuteczne działania zgodnie z zaleceniem wydanym na mocy art. 126 ust. 7 TFUE, lecz po przyjęciu zalecenia wystąpią nieprzewidziane niekorzystne zdarzenia gospodarcze, niosące poważne negatywne konsekwencje budżetowe, Rada, działając na podstawie zalecenia Komisji, może podjąć decyzję o wydaniu zmienionego zalecenia na mocy art. 126 ust. 7 TFUE. Zmienione zalecenie, uwzględniające istotne czynniki, o których mowa w art. 2 ust. 3 niniejszego rozporządzenia, może w szczególności przesunąć ostateczny termin skorygowania nadmiernego deficytu zasadniczo o jeden rok. Rada ocenia, czy wystąpiły nieprzewidziane niekorzystne zdarzenia gospodarcze, niosące poważne negatywne konsekwencje budżetowe, w odniesieniu do zawartej w zaleceniu prognozy ekonomicznej. W przypadku poważnego pogorszenia koniunktury gospodarczej, o którym mowa w art. 5 rozporządzenia (WE) nr 1466/97, Rada może również na podstawie zalecenia Komisji podjąć decyzję o przyjęciu zmienionego zalecenia na mocy art. 126 ust. 7 TFUE, pod warunkiem że nie zagraża to stabilności budżetowej ▌.”;

4.        w art. 4 wprowadza się następujące zmiany:

           a)        ust. 1 otrzymuje brzmienie:

„1. W przypadku stwierdzenia, iż nie zostały podjęte żadne skuteczne działania zgodnie z art. 126 ust. 8 TFUE, każda decyzja Rady o podaniu do publicznej wiadomości jej zaleceń jest podejmowana natychmiast po upływie terminu ustalonego zgodnie z art. 3 ust. 4 niniejszego rozporządzenia. Równocześnie Rada na wniosek Komisji przedkłada formalne sprawozdanie Radzie Europejskiej.”;

           b)        ust. 2 otrzymuje brzmienie:

„2.       Rozważając, czy w odpowiedzi na jej zalecenia wydane zgodnie z art. 126 ust. 7 TFUE zostały podjęte skuteczne działania, Rada opiera swoją decyzję na sprawozdaniu danego państwa członkowskiego przedłożonym zgodnie z art. 3 ust. 4a niniejszego rozporządzenia i na jego wykonaniu, a także na wszelkich innych publicznie ogłaszanych decyzjach rządu danego państwa członkowskiego.

Jeżeli zgodnie z art. 126 ust. 8 Rada stwierdzi, że dane państwo członkowskie nie podjęło skutecznych działań, powiadamia Radę Europejską.

Komisja Europejska może zorganizować wizyty mające na celu przeprowadzenie konsultacji lub nadzoru na miejscu zgodnie z art. 10a. W przypadku uczestniczących państw członkowskich i państw członkowskich uczestniczących w ERM II wizyty takie prowadzone są wspólnie z Europejskim Bankiem Centralnym. Komisja składa Parlamentowi Europejskiemu i Radzie sprawozdanie dotyczące rezultatów wizyty oraz podaje swoje ustalenia do publicznej wiadomości.

2a.      Parlament Europejski jest powiadamiany o sytuacjach, o których mowa w ust. 1 i 2.”;

5.        w art. 5 wprowadza się następujące zmiany:

a)        ust. 1 otrzymuje brzmienie:

„1.       Każdą decyzję Rady o wezwaniu danego uczestniczącego państwa członkowskiego do podjęcia środków zmierzających do ograniczenia deficytu zgodnie z art. 126 ust. 9 TFUE podejmuje się w terminie dwóch miesięcy od decyzji Rady stwierdzającej brak podjęcia skutecznych działań zgodnie z art. 126 ust. 8. W wezwaniu Rada wzywa państwo członkowskie do osiągnięcia rocznych celów budżetowych, które w oparciu o prognozę stanowiącą podstawę zalecenia są zgodne z redukcją długu o co najmniej 0,5 % PKB, rozumiane jako punkt odniesienia, salda w ujęciu uwzględniającym zmiany cykliczne, po skorygowaniu o działania jednorazowe i tymczasowe mające bezpośredni lub pośredni wpływ na budżet, w celu zapewnienia skorygowania nadmiernego deficytu w ostatecznym terminie wskazanym w wezwaniu. Rada wskazuje również środki prowadzące do osiągnięcia tych celów.”;

b)        dodaje się ust. 1a w brzmieniu:

„1a.     Po wezwaniu Rady wydanym zgodnie z art. 126 ust. 9 TFUE dane państwo członkowskie przekłada Parlamentowi Europejskiemu, Komisji i Radzie sprawozdanie z działań podjętych w odpowiedzi na to wezwanie Rady. Sprawozdanie zawiera cele dotyczące wydatków publicznych oraz uznaniowych ▌dochodów, łącznie z ich poziomem i tendencjami, a także informacje na temat działań podejmowanych w odpowiedzi na określone zalecenia Rady, tak aby umożliwić Radzie, w razie potrzeby, podjęcie decyzji zgodnie z art. 6 ust. 2 niniejszego rozporządzenia. Dzięki wizytom prowadzonym zgodnie z art. 10a Komisja monitoruje i ocenia środki dostosowawcze podjęte w celu skorygowania nadmiernego deficytu oraz przygotowuje sprawozdanie dla Rady. Sprawozdanie to podawane jest do wiadomości publicznej.”;

ba)      dodaje się ustęp w brzmieniu:

