Dokument z posiedzenia
14.3.2014
***I
SPRAWOZDANIE
w sprawie wniosku dotyczącego dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady zmieniającej dyrektywę 94/62/WE w sprawie opakowań i odpadów opakowaniowych w celu ograniczenia korzystania z lekkich plastikowych toreb na zakupy
( COM(2013) 761 – C7‑0392/2013 – 2013/0371(COD) )
Komisja Ochrony Środowiska Naturalnego, Zdrowia Publicznego i Bezpieczeństwa Żywności
Sprawozdawczyni: Margrete Auken
PR_COD_1amCom
Objaśnienie używanych znaków |
* Procedura konsultacji *** Procedura zgody ***I Zwykła procedura ustawodawcza (pierwsze czytanie) ***II Zwykła procedura ustawodawcza (drugie czytanie) ***III Zwykła procedura ustawodawcza (trzecie czytanie)
(Wskazana procedura opiera się na podstawie prawnej zaproponowanej w projekcie aktu.)
|
Poprawki do projektu aktu |
Poprawki Parlamentu w postaci dwóch kolumn
Skreślenia zaznacza się wytłuszczonym drukiem i kursywą w lewej kolumnie. Zmianę brzmienia zaznacza się wytłuszczonym drukiem i kursywą w obu kolumnach. Nowy tekst zaznacza się wytłuszczonym drukiem i kursywą w prawej kolumnie.
Pierwszy i drugi wiersz nagłówka każdej poprawki wskazuje element rozpatrywanego projektu aktu, którego dotyczy poprawka. Jeżeli poprawka odnosi się do obowiązującego aktu, do którego zmiany zmierza projekt aktu, nagłówek zawiera dodatkowo trzeci wiersz, w którym wskazuje się odpowiednio obowiązujący akt i przepis, którego dotyczy poprawka.
Poprawki Parlamentu w postaci tekstu skonsolidowanego
Nowe fragmenty tekstu zaznacza się wytłuszczonym drukiem i kursywą. Fragmenty tekstu, które zostały skreślone, zaznacza się za pomocą symbolu ▌ lub przekreśla. Zmianę brzmienia zaznacza się przez wyróżnienie nowego tekstu wytłuszczonym drukiem i kursywą i usunięcie lub przekreślenie zastąpionego tekstu. Tytułem wyjątku nie zaznacza się zmian o charakterze ściśle technicznym wprowadzonych przez służby w celu opracowania końcowej wersji tekstu.
|
SPIS TREŚCI
Strona
PROJEKT REZOLUCJI USTAWODAWCZEJ PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO 5
UZASADNIENIE 33
PROCEDURA 37
PROJEKT REZOLUCJI USTAWODAWCZEJ PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO
w sprawie wniosku dotyczącego dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady zmieniającej dyrektywę 94/62/WE w sprawie opakowań i odpadów opakowaniowych w celu ograniczenia korzystania z lekkich plastikowych toreb na zakupy
( COM(2013) 761 – C7‑0392/2013 – 2013/0371(COD) )
(Zwykła procedura ustawodawcza: pierwsze czytanie)
Parlament Europejski,
– uwzględniając wniosek Komisji przedstawiony Parlamentowi Europejskiemu i Radzie ( COM(2013) 761 ),
– uwzględniając art. 294 ust. 2 oraz art. 114 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, zgodnie z którymi wniosek został przedstawiony Parlamentowi przez Komisję (C7–0392/2013),
– uwzględniając art. 294 ust. 3 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej,
– uwzględniając opinię Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego z dnia 26 lutego 2014 r.[1],
– uwzględniając art. 55 Regulaminu,
– uwzględniając sprawozdanie Komisji Ochrony Środowiska Naturalnego, Zdrowia Publicznego i Bezpieczeństwa Żywności ( A7-0174/2014 ),
1. przyjmuje poniższe stanowisko w pierwszym czytaniu;
2. zwraca się do Komisji o ponowne przekazanie mu sprawy, jeśli uzna ona za stosowne wprowadzić znaczące zmiany do swojego wniosku lub zastąpić go innym tekstem;
3. zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania stanowiska Parlamentu Radzie i Komisji, a także parlamentom narodowym.
Poprawka 1
Wniosek dotyczący dyrektywy
Motyw 2
| |
Tekst proponowany przez Komisję | Poprawka |
(2) Korzystanie z plastikowych toreb na zakupy powoduje powstawanie dużych ilości odpadów oraz nieefektywne korzystanie z zasobów i oczekuje się, że będzie wzrastać, jeśli nie zostaną podjęte żadne działania. Wyrzucanie plastikowych toreb na zakupy przyczynia się do powstawania odpadów morskich, które zagrażają ekosystemom morskim na całym świecie. | (2) Korzystanie z plastikowych toreb na zakupy powoduje powstawanie dużych ilości odpadów oraz nieefektywne korzystanie z zasobów i oczekuje się, że będzie wzrastać, jeśli nie zostaną podjęte żadne działania. Wyrzucanie plastikowych toreb na zakupy prowadzi do zanieczyszczenia środowiska i pogłębia powszechny problem odpadów w basenach wodnych, stwarzając zagrożenie dla ekosystemów wodnych na całym świecie. |
Poprawka 2
Wniosek dotyczący dyrektywy
Motyw 2 a (nowy)
| |
Tekst proponowany przez Komisję | Poprawka |
| (2a) Ponadto nagromadzenie plastikowych toreb na zakupy w środowisku wywiera wyraźnie negatywny wpływ na niektóre dziedziny gospodarki, takie jak turystyka. |
Poprawka 3
Wniosek dotyczący dyrektywy
Motyw 3
| |
Tekst proponowany przez Komisję | Poprawka |
(3) Plastikowe torby na zakupy o grubości poniżej 50 mikronów, które stanowią zdecydowaną większość całkowitej liczby plastikowych toreb na zakupy zużywanych w Unii, są rzadziej wykorzystywane ponownie niż grubsze plastikowe torby na zakupy i częściej wyrzucane. | (3) Lekkie plastikowe torby na zakupy o grubości poniżej 50 mikronów, które stanowią zdecydowaną większość całkowitej liczby plastikowych toreb na zakupy zużywanych w Unii, w mniejszym stopniu nadają się do ponownego wykorzystania niż grubsze plastikowe torby na zakupy, a zatem szybciej stają się odpadem i są częściej wyrzucane, a ze względu na lekką wagę istnieje większe prawdopodobieństwo ich rozprzestrzeniania się w środowisku naturalnym, zarówno w ekosystemie lądowym, jak i w ekosystemie słodkowodnym i morskim. |
Poprawka 4
Wniosek dotyczący dyrektywy
Motyw 3 a (nowy)
| |
Tekst proponowany przez Komisję | Poprawka |
| (3a) Obecne współczynniki recyklingu są bardzo niskie, nawet jeśli plastikowe torby na zakupy nadają się do recyklingu. Co więcej, nie oczekuje się, że recykling plastikowych toreb na zakupy osiągnie znaczący poziom, ponieważ z powodu małej grubości i lekkości plastikowe torby na zakupy nie mają wysokiej wartości, jeśli chodzi o recykling. Ponadto nie istnieje system selektywnego zbierania plastikowych toreb na zakupy, ich transport jest kosztowny, a ich mycie przed recyklingiem wymaga dużych ilości wody. W związku z tym recykling plastikowych toreb na zakupy nie rozwiązuje powodowanych przez nie problemów. |
Uzasadnienie
Obecnie 6,6% plastikowych toreb na zakupy poddawanych jest recyklingowi. Według analizy Bio-Intelligence wykorzystanej w ocenie skutków szacuje się, że w 2020 r. wskaźniki recyklingu utrzymają się na poziomie poniżej 10%. Niezależnie od tego, że zgodnie z hierarchią postępowania z odpadami zapobieganie i ponowne wykorzystanie mają pierwszeństwo przed recyklingiem, oczywiste jest, iż zwiększenie recyklingu nie rozwiązuje problemu.
Poprawka 5
Wniosek dotyczący dyrektywy
Motyw 4
| |
Tekst proponowany przez Komisję | Poprawka |
(4) Poziom zużycia plastikowych toreb na zakupy znacznie różni się w całej Unii ze względu na różnice w zwyczajach konsumentów, świadomości ekologicznej, a także skuteczności środków podejmowanych przez państwa członkowskie. Kilku państwom członkowskim udało się znacznie zmniejszyć poziom zużycia plastikowych toreb na zakupy, a średni poziom zużycia w siedmiu najlepiej sobie radzących państwach członkowskich wynosi zaledwie 20 % średniego unijnego zużycia. | (4) Poziom zużycia plastikowych toreb na zakupy znacznie różni się w całej Unii nie tylko ze względu na różnice w zwyczajach konsumentów i świadomości ekologicznej, lecz głównie z uwagi na stopień skuteczności środków podejmowanych przez państwa członkowskie. Kilku państwom członkowskim udało się znacznie zmniejszyć poziom zużycia plastikowych toreb na zakupy, a średni poziom zużycia w siedmiu najlepiej sobie radzących państwach członkowskich wynosi zaledwie 20 % średniego unijnego zużycia. Należy ustalić ogólnounijne cele w zakresie ograniczenia zużycia w oparciu o średnie zużycie plastikowych toreb na zakupy w całej Unii, tak aby uwzględnić ograniczenie zużycia już osiągnięte w niektórych państwach członkowskich. |
Poprawka 6
Wniosek dotyczący dyrektywy
Motyw 4 a (nowy)
| |
Tekst proponowany przez Komisję | Poprawka |
| (4a) Dostępne dane dotyczące zużycia plastikowych toreb na zakupy w Unii wyraźnie wskazują na niskie lub zmniejszone zużycie w tych państwach członkowskich, w których podmioty gospodarcze nie udostępniają plastikowych toreb na zakupy za darmo, lecz pobierają za nie niewielką opłatę. |
Poprawka 7
Wniosek dotyczący dyrektywy
Motyw 4 b (nowy)
| |
Tekst proponowany przez Komisję | Poprawka |
| (4b) Ponadto wykazano, że decydującą rolę w realizacji celów dotyczących ograniczenia zużycia plastikowych toreb odgrywa informowanie konsumentów. Dlatego też konieczne są wysiłki instytucjonalne służące podniesieniu poziomu świadomości w kwestii wpływu plastikowych toreb na środowisko naturalne oraz w celu zerwania z obecnym postrzeganiem tworzyw sztucznych jako materiału nieszkodliwego, taniego i samego w sobie pozbawionego wartości. |
Poprawka 8
Wniosek dotyczący dyrektywy
Motyw 5
| |
Tekst proponowany przez Komisję | Poprawka |
(5) W celu propagowania podobnych ograniczeń średniego poziomu zużycia lekkich plastikowych toreb na zakupy państwa członkowskie powinny podjąć środki służące zmniejszaniu zużycia plastikowych toreb na zakupy o grubości poniżej 50 mikronów zgodne z ogólnymi celami Unii w zakresie polityki dotyczącej odpadów oraz unijnej hierarchii postępowania z odpadami, jak przewidziano w dyrektywie Parlamentu Europejskiego i Rady 2008/98/WE z dnia 19 listopada 2008 r. w sprawie odpadów oraz uchylającej niektóre dyrektywy7. Takie środki ograniczające powinny uwzględniać obecne poziomy zużycia plastikowych toreb na zakupy w poszczególnych państwach członkowskich, przy czym wyższe poziomy będą wymagać podjęcia bardziej ambitnych działań. W celu monitorowania postępów w ograniczaniu korzystania z lekkich plastikowych toreb na zakupy organy krajowe będą przekazywać dane dotyczące korzystania z nich zgodnie z art. 17 dyrektywy 94/62/WE. | (5) W celu propagowania podobnych ograniczeń średniego poziomu zużycia lekkich plastikowych toreb na zakupy państwa członkowskie powinny podjąć środki służące znacznemu zmniejszaniu zużycia plastikowych toreb na zakupy o grubości poniżej 50 mikronów i bardzo ograniczonych możliwościach ponownego wykorzystania, zgodne z ogólnymi celami Unii w zakresie polityki dotyczącej odpadów oraz unijnej hierarchii postępowania z odpadami, jak przewidziano w dyrektywie Parlamentu Europejskiego i Rady 2008/98/WE z dnia 19 listopada 2008 r. w sprawie odpadów oraz uchylającej niektóre dyrektywy. Takie środki ograniczające powinny uwzględniać obecne poziomy zużycia plastikowych toreb na zakupy w poszczególnych państwach członkowskich, przy czym wyższe poziomy będą wymagać podjęcia bardziej ambitnych działań. W celu monitorowania postępów w ograniczaniu korzystania z lekkich plastikowych toreb na zakupy organy krajowe będą przekazywać dane dotyczące korzystania z nich zgodnie z art. 17 dyrektywy 94/62/WE. |
______________ | _________________ |
7 Dz.U. L 312 z 22.11.2008, s. 3. | 7 Dz.U. L 312 z 22.11.2008, s. 3. |
Poprawka 9
Wniosek dotyczący dyrektywy
Motyw 5 a (nowy)
| |
Tekst proponowany przez Komisję | Poprawka |
| (5a) Działania podejmowane przez państwa członkowskie powinny obejmować wykorzystanie instrumentów ekonomicznych takich jak stosowanie opłat, które okazało się szczególnie skuteczne przy ograniczaniu zużycia plastikowych toreb na zakupy. Państwa członkowskie powinny dopilnować, aby w punktach sprzedaży towarów lub produktów podmioty gospodarcze prowadzące sprzedaż żywności nie udostępniały bezpłatnie plastikowych toreb na zakupy innych niż bardzo lekkie plastikowe torby na zakupy lub zamienniki takich bardzo lekkich toreb na zakupy. Państwa członkowskie powinny również zachęcać podmioty gospodarcze prowadzące sprzedaż wyłącznie artykułów niespożywczych, aby w punktach sprzedaży towarów lub produktów nie udostępniały bezpłatnie plastikowych toreb na zakupy. |
Poprawka 10
Wniosek dotyczący dyrektywy
Motyw 6
| |
Tekst proponowany przez Komisję | Poprawka |
(6) Działania, jakie powinny zostać podjęte przez państwa członkowskie, mogą obejmować wykorzystanie instrumentów ekonomicznych takich jak podatki i opłaty, które okazały się szczególnie skuteczne przy ograniczaniu korzystania z plastikowych toreb na zakupy, jak również ograniczenia w zakresie wprowadzania do obrotu na zasadzie odstępstwa od art. 18 dyrektywy 94/62/WE, z zastrzeżeniem wymogów określonych w art. 34-36 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej. | (6) Państwa członkowskie powinny również mieć możliwość korzystania z instrumentów ekonomicznych takich jak podatki i opłaty, jak również ograniczenia w zakresie wprowadzania do obrotu na zasadzie odstępstwa od art. 18 dyrektywy 94/62/WE, z zastrzeżeniem wymogów określonych w art. 34–36 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej. |
Poprawka 11
Wniosek dotyczący dyrektywy
Motyw 6 a (nowy)
| |
Tekst proponowany przez Komisję | Poprawka |
| (6a) Plastikowe torby na zakupy używane do pakowania wilgotnych produktów żywnościowych sprzedawanych luzem, takich jak surowe mięso, ryby i nabiał, oraz plastikowe torby używane do trzymania niepaczkowanych gotowych artykułów spożywczych są wymagane do zachowania higieny żywności i dlatego powinny zostać wyłączone z zakresu niniejszej dyrektywy. |