„1b.    Właściwa komisja Parlamentu Europejskiego może zwrócić się do danego państwa członkowskiego, aby wyjaśniło przed tą komisją swoją politykę gospodarczą i budżetową oraz działania, jakie zamierza podjąć w celu skorygowania nadmiernego deficytu. Państwo członkowskie może również zwrócić się o zaproszenie do Parlamentu Europejskiego w tych samych celach.”;

c)        ust. 2 otrzymuje brzmienie:

„2.       W przypadku gdy zostały podjęte skuteczne działania zgodnie z zaleceniem wydanym na mocy art. 126 ust. 7 TFUE, lecz po wydaniu zalecenia wystąpią nieprzewidziane niekorzystne zdarzenia gospodarcze, niosące poważne negatywne konsekwencje budżetowe, Rada, działając na podstawie zalecenia Komisji, może podjąć decyzję o wydaniu zmienionego zalecenia na mocy art. 126 ust. 7 TFUE. Zmienione zalecenie, uwzględniające istotne czynniki, o których mowa w art. 2 ust. 3 niniejszego rozporządzenia, może w szczególności przesunąć ostateczny termin skorygowania nadmiernego deficytu zasadniczo o jeden rok. Rada ocenia, czy wystąpiły nieprzewidziane niekorzystne zdarzenia gospodarcze, niosące poważne negatywne konsekwencje budżetowe, w odniesieniu do zawartej w zaleceniu prognozy ekonomicznej. W przypadku poważnego pogorszenia koniunktury gospodarczej Rada może również na podstawie zalecenia Komisji podjąć decyzję o przyjęciu zmienionego zalecenia na mocy art. 126 ust. 7 TFUE, pod warunkiem że zalecenie takie nie zagraża stabilności budżetowej ▌.”;

6.        art. 6 otrzymuje brzmienie:

„Artykuł 6

1.        Rozważając, czy w odpowiedzi na jej wezwanie wydane zgodnie z art. 126 ust. 9 TFUE zostały podjęte skuteczne działania, Rada opiera swoją decyzję na sprawozdaniu danego państwa członkowskiego przedłożonym zgodnie z art. 5 ust. 1a niniejszego rozporządzenia i na jego wykonaniu, a także na wszelkich innych publicznie ogłaszanych decyzjach rządu danego państwa członkowskiego oraz na wnioskach ze sprawozdania Komisji, o którym mowa w art. 5 ust. 1a.

2. Jeżeli zostaną spełnione warunki stosowania art. 126 ust. 11 TFUE, Rada nakłada sankcje zgodnie z art. 126 ust. 11 TFUE. Każda taka decyzja zostaje podjęta nie później niż dwa miesiące po decyzji Rady wzywającej dane uczestniczące państwo członkowskie do podjęcia środków zgodnie z art. 126 ust. 9 TFUE.”;

7.        ▌ art. 7 otrzymuje brzmienie:

„Artykuł 7

„Jeżeli uczestniczące państwo członkowskie nie zastosuje się do kolejnych decyzji Rady wydanych zgodnie z art. 126 ust. 7 i 9 TFUE, decyzja Rady o nałożeniu sankcji zgodnie z art. 126 ust. 11 TFUE zostaje podjęta, co do zasady, w ciągu szesnastu miesięcy od terminu przedstawiania sprawozdań, ustanowionego w art. 3 ust. 2 i 3 rozporządzenia (WE) nr 479/2009. Ostateczny termin szesnastu miesięcy ulega odpowiedniej zmianie w przypadku zastosowania przepisów art. 3 ust. 5 lub art. 5 ust. 2 niniejszego rozporządzenia. W przypadku gdy Rada zadecyduje, iż świadomie planowany deficyt jest nadmierny, zastosowana zostaje procedura przyspieszona. Właściwa komisja parlamentarna Parlamentu Europejskiego może zwrócić się do danego państwa członkowskiego o złożenie jej sprawozdania.”.;

7a.      Dodaje się następujący artykuł:

„Artykuł 7a

Spotkania międzyparlamentarne

W przypadku wezwania do zorganizowania spotkania między właściwą komisją Parlamentu Europejskiego a państwem członkowskim, mającego na celu wyjaśnienie stanowiska, wymaganych działań lub odstępstwa od wymogów określonych w niniejszym rozporządzeniu, spotkanie to zostaje zorganizowane pod auspicjami jednej z poniższych instytucji:

a) Parlamentu Europejskiego;

b) parlamentu państwa członkowskiego; lub

c) parlamentu kraju sprawującego prezydencję rotacyjną.”;

8.        art. 8 otrzymuje brzmienie:

„Artykuł 8

Każdą decyzję Rady o zaostrzeniu sankcji zgodnie z art. 126 ust. 11 TFUE podejmuje się w terminie dwóch miesięcy od terminów przedstawienia sprawozdań zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 479/2009. Każdą decyzję Rady o uchyleniu niektórych lub wszystkich decyzji zgodnie z art. 126 ust. 12 TFUE podejmuje się po konsultacji z Parlamentem Europejskim przed upływem dwóch miesięcy od terminów przedstawienia sprawozdań wynikających z rozporządzenia (WE) nr 479/2009.”;

9.        w art. 9 akapit trzeci odesłanie do „art. 6” zastępuje się odesłaniem do „art. 6 ust. 2”;

10.      w art. 10 wprowadza się następujące zmiany:

(a)       w ust. 1 zdanie wprowadzające otrzymuje brzmienie:

„'1.      Komisja i Rada regularnie monitorują wprowadzanie podjętych działań:”;

aa)      dodaje się ustęp w brzmieniu:

„1a.    Komisja i Rada informują Parlament Europejski o swoich ustaleniach dokonanych zgodnie z ust. 1.

b)        w ust. 3 odesłanie do „rozporządzenia (WE) nr 3605/93” zastępuje się odesłaniem do „rozporządzenia (WE) nr 479/2009”;

10a.    Dodaje się następujący artykuł:

„Artykuł 10a

1.        Zgodnie z celami niniejszego rozporządzenia Komisja dba o prowadzenie stałych konsultacji z organami państw członkowskich. W tym celu Komisja przeprowadza we wszystkich państwach członkowskich wizyty z myślą o prowadzeniu regularnych konsultacji, a także – w odpowiednich przypadkach – nadzoru.

Komisja może zaprosić do udziału w wizytach konsultacyjnych i nadzorczych przedstawicieli Europejskiego Banku Centralnego, jeżeli uzna to za stosowne, lub innych właściwych instytucji.

2. W stosownych przypadkach Komisja przekazuje danym państwom członkowskim wstępne ustalenia z wizyt konsultacyjnych lub nadzorczych w celu ustosunkowania się do nich.

3. W ramach wizyt konsultacyjnych Komisja analizuje bieżącą sytuację gospodarczą w danym państwie członkowskim i rozpoznaje wszelkie zagrożenia lub trudności związane z realizacją celów niniejszego rozporządzenia.

4. W ramach wizyt nadzorczych Komisja monitoruje procesy i upewnia się, że podjęto działania w myśl decyzji Rady lub Komisji zgodnie z celami niniejszego rozporządzenia. Wizyty nadzorcze odbywają się jedynie w wyjątkowych przypadkach i tylko wtedy, gdy występują istotne zagrożenia lub trudności w realizacji tych celów.

5. Komisja informuje Komitet Ekonomiczno-Finansowy o powodach wizyty nadzorczej.

6. Państwa członkowskie podejmują wszelkie niezbędne środki w celu ułatwienia przeprowadzenia wizyt konsultacyjnych i nadzorczych. Na wniosek Komisji oraz na zasadzie dobrowolności państwa członkowskie zapewniają wsparcie wszystkich właściwych organów krajowych w przygotowaniu i przeprowadzeniu wizyt konsultacyjnych i nadzorczych.”;

11.      art. 11 otrzymuje brzmienie:

„Artykuł 11

W każdym przypadku, gdy Rada zdecyduje o nałożeniu sankcji na uczestniczące państwo członkowskie zgodnie z art. 126 ust. 11 TFUE, z zasady nakładana jest grzywna. Oprócz grzywny, Rada może podjąć decyzję o zastosowaniu innych środków przewidzianych w art. 126 ust. 11 TFUE.

W ciągu trzech miesięcy od terminu ogłoszenia sankcji, o których mowa w ust. 1, właściwa komisja Parlamentu Europejskiego może zwrócić się do danego państwa członkowskiego o wyjaśnienie przed tą komisją powodów, dla których – mimo otrzymanych ostrzeżeń – państwo to nie skorygowało nadmiernego deficytu. Państwo członkowskie może również zwrócić się o zaproszenie do Parlamentu Europejskiego w tych samych celach.”;

12.      art. 12 otrzymuje brzmienie:

„Artykuł 12

1-        Na kwotę grzywny składa się stały składnik wynoszący 0,2% PKB i składnik zmienny. Ustalenie składnika zmiennego opiera się na dokonanej przez Radę ocenie tego, czy uczestniczące państwo członkowskie podjęło skuteczne działania. Jeżeli Rada uzna, że państwo członkowskie podjęło skuteczne działania, składnik zmienny nie ma zastosowania. Decyzję o niestosowaniu składnika zmiennego podejmuje się większością kwalifikowaną. Jeżeli ustalono, że państwo członkowskie nie podjęło skutecznych działań, składnik zmienny jest z zasady równy jednej dziesiątej różnicy między deficytem wyrażonym jako odsetek PKB w poprzednim roku a wartością odniesienia dla deficytu publicznego albo – jeśli nieprzestrzeganie dyscypliny budżetowej wiąże się z kryterium długu – saldem sektora instytucji rządowych i samorządowych wyrażonym jako odsetek PKB, które powinno zostać osiągnięte w tym samym roku zgodnie z wezwaniem wydanym na mocy art. 126 ust. 9 TFUE.

2.        Każdego kolejnego roku do momentu uchylenia decyzji stwierdzającej istnienie nadmiernego deficytu Rada ocenia, czy dane uczestniczące państwo członkowskie podjęło skuteczne działania w odpowiedzi na wezwanie Rady wydane zgodnie z art. 126 ust. 9 TFUE. W takiej corocznej ocenie Rada zgodnie z art. 126 ust. 11 TFUE decyduje o zaostrzeniu sankcji, chyba że uczestniczące państwo członkowskie zastosowało się do wezwania Rady. Jeżeli zostaje podjęta decyzja o nałożeniu dodatkowej grzywny, jest ona obliczana w ten sam sposób co zmienny składnik grzywny określony w ust. 1.

3. Żadna z grzywien, o których mowa w ust. 1 i 2, nie przekracza górnej granicy 0,2% PKB.”;

13.      uchyla się art. 13, a odesłanie do niego w art. 15 zostaje zastąpione odesłaniem do „art. 12”;

14.      art. 16 otrzymuje brzmienie:

„Artykuł 16

Grzywny, o których mowa w art. 12 niniejszego rozporządzenia, stanowią inne dochody, o których mowa w art. 311 TFUE, i są przeznaczane na mechanizm stabilizacyjny dla państw członkowskich, których walutą jest euro. Do czasu ustanowienia takiego mechanizmu grzywny powinny być przeznaczane na zasilenie opartych na podziale ryzyka instrumentów finansowych dla przedsięwzięć istotnych dla UE i finansowanych przez Europejski Bank Inwestycyjny zgodnie z postanowieniami załączonego do Traktatów protokołu (nr 5) w sprawie statusu Europejskiego Banku Inwestycyjnego.”;

14a.    Dodaje się następujący artykuł:

„Artykuł 17a

1.        Do ... * i co trzy lata po tym terminie Komisja publikuje sprawozdanie dotyczące stosowania niniejszego rozporządzenia.