Poprawka 12
Wniosek dotyczący dyrektywy
Motyw 6 b (nowy)
| |
Tekst proponowany przez Komisję | Poprawka |
| (6b) Bardzo lekkie plastikowe torby na zakupy są zazwyczaj stosowane przy zakupie suchych sprzedawanych luzem niepaczkowanych produktów żywnościowych, takich jak owoce, warzywa i słodycze. Korzystanie z bardzo lekkich plastikowych toreb na zakupy do takich celów pomaga zapobiegać marnotrawstwu żywności, ponieważ daje konsumentom możliwość zakupu takiej ilości produktu, jakiej potrzebują, bez konieczności zakupu określonej, uprzednio opakowanej ilości produktu, a także ponieważ pozwala na wycofanie niezdatnych do spożycia produktów bez konieczności wyrzucania całych partii produktów uprzednio opakowanych. Niemniej jednak bardzo lekkie plastikowe torby na zakupy wykonane z konwencjonalnych tworzyw sztucznych stanowią szczególny problem, jeśli chodzi o zaśmiecanie. |
Poprawka 13
Wniosek dotyczący dyrektywy
Motyw 6 c (nowy)
| |
Tekst proponowany przez Komisję | Poprawka |
| (6c) Plastikowe torby na zakupy wykonane z materiałów ulegających biodegradacji i nadających się do kompostowania są mniej szkodliwe dla środowiska niż torby na zakupy z konwencjonalnych tworzyw sztucznych. W przypadku gdy stosowanie plastikowych toreb na zakupy przynosi istotne korzyści, mianowicie gdy bardzo lekkie plastikowe torby na zakupy używane są do pakowania suchych sprzedawanych luzem niepaczkowanych produktów żywnościowych, takich jak owoce, warzywa i słodycze, takie konwencjonalne bardzo lekkie plastikowe torby na zakupy należy stopniowo zastępować torbami na zakupy wykonanymi z papieru pochodzącego z recyklingu lub bardzo lekkimi plastikowymi torbami na zakupy ulegającymi biodegradacji i nadającymi się do kompostowania. W przypadku gdy należy ograniczyć stosowanie plastikowych toreb na zakupy, zwłaszcza zużycie lekkich plastikowych toreb na zakupy, ogólnym celem w zakresie ograniczenia należy objąć również zużycie takich toreb wykonanych z materiałów ulegających biodegradacji i nadających się do kompostowania. Jednak państwom członkowskim posiadającym systemy selektywnego zbierania bioodpadów należy zezwolić na obniżenie ceny lekkich plastikowych toreb na zakupy ulegających biodegradacji i nadających się do kompostowania. |
Poprawka 14
Wniosek dotyczący dyrektywy
Motyw 6 d (nowy)
| |
Tekst proponowany przez Komisję | Poprawka |
| (6d) Programy edukacyjne skierowane ogólnie do konsumentów, a także w szczególności do dzieci, powinny odgrywać istotną rolę w ograniczaniu zużycia toreb plastikowych. Takie programy edukacyjne powinny być wdrażane zarówno przez państwa członkowskie, jak i producentów oraz sprzedawców detalicznych w punktach sprzedaży towarów i produktów. |
Poprawka 15
Wniosek dotyczący dyrektywy
Motyw 6 e (nowy)
| |
Tekst proponowany przez Komisję | Poprawka |
| (6e) Zasadnicze wymogi dotyczące opakowań, które można odzyskać przez kompostowanie, należy zmienić w taki sposób, aby zapewnić opracowanie europejskiej normy kompostowania ogrodowego. Zasadnicze wymogi dotyczące opakowań ulegających biodegradacji należy zmienić w taki sposób, aby jedynie materiały ulegające pełnej biodegradacji były uznawane za ulegające biodegradacji. |
Poprawka 16
Wniosek dotyczący dyrektywy
Motyw 6 f (nowy)
| |
Tekst proponowany przez Komisję | Poprawka |
| (6f) Norma europejska EN 13432 „Opakowania – Wymagania dotyczące opakowań przydatnych do odzysku przez kompostowanie i biodegradację – Program badań i kryteria oceny do ostatecznej akceptacji opakowań” ustala właściwości, jakimi musi charakteryzować się dany materiał, aby można było go uznać za nadający się do kompostowania, tzn. można było go poddać recyklingowi w procesie odzysku substancji organicznych polegającym na kompostowaniu i rozkładzie beztlenowym. Komisja powinna zwrócić się do Europejskiego Komitetu Normalizacyjnego o opracowanie odrębnej normy dla kompostowania ogrodowego. |
Poprawka 17
Wniosek dotyczący dyrektywy
Motyw 6 g (nowy)
| |
Tekst proponowany przez Komisję | Poprawka |
| (6g) Producenci określają niektóre materiały z tworzyw sztucznych jako „oksy-biodegradowalne”. W przypadku takich materiałów z tworzyw sztucznych do konwencjonalnych tworzyw sztucznych wprowadza się dodatki „oksy-biodegradowalne”, zwykle sole metali. W wyniku utleniania tych dodatków materiały z tworzyw sztucznych rozpadają się na małe drobiny, które pozostają w środowisku naturalnym. Określanie takich materiałów z tworzyw sztucznych jako „ulegające biodegradacji” jest zatem mylące. Rozpad powoduje, że widoczne odpady w postaci na przykład plastikowych toreb na zakupy zmieniają się w niewidoczne odpady w postaci wtórnych mikrodrobin plastiku. Nie stanowi to rozwiązania problemu odpadów, lecz zwiększa zanieczyszczenie środowiska takimi materiałami z tworzyw sztucznych. Nie należy zatem stosować takich materiałów z tworzyw sztucznych w opakowaniach plastikowych. |
Uzasadnienie
Należy jasno stwierdzić, że „oksy-biodegradowalne” tworzywa sztuczne, które w rzeczywistości nie ulegają biodegradacji, ale jedynie rozpadają się na wtórne mikrodrobiny plastiku, powinny zostać wykluczone jako materiał opakowaniowy. Rozpad tworzyw sztucznych na wtórne mikrodrobiny plastiku zwiększa zanieczyszczenie środowiska tworzywami sztucznymi, dlatego też nie należy na to zezwalać. Jest to zgodne ze stanowiskiem Komisji Środowiska odnoszącym się do europejskiej strategii dotyczącej odpadów z tworzyw sztucznych.
Poprawka 18
Wniosek dotyczący dyrektywy
Motyw 6 h (nowy)
| |
Tekst proponowany przez Komisję | Poprawka |
| (6h) Należy stopniowo rezygnować ze stosowania w materiałach opakowaniowych substancji rakotwórczych, mutagennych lub działających szkodliwie na rozrodczość oraz substancji zaburzających funkcjonowanie układu hormonalnego, aby unikać niepotrzebnego narażenia ludzi na działanie takich substancji oraz zapobiegać przedostawaniu się takich substancji do środowiska, gdy opakowania stają się odpadami. |
Uzasadnienie
Substancje CMR i zaburzacze hormonalne budzą wielkie zaniepokojenie. Należy je zastępować, gdy tylko jest to możliwe. Zastępowanie ich w opakowaniach plastikowych jest zgodne ze stanowiskiem Komisji Środowiska odnoszącym się do europejskiej strategii dotyczącej odpadów z tworzyw sztucznych. Dyrektywa w sprawie opakowań ustala już wartości graniczne metali ciężkich.