2.        Sprawozdanie wraz z wszelkimi dołączonymi doń wnioskami jest przekazywane Parlamentowi Europejskiemu i Radzie.

3.        Jeśli w sprawozdaniu wskazano przeszkody dla prawidłowego funkcjonowania zawartych w Traktatach postanowień dotyczących unii gospodarczej i walutowej, podaje się w nim niezbędne zalecenia dla Rady Europejskiej.

4.        Artykułu 2 ust. 1a nie stosuje się wobec państwa członkowskiego podlegającego procedurze nadmiernego deficytu w dniu przyjęcia niniejszego rozporządzenia, jeżeli dane państwo członkowskie postępuje zgodnie ze swoim programem stabilności lub konwergencji i związanymi z tym opiniami Rady. Art. 2 ust. 1a stosuje się dopiero po uchyleniu tej procedury.”;

15.      Wszelkie odesłania do „art. 104” zastępuje się w całym rozporządzeniu odesłaniami do „art. 126 TFUE”.

16.      w pkt 2 załącznika odesłania w kolumnie I do „art. 4 ust. 2 i 3 rozporządzenia Rady (WE) nr 3605/93” zastępuje się odesłaniami do „art. 3 ust. 2 i 3 rozporządzenia Rady (WE) nr 479/2009.”.

Artykuł 2

Niniejsze rozporządzenie wchodzi w życie dwudziestego dnia po jego opublikowaniu w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej.

W przypadku państwa członkowskiego objętego procedurą nadmiernego deficytu w [dniu przyjęcia niniejszego rozporządzenia – wstawić datę] i przez okres trzech lat od korekty nadmiernego deficytu wymóg w ramach kryterium długu uznaje się za spełniony, jeżeli dane państwo członkowskie osiągnie – zgodnie z opiniami Rady na temat jego programu stabilności lub konwergencji – wystarczające postępy w spełnianiu kryteriów.

Niniejsze rozporządzenie wiąże w całości i jest bezpośrednio stosowane we wszystkich państwach członkowskich.

Sporządzono w […] dnia […] r.

           W imieniu Rady

           Przewodniczący

OPINIA KOMISJI PRAWNEJ W SPRAWIE PODSTAWY PRAWNEJ

Pani Sharon Bowles

Przewodnicząca

Komisja Gospodarcza i Monetarna

BRUKSELA

Przedmiot:       Opinia w sprawie podstawy prawnej wniosku dotyczącego rozporządzenia Rady zmieniającego rozporządzenie (WE) nr 1467/97 w sprawie przyspieszenia i wyjaśnienia procedury nadmiernego deficytu (COM(2010) 522 – C7‑0396/2010 – 2010/0276(CNS) )

Szanowna Pani Przewodnicząca!

W piśmie z dnia 4 marca 2011 r. zwróciła się Pani do Komisji Prawnej – zgodnie z art. 37 ust. 2 Regulaminu PE – o opinię na temat odpowiedniej podstawy prawnej różnych wniosków legislacyjnych, do których w Pani komisji jako komisji właściwej i/lub w Komisji Zatrudnienia i Spraw Socjalnych złożono poprawki mające na celu zmianę podstawy prawnej.

Komisja rozpatrzyła tę kwestię na posiedzeniu w dniu 12 kwietnia 2011 r.

Celem pakietu dotyczącego zarządzania gospodarczego jest wyjście naprzeciw potrzebie większej koordynacji i ściślejszego nadzoru strategii polityki gospodarczej w unii gospodarczej i walutowej.

Pakiet ten obejmuje sześć wniosków legislacyjnych.

Wnioski te są analizowane oddzielnie w załączniku. Dla wygody, wnioski komisji dotyczące właściwej dla każdego przypadku podstawy prawnej przedstawiono poniżej:

- Wniosek dotyczący rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie zapobiegania zaburzeniom równowagi makroekonomicznej i ich korygowania (COM(2010) 527, 2010/0281(COD) ).

Jedynym celem tego wniosku dotyczącego rozporządzenia jest rozszerzenie procedury nadzoru gospodarczego, na co zezwala art. 121 ust. 6 TFUE. Ta podstawa prawna wydaje się zatem odpowiednia.

- Wniosek dotyczący dyrektywy Rady w sprawie wymogów dotyczących ram budżetowych w państwach członkowskich (COM(2010) 523 wersja ostateczna, 2010/0277(NLE) )

Głównym celem tego wniosku jest zachęcenie do odpowiedzialności budżetowej poprzez określenie minimalnych wymogów dla ram krajowych oraz zadbanie o skuteczność procedury nadmiernego deficytu. Dlatego podstawa prawna zaproponowana przez Komisję Europejską, tj. art. 126 ust. 14 akapit trzeci TFUE, wydaje się odpowiednia.

- Wniosek dotyczący rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady zmieniającego rozporządzenie (WE) nr 1466/97 w sprawie wzmocnienia nadzoru pozycji budżetowych oraz nadzoru i koordynacji polityk gospodarczych (COM(2010) 526, 2010/0280(COD) )

Celem tego wniosku jest zapewnienie ściślejszej koordynacji polityki gospodarczej państw członkowskich. Dlatego wydaje się, że art. 121 ust. 6 TFUE stanowi odpowiednią podstawę prawną dla tego wniosku.