Poprawka 19
Wniosek dotyczący dyrektywy
Motyw 6 i (nowy)
| |
Tekst proponowany przez Komisję | Poprawka |
| (6i) W celu zapewnienia odpowiedniego poziomu ochrony środowiska naturalnego i zdrowia ludzi należy całkowicie zakazać wykorzystywania w plastikowych torbach na zakupy substancji szkodliwych, przede wszystkim substancji chemicznych zaburzających gospodarkę hormonalną. |
Poprawka 20
Wniosek dotyczący dyrektywy
Motyw 7
| |
Tekst proponowany przez Komisję | Poprawka |
(7) Środki mające na celu ograniczenie zużycia plastikowych toreb na zakupy nie powinny prowadzić do ogólnego wzrostu produkcji opakowań. | (7) Środki mające na celu ograniczenie zużycia plastikowych toreb na zakupy powinny prowadzić do trwałego ograniczenia korzystania z lekkich plastikowych toreb na zakupy i nie powinny prowadzić do ogólnego wzrostu produkcji opakowań. |
Poprawka 21
Wniosek dotyczący dyrektywy
Motyw 7 a (nowy)
| |
Tekst proponowany przez Komisję | Poprawka |
| (7a) W celu zapewnienia uznawania w całej Unii oznaczeń (znak, opis lub kolorowy kod) toreb ulegających biodegradacji i nadających się do kompostowania należy przekazać Komisji uprawnienia do przyjęcia aktów zgodnie z art. 290 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej w odniesieniu do określenia takich oznaczeń. Szczególnie ważne jest, aby w czasie prac przygotowawczych Komisja prowadziła stosowne konsultacje, w tym na poziomie ekspertów. Przygotowując i opracowując akty delegowane, Komisja powinna zapewnić jednoczesne, terminowe i odpowiednie przekazywanie stosownych dokumentów Parlamentowi Europejskiemu i Radzie. |
Poprawka 22
Wniosek dotyczący dyrektywy
Motyw 8 a (nowy)
| |
Tekst proponowany przez Komisję | Poprawka |
| (8a) Aby nie zakłócać funkcjonowaniu rynku wewnętrznego, w całej Unii powinny obowiązywać takie same warunki dotyczące stosowanych materiałów. Różnice w traktowaniu niektórych materiałów w niektórych państwach członkowskich ujemnie wpływają na recykling i handel. |
Poprawka 23
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 1 – punkt -1 a (nowy)
Dyrektywa 94/62/WE
Artykuł 3 – punkt -2 a (nowy)
| |
Tekst proponowany przez Komisję | Poprawka |
| -1a) w art. 3 dodaje się nowy pkt -2a w brzmieniu: |
| „-2a. »plastikowe torby na zakupy« oznaczają torby z uchwytem lub bez uchwytu, wykonane z materiałów z tworzyw sztucznych, zgodnie z definicją w art. 3 pkt 1 rozporządzenia Komisji (UE) nr 10/2011, które są udostępniane konsumentom w punkcie sprzedaży towarów lub produktów w celu przenoszenia towarów. Plastikowe torby na zakupy niezbędne do zachowania higieny żywności, używane do pakowania wilgotnych produktów żywnościowych sprzedawanych luzem, takich jak surowe mięso, ryby i nabiał, oraz plastikowe torby używane do trzymania niepaczkowanych gotowych artykułów spożywczych nie są uznawane za plastikowe torby na zakupy do celów niniejszej dyrektywy;”;. |
Poprawka 24
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 1 – punkt 1
Dyrektywa 94/62/WE
Artykuł 3 – punkt 2 a
| |
Tekst proponowany przez Komisję | Poprawka |
„2a. „lekkie plastikowe torby na zakupy” oznaczają torby wykonane z materiałów z tworzyw sztucznych, zgodnie z definicją w art. 3 ust. 1 rozporządzenia Komisji (UE) nr 10/2011 * o grubości ścianki poniżej 50 mikronów, i które są dostarczane konsumentom w punkcie sprzedaży towarów lub produktów. | „2a. »lekkie plastikowe torby na zakupy« oznaczają torby wykonane z materiałów z tworzyw sztucznych, zgodnie z definicją w art. 3 ust. 1 rozporządzenia Komisji (UE) nr 10/2011* o grubości ścianki poniżej 50 mikronów, i które są dostarczane konsumentom w punkcie sprzedaży towarów lub produktów, z wyjątkiem bardzo lekkich plastikowych toreb na zakupy;”; |
_________________ | _____________________ |
* Dz.U. L 12 z 15.1.2011, s. 1.” | * Dz.U. L 12 z 15.1.2011, s. 1.” |
Poprawka 25
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 1 – punkt 1 a (nowy)
Dyrektywa 94/62/WE
Artykuł 3 – punkt 2 b
| |
Tekst proponowany przez Komisję | Poprawka |
| 1a) w art. 3 dodaje się nowy pkt 2b w brzmieniu: |
| „2b. »bardzo lekkie plastikowe torby na zakupy« oznaczają torby wykonane z materiałów z tworzyw sztucznych, zgodnie z definicją w art. 3 pkt 1 rozporządzenia Komisji (UE) nr 10/2011, o grubości ścianki poniżej 10 mikronów;”; |
Poprawka 26
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 1 – punkt 1 b (nowy)
Dyrektywa 94/62/WE
Artykuł 3 – punkt 2 c (nowy)
| |
Tekst proponowany przez Komisję | Poprawka |
| 1b) w art. 3 dodaje się nowy pkt 2c w brzmieniu: |
| „2c. »materiały z tworzyw sztucznych ulegające oksy-fragmentacji« oznaczają materiały z tworzyw sztucznych zawierające dodatki, które katalizują rozpad tego materiału z tworzywa sztucznego na mikrofragmenty materiału z tworzywa sztucznego;”; |
Uzasadnienie
Należy podać jasną definicję materiałów z tworzyw sztucznych ulegających oksy-fragmentacji.
Poprawka 27
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 1 – punkt 1 c (nowy)
Dyrektywa 94/62/WE
Artykuł 3 – punkt 2 d (nowy)
| |
Tekst proponowany przez Komisję | Poprawka |
| 1c) w art. 3 dodaje się nowy pkt 2d w brzmieniu: |
| „2d. »bioodpady« oznaczają ulegające biodegradacji odpady ogrodowe i parkowe, odpady spożywcze i kuchenne z gospodarstw domowych, restauracji, placówek zbiorowego żywienia i handlu detalicznego oraz porównywalne odpady z zakładów przetwórstwa spożywczego. Definicja ta nie obejmuje odpadów z leśnictwa ani odpadów rolniczych, odchodów, osadów ściekowych ani innych odpadów ulegających biodegradacji, np. włókien naturalnych, papieru czy przetworzonego drewna. Wyklucza się również te produkty uboczne produkcji żywności, które nigdy nie stają się odpadami;”; |
Uzasadnienie
Należy podać jasną definicję materiałów pochodzenia biologicznego. Niniejsza definicja została przejęta z zielonej księgi Komisji w sprawie gospodarowania odpadami w Unii Europejskiej ( COM (2008) 811 final).
Poprawka 28
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 1 – punkt 1 d (nowy)
Dyrektywa 94/62/WE
Artykuł 3 – punkt 2 e (nowy)
| |
Tekst proponowany przez Komisję | Poprawka |
| 1d) w art. 3 dodaje się nowy pkt 2e w brzmieniu: |
| „2e. »substancje rakotwórcze, mutagenne lub działające szkodliwie na rozrodczość« oznaczają substancje, które są rakotwórcze, mutagenne lub działają szkodliwie na rozrodczość, należące do kategorii 1A lub 1B zgodnie z częścią 3 załącznika VI do rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1272/2008*; |
| ______________ |
| *Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1272/2008 z dnia 16 grudnia 2008 r. w sprawie klasyfikacji, oznakowania i pakowania substancji i mieszanin, zmieniające i uchylające dyrektywy 67/548/EWG i 1999/45/WE oraz zmieniające rozporządzenie (WE) nr 1907/2006 (Dz.U. L 353 z 31.12.2008, s. 1).”; |
Uzasadnienie
Należy podać jasną definicję substancji CMR, o których mowa w niniejszym akcie prawnym.
Poprawka 29
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 1 – punkt 1 e (nowy)
Dyrektywa 94/62/WE
Artykuł 3 – punkt 2 f (nowy)
| |
Tekst proponowany przez Komisję | Poprawka |
| 1e) w art. 3 dodaje się nowy pkt 2f w brzmieniu: |
| „2f. »substancje uszkadzające układ hormonalny« oznaczają substancje posiadające właściwości zaburzające funkcjonowanie układu hormonalnego, w odniesieniu do których istnieją naukowe dowody wskazujące na ich możliwy poważny wpływ na zdrowie ludzkie lub które zostały zidentyfikowane zgodnie z procedurą ustaloną w art. 59 rozporządzenia (WE) nr 1907/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady*, lub które zostały zidentyfikowane zgodnie z zaleceniem Komisji […/…/UE]**. |
| ________________ |
| *Rozporządzenie (WE) nr 1907/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 18 grudnia 2006 r. w sprawie rejestracji, oceny, udzielania zezwoleń i stosowanych ograniczeń w zakresie chemikaliów (REACH), utworzenia Europejskiej Agencji Chemikaliów, zmieniające dyrektywę 1999/45/WE oraz uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 793/93 i rozporządzenie Komisji (WE) nr 1488/94, jak również dyrektywę Rady 76/769/EWG i dyrektywy Komisji 91/155/EWG, 93/67/EWG, 93/105/WE i 2000/21/WE (Dz.U. L 396 z 30.12.2006, s. 1). |
| ** Zalecenie Komisji […/…/UE] z dnia … w sprawie kryteriów identyfikacji substancji uszkadzających układ hormonalny (Dz.U. L …).”; |
Uzasadnienie
Należy podać jasną definicję substancji uszkadzających układ hormonalny, o których mowa w niniejszym akcie prawnym. Należy przewidzieć trzy sposoby identyfikacji substancji jako substancji uszkadzających układ hormonalny: w oparciu o dowody naukowe wskazujące na ich możliwy poważny wpływ na zdrowie ludzkie, w oparciu o identyfikację na podstawie rozporządzenia REACH (która jest kategoryczna, ale daleka od wszechstronności) lub w oparciu o zalecenie Komisji w tej sprawie, które Komisja jest zobowiązana przyjąć do końca bieżącego roku zgodnie z rozporządzeniami w sprawie środków ochrony roślin i w sprawie produktów biobójczych.
Poprawka 30
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 1 – punkt -2 (nowy)
Dyrektywa 94/62/WE
Artykuł 4 – punkt -1 a (nowy)
| |
Tekst proponowany przez Komisję | Poprawka |
| -2) w art. 4 dodaje się ust. 1a w brzmieniu: |
| „-1a. Państwa członkowskie dopilnowują produkcji opakowań w taki sposób, aby nie zawierały one substancji rakotwórczych, mutagennych lub działających szkodliwie na rozrodczość oraz substancji uszkadzających układ hormonalny w stężeniu przewyższającym 0,01%. Państwa członkowskie dopilnowują produkcji opakowań w taki sposób, aby nie zawierały one materiałów z tworzyw sztucznych ulegających oksy-fragmentacji. Te środki zostaną wprowadzone do dnia ...*. |
| ________________ |
| * Dz.U.: proszę wstawić datę: dwa lata po wejściu w życie niniejszej dyrektywy.”; |
Uzasadnienie
Ogólnie należy stopniowo eliminować substancje CMR i zaburzacze hormonalne z materiałów opakowaniowych. Należy również przewidzieć konkretny okres wyeliminowania tworzyw sztucznych ulegających oksy-fragmentacji z materiałów opakowaniowych. Takiej stopniowej eliminacji zażądała Komisja Środowiska w związku z europejską strategią dotyczącą odpadów z tworzyw sztucznych.
Poprawka 31
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 1 – punkt 2
Dyrektywa 94/62/WE
Artykuł 4 – ustęp 1 a – akapit pierwszy
| |
Tekst proponowany przez Komisję | Poprawka |
1a. Państwa członkowskie podejmują środki mające na celu osiągnięcie ograniczenia korzystania z lekkich plastikowych toreb na zakupy na ich terytorium w ciągu dwóch lat od wejścia w życie niniejszej dyrektywy. | 1a. Państwa członkowskie podejmują środki mające na celu osiągnięcie trwałego ograniczenia korzystania z lekkich plastikowych toreb na zakupy na ich terytorium o co najmniej |
| – 50% do dnia …* oraz |
| – 80% do dnia …** |
| w porównaniu ze średnim zużyciem w Unii odpowiednio w 2010 r. |
| ________________ |
| * Dz.U.: proszę wstawić datę: trzy lata po wejściu w życie niniejszej dyrektywy. |
| ** Dz.U.: proszę wstawić datę: pięć lat po wejściu w życie niniejszej dyrektywy.”; |
Poprawka 32
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 1 – punkt 2
Dyrektywa 94/62/WE
Artykuł 4 – ustęp 1 a – akapit drugi (nowy)
| |
Tekst proponowany przez Komisję | Poprawka |
| Państwa członkowskie podejmują środki zapewniające, aby podmioty gospodarcze prowadzące sprzedaż żywności nie udostępniały bezpłatnie plastikowych toreb na zakupy, z wyjątkiem bardzo lekkich plastikowych toreb na zakupy lub zamienników takich bardzo lekkich plastikowych toreb na zakupy, o których mowa w ust. 1c niniejszego artykułu. |
| Państwa członkowskie dopilnowują, aby podmioty gospodarcze prowadzące sprzedaż żywności pobierały rzeczywistą i proporcjonalną opłatę za lekkie plastikowe torby na zakupy, tak aby osiągnąć cele w zakresie ograniczenia zużycia, o których mowa w ust. 1a niniejszego artykułu. Państwa członkowskie dopilnowują, aby podmioty gospodarcze prowadzące sprzedaż żywności pobierały co najmniej taką samą opłatę za grubsze plastikowe torby na zakupy oraz aby w punktach sprzedaży nie zastępowały lekkich plastikowych toreb na zakupy bardzo lekkimi plastikowymi torbami na zakupy. Państwa członkowskie podejmą takie środki do …*. |
| Państwa członkowskie, które ustanowiły systemy selektywnego zbierania bioodpadów, mogą wymagać od podmiotów gospodarczych prowadzących sprzedaż żywności obniżenia o maksymalnie 50% ceny lekkich plastikowych toreb na zakupy, które ulegają biodegradacji i nadają się do kompostowania. |
| Państwa członkowskie zachęcają podmioty gospodarcze prowadzące sprzedaż artykułów niespożywczych, aby pobierały w rzeczywistym i proporcjonalnym zakresie opłaty za plastikowe torby na zakupy, tak aby osiągnąć cele w zakresie ograniczenia zużycia, o których mowa w ust. 1a niniejszego artykułu. |
| ________________ |
| * Dz.U.: proszę wstawić datę: dwa lata po wejściu w życie niniejszej dyrektywy. |
Poprawka 33
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 1 – punkt 2
Dyrektywa 94/62/WE
Artykuł 4 – ustęp 1 a – akapit trzeci (nowy)
| |
Tekst proponowany przez Komisję | Poprawka |
| Państwa członkowskie podejmują środki, aby zapewnić stopniowe zastępowanie bardzo lekkich plastikowych toreb na zakupy używanych do pakowania suchych niepaczkowanych produktów żywnościowych sprzedawanych luzem, takich jak owoce, warzywa i słodycze, torbami na zakupy wykonanymi z papieru pochodzącego z recyklingu lub bardzo lekkimi plastikowymi torbami na zakupy ulegającymi biodegradacji i nadającymi się do kompostowania. Państwa członkowskie muszą osiągnąć współczynnik zastąpienia na poziomie 50% do dnia …* i na poziomie 100% do dnia …**. |
| ________________ |
| * Dz.U.: proszę wstawić datę: trzy lata po wejściu w życie niniejszej dyrektywy. |
| ** Dz.U.: proszę wstawić datę: pięć lat po wejściu w życie niniejszej dyrektywy. |
Poprawka 34
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 1 – punkt 2
Dyrektywa 94/62/WE
Artykuł 4 – ustęp 1 a – akapit drugi
| |
Tekst proponowany przez Komisję | Poprawka |
Środki te mogą obejmować zastosowanie krajowych celów w zakresie ograniczenia, instrumentów ekonomicznych oraz ograniczeń w zakresie wprowadzania do obrotu na zasadzie odstępstwa od art. 18 niniejszej dyrektywy. | 1b. Państwa członkowskie mogą stosować inne instrumenty ekonomiczne oraz utrzymać lub wprowadzić ograniczenia w zakresie wprowadzania do obrotu na zasadzie odstępstwa od art. 18 niniejszej dyrektywy. Takie środki nie mogą jednak stanowić metody arbitralnej dyskryminacji lub ukrytego ograniczania handlu między państwami członkowskimi. |
Poprawka 35
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 1 – punkt 2 a (nowy)
Dyrektywa 94/62/WE
Artykuł 4 – ustęp 1 c (nowy)
| |
Tekst proponowany przez Komisję | Poprawka |
| 2a) w art. 4 dodaje się ust. 1c w brzmieniu: |
| „1c. Sprzedawcy detaliczni pozwalają konsumentom na odmówienie przyjęcia i pozostawienie w punkcie sprzedaży każdego opakowania, które uznają oni za zbędne, w szczególności toreb na zakupy. Sprzedawcy detaliczni dopilnowują, aby takie opakowanie zostało wykorzystane ponownie lub poddane recyklingowi.”; |
Poprawka 36
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 1 – punkt 2 d (nowy)
Dyrektywa 94/62/WE
Artykuł 4 – ustęp 1 d (nowy)
| |
Tekst proponowany przez Komisję | Poprawka |
| 2d) w art. 4 dodaje się ust. 1d w brzmieniu: |
| „1d. Komisja i państwa członkowskie propagują, przynajmniej podczas pierwszego roku po wejściu w życie niniejszej dyrektywy, prowadzenie publicznych kampanii informacyjnych i edukacyjnych na temat szkodliwych dla środowiska naturalnego skutków nadmiernego korzystania z konwencjonalnych toreb plastikowych.”; |
Poprawka 37
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 1 – punkt 2 c (nowy)
Dyrektywa 94/62/WE
Artykuł 4 – ustęp 1 e (nowy)
| |
Tekst proponowany przez Komisję | Poprawka |