- Wniosek dotyczący rozporządzenia Rady zmieniającego rozporządzenie Rady (WE) nr 1467/97 w sprawie przyspieszenia i wyjaśnienia procedury nadmiernego deficytu (COM(2010) 522 wersja ostateczna, 2010/0276(CNS) )

W świetle faktu, że głównym celem tego wniosku jest określenie szczegółowych zasad, jakimi należy się kierować przy stosowaniu procedury nadmiernego deficytu, jedyną odpowiednią podstawą prawną jest art. 126 ust. 14 TFUE.

- Wniosek dotyczący rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie skutecznego egzekwowania nadzoru budżetowego w strefie euro (COM(2010) 524, 2010/0278(COD) )

Uznaje się, że art. 121 ust. 6 w związku z art. 136 TFUE stanowi odpowiednią podstawę prawną.

- Wniosek dotyczący rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie środków egzekwowania korekty nadmiernych zaburzeń równowagi makroekonomicznej w strefie euro (COM(2010) 525, 2010/0279(COD) )

Mając na uwadze cel tego wniosku, jakim jest bardziej skuteczna korekta zaburzeń równowagi makroekonomicznej w strefie euro, art. 121 ust. 6 w związku z art. 136 TFUE stanowi odpowiednią podstawę prawną.

Na posiedzeniu w dniu 12 kwietnia 2011 r. Komisja Prawna przyjęła jednogłośnie powyższe zalecenia[4].

Z poważaniem

Klaus-Heiner Lehne

Załącznik

Przedmiot: Podstawa prawna wniosku dotyczącego rozporządzenia Rady zmieniającego rozporządzenie (WE) nr 1467/97 w sprawie przyspieszenia i wyjaśnienia procedury nadmiernego deficytu (COM(2010) 522, 2010/0276 (CNS) )

Pakiet dotyczący zarządzania gospodarczego składa się z sześciu wniosków mających na celu poprawę koordynacji strategii polityki gospodarczej i nadzoru nad nimi w ramach unii gospodarczej i walutowej w kontekście strategii „Europa 2020” oraz europejskiego semestru, nowego cyklu nadzoru łączącego proces ujęty w pakcie stabilności i wzrostu oraz w ogólnych wytycznych polityki gospodarczej.

Dwa wnioski dotyczą procedury nadmiernego deficytu. Obydwa są oparte na art. 126 ust. 14 TFUE. Cztery wnioski dotyczą procedury wielostronnego nadzoru i są oparte na art. 121 ust. 6. Dwa z tych wniosków są oparte na art. 121 ust. 6 w związku z art. 136 TFUE.

Wnioski te stanowią reakcję na słabości obecnego systemu, które uwidocznił światowy kryzys gospodarczy i finansowy. Według Komisji system należy wzmocnić w celu „stworzenia solidnych podstaw stabilności makroekonomicznej i stabilności finansów publicznych, które są warunkiem trwałego wzrostu gospodarczego i zatrudnienia”[5].

Wnioski te przygotowano w następstwie dwóch komunikatów Komisji Europejskiej[6] oraz porozumienia w ramach Rady Europejskiej z czerwca 2010 r. w sprawie potrzeby zwiększenia koordynacji polityki gospodarczej państw członkowskich. Pakiet dotyczący zarządzania gospodarczego przedłożono w dniu 29 września 2010 r.

Wniosek dotyczący rozporządzenia Rady zmieniającego rozporządzenie Rady (WE) nr 1467/97 w sprawie przyspieszenia i wyjaśnienia procedury nadmiernego deficytu jest obecnie rozpatrywany przez komisję Gospodarczą i Monetarną, której sprawozdawcą jest Diogo Feio. Komisja Zatrudnienia i Spraw Socjalnych przygotowuje opinię (sprawozdawca: David Casa). Parlament Europejski działa zgodnie z procedurą konsultacji.

Podstawą prawną rozporządzenia nr 1467/97 jest art. 126 ust. 14.

Poprawki złożone przez komisję przedmiotowo właściwą (ECON) mają na celu zmianę podstawy prawnej z pojedynczej (art. 121 ust. 14) na wieloraką (art. 121 ust. 14 z art. 136).

Kontekst

Rozporządzenie Rady nr 1467/97 z dnia 7 lipca 1997 r. uważa się za część naprawczą paktu stabilności i wzrostu. Określa ono przepisy na rzecz przyspieszenia i wyjaśnienia procedury nadmiernego deficytu, już określone w art. 126 TFUE.

Ma ono zapobiegać rażącym błędom w polityce budżetowej, które mogłyby stanowić zagrożenie dla stabilności finansów publicznych i potencjalnie zagrażać europejskiej unii walutowej. Oznacza to, że państwa członkowskie mają obowiązek unikać nadmiernego deficytu budżetowego, który ustala się według dwóch głównych kryteriów: deficytu i długu. Procedura nadmiernego deficytu, która stanowi środek realizacji zakazu doprowadzania do nadmiernego deficytu budżetowego, przewiduje zbiór działań, które należy podjąć; system ten opiera się na mechanizmie egzekwowania, który zaleca sankcje finansowe w przypadku nieprzestrzegania postanowień rozporządzenia.

Według uzasadnienia Komisji[7] konieczna jest reforma części naprawczej paktu stabilności i wzrostu w odpowiedzi na szereg niedociągnięć, które uwidocznił kryzys gospodarczy i finansowy. Wniosek skupia się w związku z tym na następujących środkach:

           – „Należy poprawić skuteczność kryterium długu w ramach procedury nadmiernego deficytu”. Należy zapewnić uważniejsze śledzenie rozwoju sytuacji w zakresie zadłużenia i traktować go równorzędnie z rozwojem sytuacji w zakresie deficytu.