| 2e) w art. 4 dodaje się ust. 1e w brzmieniu: |
| „1e. Środkom mającym na celu ograniczenie korzystania z plastikowych toreb na zakupy mogą towarzyszyć środki w zakresie ekologicznego projektowania, takie jak ograniczenie powierzchni nadruków reklamowych lub znaków towarowych z myślą o mniejszym zużyciu tuszów i barwników mających szkodliwy wpływ na środowisko naturalne. Przepis ten nie ma zastosowania do nadruków lub ostrzeżeń dotyczących skutków wykorzystania plastikowych toreb na zakupy dla środowiska naturalnego, stosowanych w niektórych państwach członkowskich.”; |
Poprawka 38
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 1 – punkt 2 d (nowy)
Dyrektywa 94/62/WE
Artykuł 4 – ustęp 1 f (nowy)
| |
Tekst proponowany przez Komisję | Poprawka |
| 2d) w art. 4 dodaje się ust. 1f w brzmieniu: |
| „1f. Państwa członkowskie dopilnowują, aby środki mające na celu ograniczenie zużycia lekkich plastikowych toreb na zakupy nie prowadziły do ogólnego wzrostu produkcji opakowań.”; |
Poprawka 39
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 1 – punkt 2 e (nowy)
Dyrektywa 94/62/WE
Artykuł 6 a (nowy)
| |
Tekst proponowany przez Komisję | Poprawka |
| 2e) dodaje się nowy art. 6a w brzmieniu: |
| „Artykuł 6a |
| Jeżeli torby ulegają biodegradacji i nadają się do kompostowania, jest to wyraźnie podane na torbie przy pomocy znaku, opisu lub kolorowego kodu. Komisja jest uprawniona do przyjęcia aktów delegowanych określających takie oznaczenia w celu zapewnienia ich uznawania w całej Unii. Państwa członkowskie mogą przyjmować środki w celu wskazania innych cech charakterystycznych, takich jak możliwość ponownego użycia, recyklingu i zdolność do biodegradacji. |
Poprawka 40
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 1 – punkt 2 f (nowy)
Dyrektywa 94/62/WE
Artykuł 20 a (nowy)
| |
Tekst proponowany przez Komisję | Poprawka |
| 2f) dodaje się nowy art. 20a w brzmieniu: |
| „Artykuł 20a |
| Wykonywanie przekazanych uprawnień |
| 1. Powierzenie Komisji uprawnień do przyjęcia aktów delegowanych podlega warunkom określonym w niniejszym artykule. |
| 2. Uprawnienia do przyjmowania aktów delegowanych, o których mowa w art. 6a, powierza się Komisji na czas nieokreślony od dnia …*. |
| 3. Przekazanie uprawnień, o którym mowa w art. 6a, może zostać w dowolnym momencie odwołane przez Parlament Europejski lub przez Radę. Decyzja o odwołaniu kończy przekazanie określonych w niej uprawnień. Decyzja o odwołaniu staje się skuteczna od następnego dnia po jej opublikowaniu w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej lub w określonym w tej decyzji późniejszym terminie. Nie wpływa ona na ważność jakichkolwiek już obowiązujących aktów delegowanych. |
| 4. Niezwłocznie po przyjęciu aktu delegowanego Komisja przekazuje go równocześnie Parlamentowi Europejskiemu i Radzie. |
| 5. Akt delegowany przyjęty na podstawie art. 6a wchodzi w życie tylko, jeśli ani Parlament Europejski, ani Rada nie wyraziły sprzeciwu w terminie dwóch miesięcy od przekazania tego aktu Parlamentowi Europejskiemu i Radzie, lub jeśli, przed upływem tego terminu, zarówno Parlament Europejski, jak i Rada poinformowały Komisję, że nie wniosą sprzeciwu. Termin ten przedłuża się o dwa miesiące z inicjatywy Parlamentu Europejskiego lub Rady. |
| ________________ |
| * Dz.U.: proszę wpisać datę wejścia w życie dyrektywy zmieniającej.”; |
Poprawka 41
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 1 – punkt 2 g (nowy)
Dyrektywa 94/62/WE
Załącznik II – ustęp 3 – litera c i d
| |
Tekst obowiązujący | Poprawka |
| 2g) w załączniku II punkt 3 lit. c) i d) otrzymują brzmienie: |
c) Opakowania podlegające odzyskowi przez kompostowanie | c) Opakowania podlegające odzyskowi przez kompostowanie |
Odpady opakowaniowe przetwarzane przez kompostowanie mają takie właściwości biodegradacyjne, które nie stanowią przeszkody dla oddzielnej zbiórki, procesu kompostowania lub innych działań, jakim są poddawane. | Odpady opakowaniowe przetwarzane przez kompostowanie mają takie właściwości biodegradacyjne, które sprawiają, że nadają się one w pełni do oddzielnej zbiórki oraz przemysłowego lub ogrodowego procesu kompostowania lub innych działań, jakim są poddawane. |
d) Opakowania ulegające biodegradacji | d) Opakowania ulegające biodegradacji |
Odpady opakowaniowe ulegające biodegradacji odznaczają się taką zdolnością rozkładu fizycznego, chemicznego, termicznego i biologicznego, która zapewni ostateczny rozkład gotowego kompostu na dwutlenek węgla, biomasę i wodę. | Odpady opakowaniowe ulegające biodegradacji odznaczają się taką zdolnością rozkładu fizycznego, chemicznego, termicznego i biologicznego, która zapewni ostateczny rozkład całego materiału na dwutlenek węgla, biomasę i wodę. |
Poprawka 42
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 2 – ustęp 1 – akapit pierwszy
| |
Tekst proponowany przez Komisję | Poprawka |
Państwa członkowskie wprowadzają w życie przepisy ustawowe, wykonawcze i administracyjne niezbędne do wykonania niniejszej dyrektywy przed upływem 12 miesięcy od daty wejścia w życie niniejszej dyrektywy. Niezwłocznie przekazują Komisji tekst tych przepisów. | Państwa członkowskie, w razie konieczności, dokonują zmian w ustawodawstwie krajowym i wprowadzają w życie przepisy ustawowe, wykonawcze i administracyjne niezbędne do wykonania niniejszej dyrektywy przed upływem 12 miesięcy od daty wejścia w życie niniejszej dyrektywy. Niezwłocznie przekazują Komisji tekst tych przepisów. |
Poprawka 43
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 2 a (nowy)
| |
Tekst proponowany przez Komisję | Poprawka |
| Artykuł 2a |
| Do dnia …* Komisja dokona przeglądu skuteczności niniejszej dyrektywy i oceni, czy konieczne jest podjęcie dalszych środków, oraz w stosownym przypadku załączy wniosek ustawodawczy. |
| ________________ |
| * Dz.U.: proszę wstawić datę: sześć lat po wejściu w życie niniejszej dyrektywy. |
UZASADNIENIE
1. Kontekst
Zużycie toreb plastikowych w Unii Europejskiej jest nadmierne. Co roku zużywa się prawie 100 mld plastikowych toreb, a jeśli nie podejmie się żadnych działań, oczekuje się, że do 2020 r. liczba ta wzrośnie do 111 mld plastikowych toreb. Oznacza to, że przeciętnie każdy Europejczyk zużywa 200 plastikowych toreb w ciągu roku. W ciągu 5 minut, jakie zabierze przeczytanie tego uzasadnienia, w Unii Europejskiej zużyje się milion plastikowych toreb na zakupy.
Jednak 89% toreb plastikowych wykorzystuje się tylko jednokrotnie, a potem stają się one odpadem. Chociaż na rynku dostępne są grubsze torby plastikowe przeznaczone do wielokrotnego użytku, w wielu państwach członkowskich konsumenci nadal korzystają z jednorazowych toreb plastikowych, ponieważ otrzymują je za darmo. Sprzedawcy detaliczni rozdają je bezpłatnie, ponieważ lekkie torby plastikowe, produkowane głównie w Azji, są bardzo tanie.