           – „Wzmacnia się egzekwowanie nadzoru budżetowego poprzez wprowadzenie nowego zestawu sankcji finansowych dla państw członkowskich należących do strefy euro, które stosowane byłyby stopniowo na znacznie wcześniejszych etapach procedury. (...) W celu ograniczenia uznaniowości w procesie egzekwowania przewiduje się, że nakładanie nowych sankcji w kolejnych etapach procedury nadmiernego deficytu odbywać się będzie w procedurze »głosowania odwrotnego«.”

Proponowana podstawa prawna

Wniosek Komisji oparty jest na art. 126 ust. 14 TFUE, który brzmi następująco:

Artykuł 126 ust. 14

Uzupełniające przepisy dotyczące stosowania procedury opisanej w niniejszym artykule znajdują się w Protokole w sprawie procedury dotyczącej nadmiernego deficytu, załączonym do Traktatów.

Rada, stanowiąc jednomyślnie zgodnie ze specjalną procedurą prawodawczą i po konsultacji z Parlamentem Europejskim i Europejskim Bankiem Centralnym, uchwala właściwe przepisy, które zastąpią ten Protokół.

Z zastrzeżeniem innych postanowień niniejszego ustępu, Rada, na wniosek Komisji i po konsultacji z Parlamentem Europejskim, określi szczegółowe warunki i definicje w celu zastosowania postanowień tego Protokołu.

Podstawą prawną zaproponowaną w poprawce złożonej w komisji ECON jest art. 126 ust. 14 TFUE w związku z art. 136 TFUE.

Artykuł 136

1.        W celu zapewnienia prawidłowego funkcjonowania unii gospodarczej i walutowej oraz zgodnie z odpowiednimi postanowieniami Traktatów, Rada, zgodnie z odpowiednią procedurą spośród tych, o których mowa w artykułach 121 i 126, z wyjątkiem procedury przewidzianej w artykule 126 ustęp 14, przyjmuje środki w odniesieniu do Państw Członkowskich, których walutą jest euro, w celu:

a)     wzmocnienia koordynacji i nadzoru ich dyscypliny budżetowej;

b)     określenia kierunków, w zakresie w jakim ich to dotyczy, polityki gospodarczej, czuwając nad zgodnością tych kierunków z kierunkami przyjętymi dla całej Unii oraz zapewniając nadzór nad nimi.

2.        W odniesieniu do środków, o których mowa w ustępie 1, w głosowaniu biorą udział tylko członkowie Rady reprezentujący Państwa Członkowskie, których walutą jest euro.

Większość kwalifikowaną wyżej wymienionych członków określa się zgodnie z artykułem 238 ustęp 3 litera a).

Stanowisko Trybunału Sprawiedliwości

Według orzecznictwa zasadniczo akt prawny powinien mieć tylko jedną podstawę prawną. W przypadku gdy analiza celu i treści unijnego aktu prawnego wykaże, że wyznaczono mu dwa cele lub ma dwie części składowe opierające się na różnych podstawach prawnych i jeśli jeden z tych aspektów można zidentyfikować jako główny lub dominujący, podczas gdy drugi ma jedynie charakter pomocniczy, wówczas ten akt prawny należy wydać na pojedynczej podstawie prawnej, tj. na tej podstawie, która wymagana jest z racji głównego lub przeważającego celu lub takiej części składowej[8].

W wyjątkowych przypadkach natomiast, jeśli zostanie ustalone, że dany akt prawny dąży do realizacji większej liczby celów lub ma większą liczbę części składowych, które są nierozerwalnie związane, przy czym żaden z aspektów nie jest drugorzędny lub pośredni w stosunku do drugiego, wówczas taki akt prawny należy wydać na odpowiadających im różnych podstawach prawnych.[9]

Analiza podstawy prawnej

Artykuł 126 znajduje się w tytule VIII rozdział 1 TFUE dotyczącym polityki gospodarczej. Przepis ten określa działania podejmowane przez Komisję i Radę przy stosowaniu procedury nadmiernego deficytu. Zgodnie z tą procedurą Rada i Komisja monitorują krajowe deficyty i wydają zalecenia.

Artykuł 126 ust. 14 umożliwia Radzie przyjmowanie uzupełniających środków dotyczących procedury nadmiernego deficytu zgodnie ze specjalną procedurą (na wniosek Komisji i po konsultacji z Parlamentem Europejskim).

Rozdział 4 tytułu VIII zawiera przepisy szczegółowe dla państw członkowskich, których walutą jest euro. I tak, art. 136 umożliwia Radzie podejmowanie decyzji o szczególnych środkach w odniesieniu do państw członkowskich, których walutą jest euro, w celu:

- wzmocnienia koordynacji i nadzoru ich dyscypliny budżetowej;

- określenia kierunków polityki.

W art. 136 podkreśla się, że środki te są przyjmowane „zgodnie z odpowiednią procedurą spośród tych, o których mowa w artykułach 121[10] i 126, z wyjątkiem procedury przewidzianej w artykule 126 ustęp 14”.

Wydaje się, że przy połączeniu art. 126 ust. 14 i art. 136 TFUE prawodawca może wzmocnić koordynację i nadzór określone w art. 121 i 126 TFUE[11] oraz może określić szczegółowe zasady dotyczące stosowania procedury nadmiernego deficytu.

Analiza wniosku. Cel i treść proponowanych środków

Jak już wspomniano, zasadniczo akt prawny powinien mieć jedną podstawę prawną. W wyjątkowych przypadkach natomiast, jeśli zostanie ustalone, że dany akt prawny dąży do realizacji większej liczby celów lub ma większą liczbę części składowych, które są nierozerwalnie związane, przy czym żaden z aspektów nie jest drugorzędny lub pośredni w stosunku do drugiego, wówczas taki akt prawny należy wydać na odpowiadających im różnych podstawach prawnych[12].