2. Negatywne skutki dla społeczeństwa i środowiska
Takie nadmierne zużycie jednorazowych toreb plastikowych jest nie tylko bardzo nieefektywne z perspektywy gospodarowania zasobami, ale również negatywnie wpływa na środowisko. Co roku 8 mld plastikowych toreb trafia jako odpady do środowiska UE, w tym do mórz. Mimo rosnących cen surowców szacuje się, że obecnie jedynie 6,6% plastikowych toreb poddawanych jest recyklingowi, i jest mało prawdopodobne, by wskaźnik ten znacząco wzrósł w nadchodzących latach. Z powodu małej grubości i lekkości plastikowe torby na zakupy nie posiadają wysokiej wartości, jeśli chodzi o recykling. Zwiększenie recyklingu plastikowych toreb na zakupy nie rozwiąże problemu. Chociaż spala się 39% plastikowych toreb, to co druga torba plastikowa trafia na składowisko odpadów, skąd wiatr może ją przenieść do środowiska. Składowisko powszechnie postrzegane jest jako najgorsze rozwiązanie. Zdecydowanie najlepszą opcją jest zapobieganie powstawaniu odpadów.
Trafiwszy do środowiska, torby plastikowe mogą pozostawać w nim przez setki lat, stopniowo ulegając rozpadowi na coraz mniejsze fragmenty, przenoszone przez granice państw i granice morskie. Obecnie torby plastikowe razem z butelkami plastikowymi stanowią przeważającą część odpadów plastikowych w europejskich morzach: plastikowe odpady to ponad 70% wszystkich odpadów. W Wielkiej Brytanii morza wyrzucają średnio 72 torby na zakupy na każdą milę plaży. Konsekwencje dla fauny morskiej, zwłaszcza ssaków morskich, są dramatyczne. Cząstki odpadów plastikowych znaleziono również u ponad 90% ptaków na Morzu Północnym. Równocześnie odpady plastikowe negatywnie wpływają na regiony turystyczne, takie jak parki narodowe, których sprzątanie stanowi znaczne obciążenie ekonomiczne dla społeczności lokalnych.
3. Wspólne wyzwanie wymaga wspólnego podejścia
Nadmierne zużycie toreb plastikowych, nieefektywne wykorzystywanie surowców i transgraniczne zanieczyszczanie środowiska stanowią wspólne wyzwanie dla wszystkich państw członkowskich UE i wymagają wspólnego podejścia. Konsultacje prowadzone przez Komisję Europejską w 2011 r. wykazały silne poparcie obywateli europejskich dla rozwiązania problemu jednorazowych toreb plastikowych na szczeblu europejskim.
Niestety we wniosku przedstawionym przez Komisję Europejską nie przyjęto europejskiego podejścia. Po prostu proponuje się, by każde państwo członkowskie zajęło się jednostronnie kwestią toreb plastikowych i nie wyznacza się żadnych celów. Takie podejście nie tylko lekceważy wyraźne żądanie obywateli europejskich, ale również stoi w jawnej sprzeczności z własną oceną skutków Komisji i analizami leżącymi u jej podstaw. W analizie Bio-Intelligence odrzucono nawet dalszą ocenę wariantu zakładającego zobowiązanie państw członkowskich do ustalenia krajowych celów w zakresie zapobiegania, gdyż ustalono, że jest on nazbyt skomplikowany, i stwierdzono, że osiągnięcie takich celów byłoby niepewne i w wielkiej mierze uzależnione od politycznego zobowiązania państw członkowskich[2].
W analizie i ocenie skutków uznano natomiast, że najbardziej efektywnym podejściem byłoby połączenie celu w zakresie zapobiegania powstawaniu odpadów na szczeblu UE ze środkami cenowymi na szczeblu krajowym, wprowadzającymi obowiązek pobierania przez sklepy opłaty za plastikowe torby na zakupy. Trudno zatem zrozumieć, dlaczego Komisja tak jawnie zignorowała ustalenia zawarte we własnej ocenie skutków powstałej w wyniku konsultacji pomiędzy służbami, nie przyjmując ani celu redukcji, ani obowiązkowego mechanizmu ustalania cen.
Sprawozdawczyni jednakże z zadowoleniem przyjmuje wniosek Komisji jako wstępny etap znaczących działań legislacyjnych przeciwko nieoszczędnemu korzystaniu z plastikowych toreb na zakupy. Ze szczególnym zadowoleniem przyjmuje solidne prace przygotowawcze wykonane przez Komisję i zamierza oprzeć się w swoim podejściu na preferowanym wariancie określonym w ocenie skutków (unijny cel w zakresie ograniczania i środki ekonomiczne), który, według słów Komisji, „ma największy potencjał osiągnięcia ambitnych celów środowiskowych, przy zachowaniu pozytywnego wpływu gospodarczego, ograniczeniu negatywnych skutków dla zatrudnienia, zagwarantowaniu akceptacji społecznej oraz przyczynianiu się do większej świadomości w zakresie konsumpcji zgodnej z zasadą zrównoważonego rozwoju”.
4. Wprowadzenie europejskiego celu redukcji zużycia toreb plastikowych
Jak stwierdzono w ocenie skutków przygotowanej przez Komisję, jednym z kluczowych elementów służących rozwiązaniu problemu nadmiernego zużycia toreb plastikowych jest wprowadzenie ogólnounijnego celu ograniczenia zużycia lekkich plastikowych toreb na zakupy. W ciągu trzech lat od wejścia w życie niniejszej dyrektywy państwa członkowskie powinny ograniczyć zużycie lekkich plastikowych toreb na zakupy o co najmniej 50%, a w ciągu pięciu lat – o co najmniej 80%. Za podstawę celu redukcji należy przyjąć średnie zużycie w UE w 2010 r. Ogólny cel będzie miał zastosowanie do wszystkich państw członkowskich, ale będzie wymagał intensywniejszych działań w tych państwach członkowskich, które nie podjęły jeszcze kroków w celu ograniczenia zużycia lekkich plastikowych toreb na zakupy.
5. Wprowadzenie opłat za torby na zakupy
Wykazano, że zażądanie od konsumentów opłaty za torby plastikowe może prawie natychmiast przyczynić się do ogromnego zmniejszenia zużycia. W państwach europejskich, w których doprowadzono już do stosunkowo niskiego zużycia toreb na zakupy, wyraźnie daje się zauważyć jeden główny czynnik: toreb plastikowych nie rozdaje się za darmo. Ten środek powinien obowiązywać w całej UE: na mocy nowej dyrektywy państwa członkowskie powinny dopilnować, aby podmioty gospodarcze prowadzące sprzedaż żywności nie udostępniały plastikowych toreb na zakupy bezpłatnie. Środek ten nie powinien jednak dotyczyć toreb niezbędnych do zachowania higieny żywności ani bardzo lekkich toreb plastikowych lub ich zamienników (zob. pkt 6). Ponadto państwa członkowskie powinny zachęcać podmioty gospodarcze prowadzące sprzedaż wyłącznie artykułów niespożywczych, aby nie udostępniały bezpłatnie plastikowych toreb na zakupy. Jeśli chodzi o lekkie plastikowe torby na zakupy wykonane z materiałów pochodzenia biologicznego nadających się do kompostowania, państwom członkowskim, które ustanowiły systemy selektywnego zbierania bioodpadów, należy zezwolić na obniżenie opłat (zob. pkt 7).
6. Odstępstwo w przypadku toreb niezbędnych do zachowania higieny żywności i zastąpienie bardzo lekkich toreb plastikowych torbami spełniającymi kryteria zrównoważoności
Plastikowe torby na zakupy niezbędne do zachowania higieny żywności, używane do pakowania wilgotnych produktów żywnościowych sprzedawanych luzem, takich jak surowe mięso, ryby i nabiał, oraz plastikowe torby używane do trzymania niepaczkowanych gotowych artykułów spożywczych powinny zostać wyłączone z zakresu niniejszej dyrektywy.