Celem omawianego wniosku jest wprowadzenie zmian w celu usprawnienia mechanizmu ustanowionego rozporządzeniem nr 1467/97 w sprawie przyspieszenia i wyjaśnienia procedury nadmiernego deficytu.

W uzasadnieniu przedstawione są następujące główne działania planowanej reformy:

a)  należy poprawić skuteczność kryterium długu w ramach procedury nadmiernego deficytu. Środek ten jest reakcją na marginalną dotychczas rolę długu, mimo że obydwa kryteria (deficyt i dług) są zasadniczo równorzędne;

b)  wprowadzenie nowego zestawu sankcji finansowych dla państw członkowskich należących do strefy euro w celu zapobiegania nadmiernym deficytom sektora instytucji rządowych i samorządowych, a jeżeli one wystąpią – w celu ich niezwłocznego obniżenia;

c)  jaśniejsze i bardziej elastyczne ramy dotyczące ewentualnych zaleceń Komisji.

Oznacza to, że głównymi celami wniosku są: zapobieganie nadmiernym deficytom i korygowanie ich, zapobieganie rażącym błędom w polityce budżetowej i określenie szczegółowych zasad, jakimi należy się kierować przy stosowaniu procedury nadmiernego deficytu.

Jest zatem jasne, że art. 126 ust. 14 stanowi odpowiednią podstawę prawną przedmiotowego wniosku.

Należy w związku z tym rozważyć, czy cele wniosku można postrzegać jako nierozerwalnie związane i czy żaden nie jest drugorzędny w stosunku do drugiego: w takim wypadku możliwe byłyby wielorakie podstawy prawne.

W punkcie 14 preambuły podkreśla się, że „w celu zapewnienia stosowania się uczestniczących państw członkowskich do unijnych ram nadzoru budżetowego należy na podstawie art. 136 Traktatu opracować oparte na regułach sankcje”. Chociaż wydaje się, że sankcje oparte na regułach są ważnym komponentem systemu ustanowionego we wniosku i że przyczyniają się one do skutecznego egzekwowania procedury nadmiernego deficytu, nie można twierdzić, że jest to główny cel proponowanego rozporządzenia.

Wniosek

W świetle powyższych rozważań wydaje się, że art. 126 ust. 14 TFUE stanowi jedyną właściwą podstawę prawną niniejszego wniosku.

21.3.2011

OPINIA Komisji Zatrudnienia i Spraw Socjalnych

dla Komisji Gospodarczej i Monetarnej

w sprawie wniosku dotyczącego rozporządzenia Rady zmieniającego rozporządzenie Rady (WE) nr 1467/97 w sprawie przyspieszenia i wyjaśnienia procedury nadmiernego deficytu

( COM(2010)0522 – C7‑0396/2010 – 2010/0276(CNS) )

Sprawozdawca: David Casa

ZWIĘZŁE UZASADNIENIE

Kontekst

W dniu 29 września 2010 r. Komisja przedstawiła pakiet legislacyjny, którego celem jest wzmocnienie zarządzania gospodarczego w UE oraz w strefie euro. Pakiet ten składa się z sześciu wniosków: cztery z nich dotyczą kwestii fiskalnych, w tym reformy paktu stabilności i wzrostu, natomiast dwa nowe rozporządzenia mają na celu wykrycie pojawiających się przypadków nierównowagi makroekonomicznej w UE i w strefie euro oraz zaradzenie im.

Komisja proponuje, aby zwiększyć zgodność działań państw członkowskich z paktem stabilności i wzrostu oraz poprawić koordynację polityki fiskalnej. W ramach tzw. prewencyjnej części paktu stabilności i wzrostu dokonuje się zmiany obowiązującego rozporządzenia nr 1466/97 w sprawie wzmocnienia nadzoru pozycji budżetowych oraz nadzoru i koordynacji polityk gospodarczych w celu zadbania o to, aby państwa członkowskie prowadziły „ostrożnościową” politykę fiskalną w czasach dobrej koniunktury, aby stworzyć niezbędny bufor na gorsze czasy. Ponadto w ramach tzw. części naprawczej proponuje się poprawki do rozporządzenia 1467/97 w sprawie procedury nadmiernego deficytu w celu zadbania o to, aby uważniej śledzono rozwój długu i postawiono to zagadnienie na równi z rozwojem deficytu.

Ponadto proponuje się dyrektywę wprowadzającą wymogi dla ram budżetowych państw członkowskich, aby zachęcić do odpowiedzialności fiskalnej dzięki określeniu minimalnych wymogów dla krajowych ram fiskalnych oraz zadbaniu o to, aby były one zgodne ze zobowiązaniami traktatowymi. W celu wsparcia zmian w części prewencyjnej i naprawczej paktu stabilności i wzrostu, Komisja zaproponowała również wzmocnienie mechanizmów wykonawczych dla strefy euro i państw członkowskich.

Uwagi

Niniejszy projekt opinii dotyczy wniosku Komisji zmieniającego rozporządzenie nr 1467/97 w sprawie przyspieszenia i wyjaśnienia procedury nadmiernego deficytu, do którego sprawozdawca proponuje następujące główne modyfikacje:

- egzekwowanie nadzoru budżetowego powinno zawsze być podporządkowane nadrzędnym celom UE, a w szczególności wymogom art. 9 TFUE związanym ze wspieraniem wysokiego poziomu zatrudnienia, zapewnianiem odpowiedniej ochrony socjalnej oraz zwalczaniem wykluczenia społecznego;

- przy monitorowaniu zgodności z zasadami dotyczącymi dyscypliny budżetowej oraz podejmowaniu decyzji w tym zakresie należy zwrócić szczególną uwagę nie tylko nie tylko na problemy gospodarcze, ale również problemy społeczne, które mogą mieć wpływ na sytuację finansową rządów;

- dostępna państwom członkowskim wdrażającym reformy strukturalne możliwość odejścia od swoich odnośnych średnioterminowych celów budżetowych nie powinna być związana z reformami systemu emerytalnego mającymi na celu propagowanie pewnych modeli; zamiast tego należy zapewnić taką możliwość państwom członkowskim wdrażającym reformy strukturalne, które przyczyniają się do utrzymania lub tworzenia miejsc pracy oraz do zmniejszenia ubóstwa;

- grzywny pobrane od państw członkowskich, które nie zastosują się do odnośnych zaleceń, powinny być wykorzystane do wsparcia długoterminowych celów UE w zakresie inwestycji i zatrudnienia, a nie rozdzielane jedynie wśród państw członkowskich, które nie podlegają żadnej procedurze nadmiernego deficytu, jak proponuje Komisja;

- lepsze zarządzanie gospodarcze powinno iść w parze ze wzmocnieniem legitymacji demokratycznej zarządzania europejskiego; w tym kontekście należy zwiększyć rolę Parlamentu Europejskiego w całym procesie nadzoru; ponadto regularne konsultacje z partnerami społecznymi oraz większe zaangażowanie parlamentów krajowych są warunkiem koniecznym dla wiarygodnych i przejrzystych ram nadzorczych.

POPRAWKI

Komisja Zatrudnienia i Spraw Socjalnych zwraca się do Komisji Gospodarczej i Monetarnej, jako do komisji przedmiotowo właściwej, o naniesienie w swoim sprawozdaniu następujących poprawek:

Poprawka  1

Wniosek dotyczący rozporządzenia – akt zmieniający

Punkt 1 preambuły

Poprawka  2

Wniosek dotyczący rozporządzenia – akt zmieniający

Punkt 1 a preambuły (nowy)

Poprawka  3

Wniosek dotyczący rozporządzenia – akt zmieniający

Punkt 1 b preambuły (nowy)

Poprawka  4

Wniosek dotyczący rozporządzenia – akt zmieniający

Punkt 3 preambuły

Poprawka  5

Wniosek dotyczący rozporządzenia – akt zmieniający

Punkt 4 a preambuły (nowy)

Poprawka  6

Wniosek dotyczący rozporządzenia – akt zmieniający

Punkt 4 b preambuły (nowy)

Poprawka  7

Wniosek dotyczący rozporządzenia – akt zmieniający

Punkt 12 preambuły

Poprawka  8

Wniosek dotyczący rozporządzenia – akt zmieniający

Artykuł 1 – punkt 2 – litera a)

Rozporządzenie (WE) nr 1467/97

Artykuł 2 – ustęp 1

Poprawka  9

Wniosek dotyczący rozporządzenia – akt zmieniający

Artykuł 1 – punkt 2 – litera b)

Rozporządzenie (WE) nr 1467/97

Artykuł 2 – ustęp 1 a

Poprawka  10

Wniosek dotyczący rozporządzenia – akt zmieniający

Artykuł 1 – punkt 2 – litera c)

Rozporządzenie (WE) nr 1467/97

Artykuł 2 – ustęp 3

Poprawka  11

Wniosek dotyczący rozporządzenia – akt zmieniający

Artykuł 1 – punkt 2 – litera d a (nowa)

Rozporządzenie (WE) nr 1467/97

Artykuł 2 – ustęp 5

Poprawka  12

Wniosek dotyczący rozporządzenia – akt zmieniający

Artykuł 1 – punkt 2 – litera e)

Rozporządzenie (WE) nr 1467/97

Artykuł 2 – ustęp 7

Poprawka  13

Wniosek dotyczący rozporządzenia – akt zmieniający

Artykuł 1 – punkt 3 – litera c)

Rozporządzenie (WE) nr 1467/97

Artykuł 3 – ustęp 4

Poprawka  14

Wniosek dotyczący rozporządzenia – akt zmieniający

Artykuł 1 – punkt 3 – litera e)

Rozporządzenie (WE) nr 1467/97

Artykuł 3 – ustęp 5

Poprawka  15

Wniosek dotyczący rozporządzenia – akt zmieniający

Artykuł 1 – punkt 5 – litera a)

Rozporządzenie (WE) nr 1467/97

Artykuł 5 – ustęp 1

Poprawka  16

Wniosek dotyczący rozporządzenia – akt zmieniający

Artykuł 1 – punkt 5 – litera c

Rozporządzenie (WE) nr 1467/97

Artykuł 5 – ustęp 2

Poprawka  17

Wniosek dotyczący rozporządzenia – akt zmieniający

Artykuł 1 – punkt 6

Rozporządzenie (WE) nr 1467/97

Artykuł 6 – ustęp 2

Poprawka  18

Wniosek dotyczący rozporządzenia – akt zmieniający

Artykuł 1 – punkt 7

Rozporządzenie (WE) nr 1467/97

Artykuł 7

Poprawka  19

Wniosek dotyczący rozporządzenia – akt zmieniający

Artykuł 1 – punkt 8

Rozporządzenie (WE) nr 1467/97

Artykuł 8

Poprawka  20

Wniosek dotyczący rozporządzenia – akt zmieniający

Artykuł 1 – punkt 10 – litera a)

Rozporządzenie (WE) nr 1467/97

Artykuł 10 – ustęp 1 a (nowy)

Poprawka  21

Wniosek dotyczący rozporządzenia – akt zmieniający

Artykuł 1 – punkt 14

Rozporządzenie (WE) nr 1467/97

Artykuł 16

PROCEDURA

PROCEDURA