Sprawozdawczyni proponuje ponadto wprowadzenie rozróżnienia między lekkimi plastikowymi torbami na zakupy (10–49 mikronów) a bardzo lekkimi plastikowymi torbami na zakupy (poniżej 10 mikronów). Bardzo lekkie plastikowe torby na zakupy są zazwyczaj stosowane przy zakupie suchych sprzedawanych luzem niepaczkowanych produktów żywnościowych, takich jak owoce, warzywa i słodycze. Korzystanie z bardzo lekkich plastikowych toreb na zakupy do takich celów pomaga zapobiegać marnotrawstwu żywności, ponieważ daje konsumentom możliwość zakupu takiej ilości produktu, jakiej potrzebują, bez konieczności zakupu określonej uprzednio opakowanej ilości produktu, a także ponieważ pozwala na wycofanie niezdatnych do spożycia produktów bez konieczności wyrzucania całych partii produktów w opakowaniach. Jednak bardzo lekkie plastikowe torby na zakupy wykonane z konwencjonalnych tworzyw sztucznych stanowią szczególny problem, jeśli chodzi o zaśmiecanie, dlatego też należy je stopniowo zastępować torbami na zakupy wykonanymi z papieru pochodzącego z recyklingu lub bardzo lekkimi plastikowymi torbami na zakupy ulegającymi biodegradacji i nadającymi się do kompostowania.
7. Czy rozwiązaniem są ulegające biodegradacji i nadające się do kompostowania tworzywa sztuczne?
Ulegające biodegradacji i nadające się do kompostowania tworzywa sztuczne czasami ukazywane są jako rozwiązanie problemu, jakim w środowisku naturalnym są plastikowe torby na zakupy. Chociaż w porównaniu z konwencjonalnymi tworzywami sztucznymi stwarzają one mniejsze problemy, gdy trafiają do środowiska, nie stanowią one rozwiązania problemu zaśmiecania, a stosowanie tworzyw sztucznych ulegających biodegradacji i nadających się do kompostowania nie przyczynia się do zmiany mentalności nastawionej na wyrzucanie, która leży u podstaw nadmiernego zużycia toreb plastikowych, a nawet może ono niesłusznie legitymizować taką nieoszczędność.
Ponadto takie tworzywa również muszą być odpowiednio przetwarzane, co wymaga przede wszystkim systemu selektywnego zbierania bioodpadów. Aby uznać potencjalną przewagę plastikowych materiałów ulegających biodegradacji i nadających się do kompostowania nad konwencjonalnymi materiałami z tworzyw sztucznych, a jednocześnie podjąć problem nadmiernego zużycia, sprawozdawczyni proponuje, aby państwa członkowskie, które ustanowiły systemy selektywnego zbierania bioodpadów, mogły wymagać od podmiotów gospodarczych prowadzących sprzedaż żywności obniżenia opłaty pobieranej za lekkie ulegające biodegradacji plastikowe torby na zakupy o maksymalnie 50% w stosunku do toreb konwencjonalnych.
Poza tym wymogi dotyczące opakowań ulegających biodegradacji należy zmienić w taki sposób, aby jedynie materiały ulegające pełnej biodegradacji były uznawane za ulegające biodegradacji. Ponadto zasadnicze wymogi dotyczące opakowań, które można odzyskać przez kompostowanie, należy także zmienić w taki sposób, aby zapewnić opracowanie europejskiej normy kompostowania ogrodowego.
8. Rezygnowanie z „fałszywych przyjaciół”: „oksy-biodegradowalne” tworzywa sztuczne
„Oksy-biodegradowalne” tworzywa sztuczne nie ulegają biodegradacji w środowisku naturalnym, a jedynie rozpadają się na wtórne mikrodrobiny plastiku. Określanie zatem takich materiałów jako „ulegające biodegradacji” wprowadza w błąd. Rozpad powoduje, że widoczne odpady zmieniają się w odpady niewidoczne. Nie stanowi to rozwiązania problemu odpadów, ale raczej zwiększa zanieczyszczenie środowiska materiałami z tworzyw sztucznych. Dlatego też „oksy-biodegradowalnych” tworzyw sztucznych nie należy stosować jako materiału opakowaniowego.
9. Zastępowanie niebezpiecznych substancji we wszystkich opakowaniach
Sprawozdawczyni proponuje, aby wykorzystać okazję, jaką stwarza zmiana dyrektywy w sprawie opakowań, do podjęcia problemu zapobiegania powstawaniu odpadów nie tylko w sposób ilościowy, ale również jakościowy. Aby ograniczyć narażenie obywateli europejskich na działanie niebezpiecznych substancji i zapobiec przedostawaniu się takich substancji do środowiska, gdy opakowania stają się odpadami, opakowania ogólnie nie powinny zawierać już substancji rakotwórczych, mutagennych lub działających szkodliwie na rozrodczość oraz substancji uszkadzających układ hormonalny.
10. Możliwość podejmowania przez państwa członkowskie dodatkowych środków
Chociaż potrzebne jest wspólne europejskie podejście do problemu nadmiernego zużycia toreb plastikowych, niektóre państwa członkowskie mogą chcieć przekroczyć wspólne cele w zakresie ograniczenia obowiązujące w UE. Należy zatem zezwolić państwom członkowskim na stosowanie instrumentów ekonomicznych, takich jak podatki, a także ograniczenia w zakresie wprowadzania do obrotu, zgodnie z propozycją Komisji.
PROCEDURA
Tytuł | Zmiana dyrektywy 94/62/WE w sprawie opakowań i odpadów opakowaniowych w celu ograniczenia korzystania z lekkich plastikowych toreb na zakupy | |||
Odsyłacze | COM(2013) 761 – C7-0392/2013 – 2013/0371(COD) | |||
Data przedstawienia w PE | 4.11.2013 |
|
|
|
Komisja przedmiotowo właściwa Data ogłoszenia na posiedzeniu | ENVI 18.11.2013 |
|
|
|
Komisja(e) wyznaczona(e) do wydania opinii Data ogłoszenia na posiedzeniu | ECON 18.11.2013 | ITRE 18.11.2013 | IMCO 18.11.2013 |
|
Opinia niewydana Data decyzji | ECON 19.11.2013 | ITRE 25.2.2014 | IMCO 17.12.2013 |
|
Sprawozdawca(y) Data powołania | Margrete Auken 28.11.2013 |
|
|
|
Rozpatrzenie w komisji | 22.1.2014 |
|
|
|
Data przyjęcia | 10.3.2014 |
|
|
|
Wynik głosowania końcowego | +: –: 0: | 44 10 6 | ||
Posłowie obecni podczas głosowania końcowego | Elena Oana Antonescu, Sergio Berlato, Franco Bonanini, Biljana Borzan, Martin Callanan, Chris Davies, Bas Eickhout, Edite Estrela, Jill Evans, Karl-Heinz Florenz, Elisabetta Gardini, Gerben-Jan Gerbrandy, Françoise Grossetête, Cristina Gutiérrez-Cortines, Satu Hassi, Jolanta Emilia Hibner, Martin Kastler, Christa Klaß, Eija-Riitta Korhola, Claus Larsen-Jensen, Jo Leinen, Peter Liese, Zofija Mazej Kukovič, Linda McAvan, Andrés Perelló Rodríguez, Mario Pirillo, Anna Rosbach, Oreste Rossi, Carl Schlyter, Horst Schnellhardt, Richard Seeber, Dubravka Šuica, Claudiu Ciprian Tănăsescu, Thomas Ulmer, Glenis Willmott, Sabine Wils, Marina Yannakoudakis | |||
Zastępca(y) obecny(i) podczas głosowania końcowego | Margrete Auken, Inés Ayala Sender, Nikos Chrysogelos, Birgit Collin-Langen, Vicky Ford, Julie Girling, Jutta Haug, Romana Jordan, Filip Kaczmarek, Judith A. Merkies, Justas Vincas Paleckis, Marit Paulsen, Vittorio Prodi, Rebecca Taylor, Marita Ulvskog, Vladimir Urutchev | |||
Zastępca(y) (art. 187 ust. 2) obecny(i) podczas głosowania końcowego | John Stuart Agnew, Fabrizio Bertot, Fiona Hall, Kent Johansson, Bernd Lange, Erminia Mazzoni, Emma McClarkin | |||
Data złożenia | 14.3.2014 | |||